235
خُرده تأملات حسینعلی رحمتی در اخلاق فناوری اطلاعات و برخی موضوعات دیگر. 👈 سايت رسمي: www.harahmati.ir 👈 تماس: @harahmati_ir 💠 @harahmati👉 Telegram/Instagram/Eitta/WhatsApp/clubhouse/Eitaa/Virasty
⏰ هوش مصنوعی؛ موتور پیشران پیشرفت و توسعه
📊اخلاق هوش مصنوعی و الگوی پیشرفت در ایران (۳)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🛠توسعه و پیشرفت باید بهصورت متوازن انجام شود و همه عرصه های زندگی فردی و اجتماعی جامعه را از نظر مادی و معنوی در بر بگیرد. از این منظر، لازم است واجد مولفههایی چون تولید، انباشت، انتقال، و کاربرد دانش، همچنین بهبود شاخصهای انسانی و اجتماعی باشد. هوش مصنوعی در همه این موارد میتواند کارگشا باشد.
🛠 به مدد هوش مصنوعی میتوان تولید و توزیع دانش داشت، رشد اقتصادی ایجاد کرد، حکمرانی را بهبود بخشید، به کاهش جرم کمک کرد، سلامت عمومی را ارتقا داد، عدالت آموزشی ایجاد کرد، کیفیت مدیریت را بهبود بخشید، مانع از تخریب محیط زیست شد، خدمات عمومی را افزایش و هزینهها را کاهش داد، زمینه رشد و خلاقیت را فراهم کرد، اشتغالزایی کرد، بحرانهای آینده را پیشبینی کرد، و میراث علمی و فرهنگی را حفظ و معرفی کرد.
📌امروزه بدون هوش مصنوعی، هیچ برنامه توسعهای بهنتیجه مطلوب نمیرسد. البته خود هوش مصنوعی هم نیاز به یک راهبر جهتدهنده دارد به نام «اخلاق»، که دربارهاش باید تامل کرد.
۱۷ دی ۱۴۰۴
#پیشرفت_ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
🟣اخلاق؛ مولفه بنیادین پیشرفت و توسعه در ایران
📊اخلاق هوش مصنوعی و الگوی پیشرفت در ایران (۱)
✍🏼حسینعلی رحمتی
📈انسانها همانگونه که در زندگی فردی خود بهصورت فطری میل به رشد و پیشرفت دارند، در زندگی اجتماعی نیز همواره چنین نیازی را احساس و در راستای آن تلاش کردهاند؛ که اگر چنین نبود هماکنون ما باید مثل نسل اولیه انسانها زندگی میکردیم. در این راستا است که در عصر جدید «رشد/توسعه/پیشرفت»Development and Progress تبدیل به یک موضوع مهم در مطالعات اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و مانند آن شده است.
📈 اگر «پیشرفت» را فرایند ارتقای نظاممند دانش، فناوری، نهادهای اجتماعی و شرایط زندگی انسان بدانیم، طبیعتا شکلگیری آن ناظر به مولفههای مختلفی است که همه ابعاد حیات یک جامعه را در بر بگیرد. یکی از این مولفهها «اخلاق» است.
📌 با توجه به حضور روزافزون فناوریهای نوین، بهویژه هوش مصنوعی، در زندگی انسان امروز،و تاثیر آنها بر پیشرفت،و بر اخلاق، لازم است «نسبت هوش مصنوعی و اخلاق و پیشرفت» ازسوی افراد علاقمند ونهادهای مرتبط بهعنوان یک موضوع مهم تلقی و ابعاد و زوایای آن بررسی شود.
۱۵ دی ۱۴۰۴
#پیشرفت_ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
💢 مکانیسم و مولفههای تاثیرگذاری شبکهها
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۹)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🔹تاثیر شبکههای اجتماعی روی اخلاق جامعه، نه یک شبه اتفاق میافتد نه خیلی ساده و بسیط است؛ از این رو نباید آن را سرسری گرفت. این فرایند در طول زمان و ناظر به مولفههای گوناگونی انجام میشود که برخی از مهمترین آنها از این قرار است:
✦ ۱. ورود عناصر تاثیرگذار جدید مثل سلبریتیها و بلاگرها که هرکدام خواسته یا ناخواسته شیوه های متفاوتی از زیست اخلاقی را به مخاطبان خود، بهویژه نوجوانان و جوانان عرضه می کنند،
✦ ۲. تضعیف میزان اعتبار و تاثیر نهادهای سنتی اخلاق مثل خانواده، روحانیون، آموزش و پرورش، و رسانههای رسمی،
✦ ۳. دستیابی نسل جوان به آثار متعدد در زمینه اخلاق، و آشنایی با اندیشهها و دیدگاههای اخلاقی متفاوت یا متضاد با آموزههای اخلاقی دینی و فرهنگی خود،
✦ ۴. آشنایی این نسل با شیوه زیست جوامع دیگر، که حامل هنجارهای اخلاقی متفاوت با زیست سنتی ماست.
🔹بدون شناخت این مولفهها، نه میتوان ماهیت تغییرات را شناخت، نه برای مواجهۀ درست با آنها راهکار ارائه کرد.
