موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

29 August 2026 12:02

#اختصاصی

❗️جنگ ایران و قدرت جدیدِ دسترسی دیپلماتیک

🖊پوریا هامونی؛ کارشناس ارشد مسائل آمریکا

جنگ ایران هنوز به پایان نرسیده است، اما از هم‌اکنون حقیقتی مهم درباره نظم جهانیِ در حال تغییر را آشکار ساخته است؛ روابط قابل‌استفاده میان دولت‌ها دیگر صرفاً ابزارهایی در جعبه‌ابزار سیاست خارجی نیستند، بلکه به منبع مهمی از قدرت تبدیل شده‌اند. اهمیت این جنگ فقط به این دلیل نیست که ایران در برابر ایالات متحده و اسرائیل قرار گرفته، یا اینکه پیامدهای آن هم‌اکنون در اقتصاد جهانی احساس می‌شود. اهمیت آن همچنین از این جهت است که طیف گسترده‌ای از بازیگران، که هر یک از ظرفیت‌های اقتصادی، توانمندی‌های نظامی و اهرم‌های دیپلماتیک متفاوتی برخوردارند، در پیامدهای این جنگ درگیر شده‌اند. از این رو، جنگ ایران چیزی فراتر از یک درگیری مسلحانه است؛ این جنگ به آزمونی برای فهم این موضوع تبدیل شده که دولت‌ها چگونه می‌توانند از روابط خود برای بهره‌گیری از فرصت‌ها در شرایط بحرانی، محدود کردن خسارت‌ها و مدیریت هزینه‌ها استفاده کنند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

25 August 2026 10:46

#اختصاصی

❗️حمله به پایگاه ابوالظهور؛ آزمون اراده ترکیه در شمال سوریه

🖊معصومه فلاحتی، دکتری روابط بین الملل

حمله هوایی اسرائیل به پایگاه ابوالظهور در حومه ادلب در ۱۸ اوت ۲۰۲۶، صرفاً هدف گرفتن یک زیرساخت نظامی سوری نبود، این رویداد به صحنه ای برای سنجش حدود نفوذ ترکیه در شمال سوریه، میزان حساسیت اسرائیل به بازسازی توان نظامی دمشق و ظرفیت آمریکا برای مهار رقابت میان شرکای منطقه ای خود تبدیل شد. وزارت خارجه ترکیه این حمله را محکوم و آن را اقدامی علیه زیرساخت ها، توانمندی ها، تمامیت ارضی و وحدت سوریه توصیف کرد. با این حال، نباید حمله ابوالظهور را به طور ساده یک تقابل مستقیم میان ترکیه و اسرائیل دانست. هدف حمله در خاک سوریه قرار داشت، ادعای وجود حضور نظامی ترکیه در آن از سوی آنکارا تکذیب شد و دمشق نیز اعلام کرد قصد ایجاد پایگاه دائمی برای ترکیه را در این محل نداشته است. از این رو، بحران ابوالظهور بیشتر یک منازعه بر سر آرایش آینده قدرت در سوریه است تا واکنشی صرف به یک استقرار نظامی اثبات شده باشد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

23 August 2026 11:46

#اختصاصی

❗بازگشت شیخ حسینه و آزمون نظم سیاسی جدید بنگلادش

🖋️پریسا احتشام نیا، دانشجو دکتری مطالعات شبه قاره هند

دو سال پس از سقوط دولت شیخ حسینه در پی خیزش دانشجویی ژوئیه و اوت ۲۰۲۴، رهبر حزب عوامی لیگ بار دیگر در مرکز تحولات سیاسی بنگلادش قرار گرفته است. حسینه که پس از کنار گذاشته شدن از قدرت به هند پناه برد، اکنون اعلام کرده است که حتی احتمال بازداشت، زندان یا اجرای حکم اعدام نیز مانع بازگشت او نخواهد شد. این موضع‌گیری را نمی‌توان صرفاً تصمیمی شخصی دانست؛ بلکه باید آن را در بستر رقابت بر سر آینده سیاسی بنگلادش، وضعیت حزب عوامی لیگ، مشروعیت نظم سیاسی جدید و روابط پرتنش دهلی و داکا تحلیل کرد.
حکومت ۱۵ ساله شیخ حسینه، در کنار برخی دستاوردهای اقتصادی و زیرساختی، با انتقادهای گسترده درباره محدود شدن فضای سیاسی، سرکوب مخالفان، نقض حقوق بشر و مناقشه بر سر سلامت انتخابات مواجه بود. اعتراضات گسترده سال ۲۰۲۴ که ابتدا با محوریت مطالبات دانشجویی آغاز شد، به سرعت به جنبشی فراگیر علیه دولت تبدیل شد و در نهایت به خروج حسینه از کشور انجامید.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

22 August 2026 15:32

#اختصاصی

❗گزارش نشست سمپوزیوم بین‌المللی "آموزه‌های ابن‌سینا در دنیای امروز"

🖋️مینا اوتادی، دانشجوی دکتری مطالعات روسیه

سمپوزیوم بین‌المللی «آموزه‌های ابن‌سینا در دنیای امروز» به همت مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)، مرکز فرهنگی شهر کتاب و بنیاد ابن‌سینا و با همکاری جمعی از چهره‌های برجسته آکادمیک، فرهنگی و سیاسی برگزار شد. این نشست به مناسبت روز بزرگداشت ابن‌سینا (اول شهریور) و روز پزشک و با هدف واکاوی ابعاد مختلف شخصیتی، فلسفی، پزشکی و تاریخی ابوعلی سینا، بررسی جایگاه وی در پیوندهای فرهنگی ایران و اوراسیا و ارزیابی وضعیت «ابن‌سینا‌پژوهی» در ایران و جهان معاصر برگزار گردید. این جلسه به دو زبان فارسی و روسی برگزار شد و سخنرانانی از ایران، روسیه، قزاقستان، ازبکستان و گرجستان در آن حضور داشتند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

20 August 2026 19:58

🌐پس از پنج سال؛ روابط خارجی طالبان چه مسیری طی می‌کند؟

#مقاله_تحلیلی
#افغانستان

📝امیرمحسن شاه‌شرقی

🔹پنج سال از خروج آمریکا، سقوط جمهوریت و استقرار طالبان در افغانستان می‌گذرد. در این دوره پنج‌ساله، طالبان در نحوه استفاده از ابزارهای دیپلماتیک و روابط خارجی الگویی به مراتب وسیع‌تر و پیچیده‌تر از دوره گذشته عرضه کرده‌اند و آزمودن الگوهای متعارف مبتنی بر مشارکت بین‌المللی، تا اندازه زیادی جایگزین رویه انزواطلبی در روابط خارجی این گروه شده است. طالبان می‌خواهند که با کمترین عدول از مبانی هویتی و ایدئولوژیک، حاکمیت خود را بر قلمروی افغانستان تثبیت کنند و برای این منظور، نیازمند مهار تهدیدات امنیتی و خلق پیوندها و موازنه‌های جدیدی هستند که تنها با برقراری روابط خارجی میسر خواهد بود.

