abdollahshahbazi | Unsorted

Telegram-канал abdollahshahbazi - عبدالله شهبازی

18493

وبسایت: www.shahbazi.org فیسبوک: https://www.facebook.com/abdollah.shahbazi توئیتر: https://twitter.com/ashahb

Subscribe to a channel

عبدالله شهبازی

جمهوری اسلامی در شکاف‌های دوران جنگ سرد و بر بستر طرح‌های سیاسی آن زمان زاده شد.

این نظام، برغم ماهیت ارتجاعی راست‌گرایانه‌اش، خوانشی جدید و «انقلابی» از اسلام‌ و تشیع عنوان کرد و با عاریت گرفتن شعارهای چپ‌گرایانه پوپولیستی از مارکسیسم و چپ ناسیونالیستی دهه‌های ١٩۵٠ و ١٩۶٠ بخشی از جامعه را فریفت و همزمان سخت‌سرترین جوانان دین‌گرا را برکشید. این رفتار بیگانگی عمیقی را میان نظام حاکم و اکثریت جامعه سبب شد.

این رفتار حکومتی فرهنگ «نفاق» (ظاهرسازی منطبق با سلیقه قدرت حاکم) را در میان بخش مهمی از مردم گسترش داد؛ مردمی که ناچار بودند زندگی کنند. جامعه ایران به دو قطب تقسیم شد. طی چند دهه، فاصله میان این دو قطب عمیق‌تر شد بنحوی که گویی هر یک به دنیایی متفاوت تعلق دارند. پایگاه اجتماعی نظام گستردگی اولیه را از دست داد و به اقلیتی از «پیروان»، وفادار یا ریاکار، کاهش یافت که «هسته سخت» نامیده شدند.

در این جامعه ساخت‌زدایی‌شده، و در تلاطم دائم، در تقابل با رفتارهای آن نظام سیاسی که تلاش می‌کرد ارزش‌های خود را بر همه جامعه حاکم کند، تمامی شعارهای اولیه آن، از عدالت‌خواهی و مبارزه با «استکبار جهانی» تا ارزش‌های دینی، به ضد خود بدل شد. این دگردیسی در پایه جنبش اعتراضی کنونی قرار گرفت که به جرئت می‌توان آن را وسیع‌ترین و قدرتمندترین جنبش سیاسی تاریخ معاصر ایران دانست.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

در بلندمدت‌ترین چشم‌انداز، شکاف‌های ناشی از جهانی‌شدن [در دوران] پسااستعماری محصول دیالکتیکی تاریخی است؛ کندآهنگ اما فراگیر، که در جریان آن امپراتوری ابتدا به ایجاد احساس هویت بریتانیایی کمک کرد و سپس سهم عمده‌ای در زوال آن داشت. اتباع مستعمرات نخست از طریق استعمارزدایی به امپراتوری ضربه متقابل زدند و سپس از راه مهاجرت و سایر شکل‌های نفوذ غیررسمی [به سوی بریتانیا] بازگشتند. [این عوامل] احساس وحدت ملی را تضعیف کرد؛ احساسی که امپراتوری زمانی آن را تقویت کرده بود. اگر مرحله نهایی افول امپراتوری‌ها زمانی فرا می‌رسد که پیرامون مرکز را در اختیار می‌گیرد، برای نشان‌دادن این فرایند هیچ نمونه‌ای گویاتر از دگرگونی بریتانیا از زمان استعمارزدایی نمی‌توان یافت.

P. J. Cain and A. G. Hopkins, British Imperialism: 1688–2015, 3rd ed., London: Routledge, 2016, p. 724.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️فدرالیسم آمریکایی و ایران/ گفتگو با شایان آریا (۲۲ دقیقه)

https://youtu.be/pj8TgfsAkbg

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

پیوست یک: پنج تحول بزرگ یا انقلاب تکنولوژیک دوران جدید و مقایسه سهم سرمایه‌گذاری در آنان از اقتصاد همان دوران

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️انقلاب هوش مصنوعی و منطقه خلیج فارس
چه آینده‌ای فراروی ایران است؟ (۳۴ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، پنج‌شنبه، ۱۶ مهر ۱۴۰۵/ ۸ اکتبر ۲۰۲۶

فهرست مطالب:

0:00 - شروع بحث
0:28 - ۷ اکتبر و فروپاشی نظم کهنه خاورمیانه
5:32 - ۷ اکتبر و ظهور خاورمیانه جدید. انقلاب‌های پنجگانه تکنولوژیک دنیای جدید
10:28 - توسعه زیرساخت‌های هوشواره و جایگاه منحصربفرد شبه جزیره عربی
18:42 - ترامپ، انقلاب هوشواره و آینده ایران
22:27 - اِلیت سیاسی عرب در جنوب خلیج فارس؛ میراث کمپانی شرقی بریتانیا
28:40 - شبکه جهانی فیبرهای نوری و مرکزیت جنوب خلیج فارس
30:08 - موج مخالفت با دیتاسنترها در خاک آمریکا

https://youtu.be/ZOArGFt3uyQ

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️شبکه‌های سرّی و انقلاب ۵۷
تحولات ۵۷ را هنوز به درستی نمی‌شناسیم
شاه، کارتر و «فضای باز سیاسی» (۵۴ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، سه‌شنبه، ۱۴ مهر ۱۴۰۵/ ۶ اکتبر ۲۰۲۶

