گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 11:13

چون محلّه پُر شد از هَیهایِ میر
وز لگد بر در زدن، وز دار و گیر
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۷)
 
دار و گیر: بگیر و ببند، هنگامه، توقیف و اسیر کردن اشخاص
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
خلق بیرون جَست زود از چپّ و راست
کِای مُقدَّم وقتِ عفو است و رضاست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۸)
 
مغزِ او خشک‌ است و، عقلش این زمان
کمتر است از عقل و فهمِ کودکان
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۹)
 
درست است؟ دار و گیر: بگیر و ببند، هنگامه، توقیف و اسیر کردن اشخاص. پس محله کجا است؟ محله همین این کائنات است. همین‌جا که انسان هست و بقیهٔ موجودات هم هستند.
 
این محله از سروصدای امیر، یک خداوند باشد که به ما خشم کرده چون ما انسان‌ها باید به او زنده بشویم و مِی آن‌طرفی را بیاوریم. ما غلام او هستیم، به ما گفته برو مِی بیاور. این‌جا ما مهمان داریم، مهمان هم امیری است از جنس ما. اول انسان‌ها باید پذیرایی کنند از انسان‌ها، بعد این مِی را باید این که از آن‌ور آوردیم و توصیفش را کرده، باید در کائنات پخش کنیم. این مِیِ عشق است.
 
خلاصه سروصدا شد، هِی قدرت‌نمایی می‌کرد، لگد بر در می‌زد و مردم جمع شدند. «خلق بیرون جَست زود از چپّ و راست»، از آن‌ور و آن‌ور مردم بیرون جَستند و گفتند که ای مقدم، ای امیر، ای پیشوای ما، موقع عفو و رضای زاهد است. یعنی انسان آمده در خاصیتی به‌نام زاهدی گیر کرده و امیر دنبال تنبیه کردن است؛ داستان این است. و تمام همسایه‌ها، هر چیزی که در این جهان هست، به خداوند می‌گویند بابا این زاهد مغزش خشک است، نمی‌فهمد.
 
«مغزِ او خشک‌ است و، عقلش این زمان»،
این مغز خشک بودن و بی‌عقل بودنِ به‌اصطلاح این زاهد چقدر در ما صدق می‌کند؟ شما به خودتان نگاه کنید. چقدر فکرهای شما از این مغز خشک و عقل کوچک می‌آید؟ و می‌گوید عقلِ این کمتر از عقلِ کودکان است و نمی‌فهمد، اگر می‌فهمید که تو را مات نمی‌کرد.
 
آیا ما این‌قدر می‌فهمیم، حتی در ذهنمان، که خداوند را نمی‌شود مات کرد. تمام وجود ما و این کائنات براساس قضا و کُن‌فَکان می‌گردد. و وقتی او می‌گوید «بشو و می‌شود» و قضاوت می‌کند، ما دیگر نباید قضاوت کنیم. ما قضاوت می‌کنیم. این دلقک اگر قضاوت نمی‌کرد، مقاومت نمی‌کرد که شاه را مات نمی‌کرد. درست است؟
 
و این سه بیت خیلی مهم است:
 
زهد و پیری، ضعف بر ضعف آمده
واندر آن زُهدش گشادی ناشده
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۲۰)
 
رنج دیده، گنج نادیده ز یار
کارها دیده، ندیده مزدِ کار
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۲۱)
 
یا نبود آن کارِ او را خود گُهَر
یا نیامد وقتِ پاداش از قَدَر
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۲۲)
 
توجه می‌کنید؟ این سه بیت در مورد همهٔ ما صادق است. «زهد و پیری»، همانش با باورهای جامد و پرهیزهایی که به زور به ما تحمیل شده و خاصیت محرومیت پیدا کرده، تکلف‌وار بوده. ما در ذهن میل به پرهیز نداشتیم، تظاهر به پرهیز کردیم. برای مردم تظاهر کردیم که ما را زاهد بدانند، پرهیزگار بدانند. این زهدِ خشک و پیری «ضعف بر ضعف آمده».
 
خب مثل این‌که مولانا می‌دانسته ما، حتماً هم دیده در زمان خودش دیگر که زاهدها پیر می‌شوند، از یک طرف از نظر ذهنی و جسمی و چهار بُعد ضعیف می‌شوند و زهدشان هنوز با آن‌ها است، و در این زهد، در این راه هیچ گشایشی نشده. یعنی فضاگشایی بشود، یک راهی به خداوند پیدا کند بگوید که واقعاً مثل این‌که در من صنع ایجاد می‌شود، من مثلاً دارم اوامر خداوند را اجرا می‌کنم، مثلاً «امرِ اَنْصِتوا» را اجرا می‌کنم.
 
این سگان کرَّاند ز امر اَنْصِتوا
از سَفَه وَع‌وَع کنان بر بَدرِ تو
📚(مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۱۴۶۶)
 
اَنْصِتوا: خاموش باشید، ذهنتان را خاموش کنید.
سَفَه: حماقت، ابلهی، نادانی
وَع‌وَع: بانگ سگ و گرگ
بَدر: ماهِ کامل، ماهِ شبِ چهارده
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
این سگان من‌ذهنی و زاهد دائماً حرف می‌زنند و با حرف، با ژاژ خودشان را هدایت می‌کنند. اصلاً به ماه شب چهاردهٔ تو ای خداوند، توجه ندارند، با جهل خودشان پیش می‌روند. در این زهدِ خشکِ ژاژِ من‌ذهنی هیچ گشایشی حاصل نشده، این‌ها خیلی رنج دیدند. حالا آن مردم دارند به امیر می‌گویند این‌ها خیلی رنج دیدند، ولی گنج را از یار یعنی خداوند نگرفتند. «خیلی کار کردند، خیلی زحمت کشیدند، خیلی سختی کشیدند، مزد کار نگرفتند». و شما این خاصیت را در خودتان می‌توانید ببینید.

🔟6️⃣6️⃣ ۴۷ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 11:12

تیتر
 
«حکایتِ مات کردنِ دلقک، سیّد شاهِ تِرْمَذ را»
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۷)
 
تِرْمَذ: شهری در ماوراءالنهر قدیم، نزدیک رود جیحون که امروزه جزو تاجیکستان است.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
همین‌ که عرض کردم دلقک با شاه تِرْمَذ، حالا با یک شاهی دارد شطرنج‌ بازی می‌کند، نماد شطرنج‌ بازی کردن ما با خداوند است که خداوند مرتب اتفاقاتی را به‌وجود می‌آورد، وضعیت‌ها را عوض می‌کند و ما خوشمان نمی‌آید و کیش می‌دهیم به خداوند که تو اشتباه کردی، غلط‌ بازی کردی، مات شدی. درست است؟
 
تِرْمَذ: شهری در ماوراءالنهر قدیم، نزدیک رود جیحون که امروزه جزو تاجیکستان است. محض اطلاع شما.
 
شاه با دلقک همی شِطْرنج باخت
مات کردش زود، خشمِ شَه بتاخت
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۷)
 
گفت: شَه‌شَه، و آن شَهِ کِبْرآورش
یک یک از شِطرنج می‌زد بر سَرَش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۸)
 
که بگیر اینک شَهت، ای قَلْتَبان
صبر کرد آن دلقک و گفت: اَلْاَمان
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۹)
 
قَلتَبان: بی‌حمیّت، دیّوث، بی‌غیرت
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
قَلتَبان: بی‌حمیّت، دیّوث، بی‌غیرت. نمادِ رفتارِ ما در این لحظه است با خداوند که خداوند را مات می‌کنیم. تلفظ درست این واژهٔ شَطرنج، شِطرنج است تلفظ درستش. پس شِطرنج نوشتیم غلط نیست، ولی در فارسی مصطلح شده شَطرنج می‌گویند، من هم شَطرنج می‌گویم تا اشکال پیش نیاید. شاه با دلقک که همیشه یا من‌ذهنی است در این مورد زاهد است. زاهد هم یک جنبه‌ای از من‌ذهنی است. «شاه با دلقک همی‌ شَطرنج باخت»، یعنی شروع کرد به شطرنج‌ بازی کردن، دلقک زودی او را مات کرد و شاه خشمگین شد. دلقک گفت شَه‌شَه، شَه‌شَه یعنی کیش، کیش کیش.
 
«و آن شَهِ کِبْرآورش»، ها! کِبْرآور در این‌جا از صفات واقعاً خداوند است، صفت کبریایی است، به خداوند می‌خورد. یعنی هر چقدر هم که سخت‌گیری می‌کند خودش را می‌گیرد و ناز می‌کند، ما باید تسلیم بشویم در مقابل خداوند و من‌ذهنی این کار را نمی‌کند. پس دلقک می‌گوید شَه‌شَه و آن شَهِ کِبْرآور یعنی مغرور، کسی که نمی‌تواند به او کیش بدهد و ماتش بکند، همیشه ما باید مات بشویم، مهره‌های شطرنج را یکی‌یکی بر سرش می‌کوبید که بگیر. یعنی چه؟ یعنی هر اتفاقی را به ضرر شما به کلّهٔ ما می‌کوبد، چون به شاه یعنی خداوند کیش دادیم.
 
پس شما این مهره‌های شطرنج را می‌بینید که به سر ما می‌کوبد و دردهایش را کشیدیم. «که بگیر اینک شَهَت»، اینی‌ که می‌گویی شَه‌شَه، بگیر ای بی‌غیرت. و آن دلقک زیرِ بمباران این مهره‌های شطرنج که شاه بر سرش می‌زد، گفت که به من امان بده، من بگذار یاد بگیرم. ولی ببینیم یاد می‌گیرد؟!
 
دستِ دیگر باختن فرمود میر
او چنان لرزان، که عور از زَمْهَریر
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۰)
 
باختن: بازی کردن
عور: برهنه
زَمْهَریر: سرمای سخت
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
باخت دستِ دیگر و، شَه مات شد
وقتِ شَه‌شَه گفتن و میقات شد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۱)
 
میقات: وعده‌گاه، وقت
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
برجَهید آن دلقک و در کُنج رفت
شش نمد بر خود فکند از بیم، تَفت
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۲)
 
تَفت: شتاب، تعجیل، در این‌جا به‌معنیِ شتابان
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
باختن: بازی کردن. عور: برهنه. زَمهَریر: سرمای سخت. میقات: وعده‌گاه؛ به‌نظر من این‌جا معنی دیدار می‌دهد. تَفت: شتاب، تَعجیل، در این‌جا به‌معنی شتابان.
 
خب امیر گفت یک دست دیگر بازی کنیم. پس از این‌که کوبید مهره‌های شطرنج را و البته دلقک باید بازی کند دیگر. «دستِ دیگر باختن فرمود میر» یعنی امیر، ولی او می‌لرزید همین‌طور که عور از زَمهَریر می‌لرزد. و البته عور اشاره می‌کند به همین ما که دراصل ما چیزی نداریم، عور هستیم، یک هشیاری هستیم که خب با این خطاهایی که کردیم می‌لرزیم.
 
دوباره باخت، یعنی این دلقک یا زاهد یاد نگرفت که از شاه نمی‌بَرند. و ما هم با من‌ذهنی مرتب از شاه می‌بریم، از خداوند می‌بریم. «وقتِ شَه‌شَه گفتن و میقات شد»، این میقات در این‌جا درست است که می‌گویند وقتِ معیّن، ولی به‌نظرم همین دیدار است. یعنی فرصتی پیش آمد که شما به‌جای این‌که که کیش بدهید، خداوند را ببینید. یعنی فضا را باز کنید، تسلیم بشوید، مات بشوید.

🔟6️⃣6️⃣ ۴۵ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 11:11

همین‌طور که ملاحظه فرمودید مولانا داستان امیری را برای ما می‌گوید که این امیر همین خود خداوند است یا انسانی است که به بی‌نهایت و ابدیت او زنده شده. و این امیر غلامی را مأمور می‌کند برود شراب از آن‌ور بیاورد، از راهبِ مخصوص بیاورد، و این شراب می‌تواند تفاوت‌ها را در خودش غرق کند. ولی یک نیروی زاهدی را هم در سرِ راه این غلام قرار می‌دهد که ادعای اجتهاد دارد، می‌خواهد خودش را و دیگران را به‌طرف خدا ببرد، ولی در درد و بلا آغشته شده، سال‌ها محرومیت کشیده، و ما فهمیدیم که این اسمش زاهد است.
 
نیروی زاهدی در این جهان هست، در من هست، در شما هست، در هر کسی هست. و غلام ما هستیم، هر کدام مأموریت داریم که شراب از آن‌ور بیاوریم با فضاگشایی. وقتی شراب را می‌آوریم، احتمالاً فضا را هم باز می‌کنیم. نیروی زاهدی در ما کوزه را می‌شکند و شراب را می‌ریزد. امیر خوشش نمی‌آید، می‌گوید من این‌جا یک مهمانی دارم که از جنس من است، او هم امیر است، این انسان است. انسانی است که فعلاً کامل نشده، در ذهنش است، قسمت اعظمی از نیروی زندگی را تلف می‌کند، در زاهدی سرمایه‌گذاری می‌کند و نمی‌گذارد شراب کافی به این جهان برسد.
 
مولانا دارد ما را آگاه می‌کند که این نیرو که درواقع نیروی همانیدگی با چیزهای ذهنی است، در این جهان دارد کار می‌کند. و وقتی شراب را می‌ریزد، امیر تنبیهش می‌کند، تنبیه او را تلخ می‌کند و این زاهدی بزرگ‌تر می‌شود. و همین‌طور که دیدیم این زاهد ادعا دارد که نمی‌شود عیب امیر را به ایشان گفت، خشمگین می‌شود. باید یک رویی مثل آهن داشته باشی، که قدیم آینه را از آهن می‌ساختند، تا اگر به این رو سیلی زدند دردش نیاید. و حواسش نیست که تنبیه‌های خداوند باید سبب بشود که او زاهدی‌اش را از دست بدهد، زاهدی ضعیف بشود. ولی او چون همانیده با باورها است و دیدِ کژ دارد، برحسب باورها می‌بیند، تنبیه را یک‌ جورهایی ظلم خداوند می‌داند، از زاهدی نمی‌خواهد دست بردارد.
 
این موضوع باید مورد توجه شما باشد که در من نیروی زاهدی کار می‌کند. نیروی زاهدی از دو طرف به من حمله می‌کند؛ یکی زاهد خودم است در درون که همان من‌ذهنی خودم است، هم زاهد بیرونی که نیروی عظیمی است و به من حمله می‌کند از طریق قرین شدن. من می‌توانم پرهیز کنم از زاهدهای بیرونی و به‌صورت ناظر مواظب زاهد خودم باشم که از درون به من لطمه نزند. و می‌بینیم که زاهد از تنبیه نتیجه نمی‌گیرد و زیر پشم‌ها که مواد ذهنی است، پشمِ «رَسَن‌تابان» پنهان شده یا پنهان می‌شود.
 
در این قسمت مولانا نشان می‌دهد که هر لحظه ما مشغول یک بازی هستیم که اسمش را شطرنج گذاشته. و قبل از خواندن این قسمت که خداوند با هر کدام از ما شطرنج بازی می‌کند و به‌جای این‌که ما مات بشویم، ما پُررو می‌شویم و به شاه کیش می‌دهیم. و معنای کیش این است که به خداوند می‌گوییم تو بلد نیستی و تمام قوانین موجود را زیر پا می‌گذاریم.
 
ما آیه‌ای داریم که مولانا به‌صورت «یَفْعَلْ مایَشاء» از آن یاد می‌کند، می‌گوید خداوند این لحظه هر کاری که می‌خواهد می‌کند. معنی‌اش این است که کاری که خداوند می‌کند، کاملاً به صلاح ما است، ولی با ذهن این‌طوری دیده نمی‌شود و ما ایراد می‌گیریم. ایراد گرفتن ما بسیار بد است. ما خداوند را امتحان می‌کنیم، مات نمی‌شویم. و مولانا می‌خواهد اشاره کند که ما باید مات بشویم، و زاهد مات نمی‌شود.
 
 
چند بیت راجع‌به مات که این لحظه ما باید مات بشویم، برایتان می‌خوانم قبل از ادامهٔ قصه. که در ادامهٔ قصه عرض کردم، «دلقک» که نماد من‌ذهنی است، همین زاهد است، با شاه شطرنج بازی می‌کند و دلقک به شاه کیش می‌دهد. نشان این است که ما احترامی به «یَفْعَلْ مایَشاء» نداریم، یعنی ما احترامی به این نداریم که خداوند این لحظه آن کاری را که می‌کند و آن کارها را که می‌خواهد می‌کند و ما باید تسلیم باشیم و آن را قبول کنیم بگوییم این به نفع ما است، بدون استدلال به نفع ما است، بدون سبب‌سازی به نفع ما است.
 
و ما می‌رویم ذهن و سبک‌ سنگین می‌کنیم و می‌بینیم که این چیزی که خداوند در این لحظه به‌وجود آورده به ما ضرر می‌زند. مثلاً پولمان کم می‌شود، یک چیزی که انتظار داشتیم بخریم نمی‌توانیم بخریم، و بی‌مراد می‌شویم. قبلاً گفته بی‌مرادی باید قَلاووزِ بهشت باشد «حُفَّتِ‌الْجَنَّة شِنو، ای خوش‌سرشت». می‌گوید که هر بی‌مرادی باید ما را راهنمایی کند به این‌که من با ذهن دنبال مراد می‌گشتم و الآن بی‌مراد شدم، یک نیروی دیگری مرا اداره می‌کند اجازه بدهم آن اداره کند و این مراد نبوده. ولی ما این را نمی‌فهمیم. چند بیت عرض کردم راجع‌به.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۴۳ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:19

فایل تصویری بخش چهارم برنامه شماره ۱۰۶۶

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:16

تا که شیطان از سرش بیرون رود
بی‌ لتِ خربَندگان، خر چون رود؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۱)
 
لت: سیلی، در این‌جا به‌معنیِ کتک
خَربَنده: مِهتَرِ خر، خَرَکچی، آن‌ که خر را کرایه می‌دهد.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
«تا که شیطان» به این ترتیب از سَرِ زاهد بیرون برود. پس زاهد با عقل شیطان کار می‌کند. اما بی‌ شلاقِ خَربَنده یعنی خَرَکچی، «خر چون می‌رود؟» خَربَنده کسی که خرها را می‌بَرد، می‌گوید اگر چوب نداشته باشد، شلاق نداشته باشد، خر که خودش راه نمی‌رود، من هم مجبورم به او درد بدهم.
 