💢محورهای اصلی روابط خارجی طالبان

🔸الگوی تعامل بین‌المللی با طالبان وضعیت متناقضی خلق نموده است. از یک طرف، در اختیار داشتن بیش از 45 نمایندگی رسمی در خارج افغانستان و حضور نمایندگان حداقل 28 کشور و سازمان بین‌المللی در کابل، گستردگی روابط خارجی طالبان را نشان می‌دهد. از طرف دیگر، این گروه در مسئله شناسایی رسمی در مقایسه با دوره گذشته وضعیت بدتری دارد و به استثناء روسیه، هیچ یک از بازیگران منطقه‌ای و بین‌المللی حاکمیت طالبان بر افغانستان را مورد شناسایی رسمی قرار نداده‌اند. فارغ از ناکامی در دستیابی به شناسایی رسمی، این گروه در پنج سال گذشته سه محور ذیل را در روابط خارجی برای تثبیت قدرت و نقش خود در افغانستان دنبال نموده است.

💢اهرم‌سازی ژئواکونومیک

🔸طالبان در دوره دوم، تلاش دارد به اتکای مزیت‌های جغرافیایی و ظرفیت‌های بالقوه اقتصادی، نقشی سازنده در رقابت‌های ژئواکونومیک منطقه‌ای و بین‌المللی برای خود تعریف کند و از این طریق، مقدمات ادغام و رسمیت‌یابی خود را فراهم نماید. اهرم‌سازی ژئواکونومیک طالبان بیشتر حول سه پروژه کلیدی سامان می‌یابد: خط لوله تاپی، پروژه اتصال برق کاسا-1000 و راه‌آهن ترانس افغان. علاوه بر این پروژه‌ها، ذخایر معدنی و نفتی دیگر پتانسیل اقتصادی مهمی هستند که طالبان سعی دارد با تکیه بر آن، از انزوا خارج شود.

💢موازنه‌سازی امنیتی

🔸این موازنه‌سازی دو رکن اساسی دارد: اول، تشکیل محور امنیتی در سطح چندجانبه با مشارکت هند و روسیه (در مقابل پاکستان)؛ دو، جبران تفاوت قدرت در سطح دوجانبه با اهرم‌سازی از تهدید (در مقابل همسایگان).

🔸در بدو بازگشت به قدرت این انتظار وجود داشت که طالبان، در موازنه‌سازی امنیتی به سمت چین و پاکستان حرکت کند. با این وجود، طالبان به دلایل متعدد ترجیح داد که دو کشور روسیه و هند را محور اصلی تعاملات امنیتی خود قرار دهد. این روسیه بود که در ژوئیه 2025 به عنوان اولین کشور، طالبان را به عنوان حکومت رسمی افغانستان به رسمیت شناخت و در فاصله کمتر از یک سال، در 27 مه 2026 سندی نیز برای همکاری فنی-نظامی با طالبان امضا کرد. با شدت گرفتن اختلافات میان پاکستان و طالبان، به یکباره منافع امنیتی هند و طالبان نیز همراستایی فزاینده یافت و بدین ترتیب، حلقه همکاری‌های امنیتی طالبان در محیط بیرونی کامل‌تر شد.

🔸طالبان در روابط دوجانبه برای جبران تفاوت قدرت موجود بر اهرم‌سازی از تهدیدات موجود نیز تمرکزی ویژه داشته است و مهار این تهدیدات را به مثابه یک امتیاز قابل مبادله در روابط، بالاخص با همسایگان خود، مورد توجه قرار داده است. بدین‌ترتیب، حفظ مدیریت‌شده اهرم‌های تهدیدی چون تروریست‌های خارجی مستقر در افغانستان از سوی طالبان به‌عنوان رکن دیگر موازنه‌سازی در محیط منطقه‌ای تشخیص داده شده است.

💢مدیریت تنش با آمریکا

🔸طالبان با یک تحول ادراکی مهم وارد روند گفتگوهای صلح با آمریکا شدند. اینکه بازگشت آنها به قدرت، تنها از مسیر خروج کامل نیروهای آمریکایی و پایان پشتیبانی آمریکا از جمهوریت مقدور خواهد شد. از توافق دوحه و ارائه تضامین امنیتی موجود در آن تا آزادسازی شهروندان آمریکایی و تعدیل مواضع در دوره اخیر، در همگی این موارد طالبان به دنبال مدیریت تنش با آمریکا به منظور تثبیت موقعیت خویش است.

✅ طالبان در پنج‌ساله گذشته، علیرغم عدم پیشرفت جدی در دستیابی به شناسایی رسمی، به روابط خارجی خود حول سه محور کلیدی اهرم‌سازی ژئواکونومیک، موازنه‌سازی امنیتی و مدیریت تنش با آمریکا شکل و قوام بخشیده است. با این وجود، جمع‌پذیری و پایداری اقدامات طالبان در این سه محور در کنار یکدیگر در بلندمدت مشخص نیست. مدیریت‌پذیری این تناقضات در محورهای اصلی روابط خارجی طالبان تا حد زیادی وابسته به عدم تغییر در اولویت‌های بازیگران مهم در محیط منطقه‌ای هستند و قابلیت مانور طالبان در این حوزه با تغییر جدی اولویت‌ها به سرعت می‌تواند دستخوش تحول شود.

✅اندیشکده تهران✅

🔗برای مطالعه متن کامل مقاله کلیک کنید!🔗

👨‍💻سایت |📲بله |🌐اینستاگرام|📱تلگرام

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

19 August 2026 17:36

❗️گفت‌وگو با مهدی سنایی نویسنده «شرق‌شناسی در روسیه»

سنایی: «کشور ما تاریخ و پیشینه قابل توجهی دارد. این تاریخ و پیشینه در حوادث و بحران‌ها نشان داده است که تا چه اندازه می‌تواند به کشور در عبور از بحران کمک کند. اما نباید به این موضوع نگاه مقطعی داشت. باید ایده «ایران برای همه ایرانیان» و ساختن آینده ایران، اقتصاد ایران و عبور از مشکلات و مصائبی که پیش روی کشور قرار گرفته، به‌عنوان یک دستور کار، پیش روی‌مان قرار گیرد».