📌فهرست مطالب:

0:00 - شروع بحث
2:02 - مدیران ارشد ساواک پس از انقلاب ۵۷. تیمسار علی‌اکبر فرازیان، تیمسار علی‌محمد کاوه
5:54 - اعلامیه بیطرفی ارتش ناگزیر بود. مأموریت ژنرال هایزر
7:25 - تیرباران ژنرال‌ها و شادی در خیابان‌ها. روان‌شناسی جامعه چگونه بود؟
9:08 - شبکه‌های سری آمریکا و انگلیس چه می‌کردند؟
10:50 - چرا درباره شبکه‌های سری در ایران تحقیقی وجود ندارد؟
15:54 - کارکرد شبکه‌های سری چه بود؟
20:58 - شبکه‌های سری در انقلاب ۵۷ چه کردند؟
22:23 - وضع انقلابی از چه زمانی پدید آمد؟ دولت شریف‌امامی و آغاز انقلاب اسلامی
24:41 - اهمیت تاریخی فاجعه سینما رکس آبادان
27:31 - سفر یعقوب نیمرودی و لرد روچیلد به ایران
29:10 - ضرورت تحقیق درباره تحولات پنهان ۵۷. چرا محققین می‌ترسند وارد حوزه‌های توطئه‌آمیز شوند؟
29:47 - نظر شاه درباره نقش کانون‌های مخفی در انقلاب ۵۷. چگونه جنبش اعتراضی سال ۵۶ به انقلاب اسلامی ۵۷ تبدیل شد؟
34:23 - بیماری پنهان شاه و فضای باز سیاسی سال ۵۶. نقش تاریخی سرلشکر ناصر مقدم. چه عواملی مي‌تواند تحولات سال‌های ۵۶- ۵۷ را توطئه‌آمیز جلوه دهد؟
40:57 - مأموریت ژنرال هایزر گذار به حکومت بعدی بود نه حفظ حکومت پهلوی. انقلاب ۵۷ و نظریه توطئه
44:05 - کارتر، شاه و فضای باز سیاسی

https://youtu.be/zKNIgJksaBI

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️سومین سال فاجعه ۷ اکتبر ۲۰۲۳
مفاهیم «چپ» و «راست» و اطلاق آن بر ایران و خاورمیانه (۱۵ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، چهارشنبه، ‍۱۵ مهر ۱۴۰۵/ ۷ اکتبر ۲۰۲۶

https://youtu.be/WZxR8z8L1XI?si=SuTv6we4_zP7r2Op

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

دوشنبه، ١٣ مهر/ ۵ اکتبر شصت‌ودومین سالگرد تیرباران پدرم است. یادش گرامی باد.

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️ به پایان راه می‌رسیم؟‌
ماجرای پایگاه فرفورد، پرواز فلای‌دوبی و عملیات انتحاری در مسجدالحرام
تراژدی خسرو خان قشقایی و محمد خان ضرغامی (۳۲ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، پنج‌شنبه ۹ مهر ۱۴۰۵/ اول اکتبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

حوادث پیاپی و عجیب چند روز اخیر، از ماجرای پایگاه فرفورد انگلیس تا پرواز فلای‌دوبی و اکنون ادعای ورود عامل انتحاری به مسجدالحرام، احتمالاً از ورود تحولات منطقه به مرحله‌ای جدید خبر می‌دهد.

این رشته حوادث می‌تواند این برداشت را تقویت کند که جمهوری اسلامی درصدد عملی کردن تهدیدهایی است که مکرر از زبان دبیر شورایعالی امنیت ملی ایران بیان شده است.

از زمان حادثه ٧ اکتبر ٢٠٢٣، قریب به سه سال است که در تحلیل‌های خود از تغییر جغرافیای سیاسی منطقه سخن گفته‌ام؛ تغییری که با حذف نظام جمهوری اسلامی ایران و شبکه منطقه‌ایش تحقق خواهد یافت. برغم فرازوفرودهای فراوان این سه سال، نگاهم تغییر نکرده است و اکنون گمان می‌کنم به پایان راه نزدیک شده‌ایم.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️«انگلیسی‌ها» و ماجرای کوزیچکین. چگونه ام. آی. سیکس پروژه سرکوب حزب توده را کلید زد؟ (۴۶ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، دوشنبه، ۶ مهر ۱۴۰۵/ ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶

با انتشار کتاب بن‌ مکینتایر، نویسنده و روزنامه‌نگار بریتانیایی، با عنوان «ردوود: داستان ناگفته شگفت‌انگیزترین جاسوس جنگ سرد»، بار دیگر ماجرای کوزیچکین جنجالی شد. کوزیچکین عضو سازمان اطلاعاتی اتحاد شوروی، کا. گ. ب.، بود که در پوشش دیپلماتیک در سفارت شوروی در تهران کار می‌کرد. او در اوایل سال ۱۳۶۱ از ایران خارج و به بریتانیا پناهنده شد. کمی بعد، ام. آی. سیکس، سرویس اطلاعاتی بریتانیا، اطلاعات کوزیچکین را در اختیار مقامات جمهوری اسلامی گذارد و با مطرح کردن طرح کودتای حزب توده پروژه سرکوب شدید و خشن حزب توده را کلید زد. در ۱۷ بهمن ۱۳۶۱ تعدادی از رهبران اصلی و کادرهای درجه اول حزب توده دستگیر شدند و در ۱۵ اردیبهشت ۱۳۶۲ دادستانی کل انقلاب اسلامی انحلال حزب توده را اعلام کرد.

نادرستی ادعای ام. آی. سیکس دال بر طرح کودتای حزب توده خیلی زود، در نیمه دوم فروردین ۱۳۶۲، به اثبات رسید. در این ماجرا بازداشت‌شدگان توده‌ای شکنجه‌های وحشتناک متحمل شدند و کسانی چون تقی کی‌منش و رحمان هاتفی جان خود را در زیر شکنجه از دست دادند. معهذا، مکینتایر در کتاب خود همچنان می‌کوشد این ادعا را بعنوان مسئله‌ای جدی عنوان کند.

درباره کوزیچکین بارها نوشته و گفته‌ام. مهم‌ترین آن مقاله‌ای است در ۸۶ صفحه با عنوان «آمیزه‌ای پیدا از جعل و واقعیت: سیری در خاطرات ولادیمیر کوزیچکین» (مطالعات سیاسی، کتاب اول، پائیز ۱۳۷۰) و یادداشت ۲ شهریور ۱۴۰۳/ ۲۳ اوت ۲۰۲۴ در کانال تلگرامی‌ام در شش قسمت با عنوان «ماجرای کوزیچکین». [+] مکینتایر از مقاله اخیر و منابع آن استفاده گسترده کرده است.

ویدئوی حاضر سخنانی است که دوشنبه، ۶ مهر ۱۴۰۵/ ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶ در اتاق «تحلیل محدب» بیان کردم و تصور می‌کنم برای آشنایی با پدیده کوزیچکین و تاریخ جمهوری اسلامی و سرنوشت ما مفید باشد.

https://www.youtube.com/watch?v=WxZzyrSZGVw

[+] لینک مقاله تلگرام:
/channel/abdollahshahbazi/5377

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

کارنامه و میراث آیت‌الله خامنه‌ای (۴۸ دقیقه)‌
خامنه‌ای چگونه به رهبری رسید و چه تأثیری بر ایران و منطقه گذاشت؟‌

کلاب‌هاوس، اتاق طرح نو، شنبه، ۴ مهر ۱۴۰۵/ ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶

https://youtu.be/d2osIol_2RM

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️انقلاب ۱۴۰۱، امروز و آینده
آیا می‌توان جنبش «زن، زندگی، آزادی» را از جنبش عمومی ایرانیان منفک دانست؟ (۱۳ دقیقه)

گفتگو با آقای مسعود سفیری، اتاق «تحلیل محدب»، شنبه، ۲۸ شهریور ۱۴۰۵/ ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۶

https://youtu.be/diwSXNtvMtY

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️انقلاب ۵۷ و «روشنفکران»
«انقلاب اسلامی» چگونه شکل گرفت و «روشنفکران» چه نقشی در آن داشتند؟ (۵۷ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، گفتگو با آقای مسعود سفیری
یکشنبه، ۲۲ شهریور ۱۴۰۵/ ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

چپ سازگار:
از جنگ سرد فرهنگی تا رادیکالیسمِ «پنل مرگ» در نشست سوسیالیسم ۲۰۲۶

کریس مورلاک، ۷ سپتامبر ٢٠٢۶
https://x.com/cdmorlock/status/2097056626520015024?s=4

چپ سازگار:
از جنگ سرد فرهنگی تا رادیکالیسم «پنل مرگ» در نشست سوسیالیسم ۲۰۲۶

مقاله جالبی است که ترجمه فارسی آن را منتشر می‌کنم.

نویسنده مقاله مارکسیست ارتدکس است و از منظر مارکسیسم لنینیسم سنتی به نقد جریان‌های چپ‌گرایی می‌پردازد که بزعم او «چپ خرده بورژوا» و «چپ آکادمیک» یا «چپ سازگار» با نظم کاپیتالیستی هستند. از نظر نویسنده، این جریان‌های چپ، هویت واقعی چپ را گم کرده و به خدمت نهادهای کاپیتالیستی و بنیادهای «بشردوستانه» آن، مانند بنیاد جرج سوروس، درآمده و عملاً به جای مبارزه برای سرنگونی نظام کاپیتالیستی به ابزاری برای فعالیت‌های بی‌خطر فرهنگی و خدمت به منافع طبقه حاکم تبدیل شده‌اند.