پس شما می‌بینید که نیروی زاهدی ایجاد درد می‌کند هم برای خودش هم برای دیگران. خداوند هم دنبال ایجاد درد است تا به راه بیاید.
 
میر بیرون جَست؛ دَبّوسی به دست
نیم‌شب آمد به زاهد نیم‌‌مست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۲)
 
دَبّوس: گُرز آهنین، چوبدستی ستبر
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
خواست کُشتن مَردِ زاهد را ز خَشم
مردِ زاهد گشت پنهان زیرِ پشم
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۳)
 
مردِ زاهد می‌شنید از میر، آن
زیرِ پشمِ آن رَسَن‌تابان نهان
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۴)
 
دَبّوس یعنی گُرز آهنین. پس میر در شبِ ذهن، در شبِ تاریک «بیرون جَست»، چُماق هم در دستش، گرز در دستش، آمد به‌طرفِ زاهد، نیم‌مست.
 
خواست زاهد را بکُشد از خَشم، اما مردِ زاهد «زیرِ پشم»، پشم یعنی همین مواد ذهنی، در ذهنش زیر مواد ذهنی پنهان شد و زیر پشم. می‌گوید پشمِ رَسَن‌تابان، یعنی مواد ذهنی که از آن فکرهای ذهنی درست می‌شود. رسَن، رَسَن‌تابان یعنی تابندگان فکرهای من‌ذهنی. در این‌جا رَسَن فکرهای من‌ذهنی است و پشم هم مواد ذهنی است. یعنی زاهد در ذهن است، زیر همانیدگی‌ها و مواد ذهنی‌اش پنهان شد.
 
خواست کُشتن مَردِ زاهد را ز خَشم
مردِ زاهد گشت پنهان زیرِ پشم
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۳)
 
مردِ زاهد از زیر این همانیدگی‌ها و پشم‌ها و مواد ذهنی می‌شنید که شاه چه می‌گوید، یا امیر چه می‌گوید.
 
گفت: در رُو گفتنِ زشتیِّ مرد
آینه تاند، که رُو را سخت کرد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۵)
 
روی باید آینه‌وار آهنین
تات گوید: رویِ زشتِ خود ببین
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۶)
 
تات: تا به تو
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
تات یعنی تا به تو. تازه زاهد طلبکار هم هست، از رُو نرفته، می‌گوید که مگر می‌شود که عیب آدم‌ها را «در رُو» گفت. من به خداوند ایراد گرفتم، او هم با گُرز آمده سراغ من.
 
قدیم آینه‌ها را از آهن درست می‌کردند. باید رویِ مثل آهن داشته باشی، مثل آینه که اگر با چُماق زدند این آینه را، نشکند. من که ندارم که این را، من باید بروم قایم بشوم. گفت من دارم زشتی خداوند را می‌گویم، اشتباهاتش را می‌گویم، بدش آمده می‌خواهد من را بزند.
 
ما هم همین کار را می‌کنیم. نیروی زاهدی در ما هم، هر لحظه خداوند اتفاقی به‌وجود می‌آورد، ما مقاومت می‌کنیم، ناله می‌کنیم، شکایت می‌کنیم، می‌گوییم تو بلد نیستی. و بعد می‌گوییم که خداوند اگر تنبیه کند، واقعاً نمی‌شود ایرادش را گفت، بدش می‌آید.
 
گفت: در رُو گفتنِ زشتیِّ مرد
آینه تاند، که رُو را سخت کرد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۵)
 
آینه‌ها را قدیم گفتم از آهن درست می‌کردند. «روی باید آینه‌وار آهنین»، باید رویی داشته باشیم که مثل آینه‌وار آهنین باشد تا ضربه زدند این آهن نشکند. «تات گوید: رویِ زشتِ خود ببین»، می‌گوییم آقا بفرما، [نشان دادن کف دست] من می‌خواستم این‌طوری بشود، این‌طوری شد. تو هم می‌خواهی با چُماق بزنی من را؟ تحمل نمی‌توانی بکنی دیگر. ایرادهایت را می‌گویم، می‌گویم بلد نیستی ما را اداره کنی، می‌خواستیم این‌طوری بشود، این‌طوری شد. پس بلد نیستی. تازه من اگر این‌طوری بشوم، می‌خواهی من را این‌طوری بگویم، تنبیه کنی؟
 
قسمت بعدی را برگشتیم خواهیم خواند که درواقع بازی شطرنج امیر است یا امیر تِرمِذْ است با یک دلقک. دلقک همین من‌ذهنی است. مولانا نشان می‌دهد که در داستان بعدی شما هر لحظه با خداوند یا با شاه شطرنج بازی می‌کنید و باید ببازید و شما می‌بَرید. هر دفعه که شطرنج را می‌بَرید، شطرنج را می‌کوبد سرتان.
 
شما با خداوند شطرنج بازی می‌کنید نباید ببرید، باید ببازید. شما نمی‌توانید از خداوند ببَرید، ولی ما هر لحظه می‌بَریم. هر لحظه که شما مقاومت می‌کنید و می‌گویید این چیست، داری کیش می‌دهی به خداوند. او هم دانه‌های شطرنج را می‌زند، می‌کوبد سرت و تو تنبیه می‌شوی. نباید این کار را بکنی. باید ببینی که چرا با عقلت به خداوند کیش می‌دهی و ماتش می‌کنی؟

🔟6️⃣6️⃣ ۴۲ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:15

من نمی‌دانم چرا عاشقِ زهر است؟! «عاشقان را باده خونِ دل بُوَد»، هر کسی عاشق خدا باشد باید خونِ دل بخورد، پُر از درد باشد مرکزش. همیشه چشمشان باید به آینده باشد، درحالی‌که زندگی در این لحظه است. «چشمشان بر راه و بر منزل بُوَد»، یعنی در ذهن باشند دائماً به آینده نگاه کنند. این‌ها را زاهد می‌گوید.
 
در چنین راهِ بیابانِ مَخوف
این قلاووزِ خِرَد با صد کسوف
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۶)
 
قَلاووز: بلدِ راه، راهبر، دلیلِ راه
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
زاهد می‌گوید مگر نمی‌بینی که این «بیابان» بسیار ترسناک است، ما داریم می‌رویم به خداوند برسیم. خب زاهد با من‌ذهنی می‌رود، با ذهن می‌رود، در ذهن می‌رود، بیرون از ذهن نمی‌تواند برود. که درحالی‌که این غلام در زمان پریده به آن‌جا. زاهد جلویش را گرفته که تو باید، چرا در زمان پریدی؟ این قبول نیست، باید مثل من بیایی به آینده نگاه کنی، در زمان باشی.
 
«این قلاووزِ خِرَد با صد کسوف» یعنی این راهنمای عقل ما که درواقع عقل من‌ذهنی را می‌گوید، صد جور خطر، صد جور کسوف، یعنی ممکن است زایل بشود، ما را درست هدایت نکند. تو باید آگاه باشی، این بیابان «مَخوف» است. یعنی خودش را قلاووز می‌داند زاهد خودش را. قلاووز یعنی بلدِ راه، راهبر. بعد هم ایراد می‌گیرد:
 
خاک در چشمِ قلاووزان زنی
کاروان را هالِک و گمره کنی
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۷)
 
هالِک: هلاک‌شونده، نیست‌شونده
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
نانِ جو حقّا حرام است و فسوس
نَفْس را در پیش نِهْ نانِ سبوس
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۸)
 
هالک: هلاک‌شونده، نیست‌شونده. زاهد یا نیروی زاهدی به این غلامی که از آن‌ور رفته فوراً شراب آورده، فضا را باز کرده، می‌گوید که من که قلاووزم، خاک در چشم من می‌زنی. تو خاک در چشمِ قلاووزی می‌زنی که همان عقل من‌ذهنی است و با این کار، با آوردن مِی از آن‌ور، «کاروان» را می‌خواهی، کاروان بشریت را نابود کنی؟ گمراه کنی؟
 
تو باید به خودت بد بگذرانی. «نانِ جو» در این‌جا می‌دانید نانِ جو مثل این‌که نان خوبی بوده. می‌گوید «نانِ جو حقّا حرام است و فسوس»، انسان نباید «نانِ جو» بخورد که خوشمزه است، باید «نانِ سبوس» بخورد. باید بد بگذراند، باید خودش را محروم کند تا به خداوند برسد. زاهد درست می‌گوید؟ نه.
 
دشمنِ راه خدا را خوار دار
دزد را مِنْبَر مَنِهْ، بر دار دار
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۹)
 
دزد را تو دست بُبْریدن پسند
از بُریدن عاجزی، دستش ببند
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۰)
 
گر نبندی دستِ او، دستِ تو بست
گر تو پایش نشکنی، پایت شکست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۱)
 
زاهد به آن غلام می‌گوید که، غلامی که می‌رود از آن طرف عقل می‌آورد، مِی می‌آورد، زر می‌آورد که امروز می‌گفت:
 
بیچاره کسی که زر ندارد
وز معدنِ زر خبر ندارد
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۶۹۶)
 
زاهد به آن غلام می‌گوید که تو «دشمنِ راه خدا» هستی. تو باید هر کسی که به خداوند وصل می‌شود، او را «خوار» بداری، او هم دزد است. درحالی‌که دزد خودش است، دزدِ زندگی خودش است.
 
«دزد را مِنْبَر مَنِهْ»، تو «مِنْبَر مَنِهْ» برای دزد برود بالا و موعظه کند. «بر دار دار» یعنی دار بکِش. تو دستِ دزد را ببند. در این‌جا دزد کسی است که زندگی ما را می‌دزدد. نمی‌توانی ببندی، دستش را، نمی‌توانی ببُری، دستش را ببند. در این‌جا بریدنِ دست واقعاً بریدن نیست و منظور کوتاه کردن است.
 
«گر نبندی دستِ او»، اگر دستش را نبندی، دستت را می‌بندد و اگر «پایش نشکنی»، پای تو را می‌شکند. درست است؟
 
تو عدو را مِی دهی و نیشکر؟
بهرِ چه؟ گو: زَهر خند و خاک خَور
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۲) (۲)
 
یا «زَهر خند و، خاک خَور».
 
زد ز غیرت بر سبو سنگ و، شکست
او سبو انداخت و از زاهد بجَست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۳)
 
رفت پیشِ میر و، گفتش: باده کو؟
ماجَرا را گفت یک یک پیشِ او
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۴)
 
پس زاهد روبه‌رو شد با غلامی که رفته از آن‌ور مِی آورده و دارد نصیحت می‌کند این غلام را. یعنی مثل این‌که یک زاهدِ همانیده با باورهای جامد که نه صُنع دارد، نه به خدا وصل است، دارد مولانا را نصیحت می‌کند.
 
«تو عدو را مِی دهی و نیشکر؟»، دارد می‌گوید که تو به دشمن مِی می‌دهی و شِکَر می‌دهی، برای چه این کار را می‌کنی؟ بگو خند‌ه‌هایت همه‌اش «زَهر» باشد، چرا می‌خندی؟ برو «خاک» بخور، برو سختی بکِش.
 

🔟6️⃣6️⃣ ۴۰ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:14

یک همچو زاهدی، یک همچو نیروی زاهدی بگوییم در این جهان هست، الآن هم هست. و غلام می‌خواهیم از آن‌ور مِی بیاورد و امیر، که خداوند باشد دستورش این است که غلام مِی بیاورد. می‌گوید من یک مهمانی دارم که انسان است، نه این انسانِ زاهد، یک انسانی که از جنس من است به من زنده خواهد شد و باید زنده بشود، ما مِی می‌خواهیم، یک غلامی می‌خواهم برود از آن‌ور مِی بیاورد. نمونه‌اش مولانا است، رفته آورده و شما هم باید بروید بیاورید. حالا ببینیم راجع‌به زاهد دیگر چه می‌گوید.
 
دیده هر ساعت دلش در اجتهاد
روز و شب چفسیده او بر اجتهاد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۵)
‌
چفسیده: چسبیده، در این‌جا یعنی قرین‌‌شده
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
‌
سال و مَه در خون و خاک آمیخته
صبر و حِلمش نیم‌شب بگریخته
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۶)
‌
حِلم: فضاگشایی
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
گفت زاهد: در سبوها چیست آن؟
گفت: باده. گفت: آنِ کیست آن؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۷)
 
چفسیده یعنی چسبیده. حِلم: فضاگشایی، حِلم و صبر. بله دارد راجع‌به زاهد می‌گوید. می‌گوید هر لحظه همه‌اش در به‌اصطلاح تلاش این بوده که خودش را هدایت کند، مردم را هدایت کند، در تلاش و جِد و جَهد زاهدی بوده، بعداً می‌گوید پرهیزهایش محرومیت بوده. درست است؟
 
«دیده هر» لحظه خودش را در اجتهاد، یعنی خودش را از بدی‌ها، بدی‌هایی که خودش فکر می‌کند بدی است، از آن‌ها حفظ کند و «روز و شب چفسیده» یا چسبیده به همین کار. می‌تواند «اجتهاد» دوم اجتهاد مردم باشد، یعنی هم به اجتهاد خودش و هم اجتهاد مردم.
 
«سال و مَه» یعنی سال‌ها، همیشه، هر لحظه. سال‌ها و ماه‌ها در درد و همانیدگی غوطه خورده این بیچاره، و به این ترتیب «صبر» و فضاگشایی‌اش در «نیمه‌‌شب» ذهن «بگریخته»، صبر ندارد و فضاگشایی ندارد. بنابراین این غلام را می‌بیند که دارد از آن‌ور مِی می‌آورد. این معنی‌اش این است که شما اگر فضاگشایی بکنید و از آن‌ور مِی بیاورید، نیرویِ زاهدی جلوی شما را خواهد گرفت، شما باید آماده باشید.
 
«گفت زاهد: در سبوها چیست آن؟» زاهد از این غلام می‌پرسد که در این کوزها چیست؟ گفت شراب، «گفت: باده. گفت: آنِ کیست آن؟» گفت مالِ کیست این‌ها؟
 
گفت: آن، آنِ فلان میرِ اَجَل
گفت: طالب را چنین باشد عمل؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۸)
‌
اَجَل: جلیل‌تر
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
طالبِ یزدان و آنگه عیش و نوش؟
بادهٔ شیطان و آنگه نیم‌هوش؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۹)
 
هوشِ تو بی مِی چنین پژمرده است
هوش‌ها باید بر آن هوشِ تو بست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۷۰)
 
اَجَل یعنی جلیل‌تر. پس زاهد می‌پرسد که مال چه کسی است این مِی‌ها را می‌بری ای غلام؟ «گفت: آن» مِی‌ها، مالِ «فلان میرِ» مُحتشم است. حالا درواقع مالِ خداوند است. درست است؟ یا کسی که به خداوند زنده شده، مال مولانا است.
 
«گفت: طالب را» عمل چنین باید باشد؟! اگر کسی «طالبِ یزدان» باشد، باید به او خوش بگذرد؟! باید تَنَعُّم کند؟! باید بد بگذرد. «بادهٔ شیطان و آنگه نیم‌هوش؟» این باده‌ای که از طرف خداوند می‌آید می‌گوید بادهٔ شیطان است. خودش بادهٔ شیطان می‌خورد، متوجه نیست که خودش بادهٔ شیطان می‌خورد. این طرز فکر درواقع شیطانی است. «بادهٔ شیطان و آنگه نیم‌هوش؟» تو می‌خواهی مِی را. توجه کنید راجع‌به مِیِ این‌جهانی نمی‌گوید ها! دارد تمثیل می‌زند.
 
مولانا دارد می‌گوید آن کسی که می‌گوید، می‌خواهد از خداوند می‌گوید، می‌گوید از خداوند خبر ندارد، اصلاً از مِی‌اش هم خبر ندارد. بعد آن‌ موقع زهرمارش را مِی می‌داند. آن کسی که مِی می‌آورد، آن را می‌زند می‌شکند. «بادهٔ شیطان و آنگه نیم‌هوش؟» تو بادهٔ شیطان می‌خواهی بخوری، آن‌ موقع هوشت کامل نیست، برای چه باید باده بخوری؟
 
«هوشِ تو بی مِی چنین پژمرده است»، زاهد که خودش پژمرده است، تعریف کرده دیگر که در «خون و خاک» آلوده است، داغ بر داغ گذاشته، اصلاً حالش خوب نیست، به غلام که مِیِ خدایی را خورده، شنگول است، به شادیِ بی‌سبب زنده است، می‌گوید تو، این شادیِ بی‌سببِ خدا شادی نیست، پژمردگیِ من شادی است.
 
هوشِ تو بی مِی چنین پژمرده است
هوش‌ها باید بر آن هوشِ تو بست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۷۰)
 
ما باید هوش‌های این زمینی را، جامد را نگهبان تو بکنیم، هوش تو را درست کند، این چه هوشی است تو داری؟ تازه بیا شراب هم بخور!
 
تا چه باشد هوشِ تو هنگامِ سُکر؟
ای چو مرغی گشته صیدِ دامِ سُکر
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۷۱)
 
سُکر: مستی
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
همین را می‌گوید دیگر، هوشِ تو درست نیست، ما باید چند نفر را بگذاریم که هوش تو را درست کنند. حالا تو می‌خواهی مِی هم بخوری! مِی خدایی هم بخوری! دیوانه می‌شوی که تو. مثل مرغی صیدِ دامِ مستی شدی تو، یعنی چه که بروی از آن طرف مِی بیاوری؟! زاهد می‌گوید. دوباره ادامه می‌دهد زاهد:
 
🔟6️⃣6️⃣ ۳۸ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:13

دوتا سبو، «دو» علامت کثرت است، هیچ معنی دیگری ندارد. که ابتدا شما دوتا سبو برمی‌دارید، دیگر خیلی نه. «دو سبو بِسْتَد غلام و خوش دوید» یعنی با تمام ظرفیتش، چون دو دست بیشتر ندارد می‌خواهد برود مِی بیاورد. «خوش دوید» یعنی تند دوید. «در زمان» یعنی فوراً. ببینید پس معلوم می‌شود این از این واژه‌ها، واقعاً راجع‌به مِی زمینی صحبت نمی‌کند. در زمان فوراً فضا را گشود و رسید به دِیر رُهبانان ایزدی و من‌ذهنی را داد، زر را بداد و باده‌ای مثل زر خرید. من‌ذهنی را داد، در عوض باده گرفت.
 
