بیرونیت Birunit

20 December 2025 05:38

عدم‌النفع ۱۵ میلیارد دلاری صنایع معدنی از ناترازی انرژی

بیرونیت/ رئیس هیأت عامل ایمیدرو اعلام کرد: عدم‌النفع صنایع معدنی کشور در سال گذشته به‌دنبال ناترازی انرژی حدود ۱۵ میلیارد دلار بوده و برآوردها نشان می‌دهد این رقم در سال جاری نیز در همین محدوده تکرار خواهد شد.

محمدمسعود سمیعی‌نژاد به دنیای اقتصاد گفت: این زیان عمدتاً ناشی از محدودیت‌های برق و گاز، کاهش تولید، افت صادرات و بلااستفاده ماندن ظرفیت‌های نصب‌شده در صنایع معدنی و فلزی بوده است.

به گزارش بیرونیت، ثبت عدم‌النفع ۱۵ میلیارد دلاری برای صنایع معدنی، تنها یک عدد حسابداری نیست، بلکه نشانه‌ای روشن از بحران ساختاری در حکمرانی انرژی کشور است. این رقم به‌معنای از دست رفتن بخش قابل‌توجهی از تولید، صادرات و ارزش افزوده‌ای است که می‌توانست به رشد اقتصادی، افزایش درآمد ارزی و تثبیت اشتغال کمک کند.

نکته مهم آن است که این زیان در شرایطی تکرار می‌شود که صنایع معدنی و فلزی طی سال‌های اخیر سرمایه‌گذاری‌های سنگینی در توسعه ظرفیت تولید، احداث نیروگاه، انتقال آب و حتی ورود به میادین گازی انجام داده‌اند. با این حال، ناپایداری تأمین انرژی و اعمال محدودیت‌های خارج از توافقات رسمی باعث شده بخشی از این سرمایه‌گذاری‌ها عملاً بلااثر شود.

تداوم چنین وضعیتی پیام روشنی برای سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی دارد: ریسک تولید در ایران بالاست. در نتیجه، نه‌تنها توسعه ظرفیت‌های جدید با تردید مواجه می‌شود، بلکه حفظ سطح فعلی تولید نیز به چالش کشیده خواهد شد. اگر اصلاحی جدی در سیاست‌های تأمین انرژی، پایبندی دولت به تعهدات و هماهنگی نهادی صورت نگیرد، تکرار عدم‌النفع‌های چند ده میلیارد دلاری می‌تواند مزیت‌های معدنی کشور را به تهدیدی برای اقتصاد ملی تبدیل کند.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 09:30

۲۰ نکته درباره ذخایر بوکسیت در ایران

✍️ بیرونیت

۱. بوکسیت به‌عنوان ماده اولیه تولید آلومینا، یکی از مؤلفه‌های حیاتی زنجیره ارزش آلومینیوم است و پایداری صنعت آلومینیوم کشور به‌طور مستقیم به امنیت تأمین این ماده وابسته است.

۲. در سال‌های اخیر، «امنیت تأمین مواد خام استراتژیک» به یکی از محورهای اصلی سیاست‌گذاری صنعتی در جهان تبدیل شده و ایران نیز ناگزیر از توجه جدی به این رویکرد است.

۳. ایران از نظر میزان ذخایر و عیار بوکسیت در وضعیت محدودی قرار دارد و در مقایسه با کشورهای دارای ذخایر بزرگ، با کمبود قابل توجهی مواجه است.

۴. تأمین مستمر خوراک کارخانه آلومینای جاجرم به‌عنوان تنها تولیدکننده آلومینا در کشور، یکی از چالش‌های اصلی زنجیره آلومینیوم ایران محسوب می‌شود.

۵. توسعه طرح‌های جدید آلومینا در کشور بدون تضمین تأمین پایدار بوکسیت، با ریسک‌های جدی مواجه است و بوکسیت به گلوگاه سیاست‌گذاری این صنعت تبدیل شده است.

۶. سهم ایران از تولید جهانی آلومینا بسیار ناچیز و در حدود ۰٫۱۶ درصد است که فاصله قابل توجه کشور با تولیدکنندگان بزرگ جهانی را نشان می‌دهد.

۷. ایران سالانه حدود یک میلیون تن بوکسیت تولید می‌کند که تنها ۰٫۲۲ درصد از تولید جهانی بوکسیت را شامل می‌شود.

۸. مجموع ذخایر بوکسیت ایران، حتی با برآورد خوش‌بینانه ۸۰ میلیون تن، کمتر از ۰٫۳ درصد ذخایر جهانی است و این موضوع شکنندگی امنیت تأمین ماده اولیه را تشدید می‌کند.

۹. کشورهایی مانند آمریکا، آلمان و کانادا بدون برخورداری از ذخایر قابل توجه بوکسیت، توانسته‌اند با سیاست‌گذاری هوشمندانه تولید بالای آلومینا داشته باشند.

۱۰. ذخایر بوکسیت در دسترس ایران به سه بخش اصلی شامل ذخایر شرکت آلومینای ایران (جاجرم)، معادن بخش خصوصی و ذخایر خارجی در گینه کوناکری تقسیم می‌شود.

۱۱. ذخایر شرکت آلومینای ایران در پنج استان کشور پراکنده است و با ذخیره قطعی ۴۲ میلیون تن، دارای طراحی معدن‌کاری و برنامه تولید ۲۰ ساله است.

۱۲. ذخایر بوکسیت بخش خصوصی به دلیل فقدان اکتشافات سیستماتیک و حفاری‌های عمقی، از شفافیت و قطعیت کافی برخوردار نیستند.

۱۳. شرکت آلومینای ایران تاکنون با هدف فعال‌سازی معادن کوچک‌مقیاس، ۲۴ معدن بخش خصوصی را در ۱۱ استان کشور وارد چرخه تولید کرده است.

۱۴. بهره‌برداری از ذخایر بوکسیت خارجی، به‌ویژه در گینه کوناکری، یکی از الزامات راهبردی تأمین بلندمدت بوکسیت برای کشور به شمار می‌رود.

۱۵. یکی از چالش‌های اصلی زنجیره آلومینیوم کشور، شکاف سیاستی میان توسعه ظرفیت صنعتی و برنامه‌ریزی برای تأمین پایدار ماده اولیه است.

۱۶. بلاتکلیفی حقوقی و اجرایی پروژه‌های بین‌المللی تأمین بوکسیت، ریسک استراتژیک بلندمدت این زنجیره را افزایش داده است.

۱۷. تجربه کشورهای فاقد ذخایر نشان می‌دهد که واردات پایدار، بازیافت و استفاده از فناوری‌های جایگزین می‌تواند امنیت زنجیره تأمین آلومینا را تضمین کند.

۱۸. تدوین سند ملی امنیت تأمین بوکسیت و آلومینا برای ایران یک ضرورت راهبردی است و باید اهداف مشخص اکتشافی، وارداتی و فناورانه داشته باشد.

۱۹. توسعه اکتشافات سیستماتیک، به‌ویژه در معادن بخش خصوصی، می‌تواند تصویر دقیق‌تری از ذخایر واقعی کشور ارائه داده و تصمیم‌گیری‌های سیاستی را بهبود دهد.

۲۰. بوکسیت نه‌تنها یک ماده معدنی، بلکه یک متغیر استراتژیک برای آینده صنعت آلومینیوم ایران است و بدون بازنگری جدی در سیاست‌های تأمین و سرمایه‌گذاری، گلوگاه‌های این زنجیره تشدید خواهد شد.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 06:54

بازار دوم ارز چیست؟

بیرونیت/ بازار دوم یا تالار دوم مرکز مبادله ارز و طلا، محلی برای عرضه ارز حاصل از صادرات با نرخی نزدیک به بازار آزاد است که با هدف افزایش شفافیت، بازگشت ارز به کشور و کاهش رانت طراحی شده است.

به گزارش بیرونیت، در این سازوکار، صادرکنندگان می‌توانند ارز حاصل از صادرات خود را به‌صورت رسمی و با نرخ واقعی‌تری نسبت به بازار اول عرضه کنند؛ موضوعی که باعث افزایش انگیزه صادرات و بازگشت ارز به چرخه اقتصادی کشور می‌شود.

بازار دوم عمدتاً برای ارز حاصل از صادرات صنایعی مانند فولاد و پتروشیمی در نظر گرفته شده، در حالی که کالاهای اساسی و ضروری مردم از طریق بازار اول و با نرخ‌های ترجیحی تأمین می‌شوند. این تفکیک، ضمن حمایت از معیشت مردم، زمینه کاهش معاملات غیررسمی و حرکت به سمت یکسان‌سازی نرخ ارز را فراهم می‌کند.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 01:44

فاطمی‌عقدا در راه زمین‌شناسی؟

بیرونیت/ سیدمحمود فاطمی‌عقدا، رئیس پیشین مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن در دولت محمود احمدی‌نژاد و دبیر برکنار شده کمیسیون ماده ۵ شهرداری تهران، به‌عنوان گزینه اصلی وزارت صنعت، معدن و تجارت برای ریاست سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور مطرح شده است.

به گزارش بیرونیت، با گذشت حدود ۴۰ روز از استعفای داریوش اسماعیلی از ریاست سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، نام گزینه‌ای جدید برای سکانداری این سازمان بر سر زبان‌ها افتاده است؛ گزینه‌ای که سابقه مدیریتی او به دولت دهم بازمی‌گردد. فاطمی‌عقدا در آن دوره، معاون وزیر مسکن و شهرسازی و رئیس مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن بوده است.

بر اساس این گزارش، فاطمی‌عقدا که هم‌اکنون عضو هیأت علمی دانشگاه خوارزمی است، دکترای زمین‌شناسی مهندسی با گرایش لرزه‌شناسی را از دانشگاه کوماموتو ژاپن دریافت کرده است.

این گزارش همچنین حاکی است انتصاب وجیه‌الله جعفری به‌عنوان سرپرست سازمان زمین‌شناسی، با هدف ایجاد فرصت برای حل‌وفصل برخی مسائل اداری و حقوقی مرتبط با حضور فاطمی‌عقدا در دولت انجام شده است.