متن کامل گفتگو را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

17 August 2026 13:53

#اختصاصی

❗پرچم، استقلال و حافظه ملت‌ها؛ از هند و پاکستان تا ایران

🖊️ مازیار مظفری فلارتی، دانشیار، دانشگاه تهران

در میانه ماه اوت میلادی، دو پرچم در بخش بزرگی از جنوب آسیا بیش از هر زمان دیگری دیده می‌شوند: پرچم سه‌رنگ هند و پرچم سبز و سفید پاکستان. چهاردهم اوت برای پاکستان و پانزدهم اوت برای هند، روز استقلال است؛ دو تاریخی که به پایان سلطه بریتانیا، تولد دو کشور جدید و یکی از مهم‌ترین دگرگونی‌های سیاسی قرن بیستم در آسیا مربوط می‌شوند. اما پشت این دو پرچم تنها داستان استقلال و جشن نیست؛ خون، مهاجرت، جدایی، مبارزه، شهادت،  امید، هویت و تلاش برای تعریف یک "ما" ی جدید نیز قرار دارد.

برای یک ایرانی، دیدن پرچم‌های هند و پاکستان در این روزها می‌تواند یادآور این حقیقت باشد که پرچم در روابط بین‌الملل هرگز فقط یک تکه پارچه نیست. پرچم، خلاصه‌ای بصری از یک ملت است؛ نشانه‌ای که می‌تواند همزمان از استقلال، حاکمیت، مقاومت، تعلق، رنج و امید سخن بگوید. شاید به همین دلیل است که معنای پرچم برای ایرانیان نیز بسیار فراتر از یک نماد رسمی دولتی است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

16 August 2026 10:55

#اختصاصی

❗از چابهار تا کریدور بین‌المللی شمال–جنوب (INSTC): آیا هند در سکوت در حال ایجاد یک راهبرد اوراسیایی از طریق ایران است؟

🖊️ محمد طاها علی، کارآموز پژوهشی در مرکز مطالعات مهاجرت دانشگاه بریتیش کلمبیا

تقریباً دو دهه است که بحث‌ها درباره تعامل هند با ایران، حول یک بندر متمرکز بوده است: چابهار. تحلیلگران مدت‌ها این پروژه را واکنش هند به ممانعت پاکستان از دسترسی زمینی این کشور به افغانستان تلقی کرده‌اند. از این منظر، پروژه چابهار صرفاً راهکاری پیچیده برای دور زدن بندر گوادر و کریدور اقتصادی چین–پاکستان (CPEC) محسوب می‌شد. با این حال، این برداشت متعلق به گذشته است و نمی‌تواند پیچیدگی‌های کنونی راهبرد هند را توضیح دهد.
امروزه چابهار جایگاهی کاملاً متفاوت در سیاست خارجی هند دارد. این بندر دیگر صرفا نقطه پایانی گسترش حضور هند به سمت غرب نیست، بلکه نخستین حلقه از یک راهبرد کریدوری تاب‌آور است که از دریای عرب تا روسیه و از طریق قفقاز و آسیای مرکزی، در چارچوب کریدور بین‌المللی حمل‌ونقل شمال–جنوب (INSTC) امتداد می‌یابد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

12 August 2026 12:32

#اختصاصی

❗️توافق مکه؛ نشانه‌ای از شکل‌گیری نظم امنیتی جدید در جنوب و غرب آسیا؟

🖊حسن بهشتی‌پور؛ کارشناس مسائل بین‌الملل و عضو شورای علمی ایراس

توافق دفاعی مشترک عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان که در ۷ اوت ۲۰۲۶ در مکه به امضا رسید، در نگاه نخست یک توافق امنیتی میان سه کشور مهم جهان اسلام است؛ اما اهمیت آن شاید فراتر از مفاد مستقیم توافق باشد. پرسش اصلی این تحلیل آن است که آیا توافق مکه را باید صرفاً یک پیمان دفاعی برای مقابله با تهدیدهای جاری دانست، یا آن را می‌توان نشانه‌ای از تلاش سه قدرت منطقه‌ای برای ایفای نقش مؤثرتر در نظم امنیتی در حال شکل‌گیری در جنوب و غرب آسیا تلقی کرد؟

در این تحلیل، ابتدا با استفاده از رئالیسم ساختاری، تغییرات محیط بین‌المللی و منطقه‌ای بررسی می‌شود و سپس با استفاده از تحلیل وابستگی به مسیر، توضیح داده می‌شود که چرا سه کشور در این مقطع، با وجود اختلافات و مسیرهای تاریخی متفاوت، به سمت ایجاد یک چارچوب امنیتی مشترک حرکت کرده‌اند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

10 August 2026 10:19

#اختصاصی

❗"خانه از پای‌بست ویران است": پیمان دفاعی خانۀ آل سعود–ترکیه–پاکستان و پیامدهای آن برای شبه‌قاره

🖋️ مازیار مظفری فلارتی، دانشیار، دانشگاه تهران

سعدی در گلستان می‌گوید: "خانه از پای‌بست ویران است / خواجه در بند نقش ایوان است". این تعبیر می‌تواند بیتی مناسب برای تحلیل پیمان دفاعی عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان باشد؛ پیمانی که در ظاهر، با زبان امنیت جمعی، تعهد متقابل و همکاری دفاعی، تصویری از شکل‌گیری یک چارچوب امنیتی جدید در جهان اسلام ارائه می‌کند، اما در سطح بنیادی‌تر، هنوز با پرسش‌هایی درباره میزان همگرایی منافع، تعریف مشترک از تهدید، اعتماد متقابل و آمادگی اعضا برای تحمل هزینه‌های واقعی یک بحران مواجه است. به بیان دیگر، مسئله اصلی نه صرفاً وجود پیمان، بلکه قابلیت تبدیل تعهدات اعلام‌شده به رفتار جمعی در شرایط بحران است.
از این منظر، نباید صرف امضای توافق را با شکل‌گیری یک ائتلاف راهبردی منسجم یکسان دانست. تجربه روابط بین‌الملل نشان داده است که فاصله قابل‌توجهی میان "ائتلاف روی کاغذ" و "ائتلاف در میدان" وجود دارد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