هر لحظه که شما من‌ذهنی را صفر می‌کنید، فضا گشوده می‌شود از خداوند زر می‌گیرید، یعنی باده می‌گیرید که شبیه طلا است. آن چیزی که به‌نظرش من‌ذهنی زر می‌آمد، به‌نظرِ من‌ذهنی‌اش زر می‌آمد، آن را داد. شما می‌گویید این من‌ذهنی خیلی چیز خوبی است نمی‌توانیم بدهیم یا اتفاق این لحظه را ما لازم داریم برای زندگی، در اطرافش فضاگشایی نمی‌کنیم. این شخص آمد در اطراف اتفاق این لحظه فضاگشایی کرد و گفت این برود، این زر نیست، بعد زندگی به او زر داد. سنگ را داد، در عوض گوهر خرید.
 
من‌ذهنی را داد که سنگ بود، در عوض فضای گشوده‌شده خرید. و آن شرابی بود که اگر یک شاه معمولی که فرعون است، به‌قول معروف آن بالا نشسته، من‌ذهنی دارد، اگر یک جرعه‌ای از آن بخورد، آن تاج را برمی‌دارد، او هم متواضع می‌شود، من‌ذهنی‌اش صفر می‌شود، تاج را می‌گذارد سرِ ساقی، خودش هم ساقی می‌شود. شاه را ساقی می‌کند. درست است؟ بعد دوباره راجع‌به باده می‌گوید:
 
فتنه‌ها و شورها انگیخته
بندگان و خسروان آمیخته
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۷)
 
استخوان‌ها رفته، جمله جان شده
تخت و تخته آن زمان یکسان شده
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۸)
 
تخته: مراد پوست‌تختی است که مسند درویشان بوده‌است.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
وقتِ هشیاری چو آب و روغن‌اند
وقتِ مستی همچو جان اندر تن‌اند
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۹)
 
تخته: مراد پوست‌تختی است که مسند درویشان بوده‌است. تخت و تخته در این‌جا یعنی، تخت یعنی شاه آن‌جا می‌نشیند، تخته یعنی جای فقیر فُقرا. درست است؟ و درویشان. می‌گوید که این مِی که از آن‌ور غلام می‌خواهد بیاورد که رفته آن‌جا، الآن دیگر رسیده آن‌جا و می‌خواهد سبوها را پر کند بیاورد، این آشوب و شور می‌انگیزد و این آشوب و شورِ آن، یعنی آشوب می‌اندازد در من‌های ذهنی به‌ هم می‌ریزد این‌ها را و بندگان و شاهان را با هم یکی می‌کند. مردم دیگر به مقام ظاهری و نمی‌دانم تشریفات و این‌ها نگاه نمی‌کنند. می‌گوید تمام آن استخوان‌ها، جاهای سفت، من‌های ذهنی رفته، همه جان شده، همهٔ انسان‌ها، اگر این مِی را بخورند و تخت و تخته یعنی آدم فقیر و آدم پولدار هر دو یکسان شده، یعنی تفاوت‌های ظاهری از بین رفته.
 
موقعِ هشیاری جسمی مثل آب و روغن هستند. پس الآن که مردم هشیاری جسمی دارند، با هم قاطی نمی‌شوند. هِی حرف می‌زنند به‌نظر می‌آید که قاطی شدند، بعد وقتی جدا می‌شوند آب جدا می‌شود، روغن هم جدا می‌شود. ما با هم نمی‌توانیم ارتباط برقرار کنیم چون آب و روغن هستیم. اما وقتی این میِ آن‌وری را می‌خوریم، وقتِ مستی، همه‌مان مثل جان می‌شویم در تن، یعنی یک جان می‌شویم در تن‌های مختلف. درست است؟ دارد راجع‌به می‌ای که شما به‌عنوان غلامِ خداوند از آن‌ور قرار است بیاورید و می‌گوید مِی‌ این‌ور کم است باید بروید بیاورید، ولی یک نیروی زاهدی این‌جا وجود دارد که جلوی شما را خواهد گرفت، کما این‌که الآن می‌رسیم به آن.
 
چون هَریسه گشته آنجا فرق نیست
نیست فرقی کاندر آنجا غرق نیست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۰)
 
هَریسه: هلیم، طعامی که از گندم و گوشت مرغ یا بوقلمون می‌پزند.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
این چنین باده همی‌‌بُرد آن غلام
سویِ قصرِ آن امیرِ نیک‌نام
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۱)
 
هَریسه یعنی هَلیم. هلیم هم درستش با «ه» دو چشم است. البته با «ح» جیمی می‌نویسند الآن در ایران. این درواقع غلط است، ولی مُصطَلَح شده دیگر. اگر شما هلیم را با دو چشم می‌بینید نگویید غلط است. این درستش این‌طوری است، ولی حالا هلیم‌فروشی‌ها با «ح» جیمی می‌نویسند. پس هریسه یعنی هلیم، طعامی که از گندم و گوشت مرغ یا بوقلمون می‌پزند.
 
حالا این‌جا می‌گوید مانند هلیم. مانند هلیم انسان‌ها مثل این‌که همه‌شان هلیم شدند. یعنی وقتی ما از ذهن خارج می‌شویم، همه می‌شویم یک هشیاری ایزدی. پس هر کسی مسئولیت این را دارد که از هشیاری جسمی‌اش خارج بشود و به خداوند زنده بشود، و از آن طریق ما هلیم می‌شویم. هر کسی از هشیاری ذهنی خارج بشود با خوردن آن مِی. ما می‌توانیم آن غلام باشیم، فضا را باز کنیم، مِی را از آن‌ور بیاوریم، هم خودمان بخوریم، هم به دیگران بدهیم.

🔟6️⃣6️⃣ ۳۶ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:12

«آمدش مهمان بناگاهان شبی»، این همان شب ذهن است که ما الآن در خواب چیزها هستیم. او هم امیر بود. ما هم که انسان هستیم امیر هستیم، جنس او هستیم. «هم امیری، جنسِ او، خوش‌مذهبی»، خوش‌مذهب یعنی مذهبِ فضای گشوده‌شده، مذهبً خداوند را داشت.
 
هر لحظه او را می‌دید و از او پیغام می‌گرفت. دارد انسان را تعریف می‌کند و انسانی نبود که من‌ذهنی داشته باشد، بلند بشود بگوییم «من». پس ما داریم می‌بینیم که جنس او هستیم، خوش‌مذهب هستیم، مذهبمان را همین الآن از او می‌گیریم.
 
حالا می‌گوید این انسان‌ها، این مهمان‌ها و امیر باید شراب می‌داشتند، شراب را باید از او بگیرند، از خداوند بگیرند، «باده می‌بایَستِشان»، همان زری که در غزل بود، برای این‌که به حالشان نظم بدهد، به همه‌چیز نظم بدهد. یعنی ما باید باده از آن‌ور بگیریم که به همه‌ چیزمان نظم بدهد، حالمان را خوب کند، بدنمان را درست اداره کند، فکرهایمان درست باشد و بادهٔ خدایی در آن‌وقت «حلال و مأذون» بوده، مجاز بوده.
 
پس در عهد عیسی اگر ما مثل عیسی باشیم یا مسیح باشیم، هشیاری روی هشیاری منطبق باشد، بادهٔ خدایی هم برای ما حرام نمی‌شود، درحالی‌که زاهد که مرکز جامد دارد، بادهٔ خداوندی را حرام می‌داند، می‌خواهد زهرش را به‌عنوان باده بدهد.
 
باده‌شان کم بود و، گفتا ای غلام
رُو سبو پُر کن به ما آور مُدام
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۵)
 
مُدام: شراب، به‌معنیِ پی‌درپی نیز هست.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
از فلان راهب که دارد خَمرِ خاص
تا ز خاص و عام یابد جان خلاص
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۶)
 
خَمر: شراب
➖➖➖➖➖➖➖
 
جُرعه‌یی زآن جامِ راهب، آن کند
که هزاران جَرّه و خُم‌دان کند
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۷)
 
جَرّه: خُمچه، سبو
خُم‌دان: خُمخانه، سَردابی که خمره‌های شراب را در آن‌جا نگه می‌دارند، میکده
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
مُدام: شراب، به‌معنی پی‌در‌پی هم است. خَمْر یعنی شراب. جَرّه: خُمچه، سبو. خُم‌دان یعنی‌ خُمخانه، سردابی که خُمره‌های شراب را در آن‌جا نگه دارند، مِیکَده.
 
خب در این جهان باده کم است. خداوند به شخص شما می‌گوید که برو مِی بیاور. مِی را باید از کجا بیاوری؟ از درون، از فضای گشوده‌شده. به یک نفر گفته او رفته آورده، او هم مولانا بوده یا بزرگان دیگر بوده. به حافظ هم گفته برو مِی بیاور، رفته آورده. به ما هم می‌گوید ما گوش نمی‌دهیم. به تک‌تک ما می‌گوید، خداوند می‌گوید برو مِی بیاور، مِی این‌جا کم است. یکی می‌رود می‌آورد، یکی نمی‌آورد. آن کسی که مشغول ذهنش است نمی‌آورد.
‌
«باده‌شان کم بود» یعنی بادهٔ خدایی در این جهان کم است. گفتا ای غلام، ای غلام یعنی هر کسی از ما غلام است، برو پر کن سبو را و شراب را بیاور یا پی‌در‌پی بیاور، برو سبو را پر کن، لحظه‌به‌لحظه از آن‌ور بیاور، از کجا؟ از فلان راهب که خمرِ خاص دارد. پس معلوم می‌شود شراب معمولی نیست که بروی از فلان به‌اصطلاح موسیو بخری یا ارمنی بخری، نه.
 
دارد می‌گوید این شراب‌درست‌کننده راهب است، یعنی مسیحی است، منتها دارد همان مسیح را می‌گوید، دارد همان فضای گشوده‌‌شده‌ را می‌گوید. برو از راهب که همین فضای گشوده‌شده‌ٔ درون ما است خمرِ خاص را بیاور که ما از دویی خاص و عام جانمان خلاص پیدا کند. فعلاً جان‌ ما مشغول دویی در ذهن است.
 
می‌گوید یک‌ جرعه از آن جام راهب از خود‍ِ خداوند این را می‌گیرد می‌آورد از فضای گشوده‌شده، آن می‌کند که هزاران خُمچه و خُمدان می‌کند. یعنی اگر همهٔ خُم‌های شراب بیرونی را شما جمع کنید، همهٔ این‌ها به‌اندازهٔ جرعهٔ این شراب اثر ندارند. پس معلوم می‌شود شراب آن‌وری را می‌گوید. دارد خاصیت‌های آن شراب آن‌وری را به ما توضیح می‌دهد.
‌
اندر آن مِی، مایهٔ پنهانی است
آنچنانک اندر عبا سلطانی است
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۸)
‌
تو به دلقِ پاره ‌پاره کم نگر
که سیه کردند از بیرونِ زر
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۹)
‌
از برایِ چشم بَد مردود شد
وز برون آن لعل، دودآلود شد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۰)
‌
می‌گوید این مِی‌ای که خداوند غلام را می‌فرستد، غلام گفتیم هر کدام از ما است، از آن‌ور بیاورد، از راهبِ خاص بگیرد، یک مایهٔ پنهانی هست. یک مایه‌ای است که خود زندگی خودِ خداوند در آن قرار داده، در میِ آن‌وری. همین‌طور که در عبا، سلطانی است. عبا در ادبیات گاهی درواقع برعکسِ قبا است.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۳۴ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:10

عیسی یعنی منطبق شدن هشیاری روی هشیاری و مِی حرام نیست، یعنی مِی‌ای که از طرف خداوند می‌آید حرام نیست، زر حرام نیست. هر لحظه فضا باز می‌شود و خداوند به ما مِی می‌دهد، نه من‌ذهنی. زاهد می‌خواهد مِی من‌ذهنی را بدهد که زَهر است، ولی مِی من‌ذهنی را زاهد مِیِ واقعی می‌داند، مِی‌ای که از طرف خدا می‌آید در این لحظه آن را رد می‌کند.
 
ولیکن زاهد همین‌طوری تقزُّز می‌کرد، یعنی نهی می‌کرد از بدکاری، فکر می‌کرد کسی فضاگشایی بکند به خداوند وصل بشود و از آن‌ور مِی بیاورد، این کارِ درستی نیست. باید از من‌ذهنی مِی بگیرد، از فکرهای جامعه. «و از تَنعّم منع می‌کرد»، یعنی از استفاده از نعمت خداوند منع می‌کرد، یعنی نباید زندگی کنیم، زندگی درستی در این جهان نکنیم. زاهد می‌گوید، هرجور زاهدی که در این جهان نباید به ما خوش بگذرد، باید سخت بگذرد. اگر در این جهان به ما سخت بگذرد، در آن جهان خوش‌تر می‌گذرد. این‌جا تنعّمی وجود ندارد، زندگی باید زهرمار بشود. این را زاهد می‌گوید. و دو بیت از غزل شمارهٔ می‌دانید ۱۳۷۵ را برای شما می‌خوانم.
 
خوانِ کَرَم گسترده‌ای، مهمانِ خویشم بُرده‌ای
گوشم چرا مالی اگر من گوشهٔ نان بشکنم؟
‌
نی نی، منم سرخوانِ تو، سرخیلِ مهمانانِ تو
جامی دو بر مهمان کنم، تا شرمِ مهمان بشکنم
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۱۳۷۵)
‌
سرخوان: مهمانِ مقدّم و برتر
سرخیل: سرگروه، سردسته
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
‌
مولانا می‌گوید که نه ای خدا تو خوانِ کَرَم را گسترده‌ای، من مهمان تو هستم به‌عنوان انسان. من را مهمان دعوت کرده‌ای، من که این‌جا نبودم. من از جنس تو هستم، یک چند روزی این‌جا مهمانِ تو هستم. جای دیگر هم می‌گوید «کم کسی داند که او مهمانِ کیست». درست است؟
‌
کم کسی می‌داند که در این جهان مهمان خداوند است. «گوشم چرا مالی اگر من گوشهٔ نان بشکنم؟» اگر من خوش بگذرانم، تنعّم کنم، گوشهٔ نان بشکنم بخورم، به من خوش بگذرد، می‌آیی من را تنبیه می‌کنی؟ نه نمی‌کنی، نه نمی‌کنی «نی نی، منم سرخوانِ تو»، من سرِ خوانِ تو نشسته‌ام و فقط سرِ خوانِ تو که ننشسته‌ام، «سرخیلِ مهمانانِ تو»، همه مهمان تو هستند، ولی من آن بهترینش هستم. بهترین مهمان تو من هستم.
‌
حالا بیا «جامی‌ دو»، مهمان کن ما را، یعنی شراب از خداوند بگیریم، شادی بی‌سبب، همان زر و هرچه که امروز گفتیم. «جامی‌ دو بر مهمان کنم» تا من این شرم را بریزم. یعنی من‌ذهنی ما درواقع خودش را حقیر می‌داند و این را از واژهٔ شرم دارد می‌گوید من مهمان تو هستم، خجالت می‌کشم بخورم و این من‌ذهنی من را این‌طور کرده، تو مست کن من این شرم مهمان را بشکنم، بدانم که آمدم این‌جا به من خوش بگذرد.
‌
پس زاهدی که صحبتش را کردیم دوست ندارد که به انسان خوش بگذرد، باید سخت بگذرد، باید اوضاع خراب باشد، فراوانی را دوست ندارد. درست است؟ و:
‌
تاجِ کَرَّمْناست بر فرقِ سَرَت
طُوقِ اَعْطَیناکَ آویزِ بَرَت
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۷۴)
‌
طُوق: گردن‌بند
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
یعنی تاج گرامی‌داشت خداوند سر ما است و این آویزِ، این گردن‌بندِ بی‌نهایت خداوند، بی‌نهایت فراوانی خداوند هم با ما است، اما زاهد نمی‌خواهد بگذارد. عرض کردم زاهد کسی است که با باورهای جامد همانیده است. یک آیهٔ قرآن می‌گوید که، که درواقع اصطلاح «شأنِ جدید»، شأنِ جدید یعنی خداوند در هر لحظه در کار جدید است. هر لحظه ما فکر جدید و کار جدید داریم. هر لحظه صُنع خداوند برقرار است. اگر قرار باشد انسان هر لحظه فکر جدید بکند، چه باور جامد؟ کدام باور جامد؟ درست است؟ و در آن بیت معروف که می‌گوید هر بامداد ما کاری تازه داریم، هر لحظه کار جدید داریم.
‌
و بنابراین باور جامد که زاهد به آن چسبیده، چه بخواهد مذهبی باشد، چه علمی باشد، چه شخصی باشد، فقط محدودیت برای خودش ایجاد می‌کند، محرومیت ایجاد می‌کند، تلخی ایجاد می‌کند و نه خودش زندگی می‌کند نه می‌گذارد دیگران زندگی کنند. اجازه بدهید به قصه بپردازیم.
‌
بود امیری خوش‌دل و مِی‌باره‌ای
کَهْفِ هر مخمور و هر بیچاره‌ای
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۳۹)
‌
مِی‌باره: کسی که شراب بسیار دوست داشته باشد.
کَهْف: پناهگاه
مَخمور: خمار، آن‌ که از نوشیدن شراب مست شده‌است.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
‌
مُشفِقی، مسکین‌نوازی، عادلی
جوهری، زربخششی، دریادلی
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۰)
‌
شاهِ مردان و امیرالمؤمنین
راه‌بان و، را‌زدان و، دوست‌بین
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۱)
‌
می‌بینید همهٔ خاصیت‌ها، خاصیت خداوند است. مِی‌باره: کسی که شراب بسیار دوست داشته باشد. کَهْف: پناهگاه. مخمور: خمار، آن‌که از نوشیدن شراب مست شده‌است یا شراب به او کم رسیده‌است. این امیر همان‌طور که عرض کردم نماد خداوند است. این خاصیت‌هایی که در این سه بیت هست، خاصیت‌های خداوند است و خاصیت‌های ما هم هست.