گفته می‌شود این تصمیم پس از آن اتخاذ شد که بدنه سازمان زمین‌شناسی نسبت به برخی گزینه‌های داخلی سازمان واکنش منفی نشان داد و این موضوع وزیر صمت را به سمت معرفی گزینه‌ای خارج از ساختار وزارتخانه برای مدیریت این سازمان سوق داد.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 00:57

با فرمان رئیس جمهور و با حضور رئیس هیات عامل ایمیدرو واحد فولادسازی مجتمع فولاد قاینات افتتاح شد

ایستگاه آخر برنامه ۵۵ میلیون تنی فولاد ایران

بیرونیت/ واحد فولادسازی مجتمع فولاد قاینات با دستور دکتر مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور و با حضور محمد مسعود سمیعی‌نژاد رئیس هیات عامل ایمیدرو، حسن یونسیان مدیرعامل شرکت ملی فولاد ایران و محمد شهبازی‌پور سرپرست مجتمع فولاد قاینات افتتاح شد.

به گزارش بیرونیت، این واحد صنعتی با ظرفیت تولید سالانه ۸۰۰ هزار تن شمش فولاد، یکی از پروژه‌های مهم و راهبردی صنعت فولاد کشور محسوب می‌شود و نقش مؤثری در تکمیل زنجیره تولید، افزایش ارزش افزوده و جلوگیری از خام‌فروشی ایفا می‌کند.

برای اجرای این طرح، ۲۴۵ میلیون یورو سرمایه‌گذاری انجام شده است که زمینه اشتغال مستقیم برای ۷۰۰ نفر و اشتغال غیرمستقیم برای ۳ هزار و ۳۰۰ نفر را فراهم کرده است.

با افتتاح این واحد فولادسازی، ظرفیت تولید فولاد کشور به ۵۵ میلیون تن در سال افزایش یافته و گامی مهم در مسیر توسعه صنعتی و تقویت توان تولید ملی برداشته شده است.

افتتاح این واحد، نقطه عطفی در توسعه صنعتی شرق کشور و ارتقای جایگاه صنعت فولاد در منطقه به‌ شمار می‌رود.


https://www.biroonit.ir/fullcontent/Persian/86637

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

18 December 2025 19:45

غیبت وزیر صمت در افتتاحیه طلای هیرد و فولاد قاینات/ سایت و کانال وزارت صمت اخبار این دو افتتاحیه را پوشش ندادند

بیرونیت/ آیین بهره‌برداری از واحد استحصال و تولید شمش طلای هیرد و واحد فولادسازی مجتمع فولاد قاینات، امروز با دستور رئیس‌جمهور و به‌صورت ویدئوکنفرانس در استان خراسان جنوبی برگزار شد.

به گزارش بیرونیت، این دو پروژه که از طرح‌های مهم صنعتی دولت در خراسان جنوبی به شمار می‌روند، در حالی افتتاح شدند که وزیر صنعت، معدن و تجارت در این مراسم حضور نداشت و خلاف انتظار، همراه رئیس‌جمهور به بیرجند سفر نکرد.

نکته قابل توجه آن است که پایگاه اطلاع‌رسانی رسمی وزارت صمت و همچنین کانال تلگرامی این وزارتخانه، هیچ‌گونه خبری درباره افتتاح این دو پروژه منتشر نکردند؛ این در حالی است که معمولاً مراسم‌هایی که با حضور رئیس‌جمهور و مقامات ارشد دولت برگزار می‌شود، به‌طور گسترده در رسانه‌های رسمی وزارتخانه‌های تخصصی پوشش داده می‌شود.

برخی ناظران، این سکوت خبری را ناشی از وضعیت نابسامان مرکز روابط عمومی وزارت صمت می‌دانند؛ مرکزی که گفته می‌شود مدتی است خارج از نظارت مستقیم وزیر اداره می‌شود و توسط افرادی مدیریت می‌شود که شناخت کافی از کار رسانه‌ای و الزامات روابط عمومی ندارند.

به نظر می‌رسد عدم پوشش خبری رسمی این دو افتتاحیه مهم، شائبه‌هایی درباره اختلاف نظر یا ناهماهنگی میان وزیر صمت و دولت را به وجود آورده است؛ موضوعی که انتظار می‌رود وزیر صمت نسبت به آن شفاف‌سازی کرده و توضیح دهد چرا خبر گشایش رسمی این پروژه‌ها از سوی تیم روابط عمومی وزارتخانه نادیده گرفته یا سانسور شده است.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

18 December 2025 12:18

ایمیدرو در بن‌بست تأمین مالی بانکی/ روایت مرکز پژوهش‌های مجلس از کاهش دسترسی شرکت‌های توسعه‌ای به تسهیلات

بیرونیت/ مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در گزارشی با بررسی صورت‌های مالی شرکت‌های دولتی، به‌ویژه شرکت‌های دارای ماهیت توسعه‌ای، اعلام کرده است که این شرکت‌ها در سال‌های اخیر به‌ندرت موفق به دریافت تسهیلات جدید از شبکه بانکی شده‌اند؛ به‌گونه‌ای که ایمیدرو در سال مالی ۱۴۰۲ هیچ‌گونه تسهیلات ریالی جدیدی دریافت نکرده است.

به گزارش بیرونیت، بررسی صورت‌های مالی شرکت‌های دولتی به‌ویژه آن دسته از شرکت‌های دولتی که ماهیت توسعه‌ای دارند، نشان می‌دهد شرکت‌های مذکور در سال‌های اخیر بندرت توانسته‌اند تسهیلات جدیدی از شبکه بانکی دریافت کنند.

برای مثال، در سال مالی ۱۴۰۲ بسیاری از شرکت‌های دولتی از جمله سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو)، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی، شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران، شرکت بازآفرینی شهری ایران و شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران (هما) هیچ‌گونه تسهیلات ریالی جدیدی دریافت نکرده‌اند.

تسهیلات دریافتی برخی شرکت‌ها از جمله شرکت صنایع ملی پتروشیمی از شبکه بانکی نیز رقم بسیار ناچیزی بوده است. حتی با توجه به تسویه تسهیلات قدیمی برخی شرکت‌های دولتی مانند ایمیدرو، مانده تسهیلات این شرکت‌ها در صورت‌های مالی سال‌های اخیر کاهش قابل‌ملاحظه‌ای را نشان می‌دهد.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

18 December 2025 09:36

۱۰ نکته از وضعیت این روزهای صنعت سیمان

✍️ بیرونیت

۱. صنعت سیمان از اواخر خردادماه امسال با محدودیت‌های جدی در تأمین انرژی مواجه شده است.

۲. در این مدت، حدود ۷۰ درصد از گاز مورد نیاز صنایع سیمان با محدودیت یا قطعی روبه‌رو بوده و امکان برنامه‌ریزی پایدار برای تولید از واحدهای سیمانی سلب شده است.

۳. در عمل، طی هفته‌های منتهی به قطع کامل، تنها حدود ۳۰ درصد از نیاز گازی کارخانجات سیمان تأمین می‌شد و بسیاری از واحدها با حداقل ظرفیت به فعالیت ادامه می‌دادند.

۴. این شرایط در نهایت به قطع کامل گاز انجامید و از هفته گذشته، گاز مصرفی صنایع سیمان به‌طور ۱۰۰ درصد قطع شده و تولید به‌طور کامل به سوخت جایگزین وابسته شده است.

۵. قطع گاز در حالی رخ داده که پیش‌تر بر عدم اعمال محدودیت برای صنایع بزرگ و صادرات‌محور تأکید شده بود و همین موضوع، شکاف میان سیاست‌های اعلامی و واقعیت اجرایی را برجسته کرده است.

۶. در نتیجه این وضعیت، تقریباً همه کارخانجات سیمان کشور به مصرف مازوت روی آورده‌اند و تنها ۱ یا ۲ کارخانه مستقر در شهرهای آلوده‌ای مانند تهران و اصفهان به‌دلایل زیست‌محیطی همچنان از گاز استفاده می‌کنند.

۷. استفاده گسترده از مازوت، هزینه تولید سیمان را به‌طور محسوسی افزایش داده است؛ به‌ویژه آنکه هزینه حمل این سوخت به حدود ۲ میلیون تومان به ازای هر تن رسیده و فشار مضاعفی بر بنگاه‌ها وارد کرده است.

۸. علاوه بر افزایش هزینه‌ها، صنایع سیمان ناچار شده‌اند مازوت مورد نیاز خود را به‌جای پالایشگاه‌های نزدیک، از مناطق دوردست‌تری مانند بندرعباس و استان فارس تأمین کنند که هزینه‌های لجستیکی را تشدید کرده است.

۹. در چنین شرایطی، مطالبه اصلی فعالان صنعت سیمان نه دریافت یارانه یا امتیاز خاص، بلکه دسترسی به سوختی پایدار، با کیفیت و قابل پیش‌بینی برای حفظ تولید است.

۱۰. با نزدیک شدن به فصل سرما، نگرانی‌ها تنها به گاز محدود نمی‌شود و احتمال بروز محدودیت در تأمین برق صنایع نیز مطرح است؛ وضعیتی که در صورت تکرار تجربه سال گذشته، می‌تواند عملاً امکان تولید را از صنعت سیمان سلب کند و بحران انرژی این بخش را به مسئله‌ای ساختاری تبدیل کند.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 12:17

🔻چه کسانی بنزین گران‌تر می‌زنند؟ پاسخ در یک جدول

🔹سهمیه‌بندی بنزین یک تصمیم یکسان برای همه نیست.این جدول نشان می‌دهد هر نوع مصرف و هر نوع خودرو، چه نتیجه‌ای در سهمیه و قیمت بنزین دارد.