08 August 2026 09:40

#اختصاصی

❗️تلاش طالبان برای یکدست سازی مذهبی؛ علل تعطیلی تلویزیون تمدن و حوزه علمیه خاتم‌النبیین

🖋️حمیدرضا شیرزاد، کارشناس فرهنگی افغانستان

گروه طالبان از ابتدای تسلط بر افغانستان اعلام نمود که تنها مذهب رسمی افغانستان مذهب حنفی بوده و مذاهب دیگر را بدعت گذاران در دین نامید و در این راستا با توجه به تجربه اندوخته از دولت اول خود در خلال سالهای 1375 تا 1380، با یک سیاست نرم و گام به گام سعی در یکدست سازی مذهبی در افغانستان نمود.
این موضوع در حالی است که موضع اختلافات مذهبی در این کشور هیچگاه مطرح نبوده و ادیان و مذاهب مختلف در کنار یکدیگر همزیستی مسالمت‌آمیز در خور توجهی داشته به صورتی که تشخیص احاد جامعه افغانستان به لحاظ مذهبی و حتی دینی بسیار سخت بوده است.
بر این اساس طالبان اگرچه قوانین مربوط به احوال شخصیه شیعیان را ملغی اعلام کرد، اما با استفاده از روش گام به گام و درس آموختن از تجربه حکومت اول خود، در سال اول تسلط بر افغانستان اقدام به حمایت همه جانبه و حتی حضور در مراسم و آیین های مذهبی شیعیان از جمله دهه عاشورا  نمود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

05 August 2026 09:31

#اختصاصی

❗تغییر پارادایم در نبرد اوکراین: از تقابل میدانی تا جنگ زیرساخت‌های انرژی

🖊️مهدی نوری، دکتری مطالعات روسیه، دانشگاه تهران

جنگ در اوکراین به مرحله‌ای از فرسایش استراتژیک رسیده است که در آن، میدان نبرد سنتی با نبردهای جدیدتر در لایه‌های زیربنایی ترکیب شده است. اوکراین با تمرکز بر توسعه انبوه پهپادهای خودگردان، ادغام هوش مصنوعی در عملیات‌های نظامی و بهره‌گیری از حملات دوربرد با هزینه پایین، رویکرد خود را به سمت هدف قرار دادن شبکه لجستیک و اقتصادی روسیه تغییر داده است. این استراتژی، ترکیبی از عملیات‌های پهپادی، جنگ سایبری و الکترونیک است که با هدف کاهش توان عملیاتی و فشار بر زیرساخت‌های انرژی روسیه طراحی شده است. در مقابل، روسیه با تشدید حملات به مراکز سیاسی، اقتصادی و زیرساخت‌های حیاتی اوکراین، درصدد اعمال فشار مستقیم برای تغییر محاسبات سیاسی کیف و دستیابی به شرایط مطلوب در میز مذاکره است. این تقابل میان «حملات عمیق و غیرمتناظر» و «استراتژی فشار متقابل»، آینده تنش‌ها را در یک فضای غیرقابل پیش‌بینی قرار داده است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

01 August 2026 10:28

#اختصاصی

❗️اسلام‌آباد در میانۀ طوفان: توازن استراتژیک پاکستان میان تهران، ریاض و صنعا

🖋️پریسا احتشام‌نیا، دانشجوی دکتری مطالعات شبه‌قاره هند

تحولات پرشتاب منطقه‌ای در سال‌های اخیر، به‌ویژه تشدید تنش در خلیج فارس، بحران یمن، رقابت ایران و عربستان سعودی و افزایش نقش‌آفرینی قدرت‌های فرامنطقه‌ای، پاکستان را در موقعیتی حساس و چندلایه قرار داده است. اسلام‌آباد دیگر تنها ناظر تحولات غرب آسیا نیست، بلکه به‌دلیل پیوندهای تاریخی، مذهبی، اقتصادی و امنیتی با بازیگران اصلی منطقه، ناگزیر از ایفای نقشی فعال‌تر در مدیریت بحران‌هاست.

اهمیت پاکستان در این معادله از چند عامل ناشی می‌شود.
در این چارچوب، پرسش اصلی آن است که اگر جنگ یمن به مرحله‌ای گسترده‌تر، به‌ویژه در قالب رویارویی زمینی یا تشدید حملات متقابل میان عربستان سعودی و انصارالله برسد، پاکستان با چه فشارهایی مواجه خواهد شد و محتمل‌ترین واکنش اسلام‌آباد چه خواهد بود؟

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

28 July 2026 11:15

#اختصاصی

❗️طنین خشم نسل جوان امّا فرسوده هند

🖊پریسا احتشام نیا، دانشجو دکتری مطالعات شبه قاره هند

در تاریخ سیاسی معاصر هند، دوران حاکمیت ائتلاف دموکراتیک ملی تحت رهبری حزب بهاراتیا جاناتا، با ویژگی هایی همچون تمرکز قدرت و مقاومت در برابر فشارهای اپوزیسیون سنتی شناخته می شود. با این حال، وقایع ژوئیه ۲۰۲۶ و استعفای دارمندرا پرادان، وزیر آموزش عالی، تنها یک جابه‌جایی در کابینه نیست، بلکه نشانه‌ای از فرسایش اقتدار در ساختار سیاسی هند است. این رخداد گویای آن است که سازوکارهای سنتی اعمال قدرت، در مواجهه با کنشگری سیّال و شبکه‌محور، کارایی خود را از دست داده‌اند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

26 July 2026 10:00

#اختصاصی

❗فشار کنترل‌شده؛ راهبرد روسیه پس از انتخابات ارمنستان

🖊️ ولی کالجی ، عضو شورای علمی موسسه ایراس

نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، در تاریخ ۶ ژوئیه نخستین سفر خود به روسیه را پس از برگزاری انتخابات پارلمانی ۷ ژوئن این کشور انجام داد. وی علاوه بر حضور در نشست عمومی نمایشگاه بین‌المللی صنعتی «اینوپروم-۲۰۲۶» در شهر یکاترینبورگ، با میخائیل میشوستین، نخست‌وزیر روسیه، نیز دیدار و گفت‌وگو کرد. این سفر در شرایطی انجام شد که مقام‌های ارشد روسیه، از جمله ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهور، سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه، دمیتری پسکوف سخنگوی کرملین و ماریا زاخارووا سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه، تاکنون پیروزی حزب حاکم «قرارداد مدنی» به رهبری پاشینیان در انتخابات پارلمانی را تبریک نگفته‌اند. نارضایتی روسیه بسیار فراتر از سکوت و خودداری آن از تبریک گفتن به پاشینیان است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