🔟6️⃣6️⃣ ۳۲ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:08

پس سؤال می‌کند آیا کسی هست که من‌ذهنی داشته باشد و کامش روا باشد؟ نه نیست، یک نفر هم نیست. پس بنابراین ما حالا که می‌گوییم برسیم آن‌طوری می‌شود، نرسیم این‌طوری می‌شود. نه، برسیم دل‌زده می‌شویم، نرسیم سَرخورده می‌شویم، ناامید می‌شویم. پس باید شکسته بشویم.
 
منتها آن‌هایی که صادق هستند شکسته می‌شوند. صادق هستند یعنی استدلال می‌کنند و باور می‌کنند، ولی مثل عاشقان نیستند. «لیک کو خود آن شکستِ عاشقان؟» یعنی شکسته شدن عاشقان کجا؟ برای این‌که عاشقان خداوند را می‌آورند مرکزشان. صادقان، آن‌هایی که واقعاً راست می‌گویند ولی دو دوتا، چهارتا می‌کنند، می‌گویند راست می‌گویید، این حرف‌ها درست است، ولی تسلیم نمی‌شوند، فضا را باز نمی‌کنند.
 
عاقلان شکسته می‌شوند به‌ زور، از روی اضطرار می‌گویند چاره نداریم، ولی این فایده ندارد. «عاشقان اشکسته با صد اختیار»، آن‌هایی که فضا باز می‌کنند صد جور می‌توانستند بروند، در صد جهت فکری، همه را بستند. «لوله‌‌ها بربند و پُر دارش ز خُم». این کار را کردند.
 
عاقلان به زور، با استدلال، با سبب‌سازی شکسته می‌شوند. ما چاره نداریم دیگر، ما باید، دیگر نه، تقصیر من است، تقصیر خداوند نیست. خب این‌که با عقل می‌گوید واقعاً، آن‌طوری نیست. آن‌هایی که فضاگشایی می‌کنند، می‌خواهد فرق بین فضاگشایی و آوردن زندگی به مرکز و شکسته شدن واقعی را بگوید، یکی هم شکسته شدن با استدلال و سبب‌سازی و نمی‌دانم و این‌جا شکسته می‌شوم و آن‌جا نمی‌شوم و بابا این‌جا خداوند گفته این‌جاها باید شکسته بشویم ما هم می‌شویم دیگر، این صادقان است. نه، آن‌هایی که حقیقتاً فضا را باز می‌کنند دیگر من‌ذهنی صفر می‌شود، این درست است. دوباره راجع‌به شکسته شدن:
 
وگر جبّار بربستی شکسته ساق و دستش را
نه در جبر و قدر بودی، نه در خوف و رَجایستی
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۲۵۲۱)
 
جبّار: شکسته‌بند، مَجاز از چاره‌ساز
خوف: ترس
رَجا: امید
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
اگر دست و پای ما بشکند و جبّار یعنی خداوند به‌عنوان شکسته‌بند دست و پای شکستهٔ ما را ببندد، دراین‌صورت در جبرِ ذهن نیستیم. توجه کنید جبر و قَدَر، کسی که در من‌ذهنی است، می‌گوید چاره‌ای ندارم، این همان بیچاره است. بیچاره کسی است که زر ندارد.
 
گفتیم هر کسی من‌ذهنی درست می‌کند شقی است، بدبخت است، ولی یک بدبختی هست که می‌گوید من چاره دارم باید روی خودم کار کنم، این چاره دارد، روزبه‌روز بدبختی‌اش کم می‌شود. یکی می‌گوید نه چاره ندارم، بدبخت هستم ولی در جبر ذهن می‌رود، یعنی می‌گوید هیچ کاری نمی‌شود کرد آقا. دراین‌صورت در «جبر و قدر» است، یعنی می‌گوید مجبورم این‌طوری زندگی کنم، او تابعِ قوانین خداوند است در ذهن، معلوم نیست چه بدبختی دیگر پیش بیاید. و «نه در خوف و رَجا»، «خوف و رَجا» در ذهن یعنی ترسیدن و امید داشتن.
 
توجه کنید «خوف و رَجا» دو جور است، یکی در من‌ذهنی است که شک دارد، می‌ترسد و امید دارد. خوف یعنی ترس، رَجا یعنی امید. در من‌ذهنی «خوف و رَجا» خطرناک است. اما در فضای گشوده‌شده هم «خوف و رَجا» وجود دارد و در آن‌جا «خوف» یعنی ترسیدن. یک‌‌ جور، از خدا نمی‌ترسیم، بلکه یک‌‌ جور مواظبت است که مبادا مرکزِ من از عدم خارج بشود. مبادا یک‌ چیزی را بیاورم به مرکزم، مبادا با یک چیز دیگری نظر کنم و از طریق او ببینم و از طریق زندگی نبینم. این «خوف» یک‌‌ جور پرهیز است و احتیاط است.
 
«رَجا» هم امیدِ باغبان است. شما تا حالا باغبان دیدید یک درختِ سیب را بکارد در یک جای حاصل‌خیز و بگوید آقا این ممکن است رشد نکند ها! نه، اصلاً یک درصد هم شک ندارد که این درخت سیب خواهد شد، زمین حاصل‌خیز است، این درختِ سیب کوچولو هم جوان است، سالم است، خورشید هم هست، کودش می‌دهد، بعد از یکی دو سال میوه خواهد داد. شما هم همین‌طور است، شما اگر فضا را باز کنید، امیدِ باغبان را دارید. شما کاملاً می‌دانید که هر ذره که کار می‌کنید، زندگی در نظر می‌گیرد. درست است؟
 
ذرّه‌‌ای گر جهدِ تو افزون بُوَد
در ترازویِ خدا موزون بُوَد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ٣١۴۵)
 
یک ذره در جهت فضاگشایی، خدمت به خود و رفتن از سنگی به گوهری شما کار کنید، آن یک ذره در ترازوی خدا کشیده می‌شود و سنجیده می‌شود. «ذره‌ای گر جهدِ تو» با فضاگشایی «افزون بُوَد»، «در ترازوی خدا موزون بُوَد» یعنی ترازوی خدا محال است که نکشد.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۳۰ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:26

فایل صوتی بخش سوم برنامهٔ ۱۰۶۶

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:24

🔹🔹🔹پایان بخش دوم🔹🔹🔹

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:23

حالا آمده‌ایم به یک سنی رسیدیم، چهل سال، پنجاه سال، می‌بینیم که زندگی ما خراب شده، الآن می‌خواهیم بگوییم که چه کسی این کار را کرده. اگر شما زیر بار مسئولیت بروید و حساب پس بدهید و بگویید که من بد زندگی کردم، من اشتباه کردم و این درک عمیق باشد به‌طوری‌که بعد از این واقعاً دیگر شما این کار را نکنید، آن کارها را نکنید، یعنی حواستان به خودتان بشود، جدیت بکنید، همین تعهد را داشته باشید، قانون جبران را رعایت کنید، روی خودتان کار کنید، با کسی کاری نداشته باشید، کسی را ملامت نکنید، خودتان را ملامت نکنید، یعنی نیایید بگویید که «آقا، فلانی فلان موقع فلان کار را کرده، زندگی من خراب شده»، شما دارید شکسته می‌شوید. مخصوصاً اگر خداوند را ملامت نکنید که این بلاها را شما آوردید سر ما و می‌توانستی بهتر عمل کنی، چرا این‌طوری عمل کردی؟ من اصلاً چرا این‌جا به دنیا آمدم؟ چرا توی این دِه به‌وجود آمدم؟ چرا در این شهر؟ چرا در آن یکی شهر نه؟ چرا در این خانواده، در یک خانوادۀ ثروتمند نه؟ این‌ها همه یعنی شما هنوز شکسته نشدید و بلند می‌شوید. شما هیچ کاری نمی‌توانید بکنید. وضع همین‌طور هست که باید باشد. توجه می‌کنید؟ شما باید شکسته بشوید و چاره‌ای بکنید.
 
و گفته در هر جا هستید رو به من بکنید. شما بگویید که من رو به تو نکردم. شما بگویید که من سبب‌سازی با من‌ذهنی کردم. شما بگویید که من دردهایم را مایهٔ سبب‌سازی قرار دادم، من انتقام گرفتم، من توطئه کردم و این بلاها سرم آمد. توجه می‌کنید؟ شما بگویید که من خوبی دیگران را نمی‌خواستم، من حسود بودم و الآن هم هستم، این‌ها شکسته‌ شدن است؛ اقرار به اشتباه و این‌که من مسئول هستم، من باید عوض بشوم. اگر این بیت را اجرا می‌کنید:
 
تا کنون کردی چنین، اکنون مکن
تیره کردی آب را، افزون مکن
📚(مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۲۴۸۰)
 
تا حالا این کار را کردم دیگر نمی‌کنم. اگر «دیگر نمی‌کنم» واقعاً اجرا بشود، شما شکسته شدید. تا شکسته نشوید، هیچ کاری نمی‌توانید بکنید. توجه می‌کنید؟ موفق نمی‌شوید. و من بعضی ابیات را می‌خوانم:
 
چون شکسته‌‌دل شدی از حالِ خویش
جابِرِ اشکستگان دیدی به پیش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۱۶۸۵)
 
جابِر: شکسته‌بند
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
می‌گوید اگر شکسته‌دل می‌شدی به حال خودت، همین حرف‌هایی که الآن زدم، دیگر تکرار نمی‌کنم، تو شکسته‌بندِ خدا را جلوی چشم‌هایت می‌دیدی. اگر شما حقیقتاً این درک را داشته باشید که سبب‌سازی براساس من‌ذهنی خودتان این ضررها را به شما زده و حتی مریض شده‌اید، شما خودتان خودتان را مریض کردید، خداوند هر لحظه می‌خواست شما را سالم کند مقاومت کردید، دراین‌صورت «جابرِ اشکستگان» همان خداوند است، جابر یعنی شکسته‌بند، شکسته‌بندِ شکستگان را جلوی چشم‌هایت می‌بینی. پس اگر نمی‌بینی، یعنی شکسته نشدی.
 
و شکسته شدن کار سختی است. بعضی موقع‌ها ناموس نمی‌گذارد. آقا من پیش مردم اقرار کنم اشتباه کرده‌ام آبرویم می‌رود. آبرویت نمی‌رود. اصلاً آبرو نداریم ما، چه آبرویی؟ کدام آبرو؟ آبرو مال زندگی است. هر کسی شکسته بشود آبرو دارد. هر کسی از جنس خداوند می‌شود، به درجه‌ای که از جنس او می‌شود آبرو دارد، وگرنه آبرو ندارد، من‌ذهنی آبرو ندارد. ما اشتباه می‌کنیم، پنهان می‌کنیم، گردن دیگران می‌اندازیم، این می‌شود آبرو؟ این می‌شود حیثیت؟ این همان حیثیت من‌ذهنی است. شما باید از حال خودتان شکسته‌دل بشوید، همین حرف‌هایی که زدم.
 
چون شکسته‌بند آمد دستِ او
پس رفو باشد یقین اشکستِ او
📚(مولوی، مثنوی، دفتر اول، بیت ۳۸۸۲)
 
شكسته‌بند: به‌معنىِ جبّار، يكى از اسماءالله است.
رفو: دوختن پارگی‌ها چنان‌‌که ظاهراً معلوم نباشد.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
حالا باید خداوند بشکند ما را. چون دست خداوند شکسته‌بند است پس دست او یقین رفو می‌کند، یعنی او می‌شکند، او درست می‌کند. حالا یعنی چه؟ یعنی شما باید با من‌ذهنی‌تان، خودتان خودتان را نشکنید به زور، یا کسی را نشکنید. آقا من می‌آیم شما را می‌شکنم، آبرویت را می‌برم، شما شکسته‌ بشو، خداوند را می‌بینی. نه نه نه نه! چون شکسته بشود نمی‌شود درست کرد.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۲۷ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:22

اگر شما او را می‌خوانید، یعنی خداوند را می‌خوانید، باید مرکزتان را عدم کنید، باید فضاگشایی کنید، هیچ راه دیگری ندارد، که آن بیت را همیشه بخوانید. می‌نگر «در شرحِ دل در اندرون»، همه‌اش به شرحِ دل نگاه کن «تا نیاید طعنهٔ لاتُبْصِرُون».
 
درنگر در شرحِ دل در اندرون
تا نیاید طعنهٔ لاتُبْصِرُون
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۱۰۷۲)
‌
لاتُبْصِرُون: نمی‌بینید.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
دو راه وجود دارد، یا منقبض می‌شویم جفا می‌آوریم:
 
چون جفا آری، فرستد گوشمال
تا ز نقصان وارَوی سویِ کمال
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۳۴۸)
‌
گوشمال: گوشمالی، تنبیه، تأدیب
نُقصان: کمی، کاستی
وارفتن: برگشتن، بازگشتن
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
ما گفتیم اَلَست، یعنی من از جنس تو هستم. حالا تا دوازده‌سالگی، سیزده‌سالگی، پانزده‌سالگی اشکالی ندارد از جنس او نباشیم. بعداً نمی‌تواند تحمل کند، نمی‌کند، دردها زیاد می‌شود. یعنی ما نمی‌توانیم اَلَست را زیر پا بگذاریم. یعنی این‌که ما نمی‌توانیم از جنس او نباشیم در مرکزمان.
 
این‌طوری نیست که اِلی‌الاَبد ما بیاییم از جنس او نباشیم و درد به ما ندهد. اصلاً اتوماتیک از جنس او نبودن گوشمال می‌دهد به ما. درست است؟ «چون جفا آری» یعنی اگر یک ماده را به مرکزت بیاوری، بگویی من از جنس تو نیستم، از جنس جسم هستم، هشیاری جسمی هستم، من‌ذهنی هستم، فوراً تنبیه می‌شوی. تا از این نُقصان بروی به‌سوی کمال که فضای گشوده‌شده است، به‌سوی خداوند. درست است؟
 
پس «مرا بخوانید» یعنی وفا کنید به اَلَست، از جنس من بشوید. بگذارید من برایتان دعا کنم، با من‌ذهنی دعا نکنید. دیگر بیشتر از این نمی‌شود توضیح داد.
 
گفت حق: گر فاسقی وَ اهلِ صَنَم
چون مرا خوانی، اجابت‌ها کُنم
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۷۵۶)
 
فاسِق: بدکار
صَنَم: بت
اهلِ صَنَم: بت‌پرست
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
تو دعا را سخت گیر و می‌شُخول
عاقبت برهاندت از دستِ غول
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۷۵۷)
 
می‌شُخول: از مصدرِ شخولیدن به‌معنیِ نالیدن، این‌جا به‌معنیِ متواضع بودن
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
فاسِق یعنی بدکار. صَنَم: بت. می‌شُخول یعنی ناله کن، یعنی بِنال، در این‌جا به‌معنی متواضع بودن یا التماس کردن، نالیدن و شکسته شدن. الآن خواهیم خواند، که خدایا این بلاها را من خودم سرِ خودم آوردم، من می‌فهمم الآن، من عذر می‌خواهم. تا حالا تو را مقصر می‌دانستم، الآن می‌بینم کوتاهی خودم بوده. این‌ها شکسته شدن است، «می‌شُخول» یعنی این. نه هر لحظه بلند شو بگو خدایا چرا این بلاها را سرِ من آوردی، تو می‌توانستی یک کاری بکنی، نکردی، پس تو وجود نداری؛ این حرف‌ها را نزن.
 
«گفت حق: گر فاسقی وَ اهلِ صَنَم»، می‌گوید بدکاره هستی، هر کاری کردی با من‌ذهنی‌ات یا تا حالا بت‌پرست بودی، به‌جای پرستیدن من جسم‌ها را پرستیدی، یا از من یک تصویر ساختی پرستیدی، اشکالی ندارد، تو بیا فضا را باز کن من را بخوان، من اجابت می‌کنم.
 
تو بیا «دعا را سخت گیر» یعنی فضا را باز کن و «فَاسْتَقِم» استقامت کن، صبر کن و شکسته بشو. خودت را بالا نیاور، این کار شما را از دست غولِ من‌ذهنی نجات خواهد داد.
 
چون تو وِردی ترک کردی در رَوِش
بر تو قبضی آید از رنج و تَبِش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۳۴۹)
‌
وِرد: دعا، خواندنِ چیزی به دفعات، در این‌جا یعنی فضاگشایی
وَرد: گُل
رَوِش: سلوک
تَبِش: گرمی، حرارت
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
شما هر لحظه که منقبض بشوی، این دعا را ترک کنی، دعای فضاگشایی، توجه کنید فضاگشایی دعا است، چرا؟ فضا را باز می‌کنی زندگی برای تو دعا می‌کند.
 
توجه کنید، زندگی یا خداوند «رحمت اندر رحمت» است، هر لحظه قصدِ خوب دارد. توجه کنید چقدر فرق دارد، با من‌ذهنی هر لحظه ما قصدِ بد در مورد خودمان داریم. با اتفاقاتی که خداوند به‌وجود می‌آورد هر لحظه قصدِ نیکی و کمک به ما دارد. این پدیده را شما می‌توانید اسمش را بگذارید «توکل».
 
توکل یعنی شما می‌دانید می‌توانید اعتماد کنید که نیروی زندگی دائماً می‌خواهد شما را سرِحال بیاورد، با نظم خودش سامان بدهد، این بی‌نظمی من‌ذهنی را درست کند، به شما کمک کند. یعنی خداوند لحظه‌به‌لحظه به فکر کمک کردن به ما است، ما خبر نداریم. ما با من‌ذهنی‌مان خراب می‌کنیم، می‌گوییم تو کردی. و الآن از این طرزِ فکرِ بد و کَژ داریم بیدار می‌شویم.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۲۵ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 11:12

یعنی توجه کنید که ما شاه را مات می‌کنیم، خداوند را مات می‌کنیم، ولی می‌گوید یک دست دیگر بازی کنیم، ما مجبوریم بازی کنیم، مثل این دلقک. و یک دست دیگر فرصتی است که ما به‌جای این‌که بگوییم کیش مات به شاه، بگوییم که شاه تو هستی و شاه را ببینیم. میقات به‌‌معنی دیدار و ملاقات هم هست و مولانا اشاره می‌کند به آن.
 