🔹قبل از قضاوت، جای خودتان را در جدول پیدا کنید.
/channel/eqtesadnameh

بیرونیت Birunit

13 December 2025 10:16

توسعه پایدار ملی مس بدون هم‌نوایی همه ارکان ممکن نیست

مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران در جلسه تولید مجتمع سرچشمه بر ضرورت هماهنگی میان سطوح مختلف سازمان تأکید کرد و گفت: توسعه پایدار تنها زمانی محقق می‌شود که تمام ارکان در یک مسیر حرکت کنند.

به گزارش بیرونیت از پایگاه خبری مس‌پرس، دکتر سید مصطفی فیض با مرور روند تولید و طرح‌های توسعه‌ای، ارتقای کیفیت، افزایش بهره‌وری، تحول فناورانه و اصلاح مدل حکمرانی را محورهای اصلی حرکت مجتمع‌های مس دانست.

https://biroonit.ir/fullcontent/Persian/86585
/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 09:49

ایمیدرو به‌دنبال شتاب‌دهی به صادرات؛ تأکید بر بهره‌برداری چابک از اسکله خلیج فارس

بیرونیت/ رئیس هیأت عامل ایمیدرو با اشاره به ضرورت تسریع پروژه‌های توسعه‌ای در منطقه ویژه خلیج فارس، از پایش فصلی عملکرد بودجه‌ای این منطقه خبر داد.
مدیرعامل منطقه ویژه نیز از تولید ۶.۷ میلیون تن محصول، صادرات ۲.۵ میلیون تن و اشتغال مستقیم بیش از ۱۶ هزار نفر در سال جاری خبر داد.

متن کامل را در لینک بخوانید

بیرونیت را در سایت - تلگرام - واتسآپ دنبال کنید

بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 06:31

راستی‌آزمایی داستان انتقال آب فولاد مبارکه

روایت «پروژه انتقال آب دریا به فلات مرکزی» تا چه اندازه دقیق است؟

بیرونیت/ هفته گذشته با فرمان رئیس‌جمهور و وزیر صنعت، معدن و تجارت، پروژه‌ای به بهره‌برداری رسید که به نظر می‌رسد اطلاعات دقیق، کامل و منطبق با واقعیت از آن به مقامات عالی کشور ارائه نشده بود. برای این پروژه عنوانی انتخاب شد و اطلاع‌رسانی‌ای صورت گرفت که از منظر اصول حرفه‌ای، شفافیت رسانه‌ای و حق دانستن افکار عمومی، محل تردید جدی است.

به گزارش بیرونیت، این پرسش به‌طور جدی مطرح است که فرآیند راستی‌آزمایی پروژه‌هایی با این سطح از اهمیت ملی چگونه انجام می‌شود و مشاوران رئیس‌جمهور تا چه اندازه در صحت‌سنجی روایت‌هایی که به مردم منتقل می‌شود دقت و وسواس به خرج می‌دهند. از سوی دیگر، جای سؤال دارد که چرا مدیران ارشد وزارت صمت، یک خط لوله‌کشی از محدوده سیرجان به اصفهان را به پروژه‌ای متفاوت که هنوز به مرحله اجرا نرسیده، منتسب می‌کنند.

عنوان اعلام‌شده برای این طرح «پروژه انتقال آب دریا به فلات مرکزی» است. اما کدام دریا؟ چرا نام مبدأ به‌طور مشخص ذکر نشده است؟ بدیهی است که ایران دارای یک خلیج، یک دریا و یک دریاچه بزرگ است: خلیج فارس، دریای عمان و دریاچه کاسپین. با این حال، حذف نام مبدأ از عنوان پروژه، ابهامی جدی ایجاد می‌کند. آیا نام خلیج فارس عامدانه از عنوان این پروژه کنار گذاشته شده است؟ آیا هدف از این ابهام، بزرگ‌نمایی پروژه یا ارائه کارنامه‌ای پررنگ‌تر از واقعیت به مقامات ارشد کشور بوده است؟

آنچه عملاً به بهره‌برداری رسیده، نه یک پروژه جدید انتقال آب از دریا، بلکه دریافت یک انشعاب از پروژه انتقال آب خلیج فارس به صنایع گل‌گهر، مس سرچشمه و چادرملو و سپس اجرای خط لوله‌ای از آن محدوده به سمت اصفهان است. در واقع، شرکت فولاد مبارکه آب نمک‌زدایی‌شده خلیج فارس را در میانه مسیر خریداری کرده و با اجرای خط انتقال، آن را به اصفهان رسانده است.

با این وصف، پرسش اساسی این است که چرا از این طرح با عنوان «انتقال آب دریا به فلات مرکزی ایران» یاد شده است؟ چرا نام خلیج فارس از عنوان پروژه حذف شده و چرا اطلاع‌رسانی به گونه‌ای انجام گرفته که چنین القا شود که شرکت فولاد مبارکه، با اتکا به منابع خود، صفر تا صد این پروژه را اجرا و به بهره‌برداری رسانده است؟

برخی ممکن است مدعی شوند که منظور، پروژه انتقال آب از دریای عمان به اصفهان بوده است. در این صورت نیز انتظار می‌رود صادقانه اعلام شود که تاکنون در دریای عمان اقدامی عملیاتی صورت نگرفته و این طرح در مرحله برنامه‌ریزی قرار دارد و قرار است با نصب واحدهای آب‌شیرین‌کن و اجرای خطوط انتقال، طی حدود پنج سال آینده به بهره‌برداری برسد.

شایسته نیست که با تحریف واقعیت پروژه‌ها، مقامات عالی کشور در معرض افتتاح طرح‌هایی قرار گیرند که روایت رسمی آن‌ها با واقعیت فنی فاصله دارد. به نظر می‌رسد ضروری است از افرادی که زمینه چنین برداشت نادرستی را فراهم کرده‌اند، توضیح و پاسخگویی خواسته شود.

در پایان، انتظار می‌رود شرکت فولاد مبارکه با انتشار اطلاعیه‌ای رسمی، ضمن عذرخواهی از افکار عمومی، روایت دقیق، شفاف و منطبق با واقعیت از این پروژه ارائه دهد؛ روایتی که می‌تواند مانع از تکرار بزرگ‌نمایی پروژه‌ها و خدشه‌دار شدن اعتماد عمومی شود.

Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

12 December 2025 08:53

افزایش تولید و فروش در شرکت‌های معدنی بورسی

تقاضا برای کالاهای معدنی و صنعتی رشد کرد

بیرونیت/ بررسی‌های تازه مرکز پژوهش‌های مجلس از عملکرد شرکت‌های بورسی نشان می‌دهد که بخش صنعت و معدن در آبان‌ماه ۱۴۰۴ با وجود برخی نوسانات ماهانه، همچنان در مقایسه با سال گذشته روندی رو به رشد را تجربه کرده‌اند.

بر اساس این گزارش، شاخص تولید بخش صنعت مبتنی بر شرکت‌های صنعتی بورسی نسبت به آبان سال قبل ۲.۳ درصد افزایش یافته و شاخص فروش این شرکت‌ها نیز رشد ۴.۴ درصدی را ثبت کرده است؛ موضوعی که نشان می‌دهد تقاضا برای محصولات صنعتی سرعت بیشتری نسبت به تولید پیدا کرده و فروش صنایع در شرایط بهتری قرار گرفته است.

به گزارش بیرونیت، در بخش معدن نیز داده‌ها نشان از عملکرد مثبت در مقایسه سالانه دارد. شاخص تولید شرکت‌های معدنی بورسی نسبت به آبان‌ماه سال گذشته ۸.۶ درصد رشد کرده است، هرچند نسبت به مهرماه ۱۴۰۴ با کاهش ۳.۲ درصدی مواجه شده و از وجود نوسان‌های کوتاه‌مدت در این بخش حکایت دارد.

با این حال، رشد قابل توجه تولید سالانه بیانگر آن است که شرکت‌های بزرگ معدنی همچنان نقش مهمی در تقویت زنجیره تولید و صادرات ایفا می‌کنند.

همزمان، شاخص فروش شرکت‌های معدنی نیز نسبت به آبان پارسال جهش چشمگیر ۱۶.۸ درصدی را تجربه کرده است، هرچند فروش ماهانه این شرکت‌ها نسبت به مهرماه ۲.۶ درصد کاهش یافته است. این افت دوره‌ای عمدتاً ناشی از تغییرات مقطعی در بازارهای جهانی، نوسانات قیمت مواد معدنی و تغییر در حجم صادرات شرکت‌ها ارزیابی می‌شود.

به‌رغم این افت‌های ماهانه، تحلیل داده‌ها نشان می‌دهد که بخش معدن در مقایسه سالانه همچنان یکی از پیشران‌های اصلی رشد فروش در اقتصاد کشور است، و افزایش چشمگیر درآمدهای فروش معدنی می‌تواند آثار مثبتی بر درآمدهای صادراتی و نقدینگی بنگاه‌های بزرگ این حوزه داشته باشد.

گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس تأکید می‌کند که رشد هم‌زمان تولید و فروش در بخش صنعت، همراه با جهش قابل‌توجه فروش در بخش معدن، نشانه‌ای از تداوم توان تولیدی بنگاه‌های بزرگ بورسی است؛ با این حال، تداوم نوسانات ماهانه می‌تواند ضرورت مدیریت بهتر عوامل مؤثر بر تولید از جمله تأمین مواد اولیه، حمل‌ونقل و ثبات بازارهای صادراتی را یادآور شود.


Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

11 December 2025 22:55

از برادران رضایی تا آناکوندا

این گفت‌وگو به مناسبت هشتمین سالروز درگذشت رضا نیازمند، بنیانگذار شرکت ملی مس ایران منتشر می‌شود

✍️ علیرضا بهداد
　
اولین‌باری که قرار گفت‌وگو گذاشتیم بهار ۹۲ بود. معمولا دقایقی دیر می‌رسیدم. می‌گفت نمی‌دانم شما جوان‌ها چرا زمان را درک نمی‌کنید. با عصایش به زمین می‌کوفت و غرولندکنان می‌گفت: نمره‌ات صفر!

حدود چهار سال تا چند ماه پیش از مرگش این قرارها ادامه داشت. دیالوگ هم همان بود. «ببخشید دیر رسیدم»... «نمره‌ات صفر». چون اغلب دیر می‌رسیدم، هرگز نتوانستم از او نمره قبولی بگیرم. می‌خواست در چارچوب باشم و من از در چارچوب بودن گریزان.