26 August 2026 11:00

#اختصاصی

❗️سوریه؛ از مدیریت نفوذ تا مدیریت برخورد (تحلیلی بر تحولات اوت ۲۰۲۶ در پرتو رقابت آنکارا و تل‌آویو)

🖊 الهام حیدری، دبیر گروه مطالعات ترکیه موسسه ایراس

سوریه پس از تحولات سیاسی و امنیتی اخیر، بار دیگر به یکی از مهم‌ترین عرصه‌های رقابت قدرت‌های منطقه‌ای تبدیل شده است. در این میان، افزایش نقش ترکیه در ساختار سیاسی، امنیتی و نظامی سوریه از یک سو و تلاش اسرائیل برای حفظ آزادی عمل نظامی و ایجاد محیطی امنیتی مطلوب در پیرامون مرزهای خود از سوی دیگر، زمینه‌ساز شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین خطوط جدید تنش در خاورمیانه شده است.
اگرچه ترکیه و اسرائیل تاکنون وارد رویارویی نظامی مستقیم با یکدیگر در سوریه نشده‌اند، تحولات اوت ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که احتمال برخورد ناخواسته میان نیروهای دو طرف دیگر صرفا یک سناریوی نظری نیست. حمله هوایی اسرائیل به پایگاه هوایی ابوالظهور در استان ادلب در ۱۸ اوت، مهم‌ترین نمونه اخیر این وضعیت بود. اسرائیل اعلام کرد که این حمله با هدف جلوگیری از ایجاد ظرفیت نظامی جدید در پایگاه و در واکنش به احتمال استقرار نیروها و تجهیزات ترکیه انجام شده است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITU

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

24 August 2026 11:23

❗️امضای تفاهمنامه میان موسسه ایراس و انتشارات علمی و فرهنگی

در روز شنبه ۳۱ مرداد ماه ۱۴۰۵ با امضای توافقنامه همکاری میان مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) و انتشارات علمی و فرهنگی (فرانکلین)، همکاری رسمی این دو نهاد در حوزه‌های پژوهشی، فرهنگی و انتشاراتی آغاز شد.

این توافقنامه به امضای مهدی سنایی، رئیس هیئت‌مدیره ایراس و سیدجمال هادیان طبائی زواره، مدیرعامل انتشارات علمی و فرهنگی رسید و بر اساس آن، طرفین برای اجرای پروژه‌های مشترک متناسب با مأموریت‌ها و زمینه‌های فعالیت خود توافق کردند.

ادامه خبر را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

23 August 2026 09:54

شرق‌شناسی در روسیه:
ایران‌شناسی و اسلام شناسی
مهدی سنایی

نگارستان اندیشه / ۱۴۰۵ /شومیز/ رقعی /۳۶۷ صفحه

👈در اوايل قرن هيجدهم ميلادى، به دنبال شروع تجدد و روند اروپايی شدن روسیه، شرق‌شناسی آکادمیک در پایتخت جدید این کشور، سن پترزبورگ، شكل گرفت. شرق‌شناسی و ایران‌شناسی روسیه از دیرینگی سيصد ساله برخوردار است و دانشمندان برجسته و نام‌آوری همچون بارتولد از دل آن برخاسته‌اند. در كتاب حاضر تصويری جامع از شكل‌گيری و گسترش ايران‌شناسی در سرزمين روسيه ارايه شده است. اين پژوهش ضمن پرداختن به كليت شرق‌شناسی در روسيه، تمركز اصلی را بر معرفی ایران‌شناسی و در پی آن اسلام‌شناسی قرار داده است. ايران‌شناسی روس در گذشته و حال بدون ترديد يكی از مكاتب اصلی و مهم اين حوزه علمی در جهان است. سن‌پترزبورگ و مسكو طی چند سده ایران‌شناسان بزرگی را تربيت كرده‌اند؛ نزديكی جغرافيايی و چندصدسال روابط ديبلماتيک میان دو کشور بر توسعه این دانش اثر مستقیم داشته است. در انتهای کتاب، فهرست جامعی از ایرانشناسان و شرقشناسان معاصر روسیه ارائه شده است.

نگارستان اندیشه: ناشر تخصصی علوم انسانی
.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

22 August 2026 10:27

#اختصاصی

❗️از دولت حائل تا دولت مستقل: تحلیلی نظری بر استقلال افغانستان

🖋️طیبه واعظی، عضو هیات علمی گروه مطالعات منطقه ای، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران


19 آگوست 1919 نقطه عطف مهم در تاریخ سیاسی و نمادی از یک دستاورد دیپلماتیک مهم افغانستان است که در آن حکومت افغانستان، موفق به بازپسگیری استقلال و حاکمیت خود در عرصه سیاست خارجی شد. استقلالی که در نتیجه جنگ دوم افغانستان و معاهده گندمک 1879 از دست رفته و روابط خارجی افغانستان را به تصمیمات امپراتوری بریتانیا واگذار کرده بود. کسب دوباره استقلال در سال 1919 حاصل مجموعه ای از شرایط داخلی و بین‌المللی در اوایل قرن بیستم بود. در مقاله حاضر با کاربست نظریه رئالیسم نوکلاسیک و با اتکا به منابع تاریخی و نظری روابط بین‌الملل به این سئوال پاسخ داده می‌شود که "چه عواملی بر استقلال افغانستان در اگوست 1919 تاثیر داشته است؟"

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

20 August 2026 11:08

#اختصاصی

❗️ایران در هندسه نوین اوراسیا؛ چالش‌ها و فرصت‌های بازیگری در کریدورهای ترانزیتی

🖊زرین موسوی، کاندیدای دکتری علوم سیاسی دانشگاه ترانسپورت مسکو

کارآمدی و پایداری کلان‌پروژه‌های مواصلاتی در نظم ارتباطی معاصر، فراتر از مؤلفه‌های مادی و محدودیت‌های مهندسی، بلکه تابعی از پیکربندی ژئوپلیتیک فضا است. در این چارچوب، موازنه‌های استراتژیک نه صرفاً یک متغیر محیطی، بلکه پیشران اصلی در تعیین ضریب عملیاتی‌شدن و تداوم بوروکراتیک این شریان‌ها محسوب می‌شوند. گستره‌ی ماکرواوراسیا به‌عنوان یک حوزه‌ی به‌هم‌پیوسته که از محیط ژئواستراتژیک سیبری تا کانون‌های نفوذ در خاورمیانه و جنوب آسیا امتداد دارد، امروزه به گره‌گاه رقابت‌های کلان در نظم ژئواکونومیک جهان بدل شده است.
هندسه کریدوری در این قلمرو، به‌طور مستمر تحت تأثیر کدهای ژئوپلیتیک متغیری است که محیط امنیتی منطقه را بازتعریف می‌کنند. اگرچه پس از فروپاشی شوروی، گذار تاریخی اوراسیا به سوی ساختارهای اقتصادی غرب‌محور(در قالب ادغام زنجیره‌های تأمین در بازار اروپا) جهت‌گیری شده بود، اما....