به‌جای این‌که بگوید که من مات شدم و تو بردی ای شاه، می‌خواهد کیش بدهد دوباره، ولی از ترسش پا می‌شود می‌رود به کُنج و لحاف را می‌کشد سرش که از آن‌جا که لحاف هم یا  نمد هم یا هرچه هست، یعنی لایه‌به‌لایه همانیدگی‌ها توی ذهن، باز هم می‌خواهد به خداوند کیش بدهد.
 
«برجَهید آن دلقک و در کُنج رفت»، رفت به آن گوشه، شش نمد، یعنی شش‌تا لحاف، حالا شش‌تا نمد را بر خودش افکند، فکر کرد که او می‌خواهد با چُماق بزند، این‌ها را بکوبد سرَم دوباره، دَردم نیاید. آیا دردش نخواهد آمد؟ پایین می‌گوید که مگر می‌توانی از دست من دربروی؟ هرجا بروی من پیدایت می‌کنم. درست است؟ حالا
 
زیرِ بالش‌ها و زیرِ شش نمد
خفت پنهان، تا ز زخمِ شَه رهد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۳)
 
گفت شَه: هی‌هی چه کردی؟ چیست این؟
گفت: شَه شَه، شَه شَه ای شاهِ گُزین
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۴)
 
کِی توان حق گفت جز زیرِ لحاف
با تو ای خشم‌آورِ آتش‌سِجاف
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۵)
 
آتش‌سِجاف: کنایه از آدم خشمگین
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
آتش‌سِجاف یعنی آدم خشمگین. درست است؟ پس این‌طوری شد؛ رفت توی ذهن و زیر همانیدگی‌ها قایم شد، زیر بالش‌ها و زیر شش لایه نمد. می‌خواهد دوباره به شاه کیش بدهد، می‌ترسد که مهره‌های شطرنج و هرچه هست به سرش بکوبد، «خفت پنهان، تا ز زخمِ شَه رهد».
 
«گفت شَه»، شاه می‌گوید چه‌کار می‌کنی؟ چرا رفتی پنهان شدی؟ چرا رفتی توی ذهنت پنهان شدی؟ هی‌هی چه کردی؟ «چیست این؟» این کارها چیست؟ با من نشستی داری بازی می‌کنی، من را ببین. چرا من را نمی‌بینی، رفتی قایم شدی زیر همانیدگی‌ها؟ دوباره کیش داد، «گفت: شَه شَه، شَه شَه ای شاهِ گُزین». ای شاهِ عالی، ای خدا، کیش مات، کیش مات، مات شدی. باز هم بلد نبودی، باز هم غلط بازی کردی، من که این را نمی‌خواستم.
 
بعد هم پیش خودش گفت که «کِی توان حق گفت جز زیرِ لحاف». فقط زیرِ لحاف و زیر همانیدگی‌ها می‌شود حق را گفت که خدایا، تو اشتباه می‌کنی. با «تو ای خشم‌آورِ آتش‌سِجاف»، با یک امیری خشمگینی مثل تو که اقرار به اشتباه نمی‌کند، باید پنهان شد که همه‌چیز را برمی‌داری می‌کوبی سر من.
 
خب این دراثر جهل ما است که مات نمی‌شویم. ما نمی‌خواهیم بپذیریم که کارها براساس «یَفْعَلْ ما یَشا» و «کُن‌فَکان» انجام می‌شود، با عقل کل انجام می‌شود. این لحظه او کاری که می‌کند، کاری است که می‌خواهد، نه عقل من‌ذهنی ما.
 
مطابق عقل کل که جهان را اداره می‌کند، این شاه در مورد ما هم یک کاری می‌کند، یک اتفاقی به‌وجود می‌آورد. عوض این‌که ما مات بشویم بگوییم که «بگذار ببینم ایرادم چیست، چیزی را به من نشان می‌خواهد بدهد، من چه‌جوری خودم را اصلاح کنم»، به شاه کیش می‌دهیم که بلد نیستی.
 
این بیت خیلی مهم است:
 
ای تو مات و، من ز زخمِ شاه مات
می‌زنم شَه‌شَه به زیرِ رخت‌هات
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۱۶)
 
ما به‌عنوان من‌ذهنی و زاهد به خداوند می‌گوییم تو ماتی، تو بلد نیستی، اما من از زخم‌های تو مات شده‌ام. از بس کتک خوردم، مات شدم. ولی من باز هم شَه‌شَه می‌زنم، باز هم کیش مات، یعنی تو هِی لحظه‌به‌لحظه به تو کیش می‌دهم و ماتت می‌کنم، ولی کتک می‌خورم به زیر همانیدگی‌ها.
 
خب این بیت وضعیت عالم را نشان می‌دهد. این بیت در مورد همهٔ ما صادق است. شما اگر مقاومت می‌کنید، این بیت را بخوانید. هر مقاومتی به اتفاق این لحظه درواقع کیش مات، داریم به خداوند می‌دهیم. وگرنه اتفاق این لحظه را جدی نمی‌گرفتیم، فضا باز می‌شد.
 
هر که تسلیم نمی‌شود در این لحظه، تسلیم یعنی پذیرش اتفاق این لحظه قبل از رفتن به ذهن و قضاوت کردن که ما را و مرکز ما را از جنس عدم می‌کند‌. ما را از جنس همین هشیاری اَلَست می‌کند، همین پذیرش اتفاق این لحظه. پذیرش اتفاق این لحظه معنی‌اش این نیست که ما نمی‌خواهیم اتفاق را عوض کنیم، ولی ما می‌خواهیم از خرد زندگی استفاده بکنیم.
 
ببینید این دلقک یا در این‌جا زاهد مات نمی‌شود. همه‌اش اعتراض دارد که تو بلد نیستی، تو بلد نیستی، من تو را مات می‌کنم. یاد می‌گیریم که شاه را نمی‌شود مات کرد. توجه کنید تمثیل‌ است ها. شما نگویید که مگر با شاه، حالا شاه یک شطرنج‌باز است، چیست؟! نه، منظور از شاه خداوند است، امیر است یا زندگی است و شما الآن به‌عنوان من‌ذهنی عقل جزوی دارید، باید مات بشوید. و داستان را ادامه می‌دهد.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۴۶ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 11:11

گفت: در رُو گفتنِ زشتیِّ مرد
آینه تاند، که رُو را سخت کرد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۵)
 
روی باید آینه‌وار آهنین
تات گوید: رویِ زشتِ خود ببین
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۶)
 
تات: تا به تو
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
همین‌طور که دیدید زاهد می‌گوید که، زاهد می‌گوید باید روی آهنین داشته باشی که بتوانی ایراد مردم یا امیر را بگویی که امیر اشتباه می‌کند، خداوند اشتباه می‌کند و من آن را ندارم. «تات» یعنی تا به تو. بعد چند بیت راجع‌به مات می‌خوانم برایتان.
 
از مات تو قوتی کن، یاقوت شو او را تو
تا او تو شوی، تو او، این حِصن و مَفَر باشد
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۶۳۰)
 
قوت: غذا، طعام
حِصن: قلعه، پناهگاه
مَفَر: گریزگاه، پناهگاه
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
پس توجه می‌کنید، می‌گوید ما باید مات بشویم. خلاصهٔ مطلب این است که این لحظه به‌عنوان من‌ذهنی شما باید ببازید به خداوند، نمی‌شود بِبَرید. هر حرفی که می‌زنید که این حق با من است، شکسته نمی‌شوید و ایراد خودتان را پیدا نمی‌کنید، نیروی زاهدی دارد کار می‌کند.
 
پس می‌گوید تو مات شو و غذا را از مات بودن بگیر که فضا گشوده می‌شود و یاقوت شو برای خداوند. یعنی آن گوهری بشو که همین حضور خالص است، خداوند دنبالش می‌گردد از تو درست کند. «تا او تو شوی، تو او» تا این اتحاد صورت بگیرد، این یکی شدن هشیارانه صورت بگیرد و این حِصن و مَفَر ما این است. یعنی محل فرار و فضایی که ما را در این جهان حفظ می‌کند، همین فضای گشوده‌شده است که وقتی مات می‌شویم. درست است؟ پس قوت: غذا. حِصن: قلعه، پناهگاه. مَفَر: گُریزگاه. این بیت هم باز هم همین مات است.
 
چون چنین بُردی‌ست ما را بَعدِ مات
راست آمد اِنَّ فی قَتْلی حَیاٰت
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۴۱۸۷)
 
اِنَّ فی قَتْلی حَیاٰت: همانا در مرگ من زندگی است.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
وقتی چنین بُردی هست، وقتی ما به‌صورت من‌ذهنی مات می‌شویم در این لحظه، پس این راست است که این حرف، این عبارت که «همانا در مرگ من زندگی است». یعنی اگر به من‌ذهنی، به این زاهدی بمیرم، به خداوند زنده می‌شوم، به زندگی می‌رسم. پس ما باید مات بشویم، در مات بودن ما، یا مات شدن ما در این لحظه به‌صورت من‌ذهنی زندگی وجود دارد.
 
در بلا هم می‏‌چشم لذّاتِ او
ماتِ اویم، ماتِ اویم، ماتِ او
📚(مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۲۶۴۷)
 
فرق نمی‌کند ذهن چه نشان بدهد. اگر در بلاهای من‌ذهنی هم باشم، باید مات بشوم. هیچ وضعیت من‌ذهنی نباید اقتضا کند که من مات نشوم. من‌ذهنی ایجاب می‌کند من اعتراض کنم، من بگویم این بد است، چون با چشم من‌ذهنی ببینم، به نفعم نیست، چون همانیدگی‌ها زیاد نشده، من دیده نشدم.
 
همین‌طور که ملاحظه فرمودید، گفت که این زاهد دنبالِ دیده شدن است، دنبال امر به معروفی نیست. و تنها هنرش این است که می‌خواهد دیده بشود، می‌خواهد مشهور بشود. برای این‌که امر به معروفی لازمه‌اش پیوستن به من است. اگر من کار کنم، خداوند می‌گوید، شما را می‌توانم درست کنم و به راه درست هدایت کنم. از من‌ذهنی بیاورم بیرون. در غزل هم که یادتان است که خواندیم که
 
خاموش که مشکلاتِ جان را
جز دست خدای برندارد
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۶۹۶)
 
برداشتن: گشودن، حل کردن، رفع کردن
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
درست است؟ پس در هر حالتی چه بلا، چه خوشی، لذّاتِ او را می‌کِشم، «ماتِ اویم، ماتِ اویم، مات او». این باید شعار ما باشد که هر لحظه مات خداوند هستم، پس من حرف نمی‌زنم، فضا را باز می‌کنم. ولی من‌ذهنی می‌گوید:
 
گفت: دردَت چینَم، او خود دُرد بود
مات بود، ار چه به ظاهر بُرد بود
📚(مولوی، مثنوی، دفتر ششم، بیت ۴۳۱۰)
 
دُرد: ناخالصی‌ها و موادِ ته‌نشین‌شدهٔ مایعات به‌ویژه شراب
اَر چه: اگر چه
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
من‌ذهنی نمی‌خواهد مات بشود نیروی زاهدی در ما. من‌ذهنی می‌گوید دردهایت را خواهم چید، ولی خودش دُرد است، یعنی مواد ذهنی است و وصل به زندگی هم نیست. من‌ذهنی خودش مات است، زاهد مات است، نمی‌فهمد. فکر می‌کند به‌ظاهر اگر یک عده‌ای به حرفش گوش می‌کنند یا زور دارد به‌هرحال، بُرد است، برنده است. برنده نیست. و

🔟6️⃣6️⃣ ۴۴ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:20

فایل صوتی بخش چهارم برنامهٔ ۱۰۶۶

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:18

🔹🔹🔹پایان بخش سوم🔹🔹🔹

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:16

پس بنابراین از غیرت من‌ذهنی‌اش که آن بینشش برحسب الگوهای جامد ایجاب می‌کرد، سنگ را زد و سبو را شکست. و غلام سبو را انداخت و فرار کرد. «رفت پیشِ میر»، رفت پیش امیر. امیر گفت «باده کو؟» من به تو گفتم برو باده بیاور. و جریان «را گفت یک یک پیشِ او»، ماجرا را گفت. گفت زاهد را دیدم و زاهد این‌طوری شد، من را نصیحت کرد، زد با سنگ شکست و مِی ریخت. و خواهیم دید که امیر خوشش نخواهد آمد.
 
و توجه می‌کنید که این بیت‌ها هم خیلی خلاصه است، خیلی زیبا! به‌جای این‌که داستان بگوید.
 
رفت پیشِ میر و، گفتش: باده کو؟
ماجَرا را گفت یک یک پیشِ او
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۴)
 
برای پیغام دادن، این‌جور خیلی مفید است که سریع آدم پیغام را برساند. دیگر نمی‌گوید چه اتفاقاتی افتاد و در یک بیت همهٔ ماجرا را می‌گوید. می‌بینید که.
 
تیتر
 
«رفتنِ امیر خشم‌آلود برایِ گوشمالِ زاهد»
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۵)
 
پس امیر خشمگین می‌شود، امیر بگویید خداوند است، زاهد را می‌خواهد تنبیه کند. و این سه بیت را می‌خوانم:
 
میر چون آتش شد و برجَست راست
گفت: بنما خانهٔ زاهد کجاست؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۵)
 
تا بدین گُرزِ گران کوبم سَرَش
آن سَرِ بی‌دانشِ مادرغَرَش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۶)
 
غَر: فاحشه، بدکار
مادرغَر: نوعی فحش است.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
او چه داند امرِ معروف از سگی
طالبِ معروفی است و شُهرگی
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۷)
 
غَر: فاحشه، بدکار. مادرغَر: نوعی فحش است که امروز هم به‌کار می‌برند. میر یعنی همین امیر مثل آتش شد و از جا برجست و. پس این به‌اصطلاح رفتار خداوند خوشش نمی‌آید از نیروی زاهدی در این جهان که جلوی مِی‌اش را می‌گیرد. مرتب مِی‌‌اش را می‌خواهد به‌وسیلهٔ غلامان خودش به ما بدهد، غلامانی مثل مولانا، ولی نیروی زاهدی دارد آن را می‌شکند. شما باید آگاه باشید از این موضوع. به‌عنوان غلامِ خداوند از نیروی زاهدی درونتان و بیرون، خودتان را حفظ کنید.
 
میر چون آتش شد و برجَست راست
گفت: بنما خانهٔ زاهد کجاست؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۵)
 
خانهٔ زاهد کجاست؟ همان ذهن است.
 
تا بدین گُرزِ گران کوبم سَرَش
آن سَرِ بی‌دانشِ مادرْغَرَش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۶)
 
ببینید من‌ذهنی و زاهدی را خداوند چه‌جوری ارزیابی می‌کند. «تا بدین گُرزِ گران»، با این چُماق گران سَرش را بکوبم. آن سَری که دانش ندارد، برای این‌که دانش من را ندارد و مادرْ فلانش.
 
او «امرِ معروف» را «از سگی» از کجا می‌داند؟ کسی باید فضا را باز کند، من امرِ معروف کنم. با من‌ذهنی جامدش می‌خواهد امرِ به معروف بکند؟
 
او چه داند امرِ معروف از سگی
طالبِ معروفی است و شُهرگی
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۷)
 
این دنبال این است که مشهور بشود و دیده بشود، قصد دیگری ندارد. او از کجا می‌داند که چیزِ نیک چیست؟ هیچ‌ موقع وصل نشده به من این زاهد.
 
تا بدین سالوس خود را جا کند
تا به چیزی خویشتن پیدا کند
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۸)
 
سالوس: مکر و حیله
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
کاو ندارد خود هنر اِلّا همان
که تسلّس می‌کند با این و آن
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۹۹)
 
تَسَلُّس: سالوسی و مکّاری
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
او اگر دیوانه است و فتنه‌کاو
دارویِ دیوانه باشد چیزِ گاو
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۵۰۰)
 
فتنه‌کاو: فتنه‌جو
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
سالوس: مکر و حیله. تَسَلُّس یعنی سالوسی. فتنه‌کاو یعنی فتنه‌جو. یعنی این خداوند است که با چُماق می‌رود سراغ قسمت زاهدی ما. پس بنابراین با این حقه‌بازی و فریب، زاهد می‌خواهد خودش را جا کند، جا بیندازد تا به این بهانه‌ها که همه بهانه‌های ذهنی است، خودش را ظاهر کند و پیدا بشود، یعنی دیده بشود. «تا به چیزی خویشتن پیدا کند»، تا یک موضوعی پیدا کند دیده بشود به‌وسیلهٔ مردم. این حواسش به من نیست، به مردم است که دیده بشود.
 
هیچ هنری ندارد «اِلّا همان» که یک کاری کُنَد دیده بشود. که حقه‌بازی می‌کند، فریب‌کاری می‌کند «با این و آن»، با مردم. حواسش به مردم است که بینشان مشهور بشود، معروف بشود. حواسش به من نیست.
 
اگر او «دیوانه است» و آشوب‌کننده، جلوی کار من را گرفته، داروی دیوانه هم قدیم، در این‌جا گفتیم «چیزِ گاو» یعنی آلت تناسلی گاو که قدیم از آن شلاق درست می‌کردند و کسی که جن در او حلول می‌کرد و دیوانه می‌شد. می‌خواهد بگوید که در انسانی که من‌ذهنی دارد، این من‌ذهنی مثل جن می‌ماند، این‌قدر باید شلاق بزنیم که این جن برود. یعنی از طریق کتک و سختی باید این زاهد به‌اصطلاح به راه بیاید.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۴۱ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:14

پس تو را خود هوش کو؟ یا عقل کو؟
تا خوری مِی، ای تو دانش را عدو
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۰)
 
روت بس زیباست، نیلی هم بکَش
ضُحکه باشد نیل بر روی حَبَش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۱)
‌
نیل: مادّه‌ای است آبی‌رنگ که از برگ درختچهٔ نیل به‌دست می‌آید و در نقّاشی و خوش‌رنگ کردن لباس‌ها به‌کار می‌برند.
ضُحکه: مایهٔ خنده، خنده‌آور، کسی که مردم بر او بخندند.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
در تو نوری کی درآمد؟ ای غَوی
تا تو بیهوشی و ظلمتْ‌جو شوی
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۲)
 
غَوی: گمراه
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
نیل: مادّه‌ای است آبی‌رنگ که از برگ درختچهٔ نیل به‌دست می‌آید و در نقّاشی و خوش‌رنگ کردن لباس‌ها به‌کار می‌برند. ضُحکه: مایهٔ خنده. غَوی: گمراه.
 