این اواخر که حالش خوب نبود و پیش‌بینی می‌شد که سالم از بیمارستان به خانه برنگردد، وقت نشد به بیمارستان بروم. ملاقات ساعت ۵ تمام می‌شد و من زودتر از ۷ نمی‌رسیدم که محل کار را ترک کنم. روز تشییع که شد قسمت نبود به بهشت زهرا بروم. مراسم ترحیم را هم به خاطر یک ماموریت از دست دادم.

به خاطر هیچ کدام از این تاخیرها و نبودن‌ها ناراحت نیستم اما وقتی که به این فکر می‌کنم از من خواست تا ملاقاتی با رییس دولت اصلاحات داشته باشد و من دست دست کردم و نشد که این ملاقات صورت گیرد، دلم بسیار می‌گیرد. گفت حاضرم برای دیدن آقای خاتمی کت و شلوارم را بپوشم و کراواتم را بزنم، کاری کن او را ببینم. نشد، باز تاخیر کردم و نمره صفر گرفتم.

رضا نیازمند حالا هشت سال است که درگذشته. به او می‌گویند پدر صنایع نوین ایران. موسس سازمان مدیریت صنعتی، بنیانگذار سازمان گسترش، معمار صنایع خودروسازی، لوازم خانگی، نساجی و اولین مدیرعامل شرکت ملی مس ایران. نیمه دوم آذرماه سال ۹۶ در ۹۶ سالگی درگذشت.

زندگی‌نامه‌اش را که تمام کردم از من قول گرفت تا کتاب دکتر علی‌اصغر سعیدی {تکنوکراسی در ایران} چاپ نشده، کتابم را زیر چاپ نبرم و تا حالا هم نبرده‌ام. شاید این تنها باری باشد که از او صفر نمی‌گیرم.

این گفت‌وگو که در آن به شکل‌گیری صنعت مس در ایران می‌پردازد را آماده کرده بودم تا به مناسبت سالگرد او منتشر کنم، اما یادم رفته بود که او در ۱۸ آذر ماه درگذشته نه بیستم، باز هم با تاخیر. به این فکر می‌کنم که دوباره روبه‌رویم ایستاده و می‌گوید نمره‌ات صفر!

در سال ۱۳۹۳، روزی از او پرسیدم که راز طول عمر شما چیست؟ پاسخ داد: «پاکی و آرامش». گفتم: «این آرامش را در طول ۹۳ سال عمر خود چگونه به دست آورده‌اید؟» گفت: «پول ناپاک وارد زندگی‌ام نشده است. نه به خودم اجازه دادم از امکاناتی که زیردستم بود سوءاستفاده کنم و نه کارمندانم اهل این کارها بودند چون بسیار وسواس داشتم تا در اداره‌ای که من رئیسش هستم کسی تخلف مالی نداشته باشد.»

باز هم گفت: «زمانی که شاه مرا مامور تاسیس سازمان گسترش و نوسازی صنایع کرد بعد از دکتر اقبال که مدیرعامل شرکت ملی نفت بود، بالاترین حقوق را می‌گرفتم. بعد از من هویدا سومین حقوق را می‌گرفت بنابراین نیاز مالی‌ام برطرف شده بود، هیچ‌وقت احتیاج نداشتم و با آرامش کار می‌کردم.»

نیازمند را آن روزها در اتاق کارش که پر از کتاب و یادداشت و عکس بود، ملاقات می‌کردم. جایی که به‌تازگی کتاب جدیدش با نام «قرآن به ترتیب موضوع» را تمام کرده و به چاپخانه فرستاده بود. او هنوز هم می‌نوشت مثل جوان‌های امروز. در آن سن و سال و با توجه به بیماری کلیوی‌اش، پشت لپ‌تاپ سونی‌اش می‌نشست، حرف‌به‌حرف مطالبش را تایپ می‌کرد و پرینت می‌گرفت. در یکی از سلسله گفت‌وگوهایی که با او داشتم، داستان تاسیس شرکت ملی مس و چگونگی گرفتن معدن سرچشمه از برادران رضایی و عقد قرارداد با آمریکایی‌ها را روایت کرد.

متن کامل این گفت‌وگو را در بیرونیت بخوانید:

https://www.biroonit.ir/fullcontent/Persian/86584


/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

11 December 2025 00:16

فرمانده کیست؟

دوگانه جعفری_ سمیعی‌نژاد؛ آیا وزیر صمت با قدرت دادن به جعفری از موفقیت‌های سمیعی‌نژاد هراس دارد؟

بیرونیت: انتصاب وجیه‌الله جعفری به‌عنوان سرپرست سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی، آن هم با حفظ سمت، پیام‌های قابل‌توجهی درباره رویکرد وزیر صمت در اداره بخش معدن دارد. جعفری از این پس باید هم‌زمان میان ساختمان سمیه و معراج در رفت‌وآمد باشد؛ از یک سو مسئولیت امور ستادی معدن در وزارتخانه را پیگیری کند و از سوی دیگر سازمان زمین‌شناسی را که مدتی بدون مدیریت پایدار مانده بود، سامان دهد.

این انتصاب چه معنایی دارد؟ آیا به شکل‌گیری دوگانه‌ای تازه میان جعفری و سمیعی‌نژاد منجر خواهد شد؟ و در صورت بروز چنین دوگانه‌ای، کدام‌یک از این دو مدیر توانایی و ظرفیت لازم برای فرماندهی بخش معدن را خواهند داشت؟

به گزارش بیرونیت، برگزاری مراسم رسمی برای انتصاب یک سرپرست، که معمولاً موقعیتی موقت است، حرکتی غیرمعمول به شمار می‌آید. ارسال حکم با پیک مخصوص و انتشار تصاویر رسمی، بیش از آنکه با ماهیت انتصاب موقت همخوان باشد، تلاشی برای نمایش قدرت و تثبیت موقعیت وزیر را نشان می‌دهد.

از سوی دیگر، گزینه‌های اصلی موردنظر برای سازمان زمین‌شناسی فعلاً امکان حضور در این سازمان را ندارند. در نتیجه، وزیر از این انتصاب به‌عنوان فرصتی استفاده کرده است تا ساختار موردنظرش را در بخش معدن بازچینی کند. جعفری هم‌زمان که به سازمان زمین‌شناسی منتقل می‌شود، از مرکز عملیات روزمره وزارتخانه فاصله می‌گیرد؛ اما این به معنای تضعیف او نیست. برعکس، وزیر با واگذاری اختیارات بیشتر در حوزه معدن، او را به چهره محوری این بخش تبدیل می‌کند.

این دو اقدام در ظاهر متضاد، در واقع بخشی از یک استراتژی واحد هستند: وزیر فردی را در رأس بخش معدن قرار می‌دهد که برای قدرت‌گیری در آینده موقعیت سیاسی ندارد و تهدیدی برای او محسوب نمی‌شود، اما همچنان می‌تواند نقش فرماندهی حوزه معدن را ایفا کند.

به‌این‌ترتیب، هم فاصله فیزیکی و ستادی ایجاد می‌شود، هم وابستگی مدیریتی؛ هر دو در خدمت تثبیت کنترل وزیر بر بخش معدن.

در کنار این تحولات، افزایش نفوذ سمیعی‌نژاد در ایمیدرو و رضایت نسبی فعالان معدنی از عملکرد او، همراه با طرح مباحث مرتبط با احتمال استیضاح وزیر، سبب شده وزیر به‌دنبال ایجاد توازنی جدید در ساختار معدن باشد. سپردن نقش فرماندهی به جعفری، این امکان را به او می‌دهد که مدیری فاقد بلندپروازی سیاسی را در رأس تصمیم‌گیری معدن قرار دهد و به این وسیله فضای مدیریتی را تحت کنترل بیشتری بگیرد.

در مجموع، این انتصاب بیش از آنکه نشان از یک برنامه مشخص برای آینده سازمان زمین‌شناسی داشته باشد، بیانگر تلاش وزیر برای مدیریت فضای سیاسی و اداری پیرامون خود است. او در موقعیتی قرار گرفته که تازه در تلاش است قدرت خود را در وزارتخانه تثبیت کند، در حالی که ممکن است زمان زیادی برای این کار نداشته باشد.

Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

20 December 2025 02:03

چرا عمر مدیریت در وزارت صمت کوتاه است؟

صندلی لرزان

بیرونیت/ وزارت صنعت، معدن و تجارت در حالی یکی از کلیدی‌ترین نهادهای اقتصادی کشور به‌شمار می‌رود که کارنامه مدیریتی آن در ۱۴ سال گذشته از بی‌ثباتی مزمن حکایت دارد؛ به‌گونه‌ای که این وزارتخانه به‌طور میانگین هر ۲۰ ماه یک‌بار با تغییر وزیر مواجه شده و طی این مدت، ۸ وزیر سکان هدایت آن را در دست گرفته‌اند.

تکرار این جابه‌جایی‌ها نشان می‌دهد مشکل نه در افراد، بلکه در ساختاری نهفته است که سه حوزه سنگین و ناهمگون «صنعت»، «معدن» و «تجارت» را در یک وزارتخانه تجمیع کرده و با تحمیل بار مدیریتی گسترده، امکان تمرکز، تداوم تصمیم‌گیری و ثبات مدیریتی را به‌شدت تضعیف کرده است.

به گزارش بیرونیت، در ۱۴ سالی که از تشکیل وزارت صنعت، معدن و تجارت می‌گذرد، یک عدد بیش از هر چیز جلب توجه می‌کند: ۲۰ ماه. این عدد، میانگین عمر مدیریتی هر وزیر صمت است؛ رقمی که به‌روشنی از ناپایداری مزمن در یکی از مهم‌ترین وزارتخانه‌های اقتصادی کشور خبر می‌دهد.