برغم این نگاه، در مقاله فوق نکات جالبی است که شاید برای خوانندگان فارسی‌زبان مفید باشد.

نقل‌قول از مقاله:

♦️این سیاست واقعاً از کجا آمده است، چه کسانی نهادهایی را ساختند که آن را بازتولید می‌کنند، چه کسانی برخی از چهره‌های اصلی فکری‌اش را تأمین مالی کرده‌اند، و چرا این شکل خاص از «سوسیالیسم» تا این حد کاملاً مسلط شده است؛ دست‌کم از جنبه‌ نهادی؟

♦️معروف‌ترین تجلی این استراتژی، «کنگره‌ی آزادی فرهنگی» بود. سیا بطور پنهانی شبکه‌ بین‌المللی عظیمی از مجلات، کنفرانس‌ها، سازمان‌های فکری و پروژه‌های فرهنگی را که شامل لیبرال‌ها، سوسیالیست‌های دمکرات، کمونیست‌های سابق، مارکسیست‌های ضد استالینی و روشنفکران آوانگارد می‌شد، تأمین مالی کرد. درخشندگی این عملیات در این بود که این افراد مجبور نبودند محافظه‌کار شوند. آن‌ها می‌توانستند در زبان خود رادیکال، تجربه‌گرا، بوهِمین، سوسیالیست و حتی ضد سرمایه‌داری باقی بمانند در حالی که از نظر سیاسی حول محور خصومت با کمونیسم شوروی و جنبش کمونیستی سازمان‌دهی می‌شدند. اطلاعات آمریکا فهمید که یک چپ ضد کمونیسم در محافل فکری و فرهنگی بسیار مفیدتر از یک سازمان محافظه‌کار متعارف دیگر است که از راست به کمونیسم حمله کند.

♦️چیزی را بالا می‌کشد که عملاً جشنی از مختصات از نظر ژنتیکی تباه‌شده به‌عنوان امری انقلابی است. انگار این صحنه دقیقاً برای بی‌اعتبار کردن هرگونه استراتژی موسوم به «هل دادن حزب دمکرات به سمت چپ» طراحی شده بود؛ این رویکرد چنان ناکارآمد به نظر می‌رسد که بلافاصله هر نوع قدرت سیاسی «چپ‌گرا» را در عمل امری مضحک دسته‌بندی می‌کند.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

ده سال پیش، پیتر کین و تونی هاپکینز، محققین برجسته تاریخ امپراتوری بریتانیا، فرایند کنونی تأثیرگذاری مهاجران کشورهای مستعمره و نیمه‌مستعمره پیشین بر جامعه بریتانیا و از اینطریق تضعیف «احساس وحدت ملی» و در پیامد آن «افول نهایی» بریتانیا را به درستی توصیف کرده‌اند. این فرایندی است که در دهه اخیر در اروپای غربی، در کشورهای استعمارگر پیشین، بویژه بریتانیا و فرانسه، شتاب گرفته و در سال‌های اخیر به روشنی نمایان شده است. این فرایند، در ابعادی کوچک‌ و محدود، در ایالات متحده آمریکا نیز نمایان است. ممدانی و ال‌سید و ایلهان عمر نماد این تحول‌اند. پاراگراف مربوطه در کتاب کین و پرکینز را در پست قبلی منتشر کرده‌ام. آنان نوشتند: «اگر مرحله نهایی افول امپراتوری‌ها زمانی فرا می‌رسد که پیرامون مرکز را در اختیار می‌گیرد، برای نشان‌دادن این فرایند هیچ نمونه‌ای گویاتر از دگرگونی بریتانیا از زمان استعمارزدایی نمی‌توان یافت.»

فرایند «تسلط پیرامون بر مرکز» را بگونه دیگر در انقلاب اسلامی ایران می‌توان دید. اجرای قانون اصلاحات ارضی در دهه ۱۳۴۰، با انتقال مالکیت بخش مهمی از اراضی حدود ۱.۵- ۲ میلیون مالک و خرده‌مالک به حدود ۱.۵- ۲ میلیون زارع، نه تنها اراضی کشاورزی را خُرد و قطعه‌قطعه کرد بلکه مناسبات قدرت و مدیریت جامعه و زمین و آب را در روستاها دگرگون کرد. این تحول توازن اجتماعی را در جامعه ۲۳- ۳۰ میلیون نفری ایران، از اوائل تا اواخر دهه ۱۳۴۰، تغییر داد بی‌آنکه نتایج بلندمدت آن به‌ درستی شناخته و پیش‌بینی شده باشد.

پیامد این تحول را در مهاجرت گسترده روستائیان به تهران و سایر شهرهای بزرگ، پس از شوک نفتی پائیز ۱۳۵۲ و جهش درآمدهای نفتی ایران از سال ۱۳۵۳ و به تبع آن شروع ساخت‌وسازهای گسترده، برای کار در پروژه‌های ساختمانی می‌توان دید. در زمان انقلاب، تعداد این مهاجران روستایی در تهران به بیش از یک میلیون نفر می‌رسید از جمعیت ۴.۵ میلیون نفری تهران.