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

19 August 2026 14:24

#اختصاصی

❗️کنوانسیون کاسپین: گزینه‌های پیش روی ایران در شرایط کنونی

🖊تحریریه ایراس

امضای «کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای کاسپین» در ۱۲ اوت ۲۰۱۸ در آکتائو را باید نقطه عطفی در بیش از دو دهه تلاش پنج کشور ساحلی برای تعیین رژیم حقوقی خزر پس از فروپاشی اتحاد شوروی دانست. این کنوانسیون مجموعه‌ای از قواعد را درباره آب‌های سرزمینی، مناطق ماهیگیری، کشتیرانی، منابع طبیعی، بستر و زیربستر، خطوط لوله و کابل‌های زیردریایی، امنیت و حفاظت از محیط زیست تعیین کرده و چارچوبی نسبتاً جامع برای تنظیم روابط پنج کشور ساحلی ایجاد کرده است. با این حال، برخلاف برخی برداشت‌های رایج، کنوانسیون ۲۰۱۸ کاسپین را میان پنج کشور تقسیم نکرده و سهم مشخصی از بستر و زیربستر را برای هیچ‌یک از آنها تعیین نکرده است. بر اساس ماده ۸، تحدید بستر و زیربستر میان کشورهای دارای سواحل مجاور یا مقابل باید از طریق توافق میان آنها و با رعایت اصول و قواعد پذیرفته‌شده حقوق بین‌الملل انجام شود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

16 August 2026 17:36

به مناسبت هفته بزرگداشت ابن‌سینا و روز پزشک، مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) برگزار می‌کند:

🎓 سمپوزیوم بین‌المللی «آموزه‌های ابن‌سینا در دنیای امروز»

با حضور و سخنرانی جمعی از استادان و پژوهشگران برجسته ایران و کشورهای روسیه، گرجستان و ازبکستان


📅 زمان: چهارشنبه ۲۸ مردادماه، ساعت ۱۵:۰۰
📍 مکان: مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)
خیابان ولیعصر، بالاتر از پارک ساعی، کوچه امینی، پلاک ۲، طبقه ۲، واحد ۸

💻 این برنامه به‌صورت حضوری و مجازی برگزار می‌شود.
🌐 بستر برگزاری مجازی: Zoom
🔗 لینک برنامه:
https://us05web.zoom.us/j/5033596248?pwd=Eji7VSMbbaVev8aCQ9xHE1pfsGbuLI.1

Meeting ID: 503 359 6248
Passcode: becT6y

📌 ظرفیت شرکت حضوری محدود است.

علاقه‌مندان به شرکت حضوری در این سمپوزیوم، لطفاً برای هماهنگی و ثبت نام با مؤسسه تماس حاصل فرمایند.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

15 August 2026 14:40

#اختصاصی

❗آیا طالبان از اصول اعتقادی خود در خصوص آموزش کوتاه خواهد آمد؟

🖊️ حمیدرضا شیرزاد، کارشناس فرهنگی افغانستان

گروه طالبان پس از روی کار آمدن در افغانستان تمامی نهادهای دموکراسی موجود در کشور مانند پارلمان را منحل و یا تعطیل کرده و در سیستم آموزشی نیز آموزه‌هایی را که مطابق مذاهب غیر حنفی بود را حذف کرد. از جمله موضوعاتی که از ابتدای تسلط طالبان بر افغانستان حذف شد؛ تدریس واحدهای درسی مربوط به شیعیان در آموزش ابتدایی و عالی در افغانستان بود.

در قانون‌های اساسی قبلی افغانستان و همچنین آخرین آنها؛ که طالبان آن را ملغی اعلام نمود آزادی مذهب وجود داشت و دو مذهب حنفی و جعفری به رسمیت شناخته شده بود. پیروان این مذاهب در این کشور آزادانه آیین‌های مذهبی خود را برگزار کرده و حتی در مراسم‌های مذاهب دیگر شرکت و با احترام به عقاید مذاهب دیگر در کنارهم با صلح و آرامش زندگی می‌کردند. در بسیاری از موارد دو نفر با دو مذهب و اعتقاد کاملا متفاوت با یکدیگر ازدواج کرده و یا با هم مشغول کسب و کار بودند، به صورتی که این تفاوت مذهب قابل تشخیص نبود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