بررسی فهرست وزرای صمت از بدو تأسیس این وزارتخانه نشان می‌دهد طی این مدت، ۸ وزیر سکان هدایت آن را در دست گرفته‌اند؛ به‌عبارت دیگر، این وزارتخانه به‌طور متوسط هر ۲۰ ماه یک‌بار با تغییر وزیر مواجه بوده است. آماری که وزارت صمت را در زمره بی‌ثبات‌ترین نهادهای اجرایی کشور قرار می‌دهد.

اولین وزیر صمت، مهدی غضنفری، حدود دو سال بر مسند وزارت نشست. پس از او، محمدرضا نعمت‌زاده تنها استثنای این فهرست بود و توانست یک دوره تقریباً چهارساله را به پایان برساند. اما از آن پس، روند تغییرات شتاب گرفت و عمر مدیریتی وزرا به‌طور محسوسی کاهش یافت.

محمد شریعتمداری پس از حدود ۱۴ ماه وزارت را ترک کرد. رضا رحمانی تنها ۱۸ ماه در این جایگاه باقی ماند و علیرضا رزم‌حسینی حتی به یک سال هم نرسید.

در ادامه، سیدرضا فاطمی‌امین با استیضاح از وزارت کنار رفت، عباس علی‌آبادی کمی بیش از یک سال وزیر بود و اکنون سیدمحمد اتابک در حالی حدود ۱۶ ماه از آغاز مسئولیتش می‌گذرد که هنوز مشخص نیست بتواند از میانگین تاریخی عمر مدیریتی در این وزارتخانه عبور کند یا نه.

حاصل این رفت‌وآمدها روشن است: ۱۶۵ ماه مدیریت برای ۸ وزیر؛ یعنی کمتر از دو سال برای هر وزیر در وزارتخانه‌ای که قرار است سیاست‌گذار سه حوزه کلیدی صنعت، معدن و تجارت کشور باشد.

این گردش بالای مدیریتی صرفاً یک آمار نیست، بلکه پیامدهای مستقیمی برای حکمرانی اقتصادی دارد. تغییرات پی‌درپی در رأس وزارت صمت به معنای قطع زنجیره تصمیم‌گیری، ناتمام ماندن برنامه‌ها و از بین رفتن انباشت تجربه مدیریتی است.

در چنین شرایطی، هر وزیر پیش از آنکه فرصت اجرای یک راهبرد بلندمدت را پیدا کند، یا با تغییر دولت، یا با استیضاح و یا با جابه‌جایی‌های سیاسی، صندلی خود را ترک می‌کند.

کارشناسان معتقدند یکی از دلایل اصلی این بی‌ثباتی، ساختار متورم وزارت صمت است؛ وزارتخانه‌ای که سه حوزه سنگین و ناهمگون صنعت، معدن و تجارت را زیر یک سقف جمع کرده است.

هر یک از این حوزه‌ها به‌تنهایی نیازمند تمرکز، تخصص و مدیریت مستقل است، اما در ساختار فعلی، یک وزیر باید همزمان پاسخ‌گوی تولید صنعتی، سیاست‌های معدنی و تنظیم بازار و تجارت باشد.

داده‌های ۱۴ ساله وزارت صمت یک پیام روشن دارد: ساختار فعلی توان تولید ثبات مدیریتی را ندارد. به همین دلیل، ایده تفکیک وزارت صمت و تشکیل وزارتخانه‌های تخصصی صنعت، معدن و بازرگانی بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است.

تفکیک این وزارتخانه می‌تواند دامنه مسئولیت هر وزیر را محدودتر، پاسخ‌گویی را شفاف‌تر و امکان برنامه‌ریزی بلندمدت را فراهم کند؛ اقدامی که اگر با طراحی دقیق انجام شود، شاید بتواند به چرخه ۲۰ ماهه عمر وزرا پایان دهد و ثبات را به یکی از کلیدی‌ترین وزارتخانه‌های اقتصادی کشور بازگرداند.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 08:14

۱۰ نکته درباره توسعه معدن در خراسان جنوبی

✍️ بیرونیت

۱. خراسان جنوبی با دارا بودن ۹ درصد ذخایر معدنی کشور از ظرفیت بالایی در حوزه معدن برخوردار است.

۲. توسعه بخش معدن بدون تقویت زیرساخت‌ها و توجه به مسئولیت اجتماعی واحدهای معدنی امکان‌پذیر نیست.

۳. حدود ۸۴ درصد جمعیت خراسان جنوبی در دهک‌های اول تا سوم درآمدی قرار دارند که نشان‌دهنده وضعیت نامطلوب معیشتی استان است.

۴. با وجود ظرفیت‌های معدنی قابل‌توجه، بهبود محسوسی در وضعیت معیشت مردم استان ایجاد نشده است.

۵. عدم رعایت مسئولیت‌های اجتماعی معادن و عدم تخصیص کامل حقوق دولتی از عوامل اصلی عقب‌ماندگی توسعه‌ای استان عنوان می‌شود.

۶. الزام واحدهای معدنی به استفاده از فناوری و انجام فرآوری در داخل استان برای جلوگیری از خام‌فروشی ضروری دانسته شده است.

۷. ارائه مشوق‌هایی مانند حمایت تسهیلاتی و تسهیل واردات ماشین‌آلات معدنی برای توسعه بخش معدن پیشنهاد می‌شود.

۸. فاز دوم خط انتقال گاز از خط لوله هفتم سراسری در دست اجراست، اما خط انتقال فرآورده‌های نفتی کرمان–بیرجند همچنان بلاتکلیف است.

۹. خراسان جنوبی فاقد حتی یک کیلومتر آزادراه است و دوطرفه بودن جاده‌های اصلی موجب افزایش حوادث و کاهش بهره‌وری شده است.

۱۰. تکمیل مسیر راه‌آهن چابهار–زاهدان–بیرجند–خراسان رضوی و افزایش اعتبارات توسعه‌ای استان، از مطالبات اصلی برای ارتقای توسعه منطقه عنوان می‌شود.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 05:52

تاثیر ورود فولادسازان به بازار دوم

بیرونیت/ ابراهیم شیخ، معاون صنایع وزیر صمت گفته است: وزارت صنعت، معدن و تجارت درخواست کرده است بخشی از زنجیره فولاد و صنایع هیدروکربنی در تالار دوم عرضه شود؛ اقدامی که باعث افزایش انگیزه صادرکنندگان برای بازگشت ارز حاصل از صادرات به کشور خواهد شد. با ورود فولادسازان به تالار دوم، رفع تعهد ارزی محقق می‌شود و این موضوع به سایر صنایع نیز کمک می‌کند تا بتوانند از ارز مورد نیاز خود استفاده کنند. نزدیکی نرخ ارز تالار دوم به بازار آزاد، زمینه کاهش خرید و فروش غیررسمی و قاچاق را فراهم می‌کند.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 00:59

افتتاح رسمی واحد استحصال و فرآوری شمش طلای هیرد با حضور رئیس‌جمهور

۴۰۰ کیلوگرم طلا به ظرفیت تولید طلای کشور افزوده شد

بیرونیت/ واحد استحصال و فرآوری شمش طلای هیرد در شهرستان نهبندان امروز پنجشنبه ۲۷ آذر به دستور رئیس‌جمهور و به‌صورت ویدئوکنفرانسی افتتاح شد.

به گزارش بیرونیت، در مراسم افتتاح، مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور، محمدمسعود سمیعی‌نژاد معاون وزیر صمت و رئیس هیأت عامل ایمیدرو، تورج زارع مدیرعامل ایمپاسکو ، به صورت ویدئو کنفرانس با جمعی از مدیران استان خراسان جنوبی حضور داشتند. این واحد با سرمایه‌گذاری مشترک بخش خصوصی و دولت به ارزش ۳۰ هزار میلیارد ریال به بهره‌برداری رسید.

ظرفیت تولید این واحد سالانه ۴۰۰ کیلوگرم شمش طلا و بهره‌برداری از این مجتمع صنعتی زنجیره کامل تولید از معدن تا محصول نهایی را در منطقه شکل داده است. در تمامی مراحل طراحی، ساخت و راه‌اندازی کارخانه نیز از توان متخصصان داخلی و امکانات ساخت داخل استفاده شده است.

احداث این واحد صنعتی زمینه اشتغال پایدار برای ۳۷۰ نفر را در یکی از مناطق کم‌برخوردار کشور فراهم کرده و علاوه بر آموزش نیروهای فنی و متخصص بومی، توسعه پایدار در منطقه را تقویت می‌کند.

این پروژه با مشارکت شرکت تهیه و تولید مواد معدنی ایران به‌عنوان زیرمجموعه سازمان ایمیدرو و سرمایه‌گذاری بخش خصوصی احداث شده است.

رئیس جمهور در آیین بهره برداری از این طرح با اشاره به اینکه در خراسان جنوبی ظرفیت های بسیاری در همه حوزه ها به ویژه معدن وجود دارد، اظهار داشت: ذخایره معدنی بسیاری خوبی در این استان وجود دارد که باید از آن بهره برد.

پزشکیان با تأکید بر لزوم ایجاد زیرساخت ها در حوزه معادن، اضافه کرد: راه‌آهن شمال- جنوب و بسترهایی که به معادن و ترانزیت‌ها متصل می‌شوند، حیاتی‌ترین و مهم‌ترین مسئله‌ای است که باید در اولویت قرار گیرد.

به گزارش بیرونیت، این پروژه که با سرمایه‌گذاری صددرصدی بخش خصوصی اجرا شده است، زنجیره کامل تولید از معدن تا محصول نهایی را در منطقه شکل داده است.

بر اساس این گزارش، برای اجرای این طرح حدود ۳ هزار میلیارد تومان سرمایه‌گذاری انجام شده و با بهره‌برداری از آن، زمینه اشتغال پایدار برای ۳۷۰ نفر در یکی از مناطق کم‌برخوردار استان فراهم شده است.