این تحول ساختاری در انقلاب اسلامی ۵۷ و در دهه‌های پسین در تکوین نظام جمهوری اسلامی تأثیرات عمیق سیاسی و فرهنگی خود را نمایاند. از آیت‌الله بهشتی نقل شده که: باید نیروهای خود را از میان جوانان روستایی برگزینیم «زیرا فطرت‌شان پاک است.» بدینسان، گزاره پیتر کین و تونی هاپکینز را می‌توان بر برآمدن و رفتارهای نظام جمهوری اسلامی نیز انطباق داد و با تسامح آن را نمونه‌ای از «تسلط پیرامون بر مرکز» خواند که البته به معنی عدم حضور گروه‌های اجتماعی بطور عمده شهری یا نیمه‌شهری، مانند روحانیت و بخش‌هایی از طبقه متوسط شهری، نیست.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️فدرالیسم آمریکایی و ایران/ گفتگو با شایان آریا (۲۲ دقیقه)

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

پیوست دو: مقایسه بیابان‌های شبه جزیره عربی با بیابان‌های ایالات متحده آمریکا

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️انقلاب هوش مصنوعی و منطقه خلیج فارس
چه آینده‌ای فراروی ایران است؟ (۳۴ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، پنج‌شنبه، ۱۶ مهر ۱۴۰۵/ ۸ اکتبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️شبکه‌های سرّی و انقلاب ۵۷
تحولات ۵۷ را هنوز به درستی نمی‌شناسیم
شاه، کارتر و «فضای باز سیاسی» (۵۴ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، سه‌شنبه، ۱۴ مهر ۱۴۰۵/ ۶ اکتبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️سومین سال فاجعه ۷ اکتبر ۲۰۲۳
مفاهیم «چپ» و «راست» و اطلاق آن بر ایران و خاورمیانه (۱۵ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، چهارشنبه، ‍۱۵ مهر ۱۴۰۵/ ۷ اکتبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️دیروز شصت‌ودومین سالگرد تیرباران پدرم بود در سحرگاه ۱۳ مهر ۱۳۴۳. قصد نداشتم چیزی منتشر کنم ولی صبح زود که برخاستم خبر به دار کشیدن علیرضا سپاهی و علیرضا رئیسی را دیدم؛ دو جوان بیست و چند ساله که مانند بسیاری از جوانان این مرزوبوم قربانی روال نامتعارف و ناعادلانه قضایی در جمهوری اسلامی شدند. حالم را منقلب کرد. یادداشتی منتشرشده درباره پدرم را، متعلق به حدود ده سال پیش، ۲۰ آوریل ۲۰۱۶/ اول اردیبهشت ۱۳۹۵، بازنشر کردم؛ زمانی که در ایران بودم، حدود ۲۱ ماه پیش از خروج ناخواسته و اقامت در آمریکا. این یادداشت بهمراه عکس پدرم در زمان تیرباران بود. عکس را زنده‌یاد صمد دوستدار- سرپرست روزنامه کیهان در فارس پیش از انقلاب، که در صحنه تیرباران حضور داشت- از سر لطف به من داده و سال‌ها پیش در کتاب «ایل ناشناخته» (نشر نی، ۱۳۶۶) منتشر کرده بودم.

♦️بازنشر یادداشت و عکس فوق گسترده و تأثیر آن مثبت بود. برغم این، موجی کم‌اهمیت برخاسته از نادانی یا اوباش‌گری را نیز برانگیخت. اکانت‌هایی برخی کامنت‌های سخیف گذاشتند. بسیاری‌شان مدعی هواداری از پهلوی بودند و ظاهراً سخت‌شان بود باور کنند در آن دوران اعدام هم وجود داشت! نمی‌دانم این اکانت‌ها ترول‌های سایبری بودند یا نه. عموماً فاقد هویت واقعی بودند با فالوئرهای ناچیز. کسانی نیز، بطور عمده، از موضع هواداری از جمهوری اسلامی حمله کردند و پاسخ‌های کوتاهم درباره نحوه اعدام و رفتار با زندانیان در دوران پهلوی را نشانه مجیزگویی‌ به پادشاهی‌خواهان، و پشت کردن به خون پدر، معرفی کردند.

♦️اول، هیچگاه خود را پادشاهی‌خواه نخوانده‌ام. آنچه پیشتر گفته و نوشته‌ام تأکید بر این امر بود که از دهه ۱۳۷۰ بخش مهمی از جامعه ایران، به دلیل کردار فاجعه‌آمیز جمهوری اسلامی، بتدریج به پهلوی‌گرایی روی آورد و اکنون موجی قدرتمند و تعیین‌کننده در درون جامعه ایران است. این نظر متعلق به مدت‌ها پیش از قیام میلیونی ۱۸ و ۱۹ دی ۱۴۰۴ است که درستی تحلیلم را ثابت کرد. امروز نیز بر همان نظر هستم و رضا پهلوی را تنها فردی می‌دانم که می‌تواند اجماع میلیونی مردم کوچه و بازار را در پیرامون خود پدید آورد. در زمانی دیگر درستی یا نادرستی این ارزیابی‌ نیز محک خواهد خورد.