11 August 2026 20:34

☘️🧿☘️ حرفه‌ای‌های مطالعات بین‌المللی


🌓 اندیشکده تهران
@institutetehran

🌎 کنکور ارشد و دکتری علوم سیاسی
@politicsman

🌎 اصطلاحات انگلیسی حقوقی،سیاسی و مطبوعاتی
@policyinact

🌎 موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)
@iras_institute

🌎 درس‌گفتار علوم سیاسی و روابط بین الملل
@ecopolitist

🌎 آموزش زبان تخصصی رشته علوم سیاسی
@language_political

🌎 کانال خبری، سیاسی و اجتماعی روز خوش
@Thegooddayy

🌎 کانال  روش پژوهش در علوم سیاسی
@Policy_researcher

🌎 راوی عربستان 🇸🇦
@KSA_Narrator

🌎 سیاستکده
@siyasatkadehh

🌎 پایش سیاسی ایران
@ir_REVIEW

🌎 چین و ماچین 🇨🇳🇨🇳🇨🇳
@china_Reivew

🌎 کانال مطالعات سوریه
@hdrhbb1

🌎 رازفیلم/دانلود فیلم و مستند سیاسی اجتماعی فرهنگی
@razfilmweb

🌎 کتابخانه ی علوم سیاسی
@Politicalsciennce

🌎 دیپلماسی و سیاست خارجی
@Iranian_diplomacy

🌎 در مسیر ابریشم(آموزش زبان چینی)🇨🇳🇨🇳
@Learningchinesesrpllic

🌎 کاسپین مانیتور
@CaspianMonitor

🌎 راهبرد ایرانی
@rahbord_irani

🌎 پژوهشکده علوم سیاسی
@Policyresearcherr

🌎 کانال اسرائیل‌شناسی شطرنج صحرا
@MiddleEastnews21

🌎 تحلیل مسائل ژئواکونومیک (گذرگاه)
@Gozargah_1404

🌎 جستار میان‌فرهنگی و مطالعات ترکیه🇹🇷
@j_sabourii

🌎 اندیشکده ایران نگر
@iran_negar_institute

🌎 اخبار و تحلیل مسائل خاورمیانه‌وشمال‌آفریقا
@mena_news_analysis

🌎 ملت دین؛ روایتگر تحولات جریانات و جنبش‌ها
@melatedin

🌎 🌎 کانال روسیه شناسی «بیریوزا» 🇷🇺 🇷🇺 🇷🇺
@Birioza

🌎 ترجمه ی  متون تخصصی علوم سیاسی
@Politicianns

🌎 زاویه: اندیشکده مطالعات راهبردی قفقاز، ترکیه و کریدورها
@zaviyeinsight

🌎 تحلیل مسائل سیاسی خاورمیانه
@paygah_ejtemayi

🌎 کانال  علوم سیاسی
@politicalsciencce

🌎 بانک مقالات علوم سیاسی
@maghalatolomsiasii

🌎 روسکیی چاس
@RusskiyChas

🌎 صادرات ترکیه
@khoshghalb_official

🌎 لوموند دیپلماتیک Le Monde diplomatique
@mondediplofa

🌎 اوراسیا پست، اخبار و تحلیل - چین و روسیه CIS
@EurasiaPost

🌎 همه چیز درباره چین 🇨🇳
@chinese10

🌎 اندیشکده بهارستان
@Baharestan_ThinkTank

🌎 اقتصاد سیاسی🏅
@Inter_Politics

🌎 دانشجویان علوم سیاسی
@Iranianpoliticianss

🌎 آکادمی تخصصی روابط بین الملل
@InternationalAcademic

🌎 مرکز مطالعات  پاکستان
@pakistanstudies_ir

🌎 اطلاع‌رسانی رویدادهای رشته علوم سیاسی🏛
@SBU_PoliticalScience

🌓 شناخت دقیق پاکستان؛ اندیشکده اقبال
@andishkadehiqbal


🌿🧿☘️ هماهنگی برای تبادل
@mrgp_1

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

09 August 2026 11:23

#اختصاصی

❗پیمان دفاعی مکه؛ گامی به سوی معماری امنیتی جدید در غرب و جنوب آسیا

🖋️ پریسا احتشام نیا، دانشجو دکتری مطالعات شبه قاره هند

امضای پیمان دفاعی مشترک مکه میان عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان در ۷ اوت ۲۰۲۶ را می‌توان یکی از مهم‌ترین تحولات ژئوپلیتیکی و امنیتی خاورمیانه در سال‌های اخیر دانست. این توافق که پس از ماه‌ها رایزنی میان سه کشور به امضا رسید، در شرایطی شکل گرفته است که نظم امنیتی منطقه پس از جنگ ایران، اسرائیل و ایالات متحده با دگرگونی‌های قابل توجهی روبه‌رو شده و بسیاری از دولت‌های منطقه نسبت به کارآمدی ترتیبات امنیتی سنتی، به‌ویژه اتکای انحصاری به ایالات متحده، با تردیدهای جدی مواجه شده‌اند. بر اساس اطلاعات منتشرشده، این پیمان با هدف تقویت بازدارندگی جمعی، توسعه همکاری‌های دفاعی و گسترش هماهنگی‌های نظامی میان سه کشور تنظیم شده و احتمال وجود بند دفاع متقابل در آن، اهمیت راهبردی این توافق را دوچندان کرده است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

06 August 2026 12:55

#اختصاصی

❗️واکاوی جنگ ایران و آمریکا در تنگه هرمز (۱۴۰۴-۱۴۰۵)؛ از نظریه‌های کلاسیک تا سنتز راهبردی

🖋بابک بوذری، دانشجوی دکتری مطالعات جهان، دانشگاه تهران

برخلاف بسیاری از پیش‌بینی‌های موجود در محافل آکادمیک و سیاسی، مرحله اول جنگ بین ایران و آمریکا -اسرائیل در خرداد و تیر ماه ۱۴۰۴ (جنگ ۱۲ روزه) آغاز شد و مرحله دوم آن در حالی که طرفین در حال مذاکره باهدف یافتن راهی برای کاهش تنش بودند، مجددا در اسفند ۱۴۰۴ (جنگ رمضان) با یک ضربه غافلگیرکننده هوایی به خاک ایران آغاز شد. حملات ایالات متحده که با هدف «شکستن هم‌زمان پدافند هوایی و اراده ملی» طراحی شده بودند، نه تنها مراکز نظامی، حلقه رهبری و تصمیم گیران و فرماندهان ارشد را هدف قرار داد، بلکه مدارس، پل‌های استراتژیک و زیرساخت‌های شهری را در چند استان به کام آتش کشیدند. با این حال، مقاومت غیرمنتظره ایران و میانجی‌گری پاکستان، طرفین را در اسلام‌آباد پای میز آتش‌بس کشاند، اما این تفاهم شکننده، بیش از چند ماه دوام نیاورد و در تیرماه ۱۴۰۵، بار دیگر تنگه هرمز را به خط مقدم تقابل نظامی و اقتصادی جهان تبدیل کرد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

03 August 2026 10:34

#اختصاصی

❗️میراث جهانی و سیاست هویت؛ بازتعریف الموت در ژئوپلتیک فرهنگی منطقه

🖊معصومه فلاحتی، دکتری روابط بین الملل

در ژوئیه ۲۰۲۶، پرونده “قلعه الموت و استحکامات وابسته” در چهل و هشتمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو در بوسان کره جنوبی به ثبت جهانی رسید و به عنوان سی امین اثر میراث فرهنگی ملموس ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو جای گرفت. این ثبت، تنها یک رویداد فنی در حوزه حفاظت از میراث نیست؛ بلکه نقطه عطفی در “سیاست هویت” ایران معاصر و بازتعریف جایگاه نمادین الموت در ژئوپلتیک فرهنگی منطقه به شمار‌ می‌رود.