این واحد صنعتی با هدف جلوگیری از خام‌فروشی مواد معدنی و ایجاد ارزش افزوده در داخل منطقه راه‌اندازی شده و علاوه بر آثار اقتصادی، نقش مؤثری در افزایش رفاه اجتماعی و تقویت مهاجرت معکوس در روستاهای اطراف ایفا می‌کند.

https://www.biroonit.ir/fullcontent/Persian/86636

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

19 December 2025 00:48

ایریتک ۵۰ ساله شد

از ایریتک که حرف می‌زنیم، از چه حرف می‌زنیم؟

بیرونیت/ وقتی از ایریتک سخن می‌گوییم، از شرکتی حرف می‌زنیم که نامش با تاریخ صنعت ایران گره خورده است؛ شرکتی که در سال ۱۳۵۴ متولد شد، نه صرفاً برای اجرای پروژه، بلکه با یک مأموریت مشخص: انتقال دانش فنی و ساخت تأسیسات صنعتی به داخل کشور.

به گزارش بیرونیت، شرکت بین‌المللی مهندسی ایران (ایریتک) در سال ۱۳۵۴ با مشارکت شرکت ایتالیایی Italimpianti، شرکت ملی فولاد ایران و بانک صنعت و معدن تأسیس شد؛ مشارکتی که از همان ابتدا، نگاه این شرکت را به فناوری، آموزش و استانداردهای بین‌المللی شکل داد.

تنها دو سال بعد، در سال ۱۳۵۶، ایریتک اجرای طرح بزرگ ترمینال‌های مبادی ورودی بندرعباس، بندر امام خمینی(ره) و تهران را بر عهده گرفت؛ پروژه‌هایی زیربنایی که نقش مهمی در توسعه لجستیک و زیرساخت‌های کشور ایفا کردند.

با آغاز اجرای طرح عظیم فولاد مبارکه، نقش ایریتک پررنگ‌تر شد. در سال ۱۳۵۸، طراحی واحد ۲۸ مجتمع فولاد مبارکه (واحد خنک‌کننده شمش‌ها – اسلب کولینگ) به این شرکت واگذار شد و به‌تدریج بخش قابل توجهی از فعالیت‌های مهندسی و نظارت کامل این ابرپروژه صنعتی به ایریتک سپرده شد؛ مسیری که نهایتاً به احداث موفقیت‌آمیز بزرگ‌ترین مجتمع فولادی کشور در دهه ۱۳۶۰ انجامید و ایریتک را به یکی از ارکان اصلی صنعت فولاد ایران تبدیل کرد.

تحول بزرگ بعدی در سال ۱۳۷۰ رقم خورد؛ زمانی که ۵۱ درصد از سهام شرکت به کارکنان واگذار شد و ایریتک از یک شرکت دولتی به شرکتی خصوصی تبدیل شد. این تصمیم، نقطه عطفی در هویت سازمانی ایریتک بود؛ شرکتی متکی بر سرمایه انسانی خود که پس از خصوصی‌سازی، با گسترش حوزه‌های فعالیت، در ردیف شرکت‌های برتر ایران قرار گرفت.

در سال ۱۳۷۳، با تأسیس شرکت ایراسکو (شرکت ایتالیایی وابسته به ایریتک)، ظرفیت جدیدی برای اجرای پروژه‌های بزرگ کلید در دست (EPC) ایجاد شد. در قالب کنسرسیوم ایریتک–ایراسکو، پروژه‌های مهمی به اجرا درآمد که از جمله آن‌ها می‌توان به پروژه کوره‌های پاتیلی فولاد مبارکه اشاره کرد؛ پروژه‌ای که نخستین تجربه‌های پیمانکاری EPC این مجموعه را تثبیت کرد و مسیر اجرای ده‌ها پروژه مشابه را هموار ساخت.

با ورود به اوایل دهه ۱۳۸۰، ایریتک در مسیر تکامل خود، از یک شرکت صرفاً اجرایی به یک شرکت مدیریتی پروژه تبدیل شد. در این دوره، سه حوزه اصلی به‌عنوان محور فعالیت‌های شرکت تعریف شد: معدن، صنایع معدنی و متالورژی و نفت، گاز و پتروشیمی؛ حوزه‌هایی که همچنان ستون فقرات پروژه‌های ایریتک را تشکیل می‌دهند.

در همین مسیر، ایریتک با اجرای موفق پروژه‌های عظیمی همچون مجتمع فولادسازی هرمزگان، فولادسازی خراسان، فولاد اسفراین، معدن مکانیزه زغال‌سنگ طبس، فازهای ۱ و ۲ توسعه مس سرچشمه، افزایش ظرفیت فولاد مبارکه، ورق گالوانیزه چهارمحال و بختیاری، واحدهای احیای فولاد غدیر و اردکان، بریکت‌سازی صبافولاد، جمع‌آوری گازهای همراه آماک و تزریق گاز کرنج ۳، جایگاه خود را به‌عنوان یکی از مهم‌ترین پیمانکاران صنایع مادر کشور تثبیت کرد.

بررسی‌های بیرونیت نشان می‌دهد اوج بلوغ فنی ایریتک زمانی رقم خورد که این شرکت با اتکا به دانش بومی و تجربه انباشته، به‌عنوان یکی از پنج شرکت دارنده لیسانس طراحی و ساخت واحدهای احیای مستقیم به روش میدرکس در جهان شناخته شد؛ افتخاری که با احداث حدود ۶۰ درصد واحدهای احیای مستقیم ایران همراه شد و ایران را به رتبه نخست تولید آهن اسفنجی به روش احیای مستقیم در جهان رساند.

و امروز، در ۵۰ سالگی ایریتک، این شرکت همچنان یکی از بازیگران اصلی طرح‌های پیشران معدن و صنایع معدنی کشور است. پروژه‌های بزرگ در دست اجرا، حضور متخصصان برجسته در بدنه شرکت و تجربه موفق در ساخت و راه‌اندازی کارخانه‌ها، ایریتک را به یکی از اصلی‌ترین شرکت‌ها برای اجرای پروژه‌های ملی تبدیل کرده است.

https://www.biroonit.ir/fullcontent/Persian/86642

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

18 December 2025 13:24

۵ پیشنهاد مرکز پژوهش‌ها برای تأمین مالی سازمان‌های توسعه‌ای و شرکت‌های دولتی

بیرونیت/ مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، ۵ پیشنهادخود را به‌منظور اصلاح و تقویت سازوکارهای تأمین مالی سازمان‌های توسعه‌ای و شرکت‌های دولتی ارایه کرد. پیشنهادهایی که می‌تواند دست این سازمان‌ها و شرکت‌ها را برای توسعه کشور بازتر کند.

۱. اصلاح ماده (۱۲۵) قانون محاسبات عمومی کشور با هدف افزایش انعطاف‌پذیری مالی شرکت‌های دولتی و رفع محدودیت‌های قانونی در مدیریت منابع و مصارف این شرکت‌ها.

۲. اصلاح سازوکار تقسیم سود سهام در شرکت‌های دولتی به‌نحوی که امکان بازسرمایه‌گذاری بخشی از سود در طرح‌های توسعه‌ای و ایجادی فراهم شود و وابستگی این شرکت‌ها به منابع بودجه‌ای کاهش یابد.

۳. انتقال حساب شرکت‌های دولتی از بانک مرکزی به یک بانک دولتی تجاری به‌منظور تسهیل دسترسی این شرکت‌ها به خدمات بانکی، ابزارهای تأمین مالی و تعامل مؤثرتر با شبکه بانکی کشور.

۴. تدوین احکام قانونی لازم برای افزایش سرمایه شرکت‌های دولتی و نیز تعیین تکلیف زیان انباشته بانک‌ها و شرکت‌های بیمه دولتی با هدف اصلاح ساختار مالی و بهبود توان تأمین مالی این بنگاه‌ها.

۵. تخصیص سهم شرکت‌های مادر تخصصی از منابع حاصل از واگذاری شرکت‌های تابعه و وابسته در راستای اجرای احکام قانونی مرتبط با سیاست‌های کلی اصل (۴۴) قانون اساسی و تقویت نقش توسعه‌ای این شرکت‌ها.

به گزارش بیرونیت، این مجموعه پیشنهادها با هدف کاهش وابستگی شرکت‌های دولتی به منابع بودجه‌ای، ارتقای ظرفیت تأمین مالی از مسیرهای پایدار و تقویت نقش سازمان‌های توسعه‌ای در سرمایه‌گذاری و رشد اقتصادی ارائه شده است.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

18 December 2025 11:01

سهامی عام‌کردن پروژه‌های ایدرو و ایمیدرو

راهکار مرکز پژوهش‌های مجلس برای تأمین مالی از بازار سرمایه

بیرونیت/ مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در گزارشی با بررسی محدودیت‌های ساختاری شرکت‌های دولتی در تأمین مالی، پیشنهاد کرده است پروژه‌های ایجادی و توسعه‌ای سازمان‌های توسعه‌ای از جمله ایدرو و ایمیدرو، از طریق تأسیس شرکت پروژه (سهامی عام) و پذیره‌نویسی عمومی در بازار سرمایه تأمین مالی شوند؛ راهکاری که می‌تواند ضمن جلب سرمایه‌های مردمی، بخشی از کمبود منابع مالی این سازمان‌ها را جبران کند.

به گزارش بیرونیت، بازوی پژوهشی پارلمان اعلام کرده از آنجا که ۱۰۰ درصد سهام اکثر قریب‌به‌اتفاق شرکت‌های دولتی متعلق به دولت است، سهام این شرکت‌ها ماهیتاً قابلیت خرید و فروش در بازار سرمایه را ندارد. به همین دلیل، شرکت‌های دولتی امکان افزایش سرمایه از طریق انتشار سهام در بازار سرمایه را به‌طور مستقیم ندارند.

این محدودیت که ناشی از ماهیت و ساختار قانونی شرکت‌های دولتی است، نه‌تنها دسترسی آن‌ها به منابع مالی حاصل از افزایش سرمایه را محدود کرده، بلکه موجب شده است بخش قابل توجهی از مدیران شرکت‌های دولتی نیز آشنایی کافی با سازوکارهای تأمین مالی از طریق بازار سرمایه نداشته باشند.