♦️دوم، بعنوان کسی که هم پدربزرگ و عموها و پدرش در سال‌های متأخر قاجار و دوران رضا شاه و محمدرضا شاه قربانی توطئه کانون‌هایی مغرض شده و جان باخته‌اند، و هم فردی که چهار بار زندان پهلوی و دو بار زندان جمهوری اسلامی را تجربه کرده، تصور می‌کنم صالح باشم برای مقایسه این دو دوران. زندان و بالاتر از آن اعدام حتماً تراژیک است ولی رفتار زندانبان می‌تواند بیانگر فرهنگ حاکم بر نظام سیاسی وقت باشد. در کامنت‌ها شهادت دادم که رفتار ساواک، بجز در مواقع بازجویی در بعضی پرونده‌ها، و مقامات قضایی و زندانبانان دوران پهلوی، اعم از مدیران و کارکنان بازداشت‌گاه و زندان، قابل مقایسه با دهه ۱۳۶۰ نبود. در زمان شاه، زندانی سیاسی در مجموع محترم شمرده می‌شد و کسی در پی تحقیر و نابود کردن سیستماتیک شخصیت او نبود. زندانی سیاسی زمانی که آزاد می‌شد محترم بود و معمولاً، تا آنجا که دیده‌ام، مانع از ادامه تحصیل او در مدرسه و دانشگاه یا اشتغال نمی‌شدند. در جمهوری اسلامی، روان و شخصیت زندانی سیاسی را بکلی خرد و نابود می‌کردند و علاوه بر آن خانواده و اموالش از تعرض مصون نبودند. نمی‌خواهم نمونه‌های فراوان ذکر کنم از قربانیان این رویه حکومتی غیرانسانی.

♦️درباره اکانت‌های بی‌هویت منتسب به پادشاهی‌خواهان چیزی نمی‌گویم. واقعی باشند یا ترول سایبری، اوباش‌گری و لمپنیسمی سخیف بیش نیستند و باید به آن‌ها بی‌اعتنا بود. سال‌ها‌ پیش به طنز می‌گفتم: فعالیت در فضای مجازی مانند انداختن بساط در پیاده‌رو خیابان ولی عصر تهران است؛ هر کس رد شود ممکن است چیزی بگوید. ولی برای کسانی که دارای هویت واقعی هستند و خود را هوادار جمهوری اسلامی می‌دانند، یا از موضع «ضد امپریالیستی» از آن حمایت می‌کنند، آنگونه که خودم تا سال ۱۳۹۸ بودم، یعنی دو سال پس از استقرار در آمریکا، سخنی دارم:

♦️چگونه می‌توان خود را «ضد امپریالیست» نامید یا نظام حاکم را «اسلامی» یا در مجموع قابل دفاع و حمایت دانست ولی بر لمپنیسم و فساد نهادینه این ۴۷ سال چشم فروبست؟ چگونه می‌توان سخیف‌ترین تجلی «گانگستریسم کاپیتالیستی» را، از چپاول میلیاردها دلاری اموال عمومی تا قاچاق سازمان‌یافته مواد مخدر و نفت در سراسر منطقه، دید و آن را نه از سرشت نظام حاکم بلکه پدیده‌ای گذرا و عارضی دانست و سکوت و مماشات ده‌ها ساله رهبران «ساده‌زیست» جمهوری اسلامی در قبال آن را توجیه کرد؟‌ و سرانجام، چگونه می‌توان بر کشتار هزاران جوان و نوجوان بی‌سلاح در ۱۸ و ۱۹ دی چشم بست و خود را «انسان» نامید؟ گفتنی‌ها فراوان است و زمانی بطور مستند خواهم نوشت.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

به یاد پدری که ایستاده مرد!
حبیب‌الله شهبازی در زمان تیرباران، سحرگاه ۱۳ مهر ۱۳۴۳.
@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️ به پایان راه می‌رسیم؟‌
ماجرای پایگاه فرفورد، پرواز فلای‌دوبی و عملیات انتحاری در مسجدالحرام
تراژدی خسرو خان قشقایی و محمد خان ضرغامی (۳۲ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، پنج‌شنبه ۹ مهر ۱۴۰۵/ اول اکتبر ۲۰۲۶

https://youtu.be/kb16-NjE_b4

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️«انگلیسی‌ها» و ماجرای کوزیچکین. چگونه ام. آی. سیکس پروژه سرکوب حزب توده را کلید زد؟ (۴۶ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، دوشنبه، ۶ مهر ۱۴۰۵/ ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

کارنامه و میراث آیت‌الله خامنه‌ای (۴۸ دقیقه)‌
خامنه‌ای چگونه به رهبری رسید و چه تأثیری بر ایران و منطقه گذاشت؟‌

کلاب‌هاوس، اتاق طرح نو، شنبه، ۴ مهر ۱۴۰۵/ ۲۶ سپتامبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️انقلاب ۱۴۰۱، امروز و آینده
آیا می‌توان جنبش «زن، زندگی، آزادی» را از جنبش عمومی ایرانیان منفک دانست؟ (۱۳ دقیقه)

گفتگو با آقای مسعود سفیری، اتاق «تحلیل محدب»، شنبه، ۲۸ شهریور ۱۴۰۵/ ۱۹ سپتامبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️ترامپ، کمپانی‌های نفتی آمریکا و ایران

این سخنان ترامپ را در اینجا ثبت می‌کنم زیرا ارزش تاریخی دارد و بعدها می‌تواند مورد ارجاع قرار گیرد.

ترامپ در مصاحبه پنج‌شنبه، ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶ با فاکس نیوز درباره ایران گفت:

They are considered the... you look anywhere in the world, they’re considered the most evil country right now in the world. And they’ve been that for a long time, they’ve been that for many, many years. And, you know, it was 47 years, I’ve been hearing for 5 years. The truth is, it’s like 52 years, but it’s beyond that.

ترجمه فارسی:

«آن‌ها را... هر جای دنیا که نگاه کنید، در حال حاضر شرورترین کشور جهان می‌دانند. و مدت‌هاست که چنین بوده‌اند؛ سال‌های سال است. و می‌دانید، می‌گویند ۴۷ سال؛ من پنج سال است که این را می‌شنوم. حقیقت این است که چیزی حدود ۵۲ سال می‌شود، اما ماجرا حتی از این هم فراتر می‌رود.»

چنانکه می‌بینیم، ترامپ شروع «شرارت» ایران را حداقل از ۵۲ سال پیش می‌داند یعنی از سال ۱۹۷۴؛ از زمانی که به دلیل «شوک نفتی ۱۹۷۳» قیمت نفت از بشکه‌ای حدود ۲ دلار به ۱۲ دلار رسید. این تحول به دلیل تحریم نفتی آمریکا و سایر کشورهای غربی بود زیرا در «جنگ اکتبر» (جنگ رمضان یا جنگ یوم کیپور، ۶- ۲۵ اکتبر ۱۹۷۳) از اسرائیل حمایت کرده بودند. شوک نفتی ۱۹۷۳ بر اقتصاد ایران و سایر کشورهای نفت‌خیز تأثیر عمیق گذارد و دورانی از شکوفایی مالی را برای آنان سبب شد.

ماجرای فوق را «اولین شوک نفتی» می‌نامند. «دومین شوک نفتی» به دلیل انقلاب ۱۹۷۹ ایران بود که قیمت نفت را از بشکه‌ای حدود ۱۴ دلار در سال ۱۹۷۸ به ۳۵ دلار در سال ۱۹۸۱ رسانید.

در این سخنان، ترامپ از منظر غول‌های نفتی آمریکا سخن می‌گوید که در کنسرسیوم نفت ایران سهمی بزرگ داشتند و از سال ۱۹۷۴ در تعارض با محمدرضا شاه قرار گرفتند. این کشمکش میان کنسرسیوم و شاه تا انقلاب اسلامی ادامه داشت. کاهش خرید نفت ایران از سوی کنسرسیوم، به دلیل تقابل با شاه، عامل اصلی کسری بودجه و رکودی بود که از سال ۱۳۵۶ پدید آمد و سبب شد دولت تازه به قدرت‌رسیده آموزگار بخش مهمی از پروژه‌های ساخت‌وساز را تعطیل کند. این امر نارضایتی گسترده‌ای را در میان کارگران ساختمانی در تهران و سایر شهرهای بزرگ سبب شد. این کارگران عموماً مهاجران روستایی بودند و تعدادشان در تهران به بیش از یک میلیون نفر می‌رسید از جمعت ۴.۵ میلیون نفری تهران.

در ۱۸ شهریور ۱۳۵۶/ ۹ سپتامبر ۱۹۷۷ خبرگزاری یونایتدپرس از ورود یک میلیون مهاجر از روستاها به تهران در پنج سال اخیر خبر داد و نوشت: این تازه‌واردها، که سالیانه حدود ۲۰۰ هزار نفرشان روستاها را ترک کرده و راهی تهران شده‌اند، بیشتر به کارگری در کارهای ساختمانی و کارخانه‌ها مشغول می‌شوند. در پنج سال گذشته به دلیل این مهاجرت جمعیت تهران از ۳.۵ میلیون نفر به ۴.۵ میلیون نفر افزایش یافت و جمعیت این شهر به ۱۳ درصد کل جمعیت ۳۴ میلیون نفری ایران رسید.