حالا این زاهد دوباره دارد حرف می‌زند، دارد به غلامی که از طرف خداوند مِی بیاورد، می‌گوید که هوشِ تو کجا است؟ عقلِ تو کجا است؟ اگر تو هوش و عقل داشتی می‌گفتیم برو مِی بخور که کمتر بشود، تو خودت که هوش و عقل نداری حالا مِی هم می‌خواهی بخوری؟! که تو دشمنِ دانش هستی.
 
واقعاً کسی که فضا را باز می‌کند به خداوند زنده می‌شود، از عقلِ خداوند استفاده می‌کند، دشمن دانش است؟! دانشِ اصلی را او می‌آورد.
 
این بیت‌ها نشان می‌دهد که چقدر ما بد و کَژ فکر می‌کنیم. چقدر خدا را ذهنی کرده‌ایم و دانش او را تبدیل به همین فکرهای سبب‌سازیِ ذهنی کرده‌ایم که با فکرهای جامد سبب‌سازی می‌کند. ببینید چه‌جوری صحبت می‌کند و مولانا با چه نبوغی این موضوع را توضیح می‌دهد به ما، که کسی اگر زاهد است، از زاهدی بیاید بیرون.
 
می‌گوید رویت خیلی زیبا است، تو بیا حالا «نیلی» هم بکِش. نیل بر روی «حَبَش» مایۀ خنده است. می‌گوید یک کسی سیاه‌پوست است، دیدید که حالا امروزه هم سیاه‌پوست‌ها می‌بینید خال می‌کوبند، خال دیده نمی‌شود، واقعاً باید خیلی دقت کنی ببینید این خال چیست؟ ولی سفید باشد خب خال دیده می‌شود. می‌گوید که روی سیاه، حالا بیا یک چیز آبی کشیدی این‌جا به‌عنوان آرایش، خب این مایهٔ خنده است، این دیده نمی‌شود. یعنی تو عقل نداری، شراب هم می‌خواهی بخوری.
 
می‌گوید ای گمراه، در تو کِی نوری درآمده؟ یعنی اگر کسی فضاگشایی کند به خدا وصل بشود، زاهد مخالف است، دشمنی می‌کند با او. می‌گوید این هشیاری، این هر لحظه صُنع، هر لحظه خداوند در ما کار کند، این قبول نیست. کِی نوری در تو؟ یعنی نور آن چیزی که من به‌صورت جامد با سبب‌سازی می‌گویم، هست. «در تو نوری کِی درآمد‌؟» ای گمراه، تو حالا مِی هم بخوری، طالب بی‌هوشی و ظلمت بشوی!
 
سایه در روز است جُستن قاعده
در شبِ ابری تو سایه‌جو شده؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۳)
 
گر حلال آمد پیِ قوتِ عوام
طالبانِ دوست را آمد حرام
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۴)
 
عاشقان را باده خونِ دل بُوَد
چشمشان بر راه و بر منزل بُوَد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۵)
 
می‌گوید که تو دنبال سایه هستی. سایه را باید در روز جست‌وجو کنند، چون خورشید نباشد سایه نمی‌افتد. «در شب ابری» دنبال سایه می‌گردی، یعنی می‌خواهی مِی بخوری و من‌ذهنی‌ات قوی بشود؟ زاهد به این غلام می‌گوید که مِی خدایی را با خودش می‌برد.
 
بعد می‌گوید اگر مردمِ عوام مِی بخورند، خب می‌گوییم بخورند، عیش و نوش کنند. ولی اگر کسی خداوند را دوست دارد، طالبِ «دوست» است، باید به او خوش بگذرد؟! می‌گوید:
 
گر حلال آمد پیِ قوتِ عوام
طالبانِ دوست را آمد حرام
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۸۴)
 
یعنی هر کسی خداوند را بخواهد، باید به خودش بد بگذراند. این‌طوری است واقعاً؟ اول قصه خواندم، گفت «گوشم چرا مالی اگر من گوشهٔ نان بشکنم؟» من سر سفرهٔ تو نشسته‌ام و بهترین مهمان تو هستم. من می‌دانم مهمان تو هستم، من از جنس تو هستم، هشتاد سال، نود سال در این جهان هستم. من مهمان این جهان نیستم، این جهان مرا خواهد کُشت. من مهمان تو هستم، تو بهترین چیزها را به من می‌دهی. تو می‌خواهی من سلامت باشم، سلامتی مرا می‌خواهی. تو تَنعُم و خوش‌گذرانی مرا می‌خواهی. نه خوش‌گذرانی، نه آن خوش‌گذرانی نمی‌دانم مِی‌خوارگی و این‌ها. تو می‌خواهی من را شادی بی‌سبب بدهی. تو می‌خواهی مِی‌‌ات را از من پخش کنی به تمام عالم، برای همین من را خلق کردی.
 
زاهد جلوی این کار را، زاهد فقط برحسب چندتا باور جامد که آن‌ها را می‌پرستد، حرف می‌زند و جلوی این مِی را گرفته، یعنی جلوی منظورِ آمدن ما را گرفته. و به خداوند می‌گوید که تو ما را خلق کردی برحسب این باورهای جامد سبب‌سازی کنیم و ماده بپرستیم، به مِی تو احتیاج نداریم، به زهر تو احتیاج داریم.
🔟6️⃣6️⃣ ۳۹ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:13

ما می‌دانیم نیروی زاهدی در من هم وجود دارد، به‌صورت پرستش باورهای منجمد، الگوهای کاری و فکری منجمد، من می‌دانم این شراب ما را خواهد شکست، شیشهٔ شراب ما را خواهد شکست و مانع خواهد شد، از اول در تیتر گفته. ولی این شراب باعث می‌شود انسان‌ها شبیه هلیم بشوند و هر فرق ظاهری در آن‌جا غرق است. «نیست فرقی کاندر آنجا غرق نیست» یعنی هیچ فرق ظاهری نیست که بین انسان‌ها باشد و در آن‌جا غرق نباشد. دیگر انسان‌ها حس فرق نمی‌کنند، می‌گویند همهٔ ما یک جنس شدیم، آن هم جنس اَلَست است. پس «یک‌ چنین باده‌ای را آن غلام می‌برد به سویِ قصرِ آن امیرِ نیک‌نام». درضمن قصر آن امیرِ نیک‌نام تمام کائنات است، قصر خداوند یک قصر خاصی نیست.
 
پس مولانا اگر این مِی را آورده، آورده به جهان وجود، مال همه است. شما هم می‌توانید بیاورید، به‌محض این‌که بیاورید هم خودتان می‌خورید هم به دیگران می‌دهید. از این‌جا کار زاهد شروع می‌شود.
 
پیشش آمد زاهدی، غم‌دیده‌ای
خشک‌‌مغزی، در بلا پیچیده‌ای
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۲)
 
تن ز آتش‌هایِ دل بگداخته
خانه از غیرِ خدا پرداخته
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۳)
 
گوشمالِ محنتِ بی‌زینهار
داغ‌ها بر داغ‌ها چندین هزار
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۶۴)
 
بی‌زینهار: بی‌امان
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
«بی‌زینهار» یعنی بی‌امان. در این‌جا می‌بینید زاهد را مولانا تعریف می‌کند و این شما بگویید که نیروی زاهدی در این جهان، نیروی همانش با باورهای منجمد، که این نیروی زاهدی در این جهان در انسان‌ها زندگی می‌کند. و در شما هم هست به‌صورت من‌ذهنی. آن قسمتی از من‌ذهنی که با باورهای منجمد، که عوض نمی‌شود. امروز می‌گفتم شما تمرینِ تعویضِ باورها را بکنید.
 
اگر فضاگشایی نمی‌توانید بکنید، با تکرار ابیاتِ مولانا می‌توانید باورهایتان را، فکرهایتان را بهتر بکنید. فکر بهتر یعنی ضررِ کمتر، تخریبِ کمتر. شما فکرهای من‌ذهنی‌تان را رها می‌کنید، فکر یکی دیگر را که از آن‌ور مِی آورده، براساس آن مِی‌ها این بیت‌ها را ساخته، این‌ها را تکرار می‌کنید. تکرارِ این‌ها آن مِی را در شما ایجاد می‌کند.
 
پس این غلام رفته از آن‌ور مِی گرفته، دوتا سبو پر کرده، دارد می‌آورد پیشش یک‌دفعه می‌آید سبز می‌شود یک زاهد، که این زاهد پر از غم است. در طول زندگی‌اش غم دیده، چرا؟ همانیده شده و همانیدگی هم درد ایجاد کرده، با دردها هم همانیده شده.
 
«پیشش آمد زاهدی، غم‌دیده‌ای»، «خشک‌‌مغزی»، مغزش خشک شده، باورهایش جامد است، هیچ صنعی در او نیست. این‌که در هر لحظه در کار جدید هستیم در او نیست. این‌که می‌گوید «بگذر ز آفریده، بنگر در آفریدن» در او نیست.
 
ای عاشق جریده، بر عاشقان گزیده
بگذر ز آفریده، بنگر در آفریدن
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۲۰۲۹)
 
جَریده: یگانه، تنها
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
آفرینندگی در او نیست. آفرینندگی یعنی هر لحظه یک فکر جدید. پس مغزش خشک است، صنعی در آن نیست، فضاگشایی در آن نیست، تولید فکر جدید در آن نیست. «در بلا پیچیده‌ای»، یعنی پیچیده شده در دردها و بلاهای مختلف. هر طرف می‌جنبد بلا می‌بیند، هر فکری می‌کند پر از درد است این فکر.
 
«تن ز آتش‌هایِ دل بگُداخته» یعنی از دردهای مرکزش این تنش گداخته شده، مریض شده. به‌نظر خودش، ولی خانه را از غیرِ خدا پرداخته، درحالی‌که بت‌پرست است، فکر می‌کند که در مرکزش غیر از خدا چیزی نیست.
 
«گوشمالِ محنتِ بی‌زینهار»، گوشمال یعنی تنبیه، تنبیه محنتِ بی‌امان، یعنی هیچ لحظه‌ای محنت و دردهای من‌ذهنی به آن امان نمی‌دهد. این خاصیت بی‌امان بودن محنت در ما هم دیده می‌شود. توجه کنید شما ممکن است فکر کنید که زاهد همان زاهد مذهبی است، نه. زاهد مذهبی خطرناک است، ولی ما زاهد علمی هم داریم. منتها زاهد علمی، زاهدهای دیگر منصف هستند و وقتی علم تغییر می‌کند، عالمان علمی تغییر می‌کنند. می‌گویند آقا شما تا حالا می‌گفتیم مثلاً نور به‌صورت هندسی حرکت می‌کند، الآن می‌گوییم به‌صورت موج حرکت می‌کند، ما قبول داریم، نظرمان را عوض می‌کنیم. بعد می‌گویند نه آقا نور به‌صورت ذره می‌رود، خیلی خب. الآن شد ذره. یک‌جور دیگر، یک‌جور دیگر باشد، عوض می‌کنیم.
 
ولی این‌که این باورهای جامد همه از خدا آمده و این‌ها خدا هستند، باورپرستی، زمان‌پرستی، مکان‌پرستی، این‌ها زاهد خرافاتی است. می‌گوید این تنبیه شده و این تنبیه‌ها پی‌در‌پی می‌آید به آن امان نمی‌دهد و داغ روی داغ می‌آید، یکی دو‌تا نه، چندین هزار.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۳۷ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:12

قبا را انسان‌های مهم این‌جهانی مثل شاهان و وزیران می‌پوشیده‌اند. عبا یک لباسی بوده که به‌اصطلاح انسان‌های زنده به حضور می‌پوشیدند. الآن راجع‌به آن امیر که ممکن است در این جهان باشد و به خداوند زنده شده‌است، دارد صحبت می‌کند. پس راجع‌به مِی‌ای که از آن‌ور می‌آورد دارد صحبت می‌کند، راجع‌به انسانی که به او زنده شده صحبت می‌کند. می‌گوید به لباس ظاهرش، به مقامش نگاه نکن، این سلطان در لباس و موقعیت درویشانه قرار دارد و آن مایهٔ پنهانی هم در آن مِی است، دیده نمی‌شود.
‌
بعد می‌گوید تو به دلقِ پاره‌پاره یا لباس پاره‌پارهٔ این سلطان زمینی که به بی‌نهایت خدا زنده شده نگاه نکن. برای این‌که همین‌طور که قدیم زر و طلا را سیاه‌ می‌کردند تا دزدان بیایند ببینند این‌ها واقعاً پول طلا نیستند، بلکه مس هستند، نمی‌بردند. درست است؟ می‌گوید این شخصی که به خداوند زنده شده، برای همین یک ظاهر ساده دارد. نمی‌خواهد دیده بشود، کسی نمی‌بیند او را، برای این‌که کسی کاری به او نداشته باشد. و به‌خاطر چشم بد است که مردود شده. چشم بد چشمی است که من‌ذهنی دارد و آسیب ممکن است بزند، از جنس همین زاهد است.
‌
از برایِ چشم بَد مردود شد
وز برون آن لعل، دودآلود شد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۰)
‌
‌لعل هم همین‌طور است. می‌گوید لعل را هم سیاه می‌کنند، کسی که نگاه کند می‌گوید این لعل نیست، این سنگ است، سنگ سیاه است به‌ درد نمی‌خورد. پس دارد هم مِی را تعریف می‌کند که چه خاصیتی دارد، هم سلطان زمینی را که از جنس خدا است. درست است؟ و دوباره ادامه می‌دهد.
 
گنج و گوهر کِی میانِ خانه‌هاست؟
گنج‌ها پیوسته در ویرانه‌هاست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۱)
‌
گنجِ آدم چون به ویران بُد دفین
گشت طینش چشم‌بندِ آن لعین
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۲)
‌
طین: گِل
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
او نظر می‌کرد در طین سُست سُست
جان همی ‌گفتش که طینم سدِّ تُوست
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۳)
‌
طین: گِل
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
طین یعنی گِل. بعد تمثیل دیگر می‌زند، می‌گوید گنج و گوهر را در میان خانه نمی‌گذارند که. قدیم گنج و گوهر را در خرابه‌ها دفن می‌کردند. مردم می‌گفتند آقا این‌جا یک خرابه است، چیزی نیست برویم. می‌رفتند خانه‌های آباد و یک آدم وارد هم توی خانه‌ آباد و با نمای خوب و نمی‌دانم آباد که گنج را آن وسط نمی‌گذاشت. بنابراین «گنج و گوهر کِی میان خانه‌هاست»، گنج‌ها را در ویرانه‌ها می‌گذارند.
 
منظورش همین انسانی است که ظاهرش فقیرانه است، نمی‌خواهد دیده بشود، ولی به خداوند زنده است. و یک تمثیل می‌زند می‌گوید گنج حضرت آدم در ویران دفین بود، و گِلش، چون شیطان آن را گِل دید شد چشم‌بندِ آن لعین. آن لعین همین ابلیس است که به آدم نگاه کرد گفت که تو که از گِل هستی، من آتش‌ هستم و در مقایسه بود می‌گفت تو کمتر از من هستی، من به تو تعظیم نمی‌کنم.
 
او نظر می‌کرد در طین یعنی گِل، یعنی شیطان نظر می‌کرد در گِل حضرت آدم، سُست‌سُست. می‌گفت آن چیست؟! من بیایم به این تعظیم کنم؟! ولی نمی‌دانست که او به خداوند زنده شده، آدم. پس من‌ذهنی هم که نمایند ابلیس است، به‌هیچ‌وجه آن حالت بی‌نهایتِ‌ شما و فضاگشایی را نمی‌شناسد و به آن سُست‌سُست نگاه می‌کند. این یکی از دلایل عدم پیشرفت انسان است که ما به‌عنوان من‌ذهنی به حضور و زنده شدن به خداوند سُست‌سُست نگاه می‌کنیم.
 
ولی جان می‌گفت، یعنی جانِ حضرت آدم می‌گفت که این ظاهری که می‌بینی، من را گِل می‌بینی و بی‌نهایت خدا را در من نمی‌بینی، این «سدِّ» تو است، دیگر نمی‌توانی آسیب بزنی. تو می‌گویی این‌که گِل است برای چه اصلاً من به این آسیب بزنم؟ راجع‌به غلام دارد صحبت می‌کند.
 
دو سبو بِسْتَد غلام و خوش دوید
در زمان در دیرِ رُهبانان رسید
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۴)
 
رُهبان: پارسا، تَرسا
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
زر بداد و بادهٔ چون زر خرید
سنگ داد و در عوض گوهر خرید
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۵)
 
باده‌یی کآن بر سرِ شاهان جَهَد
تاجِ زر بر تارَکِ ساقی نَهَد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۵۶)
 
تارَک: فرقِ سَر، سَر
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
رُهبان: پارسا، تَرسا. تارَک: فرقِ سر. غلام گفتیم نماد هر کدام از ما است. اگر شما این حرف‌ها را بشنوید و واقعاً فضاگشایی کنید، فوراً می‌رسید به «دِیر رُهبانان». می‌گوید این غلامی که در این‌جا صحبتش هست و امیر انتخاب کرده، ممکن است خداوند مولانا را انتخاب کرده یا خداوند شما را انتخاب کرده و می‌گوید که برو از آن‌ور مِی بیاور.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۳۵ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:11

خداوند «خوش‌دل» است، ما هم باید «خوش‌دل» باشیم، یعنی شادی بی‌سبب دارد، «مِی‌باره» است و در غزل‌های دیگر داشتیم «شراب‌باره». شراب‌باره، مِی‌باره یعنی مستی‌بخش و مستی‌دوست است. راجع‌به مستیِ شراب معمولی صحبت نمی‌کنیم که شما همه می‌دانید. مست از شراب زندگی، آن زری که از آن‌ور می‌آید.
‌
پس این خداوند می‌خواهد ما هم «خوش‌دل» باشیم، شادی بی‌سبب و به مِی که از آن‌ور می‌آید مست باشیم. «کَهْفِ هر مخمور» است، مخمور ما هستیم در من‌ذهنی، پناهگاه ما است. مخمور کسی است که شراب به او نرسیده، می‌بینید در من‌ذهنی ما یک ناخوشی و غم ثابتی داریم حمل می‌کنیم، دردها را داریم حمل می‌کنیم، مخمور هستیم، شراب زندگی نرسیده. پناهگاه هر انسانِ مخمور است و هر بیچاره. هر کسی که حس بدبختی می‌کند و اگر دنبال چاره می‌گردد، چاره‌اش همین امیر است یا خداوند است. این «کَهْف» می‌دانید برای ما با فضاگشایی پیش می‌آید.
‌
«مُشفِقی»، پس این امیر مهربان است، «مسکین‌نواز» است، برای این‌که در من‌ذهنی درست است که ما هی بلند می‌شویم، ولی اگر شکسته بشویم مسکین می‌شویم. مسکین‌نواز است، «عادل» هم هست. پس بنابراین خداوند هر کاری کرده، عدلش را در مورد شما جاری کرده و اگر شما فکر می‌کنید ظلم کرده، باید ببینید شما با من‌ذهنی‌تان چه اشتباهاتی کردید.
 