قلعه الموت در سال ۱۰۹۰ میلادی به تصرف حسن صباح، رهبر اسماعلیه نزاری در ایران در آمد و به پایگاه اصلی فعالیت‌های این جریان در برابر سلجوقیان تبدیل شد. در دوره موسوم به “دره الموت” (۱۰۹۰-۱۲۵۶)، اسماعلیان توانستند شبکه‌ای از حدود ۲۰۰ قلعه و دژ در مناطق مختلف ایران و شام ایجاد کنند که الموت کانون این شبکه بود. این قلعه نه فقط یک استحکام نظامی، بلکه مرکز تولید اندیشه، سازمان دهی سیاسی و حتی مدیریت اقتصادی- کشاورزی بود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

29 July 2026 13:01

#اختصاصی

❗️ضرورتی برخاسته از انتخاب

🖋️فئودور آ. لوکیانوف؛ سردبیر نشریه روسیه در امور جهانی

پس از حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر، چارلز کراوتهمر، مفسر آمریکایی، میان «جنگ‌های ناشی از ضرورت» (دفاع از سرزمین و بقای ملی) و «جنگ‌های انتخابی» تمایز قائل شد. ریچارد هاس نیز حمله سال ۲۰۰۳ به عراق را یک «جنگ انتخابی» توصیف کرد؛ جنگی که به اعتقاد او دولت آمریکا نه برای از میان بردن تهدیدهای واقعی، بلکه به دلایل سیاسی و ایدئولوژیک آغاز کرد. بر اساس این تعریف، جنگ‌های ناشی از ضرورت پاسخی به حملات بودند، در حالی که جنگ‌های انتخابی ماهیتی پیشگیرانه داشتند.
این بحث محصول شرایط و فضای زمان خود بود و بازتابی از کشمکش‌های سیاسی داخلی آمریکا به شمار می‌رفت. البته مباحث گسترده‌تر درباره «جنگ عادلانه» قرن‌هاست که در اندیشه اجتماعی و سیاسی مطرح بوده است. اما تا پیش از آنکه منشور سازمان ملل جنگ‌های تهاجمی را غیرقانونی اعلام کند، قضاوت درباره جنگ‌ها عمدتاً جنبه‌ای نظری داشت.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

26 July 2026 19:02

🟧کتاب «اندیشمندان معاصر روس» تالیف مهدی سنایی و آندری بیستریتسکی که پیشتر در مسکو به چاپ رسیده بود، از سوی انتشارات نگاه معاصر، با ترجمۀ حسین اصغری و سید امیر بهادر هاشمی روانه بازار شد.

🟧این کتاب دستاورد نشست‌ها و گفتگوهای طولانی و مستمر میان مولفین با برخی از دانشمندان روس طی یکسال پایانی دورۀ سفارت دکتر سنایی در مسکو است. محور این گفتگوها که در آن اندیشمندان سرشناس روس با دیدگاه های مختلف حضور دارند، برای مخاطبین دریچه‌ای برای ورود به ذهن روسیۀ معاصر در مورد روسیه و جهان باز می‌کند.


🟧کتاب که نسخۀ اصلی و روسی آن با عنوان «گفتگوهایی دربارۀ آینده‌ای که نیامده» توسط انتشارات ویچه در سال ۲۰۲۰ در مسکو منتشر شد، شامل مجموعه‌ای از گفت‌وگوهای ژرف، صریح و چالش‌برانگیز میان مهدی سنایی و آندری بیستریتسکی با ده تن از برجسته‌ترین متفکران امروز روسیه دربارۀ «آینده» است.


در این گفت‌وگوها، پرسش‌هایی بنیادین به بحث گذاشته می‌شود. پرسش‌هایی چون:

🔸جهانی‌شدن و نظم نوین بین‌الملل به کجا می‌رود؟
🔸سرنوشت ادیان در جهان مدرن چیست؟
🔸نهاد خانواده چه تحولی خواهد یافت؟
رقابت بین لیبرالیسم و سوسیالیسم چه آینده‌ای در پیش دارد؟
🔸اقتصاد جهانی، زبان و هویت در دنیای پرآشوب فعلی، چه مسیری را به سمت آینده طی خواهند کرد؟
🔸و سرانجام، تمدن روسی در نسبت با آیندۀ جهان چه جایگاهی خواهد داشت؟

ترجمۀ حاضر که از سوی نشر نگاه معاصر و با ویرایش خانم ویدا یاقوتی منتشر شده ، کتابی است برای آنان که می‌خواهند روسیه را نه در گذشته، بلکه در «افق فردا» بشناسند.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

25 July 2026 11:13

#اختصاصی

❗️در دل بحران فرصتی نهفته است

🖊 پیائو کو‌دونگ؛ پژوهشگر ارشد پژوهشکده کون‌لون‌تسه، چین

پایان‌دادن به آشفتگی دریای جنوبی چین با ضربه‌ای دقیق، و خنثی‌کردن هژمونی جهانی با گشایشی راهبردی؛ این همان خرد و مسئولیت‌پذیری بزرگِ چینِ عصر جدید است: تبدیل بحران به فرصت، استحکام بنیان و گسترش مرزها، و حرکتی استوار به‌سوی آینده.
اکنون نظم ژئوپلیتیک جهان دستخوش تحولی شدید است. جنگ روسیه و اوکراین همچنان ادامه دارد و به بن‌بست رسیده؛ آمریکا نیز نیرو بسیج کرده و ضربات سنگینی به ایران می‌زند و اکنون در تنگنای راهبردیِ جنگیدن در چند جبهه هم‌زمان گرفتار شده است. اوضاع جهان در ظاهر آشفته و پرمخاطره می‌نماید، اما در باطن، فرصتی راهبردی نهفته که شاید یک قرن یک‌بار پیش بیاید. بسیاری بر این باورند که باید بردباری کرد و منتظر روشن‌شدن اوضاع ماند، حتی به قیمت از دست‌دادن فرصت کوتاه‌مدت رقابت. اما با نگاهی دیالکتیکی و از زاویه‌ای معکوس، در دل بحران فرصت هست و در دل آشفتگی می‌توان بهره برد. اکنون بهترین دوره است برای آنکه چین بحران را به فرصت بدل کند، فعالانه گره‌گشایی کند!

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE