Telegram-канал difaazshia - بازگشت به شیعه: Unsorted

بازگشت به شیعه

27 July 2026 11:07

•┈┈••✾ بِسْــــــمِ‌اللَّهِ‌الرَّحْمَـنِ‌الرَّحِيــمِ ✾••┈┈•

🔰 حضور اهل البیت علیهم السلام بر بالین محتضر

✍️ العلامة المتكلم الفقيه محمدباقر بن محمدتقي المجلسي رحمه الله

🔷 اعلم أن حضور النبي والائمة صلوات الله عليهم عند الموت مما قد ورد به الاخبار المستفيضة ، وقد اشتهر بين الشيعة غاية الاشتهار ، وإنكار مثل ذلك لمحض استبعاد الاوهام ليس من طريقة الاخبار ، وأما نحو حضورهم وكيفيته فلا يلزم الفحص عنه ، بل يكفي فيه وفي أمثاله الايمان به مجملا على ما صدر عنهم : ، وما يقال : من أن هذا خلاف الحس والعقل : أما الاول فلانا نحضر الموتى إلى قبض روحهم ولا نرى عندهم أحدا ، وأما الثاني فلانه يمكن أن يتفق في آن واحد قبض أرواح آلاف من الناس في مشارق الارض ومغاربها ، ولا يمكن حضور الجسم في زمان واحد في أمكنة متعددة.

بدان که حضور پیامبر (صلی الله علیه و آله) و امامان (صلوات الله علیهم) در هنگام مرگ، از جمله روایات مستفیضه‌ای است که وارد شده و در میان شیعیان به غایت شهرت یافته است و انکار چنین روایتی این، صرفا به دلیل دشواری در تصور است و از روش اخبار نیست. اما نحوه حضور و کیفیت آن، لزوما نیازی به بررسی ندارد؛ بلکه در این مورد و موارد مشابه، ایمان کلی به آنچه از جانب آنان صادر شده است، کافی است و چه گفته می‌شود: کسی که می‌گوید این خلاف حس و عقل است اما اول، اینکه مردگان را قبل از قبض روحشان حاضر کنیم، در حالی که ما خود کسی را نزد آنان نمی‌بینیم. و اما دوم، اینکه ممکن است در یک لحظه، روح هزاران نفر از شرق و غرب زمین قبض شود، ولی حضور جسم در یک زمان در مکان‌های متعدد ممکن نیست .

فيمكن الجواب عن الاول بوجوه :
الاول : أن الله تعالى قادر على أن يحجبهم عن أبصارنا لضرب من المصلحة ، كما ورد في أخبار الخاصة والعامة في تفسير قوله تعالى : « جعلنا بينك وبين الذين لا يؤمنون بالآخرة حجابا مستورا » أن الله تعالى أخفى شخص النبي (ص) عن أعدائه مع أن أولياءه كانوا يرونه ، وإنكار أمثال ذلك يفضي إلى إنكار أكثر معجزات الانبياء والاوصياء : وقد مر فيما نقلنا من تفسير العسكري التصريح بهذا الوجه.

همانا خداوند متعال قادر است که آنان را به گونه‌ای از دیدگان ما پنهان کند، به خاطر مصلحتی خاص، همانطور که در اخبار خاص و عام در تفسیر این آیه آمده است: ما میان تو و کسانی که به آخرت ایمان نمی‌آورند، حجابی پنهان قرار دادیم. خداوند متعال چهره پیامبر (ص) را از دیدگان دشمنان پنهان کرد، در حالی که دوستانش او را می‌دیدند. انکار چنین اموری، به انکار بیشتر معجزات پیامبران و اوصیاء می‌انجامد و چنانچه در تفسیر عسکری نقل کردیم، به این وجه تصریح شده است

الثاني : أنه يمكن أن يكون حضورهم بجسد مثالي لطيف لا يراه غير المحتضر ، كحضور ملك الموت وأعوانه ، وسيأتي الاخبار في سائر الموتى أن أرواحهم في البرزخ تتعلق بأجساد مثالية ، وأما الحي من الائمة : فلا يبعد تصرف روحه لقوته في جسد مثالي أيضا.

دوم: ممکن است حضور فرشتگان با جسمی ظریف و مثال باشد که جز محتضر کسی آن را نمی‌بیند، مانند حضور ملک‌الموت و یارانش. و اخبار دیگری نیز در مورد سایر مردگان می‌رسد که ارواحشان در برزخ به بدن‌های مثالی تعلق دارند. اما امام زنده: بنابراین، دور نیست که روح او، با قوت خود، در بدن مثالی نیز تجلی کند.

... الخامس : ما ذكره السيد المرتضى وهو أن المعنى أنه يعلم في تلك الحال ثمرة ولايتهم وانحرافه عنهم لان المحب لهم يرى في تلك الحال ما يدله على أنه من أهل الجنة وكذا المبغض لهم يرى ما يدله على أنه من أهل النار ، فيكون حضورهم وتكلمهم استعارة تمثيلية ، ولا يخفى أن الوجهين الاخيرين بعيدان عن سياق الاخبار ، بل مثل هذه التأويلات رد للاخبار ، وطعن في الآثار.

وأما الجواب عن الوجه الثاني فبأنه إنما يتم الشبهة إذا ثبت وقوع هذا الاتفاق ، ومحض الامكان لا يكفي في ذلك ، مع أنه إذا قلنا بأن حضورهم في الاجساد المثالية يمكن أن يكون لهم أجساد مثالية كثيرة لما جعل الله لهم من القدرة الكاملة التي بها امتازوا عن سائر البشر ، وفي الوجوه الثلاثة الاخيرة على تقدير صحتها اندفاع هذا الايراد ظاهر ، والاحوط والاولى في أمثال تلك المتشابهات الايمان بها ، وعدم التعرض لخصوصياتها وتفاصيلها وإحالة علمها إلى العالم كما مر في الاخبار التي أوردناها في باب التسليم ، والله يهدي من يشاء إلى صراط مستقيم.

اما پاسخ به وجه دوم این است که شبهه زمانی محقق می‌شود که وقوع این اتفاق ثابت شود، و صرف امکان کافی نیست؛ هرچند اگر بگوییم حضور آنان در اجساد مثالی امکان دارد، می‌توان گفت که آنان می‌توانند اجساد مثالی بسیاری داشته باشند، به دلیل قدرت کامل الهی که با آن از سایر بشر متمایز شده‌اند.

📚 بحارالأنوار ، ط : مؤسسة الوفاء ج 6 ص 200 الي 202 .

🍃 کانال بازگشت به شیعه 🍃