«جوهر» است، از جنس ماده‌ای است که یا غیرماده‌ای است که همه‌چیز از آن ساخته می‌شود، جوهر زندگی. خداوند جوهر است. ما هم جوهر هستیم، از آن جنس هستیم، زر می‌بخشد، زندگی می‌بخشد، شادی می‌بخشد. دلش دریا است، یعنی کوچک نیست، وسیع است، همه‌چیز در آن جا می‌شود.
 
آیا از این خاصیت‌ها در شما هست؟ اگر فضا را باز کنید به او زنده بشوید، عیناً این خاصیت‌ها را خواهید داشت. شاهِ مردان است. مردان انسان‌های به‌حضور رسیده هستند، جوان‌مرد هستند و امیرالمؤمنین است. اگر امیر است، یعنی امیر مؤمنان است، امیر است، هر دوی این‌ها خاصیت انسانی است که به زندگی زنده‌ شده یا خاصیت خداوند است. این‌طوری نیست که مولانا می‌گوید:
 
صد هزاران سال ابلیسِ لَعین
بود اَبْدالِ اَمیرالمُؤْمِنین
📚(مولوی، مثنوی، دفتر اول، بیت ۳۲۹۶)
‌
لَعین: لعنت‌شده
اَبْدال: بَدَل‌ها، جانشین‌ها، همین‌طور به‌معنیِ نیک‌مردان، صالحان
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
در من‌ذهنی صد هزار سال است که نمایندهٔ ابلیس که من‌ذهنی ما باشد به‌جای امیرالمؤمنین نشسته. نه، این امیر، شاهِ انسان‌های به‌حضور رسیده است و مؤمن واقعی است و راه‌بان است، نگهبانِ راه است. هر کسی راه را عوضی برود، فوراً به راه می‌آورد، گاهی اوقات با درد. رازدان است، راز را می‌داند. ما با من‌ذهنی نمی‌دانیم. دوست‌بین است، دوست‌بین حالا امیر است، انسان باشد اگر خداوند را می‌بیند، اگر خداوند باشد دوست‌های خودش را می‌بیند. دوست‌های خداوند چه‌کسانی هستند؟ آن‌هایی که فضا را باز می‌کنند. درست است؟
 
دُورِ عیسی بود و ایّامِ مسیح
خلق، دلدار و کم‌‌آزار و، ملیح
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۲)
 
ملیح: بانمک
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
آمدش مهمان بناگاهان شبی
هم امیری، جنسِ او، خوش‌مذهبی
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۳)
 
باده می‌بایَستِشان در نظمِ حال
باده بود آن وقت، مأذون و حلال
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۴۴)
 
مَأذون: اِذْن‌‌داده‌شده، مُجاز
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
ملیح: با نمک. مأذون: اِذن‌‌داده‌شده، مُجاز. پس ببینید مولانا می‌گوید که «دُورِ عیسی بود و ایّامِ مسیح»، داستان براساس امیری ساخته شده که آن خاصیت‌ها را داشت. ممکن است امیر این‌جهانی باشد یا خود خداوند باشد. «دُورِ عیسی بود»، همیشه دُورِ عیسی است، همیشه دُور خداوند است، همیشه دُور انسانی است که در آن هشیاری روی هشیاری منطبق است و از جنس مسیح است.
 
و دارد می‌گوید که اگر انسان‌ها بیایند من‌ذهنی را رها کنند به‌صورت هشیاری، روی هشیاری منطبق باشند یا در آن‌ها همین «کَرَّمنا»، «تاجِ کَرَّمنا» که می‌گوید من در تو به خودم زنده می‌شوم، این صورت بگیرد و بی‌نهایت خدا در ما زنده بشود، در‌این‌صورت همهٔ خلق دلدار می‌شوند، دل همدیگر را به‌دست می‌آورند، همدیگر را دوست دارند، بی‌آزار می‌شوند، به همدیگر آزار نمی‌رسانند و بانمک می‌شوند.
 
پس دارد یک دورانی را در گذشته نمی‌گوید، می‌گوید که همیشه این ممکن است که امیر، خداوند است، هر انسانی به او زنده بشود و از او «مِی» بگیرد و هم خودش امیر مؤمنان بشود، رازدان بشود از همهٔ حرف‌ها و دلدار باشد، دل مردم را به‌دست بیاورد.
 
همهٔ خلق می‌توانند این‌طوری بشوند و بی‌آزار بشوند. کم‌آزار نه این‌که کمتر آزار برسانند، یعنی بی‌آزار بشوند. و هر کسی به‌‌نوعی بانمک باشد، ظاهرش مهم نباشد، چون آن نمک را دارد. حالا می‌گوید یک شبی مهمان آمد، حالا این رمز خداوند باشد، مهمانش همین انسان است.

🔟6️⃣6️⃣ ۳۳ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:10

پس معلوم می‌شود ما تا حالا شکسته نشدیم و درست عمل نکردیم. من خواهش می‌کنم آن صحبت‌های اول من را دقت کنید در مورد تعهد، قانون جبران و مداومت همراه با هماهنگی. الآن هم راجع‌به شکسته شدن داریم صحبت می‌کنیم، شکسته باید بشویم. در غزل دعا بود، شما الآن دیگر شرایط دعا را می‌دانید، باید زندگی را بیاورید مرکزتان دعا کند، شما با من‌ذهنی نمی‌توانید دعا کنید، نمی‌توانید ناله کنید، شکایت کنید بگویید که او که دارد دیگر می‌شنود بابا، می‌بیند وضعیت ما را. همچو چیزی نیست، روزبه‌روز بدتر می‌شود. باید فضا را باز کنید.
 
از خدا، غیر از خدا نخواهید، خوف و رَجای فضای گشوده‌شده را داشته باشید، نه خوف و رَجای من‌ذهنی که خوفش ترس‌های من‌ذهنی است. امیدش هم امیدِ به‌دست آوردن چیزی است، اصلاً مربوط به زندگی نیست این. آقا امیدوارم که این معامله صورت بگیرد ما این‌قدر سود بکنیم. این امیدِ من‌ذهنی است. ترس، نکند که معامله نشود، نکند این‌که در دست دارم از دستم برود، نکند ضرر کنم، نکند این آدم را که من دارم کنترل می‌کنم از چنگم برود بیرون. این‌ها هم ترس من‌ذهنی است. دارد می‌گوید جبر نیست، لازم نیست ما در این فضا باشیم.
 
خیلی خب، اجازه بدهید بپردازیم به یک داستانی از مثنوی که داستان بسیاربسیار خوبی است. حالا الآن خدمت شما توضیح خواهم داد. خودش تیتر دارد.
 
تیتر
‌
«حکایتِ آن امیر که غلام را گفت که مِی بیآر. غلام رفت و سبویِ مِی می‌آورد، در راه زاهدی بود، امر معروف کرد، زد سنگی و سبو را بشکست. امیر بشنید و قصدِ گوشمالِ زاهد کرد و آن قصّه در عهد دین عیسی علیه‌السّلام بود که هنوز مِی حرام نشده بود. ولیکن زاهد تقزّزی می‌کرد و از تنعّم منع می‌کرد.»
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۳۴۳۹)
‌
تَقَزُّز: پاک شدن از بدی، دوری کردن از زشتی، اظهار نفرت از پلیدی و ناپاکی
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
تَقَزُّز یعنی پاک شدن از بدی، دوری کردن از زشتی، اظهار نفرت از پلیدی و ناپاکی. می‌بینید حکایت امیری است که خواهیم دید امیر نماد خداوند است یا کسی است که به بی‌نهایت و ابدیت خداوند زنده شده. این هر دو از یک جنس هستند که مولانا بین این دوتا هی رفت‌وآمد می‌کند.
 
«حکایتِ آن امیر که غلام را گفت»، غلام ما هستیم، هر انسانی می‌تواند غلام باشد، که برو مِی بیاور. مِی همان زر است، منتها مِی بیاور، از زندگی مِی بگیر بیاور. خواهیم دید. مِی مست‌کنندهٔ زندگی را، خداوند را.
 
غلام رفت و سبویِ مِی آورد، سبویِ مِی را داشت می‌آورد، غلام رفت از یک جایی مِی را گرفت. شما می‌دانید مِی از فضای گشوده‌شده می‌آید، ولی یک نیروی زاهدی هست، یک زاهد بود، «در راه زاهدی بود». پس شما می‌بینید که خداوند به شما به‌عنوان غلام می‌گوید برو مِی بیاور، ولی در سر راهِ شما یک زاهدی هست. زاهد می‌دانید انسانی است که همانش با باورهای جامد دارد. این باورها ممکن است مذهبی باشد، ممکن است علمی باشد، ممکن است اجتماعی باشد، ممکن است شخصی باشد، هر کسی که با باورهای جامد همانیده است و به این ترتیب یک من‌ذهنی جامد دارد، زاهد است و ضد زندگی است.
 
«در راه زاهدی بود» که امر معروف کرد، امر معروف کرد گفت مِی آوردن از زندگی یعنی از خدا مِی گرفتن قدغن است، باید بروی مِی من‌ذهنی را بنوشی. برای این‌که تنها مِی‌ای که زاهد می‌شناسد، مِی من‌ذهنی است که زهر است درواقع. «زد سنگی و سبو را بشکست»، پس بنابراین زاهد سنگی می‌زند به سبوی این غلام که درواقع نماد این است که یکی از زندگی، الآن شما دارید می‌روید فضا را باز می‌کنید از زندگی، مِی می‌گیرید می‌آورید یک زاهدی یا یک نیروی زاهدی که در شما هم هست که همین من‌ذهنی شما است، این را می‌شکند و مِی را می‌ریزد.
 
در هر لحظه این امکان دارد و «امیر بشنید»، امیر همین خداوند است، شنید و قصد تنبیه زاهد کرد. پس اگر شما هر دفعه که مِی را می‌ریزید، زاهدِ شما مورد خشم خداوند است، تنبیه خداوند است که مرتب می‌خوانیم:
 
چون جفا آری، فرستد گوشمال
تا ز نقصان وارَوی سویِ کمال
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۳۴۸)
 
گوشمال: گوشمالی، تنبیه، تأدیب
نقصان: کمی، کاستی
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
می‌گوید «و آن قصه در عهد دین عیسی علیه‌السّلام بود»، یعنی این قصه‌ای که داریم می‌گوییم ما، در عهدِ عیسی علیه‌السّلام، درضمن می‌دانید عیسی یا کرایست (مسیح :Christ) یا مسیح، یعنی هشیار شدنِ هشیاری روی هشیاری، همین کاری که ما باید بکنیم. یعنی خداوند قائم می‌شود در ما به ذات خودش، عیسی یعنی این. و همیشه عهد عیسی علیه‌السّلام است، تمثیل است ها! تمثیل است. عیسی یا مسیح، معنی‌اش این است در ادبیات تمام جهان، در ادبیات ما هم همین است و الآن هم عصر عیسی است، نه آن عیسی که آدم بود.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۳۱ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 08:07

خب، داریم راجع‌به شکسته شدن صحبت می‌کنیم. گفتیم این شکسته شدن لازم است و یکی از علائم شکسته شدن حقیقی این است که ما دیگر آن کار را نکنیم.
 
تا کنون کردی چنین، اکنون مکن
تیره کردی آب را، افزون مکن
📚(مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۲۴۸۰)
 
و میل به اصلاح خودمان داریم و هر خرابی و هر ضرری که به ما می‌رسد، می‌خواهیم سهم خودمان را در این ضرر و در خرابی ببینیم و اگر درست ببینیم خواهیم دید که ما خودمان این ضرر و خرابی را ایجاد کردیم. عرض کردم این کار سخت است، برای همین مولانا این دو بیت عالی را گفته. «عیب کردن خویش را داروی اوست»، ما خودمان را عیب نمی‌کنیم، یعنی نمی‌گوییم عیب ما بوده، عیبی داریم ما، درحالی‌که اگر بگوییم، داروی ما هم همین است و اگر شکسته بشویم، جای رحم وجود دارد هم از طرف زندگی، هم از مردم، از خداوند، هم از خودمان.
 
و اگر این عیب ما نبود که مولانا می‌داند که ما خواهیم گفت این عیب ما نیست، عیب دیگران است، عیب همسرم است، عیب جامعه است، عیب وضعیت است، عیب جهان است، ولی ما اگر بگوییم عیب ما است، جزو بیچارگان نمی‌شویم. همین غزل از این شروع شده، «بیچاره کسی که زر ندارد». اگر بگوییم عیب من نیست، بیچاره می‌شویم. چون دیگران عیبشان را رفع نمی‌کنند و مولانا می‌گوید که اگر عیبت نبود، ایمن مباش، آن عیب از تو هم فاش خواهد شد.
 
چون شکسته می‌رهد، اِشکسته شُو
اَمن در فقر است، اندر فقر رُو
📚(مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۲۷۵۷)
 
فقط شکسته می‌رهد، آزاد می‌شود از ذهن. پس تو بیا شکسته بشو. بنابراین امن، امنیت در مرکز عدم است. فقر یعنی در مرکزت هیچ‌چیزی نداشته باشی، برحسب آن‌ها ببینی. بیا در فقر برو، هر کسی مرکزش عدم است، فضاگشایی می‌کند، دارد می‌رود به‌سوی فقر. از سنگی می‌رود به‌سوی گوهری. کسانی که هی مرتب همانیدگی‌ها را زیاد می‌کنند به امید این‌که به عشق دست پیدا کنند، به حمایت خداوند یا مردم دست پیدا کنند، اشتباه خواهند کرد.
 
دستِ اشکسته برآور در دعا
سوی اشکسته پَرَد فضلِ خدا
📚(مولوی، مثنوی، دفتر پنجم، بیت ۴۹۳)
 
فضل: لطف، رحمت، سخاوت و بخشندگی
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
پس دستِ شکسته را که من‌ذهنی صفر است، بلند نمی‌شوی می‌گویی من می‌دانم و نمی‌گویی ایرادی ندارم، نمی‌گویی کوتاهی من بوده. توجه می‌کنید؟ «من نکردم»، این‌ها دستِ اشکسته است. شما همین‌که می‌گویید «من کردم»، دارید می‌گویید که من اشتباه کردم و درواقع خداوند لحظه‌به‌لحظه می‌خواست زندگی من را درست کند، من نگذاشتم با مقاومت و با من‌ذهنی‌ام خواسته‌های من‌ذهنی را مطرح کردم و به خداوند گفتم تو بلد نیستی. پس این‌ها سبب شد دردهای من زیاد شد، زندگی من خراب شد.
 
حالا دست من شکسته شد، یعنی دست من‌ذهنی دیگر کار نمی‌کند. من با من‌ذهنی فکر نمی‌کنم و عمل نمی‌کنم و بلند نمی‌شوم، این دستِ شکسته است. با من‌ذهنیِ صفر دست را برآور در دعا، برای این‌که فضل خدا، لطف خدا، دانش خدا، کمک خدا به‌سوی شکسته می‌پرد.
 
خواجهٔ اشکسته‌بند، آنجا رود
که در آنجا پایِ اِشکسته بُوَد
📚(مولوی، مثنوی، دفتر اول، بیت ۳۲۰۷)
 
می‌گوید شکسته‌بند، دکتر شکسته‌بند خانه‌ای می‌رود برای معالجه که آن‌جا پای شکسته باشد. خداوند هم به‌عنوان شکسته‌بند داخل مرکز کسی می‌شود، زندگی کسی می‌شود که پای من‌ذهنی‌اش شکسته باشد. اگر کسی هنوز روی پای من‌ذهنی راه می‌رود، بلند می‌شود و فکرهای من‌ذهنی را می‌کند و زندگی یا خداوند را بدهکار می‌کند، مردم را بدهکار می‌کند و می‌گوید من هیچ تقصیری ندارم، آن‌جا خداوند نمی‌رود.
 
که مراداتت همه اِشکسته‌پاست
پس کسی باشد که کامِ او‌ رَواست؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۴۴۶٨)
‌
اِشکسته‌پا: ناقص
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
‌
پس شدند اشکسته‌اش آن صادقان
لیک کو خود آن شکستِ عاشقان؟
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۴۴۶۹)
‌
عاقلان اشکسته‌اش از اضطرار
عاشقان اشکسته با صد اختیار
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۴۴۷۰)
‌
توجه می‌کنید در من‌ذهنی، همهٔ مرادات ما شکسته‌پا است. شما اگر فضا را ببندید، من‌ذهنی داشته باشید، به هرچه برسید، درست است که مراد مادی شما است، ولی لذت نخواهید برد، شاد نخواهید شد. یادتان است گفتیم که رسیدن دل‌زدگی ایجاد می‌کند و اشباع شدن ایجاد می‌کند. نرسیدن سَرخوردگی و ناامیدی ایجاد می‌کند. درست است؟
‌
شما به مراد مادی‌تان برسید، اشکالی ندارد برسید، ولی از آن نمی‌توانید زندگی بگیرید، پس از یک مدتی اشباع می‌شوید، درواقع دل‌زده می‌شوید، می‌گویید خوشم نمی‌آید. چقدر می‌خواهید پول‌دار بشوید؟ دیگر تا یک جایی این پول به شما لذت می‌دهد، بعداً دیگر فایده ندارد که، هیچ لذتی از آن نمی‌گیرید. درست است؟ تا یک جایی یک غذا را می‌توانید بخورید، پس از یک مدتی سیر می‌شوید دیگر. همهٔ این مرادات این‌جهانی ما را سیر می‌کند، اگر نرسیم هم ناامید می‌کند.