با این حال، اگرچه عمده شرکت‌های دولتی به‌دلیل وضعیت حقوقی خود امکان افزایش سرمایه از طریق بازار بورس را ندارند، اما شرکت‌های دولتی با ماهیت توسعه‌ای (نظیر ایدرو و ایمیدرو) می‌توانند طرح‌های ایجادی یا توسعه‌ای خود را از طریق تشکیل شرکت پروژه (سهامی عام) و انجام پذیره‌نویسی عمومی در بازار سرمایه تأمین مالی کنند.

در همین راستا، سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) به‌عنوان یک شرکت دولتی، در سال ۱۴۰۲ با معرفی شرکت گسترش سوخت سبز زاگرس (با نماد «شگستر» در بورس تهران)، پیشگام تأسیس شرکت پروژه (سهامی عام) در بورس تهران شد. این شرکت دانش‌بنیان با هدف ایجاد زیست‌پالایشگاه و تولید بیواتانول تأسیس شده است.

در حالی که سرمایه این شرکت پیش از عرضه عمومی در بازار سرمایه‌گذاری حرفه‌ای بورس تهران ۵۰۰ میلیارد تومان بود، طی دو مرحله پذیره‌نویسی عمومی در سال‌های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳، سرمایه آن به بیش از ۴ هزار میلیارد تومان افزایش یافت. بدین ترتیب، ایدرو توانست به‌عنوان یک شرکت دولتی، یکی از طرح‌های فناورانه خود را از طریق بازار سرمایه و با استفاده از سازوکار شرکت پروژه (سهامی عام) تأمین مالی کند.

تجربه‌هایی از این دست می‌تواند الگویی مناسب برای تأمین مالی پروژه‌های ایجادی یا توسعه‌ای شرکت‌های دولتی باشد؛ الگویی که از یک‌سو با جلب سرمایه‌گذاری‌های مردمی در مسیر تولید و توسعه اقتصاد کشور همراه است و از سوی دیگر، به جبران بخشی از کمبود منابع مالی در دسترس این شرکت‌ها کمک می‌کند. علاوه بر این، تشکیل صندوق‌های سرمایه‌گذاری موضوعی نیز می‌تواند به‌عنوان یکی دیگر از ابزارهای مکمل تأمین مالی در این حوزه مورد توجه قرار گیرد.

http://Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 15:33

پذیرش مجتمع صنعتی فولاد اسفراین در بورس تا دو ماه آینده

بیرونیت/ معاون مالی و اقتصادی ایدرو اعلام کرد مجتمع صنعتی فولاد اسفراین پس از طی مراحل نهایی پذیرش و ثبت نماد، تا کمتر از دو ماه آینده وارد بورس خواهد شد.
به گفته وی، ارزیابی سهام و شفاف‌سازی صورت‌های مالی انجام شده و تنها ارائه صورت‌های مالی شش‌ماهه حسابرسی‌شده باقی مانده است.

متن کامل را در لینک بخوانید

بیرونیت را در سایت - تلگرام - واتسآپ دنبال کنید

بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 11:59

تحول حکمرانی شرکت مس با تکیه بر نوآوری و فناوری محقق می‌شود

مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران تحول در مدل حکمرانی این شرکت را منوط به بهره‌گیری از نوآوری و فناوری دانست و تأکید کرد: ملی‌مس از کسب‌وکارهای نوظهور فناورانه حمایت می‌کند تا بهره‌وری و ظرفیت‌های تولیدی را ارتقا دهد.

به گزارش بیرونیت از پایگاه خبری مس‌پرس، سیدمصطفی فیض عصر چهارشنبه ۱۹ آذرماه، در جریان برگزاری نمایشگاه فناوری کرمان با اشاره به برگزاری «رویداد ملی ایده‌های نوآورانه و فناورانه زنجیره ارزش مس» گفت: شرکت ملی صنایع مس ایران جزو معدود شرکت‌هایی است که توانسته طی مدت کوتاهی از زمان فراخوان جذب ایده، ۶۰۰ ایده را جذب کند.

وی با بیان اینکه ایده‌ها پس از ارزیابی انتخاب شده و صاحبان ایده‌های برگزیده می‌توانند از طریق صندوق CVC طرح‌های خود را به منصه ظهور برسانند، گفت: این امر می‌تواند موجب ارتقای بهره‌وری، ثروت‌آفرینی و توسعه ظرفیت‌های شرکت ملی صنایع مس ایران شود.

https://biroonit.ir/fullcontent/Persian/86587
/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 10:08

اجرای بیش از ۶۴۰ پروژه زمین‌شناسی و اکتشافی در ایران

بیرونیت/ معاون اکتشاف سازمان زمین‌شناسی از اجرای بیش از ۶۴۰ پروژه زمین‌شناسی و اکتشافی در ۱۱ استان کشور خبر داد که ۷۰ درصد آن‌ها تا پایان ۱۴۰۵ تکمیل خواهد شد.
این پروژه‌ها با استفاده از فناوری‌های نوین مانند داده‌های فراطیفی و ژئوفیزیک هوایی، هدف افزایش سرعت، دقت و شفافیت در چرخه اکتشاف معادن کشور را دنبال می‌کنند.

متن کامل را در لینک بخوانید

بیرونیت را در سایت - تلگرام - واتسآپ دنبال کنید

بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 07:38

بازدید مدیرعامل شرکت ملی مس از اَبَرپروژه فازهای ۳ و ۴ تغلیظ مجتمع سرچشمه

سیدمصطفی فیض، مدیرعامل شرکت ملی صنایع مس ایران، در سفر به استان کرمان و با حضور در مجتمع مس سرچشمه، از روند احداث پروژه فازهای ۳ و ۴ تغلیظ این مجتمع به‌عنوان یکی از مهم‌ترین طرح‌های توسعه‌ای صنعت مس کشور بازدید کرد.

به گزارش بیرونیت، در جریان این بازدید میدانی، مدیرعامل از نزدیک در جریان آخرین وضعیت فنی این طرح قرار گرفت. بررسی‌های میدانی نشان داد که بخش‌هایی از پروژه با گلوگاه‌های اجرایی فنی و حقوقی و تأمین تجهیزات مواجه بوده که برنامه‌ریزی برای رفع آنها در دستور کار قرار گرفته است تا عملیات اجرایی پروژه با سرعت و انسجام بیشتری ادامه یابد.

https://biroonit.ir/fullcontent/Persian/86586

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

13 December 2025 05:33

۱۰ فرضیه درباره ساختار جدید وزارت صمت

✍️ بیرونیت

۱. معاونت معدنی و سازمان زمین شناسی در هم ادغام شده و سازمانی قوی به‌وجود خواهد آمد و به مرکز سیاست‌گذاری‌های بخش معدن کشور از پی جویی تا پروانه بهره برداری تبدیل شود.

۲. کلیه امور ستادی بخش معدن کشور از طبقه پنج ساختمان سمیه به ساختمان تاریخی بلوار معراج انتقال یابد و مدیران ستادی و علمی با هم برای توسعه بخش معدن متحد شوند.

۳. موارد مربوط به امور صنایع معدنی و فراوری، به ایمیدرو منتقل شده و این سازمتن به نهاد اصلی سیاستگذاری توسعه صنایع معدنی و ایجاد ارزش افزوده تبدیل شود.

۴. با انتقال بخشی از وظایف معاونت معدنی به ایمیدرو، دفاتری نظیر صنایع معدنی، از معاونت معدنی جدا و به ایمیدرو ملحق شود.

۵. جی اس آی و ایمیدرو دو بال توسعه بخش معدن شده و در ستاد وزارتخانه نیز با ادغام برخی معاونت ها، معاونت واحدی به نام معاونت تولید به وجود بیاید در حد قایم مقامی وزیر، نظیر تجارت، ارتقا یابد.

۶. وزارت صمت برخی معاونت ها را در هم ادغام می کند تا شورای معاونان هم خلوت تر شده و هم وزیر صمت در فضای کارشناسی تری به سیاستگذاری و تصمیم سازی بپردازد.

۷. معاونت تولید علاوه بر رصد وضعیت تولید، آن را چالش خواهد کرد و به برطرف کردن مسایل کلان تولید، در سطح عالی کشور به وزیر یاری خواهد رساند.

۸. ایدرو و سازمان صنایع کوچک نیز در هم ادغام شده و به مقر سیاستگذاری درباره نقشه راه تولید کشور تبدیل خواهد شد.

۹. سازمان توسعه تجارت نیز به مرکز فرماندهی بازرگانی کشور تبدیل خواهد شد و با توجه به مصالح کشور، نسبت به سیاستگذاری و تصمیم سازی در تنظیم تولید و واردات اقدام خواهد کرد.

۱۰. وزارت صمت دارای معاونت های چابک، دارای اختیار، قدرتمند شده و ساختمان سمیه نقش قطب نما، سیاستگذار و تصمیم گیر را خواهد داشت و وزیر با تفویض اختیار خود به معاونان جدی فرصت بیشتری برای اندیشیدن خواهد داشت.

Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

12 December 2025 08:07

معدن کم‌تورم‌ترین بخش اقتصاد ایران شد

تورم فصلی معدن: ۷.۱ درصد

تورم نقطه به نقطه معدن: ۳۵.۱ درصد

تورم سالانه معدن: ۳۳.۵ درصد

بیرونیت/ شاخص قیمت تولیدکننده در تابستان ۱۴۰۴ (تورم تولید) به عدد ۳۴۰.۴ رسید؛ سطحی که نشان می‌دهد هزینه‌های تولید در کشور همچنان در مسیر افزایشی قرار دارد. بر پایه تازه‌ترین داده‌های منتشرشده، این شاخص نسبت به فصل قبل ۱۰.۲ درصد افزایش یافته و تورم نقطه‌به‌نقطه آن نیز با رشد ۴۶.۱ درصدی نشان می‌دهد تولیدکنندگان در مقایسه با تابستان سال گذشته با فشار قیمتی قابل‌توجهی مواجه بوده‌اند.

همچنین تورم سالانه تولیدکننده در چهار فصل منتهی به تابستان ۱۴۰۴ با افزایش ۳۸.۵ درصدی همراه بوده است.