* بنگرید به سخنان ترامپ در اکانت رسمی کاخ سفید، از ثانیه ۲۲ تا ثانیه ۳۵:

Donald Trump, remarks on Iran, video posted by Rapid Response 47 (@RapidResponse47), X (formerly Twitter), 17 September 2026, https://x.com/RapidResponse47/status/2100722305017970693.

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️انقلاب ۵۷ و «روشنفکران»
«انقلاب اسلامی» چگونه شکل گرفت و «روشنفکران» چه نقشی در آن داشتند؟ (۵۷ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، گفتگو با آقای مسعود سفیری
یکشنبه، ۲۲ شهریور ۱۴۰۵/ ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶

📌فهرست مطالب:

0:00 - شروع بحث
0:20 - آیا «روشنفکران» می‌توانستند مردم را به حرکت درآورند؟ زمان‌پریشی در شناخت تحولات فکری پیشا انقلاب اسلامی
2:56 - فضایی که «روشنفکری» معترض دهه ۱۳۴۰ شکل گرفت. عوامل تأثیرگذار بر تکوین روان‌شناسی سیاسی آل‌احمد.
3:46 - دنیای کامو و سارتر. «روشنفکری» اروپا در دهه ۱۹۶۰ و تأثیر آن بر ایران.
5:26 - «روشنفکران» ناراضی دهه چهل حزب سیاسی انقلابیون برانداز نبودند.
5:53 - ساواک، شریعتی و مبارزه با کمونیسم
6:31 - «روشنفکران» و انقلاب ۵۷
12:13 - سیاست آمریکا و بریتانیا در دوران «جنگ سرد». تقویت نیروهای مذهبی در برابر کمونیسم
13:56 - زمان‌پریشی در تحلیل انقلاب ۵۷. تصور انقلاب ۵۷ حتی به مخیله‌ جریان‌های سیاسی و روشنفکران دهه چهل و اوائل دهه پنجاه خطور نمی‌کرد
17:17 - موج جهانی بومی‌گرایی در فرهنگ سیاسی دهه ۱۹۶۰. در دهه ۱۳۴۰ پیوند زدن مارکسیسم به فرهنگ‌های بومی و دینی پدیده‌ای جهانی بود
19:39 - حمایت از چپ بومی‌گرای ضد شوروی. آل‌احمد و شریعتی
23:03 - افسانه ائتلاف روشنفکران با آیت‌الله خمینی در انقلاب ۵۷. آیت‌الله خمینی با هیچ شخصیت و جریانی ائتلاف نمی‌کرد
25:53 - افسانه فشار کارتر بر شاه. آیا محمدرضا شاه فضای سیاسی را به دلیل فشار کارتر باز کرد؟
26:52 - اشتباه تاریخی و سرنوشت‌ساز. چرا حتی اندیشه ضرورت ائتلاف نیروهای تجددگرا در برابر نیروهای واپس‌گرا پدید نیامد و شکل نگرفت؟
29:08 - تلاش حکومت پهلوی برای ایجاد «ایدئولوژی» بومی. سید حسین نصر، داریوش شایگان، احسان نراقی و جلال آل‌احمد
34:06 - آشفتگی مفهوم «روشنفکر» در فرهنگ سیاسی ایران. از انتلکتوئل در فرانسه تا اینتلیجنتسیا در روسیه
39:01 - مفهوم «اِلیت» نیز سرنوشتی چون «روشنفکر» یافته است
39:32 - «جنگ سرد»، آمریکا، بریتانیا و اسلام‌گرایان، انقلاب ۵۷
42:42 - از جنبش اعتراضی ۵۶ تا دولت شریف‌امامی و شروع انقلاب اسلامی
44:43 - چرا شاه «فضای باز سیاسی» را آغاز کرد؟
46:12 - شب‌های شعر انستیتو گوته (۱۸- ۲۷ مهر ۱۳۵۶)؛ شروع جنبش اعتراضی. ساواک و سرکوب شدید دانشجویان چپ‌گرا و فعالین جبهه ملی در سال ۵۶
48:17 - عملیات عجیب ساواک علیه هما ناطق
51:12 - چگونه جنبش اعتراضی ۵۶ به انقلاب اسلامی ۵۷ تبدیل شد؟ مقاله «احمد رشیدی مطلق» و تحولات پس از آن
54:40 - انقلاب اسلامی از چه زمانی آغاز شد؟ دولت شریف‌امامی و راهپیمایی عید فطر در ۱۳ شهریور ۵۷

https://youtu.be/XkVBqOG9FOs

@abdollahshahbazi

Читать полностью…

عبدالله شهبازی

♦️ روشنفکری دهه چهل و انقلاب ۵۷
جایگاه و تأثیر آل‌احمد و شریعتی (۱۷ دقیقه)

کلاب‌هاوس، اتاق «تحلیل محدب»، گفتگو با آقای مسعود سفیری
چهارشنبه، ۱۸ شهریور ۱۴۰۵/ ۹ سپتامبر ۲۰۲۶

فایل صوتی

@abdollahshahbazi

Читать полностью…
Subscribe to a channel