🔟6️⃣6️⃣ ۲۹ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:24

فایل تصویری بخش سوم برنامه شماره ۱۰۶۶

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:23

این هم بگوییم، اگر ما خودمان به‌ زور، به ضربِ چماق خودمان را بشکنیم، درست مثل این‌که این بدن را می‌زنی می‌شکنی، دیگر نمی‌توانی درست کنی. ولی یک طبیبِ حاذق یک جایی را می‌تواند عمل کند درست کند، خداوند هم همین‌طور است. فضا را باید باز کنید شما را بشکند و دوباره بسازد. با ملامت و با سبب‌سازی و با به‌اصطلاح ایجاد اِشکال و با زور و با محرومیت و با پرهیز‌های من‌ذهنی که محرومیت است نه، سخت‌گیری و محرومیت از زندگی و این‌ها نمی‌شود شکسته شد. پس ما کسی را نمی‌شکنیم، به او می‌گوییم که فضا را باز کن بگذار خداوند تو را بشکند. بله، شکسته‌بند به‌معنی جبّار است. توجه کنید، جبّار، جابِر، این‌ها همه به‌معنی شکسته‌بند است و از نام‌های خدا است. و رفو را هم که می‌دانید چیست.
 
عیب کردن خویش را دارویِ اوست
چون شکسته گشت، جای اِرْحَمُواست‏
📚(مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۱-۳۰۳۷)
 
اِرْحَمُوا: فعل امر به‌معنیِ رحم کنید.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
گر همان عیبت نبود، ایمن مباش
بو‌ک آن عیب از تو گردد نیز فاش‏
📚(مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۳۰۳۸)
 
بوک: بُوَد که، باشد که
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
اِرْحَمُوا یعنی فعل امر به‌معنیِ رحم کنید. بوک: بُوَد که، باشد که. و این از یک حدیثی است، می‌گوید:
 
«اِرْحَمُوا تُرحَمُوا.»
«رحم کنید، تا بر شما رحم شود.»
🌴(حدیث)
 
حالا شما باید بگویید ایراد من بوده، من ایراد دارم. «عیب کردن خویش را داروی اوست»، پس این‌که بگویی من ایراد دارم، این داروی من است و این من را شکسته می‌کند. همان حرف‌هایی که اول زدم، مسئولیت من است، من بد عمل کردم، براساس همانیدگی‌ها دیدم، کژ دیدم، من‌ذهنی من خرّوب بوده، زده خراب کرده و من ورزش نکردم، من غذای بد خوردم، من مشروب خوردم، من دود کشیدم، من چیزهای بد دیدم، من چیزهای بد شنیدم، من کارهای بد کردم، خودم خودم را خراب کردم، این‌ها شکستگی است دیگر، «چون شکسته گشت». اگر شکسته بشوید و بگویید من ایراد دارم دراین‌صورت «جای اِرْحَمُواست»، یعنی شما دارید خودتان به خودتان رحم می‌کنید و دیگران هم به شما رحم می‌کنند، خداوند هم رحم می‌کند.
 
و اگر با من‌ذهنی نگاه می‌کنید می‌گویید نه این عیب من نیست، خاطرجمع نباش، پس از یک مدتی خواهی دید که این عیب از تو هم فاش می‌شود، عیب تو هم بوده. و ما می‌دانیم هر عیبی که در دیگران می‌بینیم در ما هست. درست است؟ پس شما اگر بگویید تقصیر من است، حالا من کلمهٔ «تقصیر» را هم به‌کار نمی‌برم، بگویید کوتاهی من است، من اشتباه کردم و زیر بار بروید و بخواهید خودتان را درست کنید، این دوباره شکسته ‌شدن است.
 
یک سؤال هم از خودتان بکنید، ببینید که آیا شما به خودتان رحم می‌کنید؟ به دیگران هم رحم می‌کنید؟ اگر به خودتان رحم می‌کنید، به دیگران هم رحم می‌کنید، به شما رحم خواهد شد، این قانون است؛ «رحم کنید تا بر شما رحم شود». حالا بگویید من به خودم رحم می‌کنم، واقعاً بنشینید ثابت کنید که شما خودتان به خودتان رحم می‌کنید، خواهید دید که نمی‌کنید.
 
شما خودتان به خودتان رحم می‌کنید که فکرهای بد می‌کنید؟ که من‌ذهنی را ادامه می‌دهید؟ که چهار بُعدتان را نگهداری نمی‌کنید، فیزیکتان را، فکرتان را، هیجاناتتان را، جان ذهنی‌تان را، جان تنی‌تان را ورزش نمی‌دهید؟ این چهار بُعدتان را با نیروی زندگی، با عقل کل هماهنگ نمی‌کنید، جهت‌دار نمی‌کنید به‌طوری‌که من‌ذهنی می‌آید بالا شما را اداره می‌کند و همه‌چیز را به‌هم می‌ریزد و آشوب می‌شود در چهار بُعد شما، شما به خودتان رحم می‌کنید؟
 
شما حسادت می‌کنید، خشمگین می‌شوید، به خودتان رحم می‌کنید؟ روابطتان را با مردم، با خانواده به‌هم می‌ریزید. شما می‌خواهید ثابت کنید حق با شما است، حتی اگر لازم باشد جنگ هم می‌کنید، جدا هم می‌شوید، ظلم هم می‌کنید که حق با من است و از پندار کمال و از ناموس دفاع می‌کنید، شما رحم می‌کنید؟ به خودتان و دیگران رحم می‌کنید؟ کسی که به خودش رحم نکند به دیگران رحم می‌کند؟ نمی‌کند که. پس مهم است این دو بیت:
 
عیب کردن خویش را دارویِ اوست
چون شکسته گشت، جای اِرْحَمُواست‏
📚(مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۱-۳۰۳۷)
 
اِرْحَمُوا: فعل امر به‌معنیِ رحم کنید.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
گر همان عیبت نبود، ایمن مباش
بو‌ک آن عیب از تو گردد نیز فاش‏
📚(مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۳۰۳۸)
 
بوک: بُوَد که، باشد که
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
🔟6️⃣6️⃣ ۲۸ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:22

«چون تو وِردی ترک کردی در رَوِش»، اگر یک دعایی را یادت برود در رَوِش، یعنی در زندگی داریم می‌رویم جلو هر لحظه فضاگشایی، یک‌دفعه فضا را بستیم، ما هم منقبض می‌شویم. این نشان این است که ما اشتباه کردیم. درست است؟
 
وِرد یعنی دعا. رَوِش: سلوک. تَبِش: گرمی و حرارت. پس بنابراین «رنج و تَبِش» یعنی درد کلاً. یک دردی در ما به‌وجود می‌آید، یک انقباضی، دلمان می‌گیرد. یعنی، بیت بعدی‌اش نیست، می‌گوید آن ادب کردن، «آن ادب کردن بُوَد، یعنی: مَکُن» یا نکن «هیچ تحویلی از آن عهدِ کَهُن».
 
آن ادب کردن بُوَد، یعنی: مَکُن
هیچ تحویلی از آن عهدِ کَهُن
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۳۵۰)
 
تحویل: تغییر و تبدیل، دگرگونی
تحویلی مکن: تغییر نده، مَجازاً سرپیچی مکن.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
بعد از این بیت هست:
 
چون تو وِردی ترک کردی در رَوِش
بر تو قبضی آید از رنج و تَبِش
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۳۴۹)
 
‌وِرد: دعا، خواندنِ چیزی به دفعات، در این‌جا یعنی فضاگشایی
وَرد: گُل
رَوِش: سلوک
تَبِش: گرمی، حرارت
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
این قبض و این درد ادب کردن ما است، یعنی این کار را نکن. آن ادب کردن بُوَد، یعنی نکن، «هیچ تحویلی» هیچ تغییری «از آن عهدِ کَهُن» که گفتی از جنس من هستی، باید با فضاگشایی جنسیت من را لحظه‌به‌لحظه شما رعایت کنی. یک لحظه زیر پا بگذاری، قبض و «رنج و تَبِش» می‌آید و این تنبیه تو است.
 
اول آسان است، کوچولو‌کوچولو است، اگر باز هم زیر پا گذاشتی، دیگر می‌شود مرض‌های جسمی، می‌شود دردهای بسیار کهنه و بد، از بین رفتن بدنت، فکرت. که امروز گفتم شما این چهار بُعد را با ورزش باید هر روز پیشرفت بدهید و نگذارید این‌ها اولاً سلامتی‌شان از دست برود و شما زود پیر بشوید، ثانیاً این‌ها اخلال کنند در، در حضور شما و در زنده شدن شما به منظورتان که همان بی‌نهایت و ابدیت خداوند است.
 
دوزخ‌آشامان جنّت‌بخشِ روز رستخیز
حاکمند و نی دعا دانند و نه نفرین کنند
🌺(مولوی، دیوان شمس، غزل ۷۳۰)
 
کسانی که، انسان‌هایی مثل مولانا، این‌ها را، دوزخ را قورت می‌دهند. «دوزخ» همین دردهای من‌ذهنی ما است. شما نگاه کنید که اگر شما متعهدانه و با مداومت، با جدیّت به این برنامه نگاه کنید، ابیات مولانا را تکرار کنید، جلو بروید، خواهید دید که مولانا دوزخ شما را که همین دردهای من‌ذهنیِ شما است، قورت می‌دهد. اصلاً مثل این‌که یک چراغی روشن کردند، تاریکی از بین رفت.
 
کسانی که دوزخ‌آشام هستند و بهشت می‌بخشند و در این لحظه که «روز رستخیز» است، به شما کمک می‌کنند، این‌ها حاکم‌اند، هم حاکم زندگی خودشان، هم انسان‌های دیگر. حالا این‌ها نه دعا می‌کنند نه نفرین، برای این‌که دعا و نفرین به زبان یعنی ذهن. فضا را باز می‌کنند، خداوند را می‌آورند به مرکزشان، به همین راحتی.
 
اگر شما نه به زبان، خاموش باشید، نه دعا کنید نه نفرین، ولی هرچه زور دارید فضا را باز کنید، شما دوزخِ خودتان را می‌توانید قورت بدهید، فوت کنید از بین ببرید و به خودتان بهشت ببخشید و در این لحظه روز قیامت شما باشد بلند بشوید به بی‌نهایت خداوند زنده بشوید. تمام شد رفت.
 
«اِشکسته شدن»
 
اما راجع‌به اِشکسته شدن، یعنی شکسته شدن، این شکسته شدن خیلی مهم است دوستان، شما باید شکسته بشوید. یک درک عمیقی است در انسان به‌وجود می‌آید که این ضررها و این خراب‌کاری‌ها که در زندگی من به‌وجود آمده، من خودم کردم، با من‌ذهنی‌ام کردم. این‌ها تقصیر خداوند نبوده، تقصیر انسان‌های دیگر نبوده، کوتاهیِ من بوده، با من‌ذهنی‌ام عمل کردم. این‌قدر ما بیت خوانده‌ایم برای شما که شما به‌وسیلهٔ آن‌ها بدانید که من‌ذهنی خرّوب است، ولو این‌که ما متوجه نشویم.
 
شما ممکن است یک فکر سازنده می‌کنید و می‌گویید که من‌ذهنی‌مان می‌گوید که این سازنده است، ممکن است سازنده نباشد. ممکن است کارهایی بکنیم ما، فکر می‌کنیم داریم خوبی می‌کنیم، ولی بدی می‌کنیم. ممکن است کارهایی بکنیم فکر کنیم این‌ها خوبی کردن به خودمان است، بلکه ضرر زدن به خودمان باشد؛ ندانیم، برای این‌که با فیلتر من‌ذهنی می‌بینیم.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۲۶ 🔟6️⃣6️⃣

گنج حضور متن کامل برنامه‌ها - Ganje Hozour

15 October 2026 03:21

از خیالِ سیم و زر، چون زر نبود
دامنِ صدقت درید و، غم فزود
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۲۲۷۸)
 
در من‌ذهنی خیالات سیم و زر، یعنی چیزهای باارزشِ این‌جهانی که ما فکر می‌کنیم این‌ها به ما زندگی می‌دهند، دامن ما پر شده و سوراخ شده این‌ها هم می‌ریزند.
 
«از خیالِ سیم و زر»، نه خودِ سیم و زر، خودِ سیم و زر همین عشق است، منظور از زر همین برکت زندگی است، در غزل بود، «بیچاره کسی که زر ندارد». «از خیالِ سیم و زر، چون زر نبود»، خیال سیم و زر، من‌ذهنی با خیال سیم و زر، من اصلی با خود سیم و زر سروکار دارد. «چون زر نبود» ما شدیم یک چیز تقلبی، دامن صدق ما درید و غم ما فزود.
 
شما دیدید که هرچه ما از صدق دور شدیم و یک چیز دروغین را خودمان دانستیم، غم ما افزوده شده. از ده دوازده‌سالگی هِی دارد غم ما افزوده می‌شود، الآن هم دارد می‌شود. مگر در یک جایی شما بایستید بگویید که این روشِ زندگی نیست، من می‌خواهم این برنامه‌های مولانا را گوش بدهم، یاد بگیرم، این خیالات سیم و زر، سیم و زر نیست، این‌ها من را دروغین کردند، من صادق نیستم، من منِ اصلی نیستم، من فضا باز نمی‌کنم، با سبب‌سازی ذهن عمل می‌کنم، ذهن من خیالات سیم و زر را سیم و زر می‌داند، خیال زندگی را زندگی می‌داند، خیال خدا را که تصویر ذهنی است خدا می‌داند، من باید به خدا زنده بشوم، خدا محیط می‌شود، یک جسم نیست در ذهن من. این‌ها را به خودم یاد بدهم که بشوم یک انسان حقیقی نه دروغین.
 
پس می‌بینید که شرط دعا کردن «صدق» است و «نیاز» است و «حضور» است. اگر این سه‌تا نباشد دعا فایده ندارد.
 
هم ز اوّل تو دهی میلِ دعا
تو دهی آخِر دعاها را جزا
📚(مولوی، مثنوی، دفتر چهارم، بیت ۳۵۰۰)
 
پس بنابراین تو به ما، تو یعنی خداوند «هم ز اوّ‌ل تو دهی میلِ دعا»، تو به ما میل دعا می‌دهی می‌آوری به مرکزمان، آخرِسر هم تو دعا می‌کنی و تو جزا می‌دهی. یعنی من‌ذهنی ما باید خارج باشد از این دعا، ولی مردم با من‌ذهنی‌شان دعا می‌کنند، دیگر دعای من‌ذهنی همه‌اش می‌شود خرافات.
 
بس دعاها رَد شود از بویِ آن
آن دلِ کژ می‌نماید در زبان
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۱۶۹)
 
می‌گوید که به‌خاطر «بویِ بد» خیلی دعاها به درگاه خدا نمی‌رسد، رد می‌شود. و «بویِ بد» و «دلِ کژ» که دلِ همانیده است، در زبان، در گفت‌وگو کاملاً مشخص است. اگر گوش بدهی، شخص دارد از دلِ کژ، از دلِ همانیده و پُردرد دارد دعا می‌کند.
 
توجه کنید هر چیزی که در مرکز ما می‌گذرد، دعای ما آن است. یک کسی فرض کن نگران است، در مرکزش نگرانی دارد، از آینده می‌ترسد، از یک چیزی می‌ترسد، توجه کنید! دعای شما همین است. شما دارید به خداوند می‌گویید این ترس و این نگرانی را، این بلا را سرِ من بیاور. متوجه نیستیم ما.
 
هر چیزی که در مرکزتان می‌گذرد دعای تو همان است. اگر خشمگین هستی، داری به خداوند می‌گویی خدایا من را از جنس خشم کن، خشم را بیشتر کن. اگر مریضی هستی، اگر داری نفرین می‌کنی به کسی، داری می‌گویی همان نفرینی که به او می‌کنی داری می‌گویی خدایا این را سرِ من بیاور، و می‌آورد.
 
چرا شما با من‌ذهنی دعاهایِ بد می‌کنید و زندگی‌تان خراب می‌شود؟ به‌خاطر همین. خیلی از دعاها به درگاه خدا نمی‌رسد و بویِ بد آن در زبان ما جاری است. «گَندها از فکرِ بی‌‌ایمانِ او».
 
بر زبان نامِ حق و، در جانِ او
گَندها از فکرِ بی‌ایمانِ او
📚(مولوی، مثنوی، دفتر دوم، بیت ۲۶۹)
 
همین الآن خواندم برایتان. و این دو بیت:
 
نیک بنگر اندرین ای مُحْتَجِب
که دعا را، بست حق بر اَسْتَجِبْ
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۲۳۰۴)
‌
مُحْتَجِب: حجاب‌دار، پنهان
اَسْتَجِبْ: پاسخ دهم.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
‌
هر که را دل پاک شد از اِعْتلال
آن دعااش می‌رود تا ذوالجلال
📚(مولوی، مثنوی، دفتر سوم، بیت ۲۳۰۵)
‌
اِعتلال: بیماری، علّت، عارضه
ذوالجلال: از نام‌های خداوند
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
 
مُحْتَجِب یعنی حجاب‌دار، پنهان. اَسْتَجِبْ یعنی پاسخ می‌دهم. اِعتلال: بیماری. ذوالجلال: از نام‌های خداوند است. دو بیت بسیاربسیار مهم، بسیاربسیار مهم. خوب نگاه کن ای کسی که من‌ذهنی داری و در حجاب هستی، یعنی خدا را نمی‌بینی، که خداوند دعا را بسته به آن، در آن آیه به «اَستَجِب». اَستَجِب یعنی من را بخوانید تا اجابت کنم. «من را بخوانید» یعنی از جنس من بشوید، نه این‌که با من‌ذهنی اسم من را بگویید، نه این‌که خدا خدا بکنید، فضا را باز کنید.
 
هر کسی که دلش از بیماری من‌ذهنی پاک شده باشد، دعایش به خداوند می‌رسد، خیلی ساده. البته این آیه دارد. شما، چندین بار تا حالا خواندیم. «اَستَجِب»، مرا بخوانید تا اجابت کنم. و این بیت، دو بیت مهم است.
 
🔟6️⃣6️⃣ ۲۴ 🔟6️⃣6️⃣