به گزارش بیرونیت، آنگونه که مرکز آمار ایران در تازه‌ترین گزارش خود برآورد کرده، در میان گروه‌های مختلف فعالیت اقتصادی، بخش معدن کمترین افزایش قیمت را تجربه کرده و در هر سه شاخص تورمی رتبه نخست کم‌نوسان‌ترین بخش را به خود اختصاص داده است.

تورم فصلی این بخش ۷.۱ درصد، تورم نقطه‌به‌نقطه ۳۵.۱ درصد و تورم سالانه ۳۳.۵ درصد بوده است؛ ارقامی که به‌طور قابل توجهی پایین‌تر از میانگین کل اقتصاد قرار دارد. گروه معدن شامل حوزه‌هایی چون استخراج زغال‌سنگ، استخراج کانه‌های فلزی و سایر معادن است.

افزایش قابل توجه شاخص قیمت تولیدکننده معمولاً به‌عنوان نشانه‌ای پیش‌نگر برای تورم مصرف‌کننده تلقی می‌شود، زیرا رشد هزینه‌های تولید در نهایت خود را در قیمت کالاها و خدمات برای مصرف‌کنندگان نهایی نشان می‌دهد.

از این رو، تحلیلگران اقتصادی معتقدند که ادامه این روند می‌تواند به افزایش بیشتر تورم در ماه‌های آینده منجر شود و فشار جدیدی بر قدرت خرید خانوارها وارد کند.

در مقابل، ثبات نسبی قیمت‌ها در بخش معدن می‌تواند نقش بازدارنده‌ای در شتاب‌گیری تورم ایفا کند، زیرا این بخش تأمین‌کننده مواد اولیه بسیاری از صنایع پایه است.

کاهش نوسانات قیمتی در این گروه می‌تواند به کنترل هزینه تولید در صنایعی مانند فولاد، سیمان، ساختمان و خودروسازی کمک کند و تا حدودی از شدت فشارهای تورمی در زنجیره تولید بکاهد.

با وجود این، اختلاف قابل توجه تورم در بخش معدن با سایر گروه‌های اقتصادی، تصویری روشن از وضعیتی که نشان می‌دهد افزایش هزینه‌ها در صنایع دیگر از جمله انرژی، دستمزد، ارز و نهاده‌های وارداتی به‌مراتب شدیدتر بوده و فشار بیشتری بر تولیدکنندگان وارد می‌کند.

گزارش جدید شاخص قیمت تولیدکننده، زنگ هشداری است برای سیاست‌گذاران؛ هشداری که بر ضرورت مدیریت شوک‌های هزینه‌ای و ایجاد ثبات در فضای اقتصادی کشور تأکید می‌کند.

Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

11 December 2025 06:59

کارنامه رشد اقتصادی در شش‌ماهه نخست ۱۴۰۴

بیرونیت/ بر اساس گزارش منتشرشده مرکز آمار ایران، از عملکرد اقتصادی کشور، رشد بخش‌های مختلف اقتصاد در شش‌ماهه نخست سال ۱۴۰۴ نسبت به مدت مشابه سال ۱۴۰۳ با نوسانات قابل‌توجهی همراه بوده است. طبق این گزارش، گروه کشاورزی با ثبت رشد منفی ۳ درصدی نسبت به سال گذشته کوچک‌تر شده و میزان تولیدات این بخش کاهش یافته است.

به گزارش بیرونیت، در گروه صنایع و معادن رشد اقتصادی ۰.۳ درصد اعلام شده، اما بررسی جزئیات این گروه نشان می‌دهد که عملکرد زیرشاخه‌ها یکدست نبوده است. بخش استخراج نفت خام و گاز طبیعی با رشد ۱.۸ درصدی و سایر معادن با رشد ۲.۵ درصدی افزایش تولید را تجربه کرده‌اند.

در مقابل، بخش صنعت با افت ۱.۱ درصدی روبه‌رو شده و توزیع گاز طبیعی نیز رشد منفی ۱.۴ درصدی داشته است. همچنین تأمین آب و برق با کاهش قابل‌توجه ۸.۴ درصدی مواجه شده و بخش ساختمان نیز رشد منفی ۰.۸ درصدی را به ثبت رسانده است.

در بخش خدمات، اقتصاد کشور رشد نیم درصدی را تجربه کرده است. این میزان هرچند مثبت است، اما نشان‌دهنده رشد بسیار محدود این بخش در مقایسه با سال گذشته است.

به‌طور کلی، داده‌های ارائه‌شده حاکی از آن است که بسیاری از بخش‌های غیرنفتی اقتصاد با کاهش تولید روبه‌رو بوده‌اند و رشد اقتصادی این دوره بیشتر تحت‌تأثیر افزایش تولید نفت و معادن قرار داشته است.

Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت

بیرونیت Birunit

10 December 2025 20:48

اتابک؛ دولتمرد یا بنگاه‌دار؟

بیرونیت/ وزیر صمت دولتمرد است یا بنگاه‌دار؟ روح کدام‌یک در او حلول کرده است؟ و اساساً تفاوت یک دولتمرد با یک بنگاه‌دار چیست؟ این پرسش‌ها در هفته‌های اخیر هم در میان فعالان اقتصادی و هم در میان ناظران حکمرانی بیش از پیش مطرح شده است؛ زیرا آنچه امروز در وزارت صنعت، معدن و تجارت دیده می‌شود، بیش از آنکه نشانی از سیاست‌گذاری کلان داشته باشد، بازتابی از رفتارهای درون‌بنگاهی و واکنش‌های فردمحور است.

به گزارش بیرونیت، در ماه‌های اخیر، وزارت صمت به‌جای آنکه مرکز هدایت و سیاست‌گذاری تولید و تجارت کشور باشد، درگیر مجموعه‌ای از تصمیم‌های شتاب‌زده، جابه‌جایی‌های پی‌درپی و حساسیت‌های غیرضروری شده است. وزیر صمت همچنان با ذهنیت یک مدیر بنگاه به اداره این وزارتخانه می‌پردازد؛ در حالی که جایگاه او اقتضا می‌کند همچون یک دولتمرد عمل کند. مدیر بنگاه معمولاً در محیطی محدود، سلسله‌مراتبی و سودمحور فعالیت می‌کند؛ اما دولتمرد باید در سطح ملی بیندیشد، با افق بلندمدت تصمیم بگیرد، با نهادهای مختلف تعامل کند و پیامدهای سیاست‌های خود را در مقیاس جامعه و اقتصاد ارزیابی کند.

رفتارهای اخیر وزیر نشان می‌دهد که نگاه بنگاهی بر تصمیم‌سازی او غلبه دارد: واکنش‌های احساسی به نحوه مطرح شدن نامش در یک برنامه تلویزیونی، برجسته کردن نقش افرادی فاقد مسئولیت رسمی در جریان تصمیم‌گیری، و سپردن امور کارشناسی به اشخاصی که در ساختار وزارتخانه جایگاه تعریف‌شده‌ای ندارند. چنین نشانه‌هایی با رفتار یک دولتمرد فاصله دارد و موجب تضعیف فضای کارشناسی می‌شود.

از سوی دیگر، وزیر صمت نه پشتوانه سیاسی قدرتمندی در دولت دارد، نه جایگاه مشخصی در میان کارشناسان و تشکل‌های تخصصی، و نه وضعیت پایداری در مجلس. همین نبود تکیه‌گاه باعث شده تصمیم‌ها رنگ واکنش‌گرایی بگیرد و وزارتخانه به‌جای تمرکز بر مسائل کلان صنعت و تجارت، درگیر حاشیه‌ها و تغییرات بی‌هدف شود.

وزارت صمت نهادی راهبردی است و اداره آن نیازمند رفتار و نگاه یک دولتمرد است؛ کسی که بتواند میان بخش‌های مختلف اقتصاد هماهنگی ایجاد کند، صدای کارشناسی را مبنا قرار دهد، از تصمیم‌های احساسی فاصله بگیرد و سیاست‌گذاری بلندمدت و پایدار ارائه دهد. دولتمرد باید مشورت‌پذیر، شفاف، آینده‌نگر و ثبات‌ساز باشد. او باید بداند تصمیم‌هایش تنها یک سازمان را تحت تأثیر قرار نمی‌دهد، بلکه بر مسیر اقتصاد، تولید، تجارت و سرمایه‌گذاری کشور اثر دارد.

در مقابل، نگاه بنگاهی، شاید در محیط خود مؤثر باشد، اما در اداره یک وزارتخانه بزرگ، منجر به سردرگمی، بی‌اعتمادی و ناپایداری می‌شود. وزارتخانه‌ای با چنین گستره‌ای از مأموریت‌ها نمی‌تواند بر پایه سلیقه فردی یا واکنش‌های لحظه‌ای اداره شود.

برای خروج از وضع موجود، وزارتخانه باید ساختار مدیریتی خود را بازآرایی کند و نقش افراد غیررسمی و فاقد مسئولیت مشخص را از روند تصمیم‌سازی کنار بگذارد. همچنین لازم است نظام مشورتی و کارشناسی احیا شود تا تصمیم‌ها از مسیر تحلیل‌های علمی و گفت‌وگوی تخصصی عبور کند. وزارتخانه باید از تغییرات شتاب‌زده فاصله بگیرد، ارتباط خود را با دولت، مجلس و بخش خصوصی تقویت کند و برنامه‌ای روشن، قابل سنجش و مبتنی بر ثبات ارائه دهد.

وزارت صمت زمانی می‌تواند به نقش واقعی خود بازگردد که وزیر آن مانند یک دولتمرد عمل کند نه یک مدیر بنگاه. فاصله گرفتن از ذهنیت بنگاهی و حرکت به‌سوی رفتار دولتمردانه، بر پایه ثبات، شفافیت، تعامل و آینده‌نگری، نه انتخابی اختیاری، بلکه ضرورتی حیاتی برای آینده تولید و تجارت کشور است.

Biroonit.ir

/channel/birunit
بیرونیت