۱۳ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
♨️جامعنگری؛ شرط لازم برای فهم تاثیر شبکهها
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۷)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🖌شبکههای اجتماعی امروزه صرفا وسیله اطلاعرسانی نیستند و به ابزاری برای رتق و فتق امور فردی و اجتماعی شهروندان تبدیل شدهاند. براین اساس، طبیعتا تاثیرات (خوب و بد)شان هم همه حوزههای زندگی را در بر میگیرد؛ از زندگی شخصی و خانوادگی گرفته، تا زندگی شغلی، موقعیت اجتماعی، مراوده و ارتباط با دیگران، کنشگری سیاسی و اجتماعی، و ده ها مورد دیگر.
🖌از این رو، کسانی که در صدد بررسی تاثیرات اخلاقی این فناوری هستند بایستی:
✦ ۱. نگاهی جامعنگر داشته باشند تا بتوانند همه ابعاد این تاثیرات را بشناسند و بهطور واقعبینانه برای مواجهه درست با آنها سیاستگذاری و برنامهریزی کنند،
✦ ۲. توجه کنند که این تاثیرات در فضای مجازی باقی نمیماند و بر سبک زندگی افراد در فضای فیزیکی هم تاثیر میگذارد،
✦ ۳. بدانند که این تاثیرات منحصر به زمان حال نمیشود و نسلهای آینده را هم در بر میگیرد، چرا که کاربران جوان امروز، هم پدرومادرها و مدیران آینده هستند، هم الگو و مربی اخلاقی نسل های بعدی.
۱۱ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🔵 آیینه است چو در آن نیک بنگری
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۵)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🏁آیا شبکههای اجتماعی اخلاق و رفتار جامعه را تغییر میدهد؟ بله، اما ... این تنها کارکرد شبکهها در این زمینه نیست. نکته مهمی که افراد و نهادهای مرتبط با اخلاق و تعلیم و تربیت و فضای مجازی باید به آن توجه کنند این است که شبکههای اجتماعی هم «عامل» تغییرات اخلاقی جامعه است، هم مثل یک آینه، «راوی» و حکایتگر آن.
🏁عامل بودن که مشخص است، اما روایتگری به این معناست که شما با تامل و دقت در گفتار ورفتار ایرانیان، بویژه نسل جوان، در شبکههای اجتماعی، میتوانید تا حد زیادی نوع،میزان، و چگونگی تغییرات اخلاقی آنها را مشاهده کنید.
🏁 آیا این کار با مشاهده فضای فیزیکی مقدور نیست؟ چرا هست، ولی نه کاملا. چرا که کاربران ایرانی، درست یا نادرست، تصور میکنند در فضای مجازی محدودیت کمتری برای نشان دادن سبک زندگی دلخواه خود دارند تا در فضای فیزیکی. از این رو در آن فضا کمتر خود را سانسور میکنند.
❗️البته آن تغییرات کمکم در فضای فیزیکی هم خود را نشان میدهد؛ اما چون آهسته است دیر متوجه میشویم.
۹ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🎯 پیشنهاد یک چارچوب پژوهشی برای بررسی تاثیرگذاری اخلاقی شبکهها
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۳)
✍🏼حسینعلی رحمتی
📚تاثیرگذاری شبکههای اجتماعی بر تغییرات اخلاقی و هنجاری جامعه آنچنان موضوع مهمی است که بدون بررسی در قالب یک کتاب یا پایاننامه نمیتوان ابعاد و زوایای آن را به خوبی کاوید.
📚 در صورتی که پژوهشگری بخواهد این کار را انجام دهد موارد زیر به عنوان مهمترین محورهای تحقیق به او پیشنهاد میشود (البته این موارد قابل کاهش و افزایش است):
۱. مقصود از تاثیرگذاری اخلاقی شبکهها،
۲. مصادیق و نشانههای این تاثیرگذاری،
۳. کارکرد دوگانه شبکهها (تاثیرات مثبت و منفی)،
۴. علل و عوامل تاثیرگذاری شبکهها،
۵. مهمترین عرصههای تاثیرگذاری شبکهها (مثلا سبک زندگی، آموزش و پرورش، خانواده، و مراودات اجتماعی)،
۶. بایستههای مواجهه درست با مسئله تاثیرگذاری شبکهها،
۷. وظایف افراد و نهادهای مسوول و موثر دراین زمینه،
۸. چالشهای عملی و نظری فراروی مواجهه با تاثیر شبکهها،
۹. راههای حل این چالشها،
۱۰. چگونگی افزایش سواد رسانهای و تربیت اخلاقی کاربران.
۷ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
❇️ شبکه؟ نه، چیزی فراتر: هنجارساز
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۱)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🤔خوشمان بیاید یا نه، شبکههای اجتماعی امروزه جزء جداییناپذیر زندگی و مونس شبانهروزی ما ایرانیان از خُرد و کلان شده است؛ مثل چند میلیارد انسان دیگر در سراسر کره زمین.
🤔از مردم عادی انتظاری نیست، ولی برای افراد و نهادهایی که درباره اخلاق و فرهنگ و فناوری در جامعه ما دغدغه یا وظیفه دارند بدترین کار آن است که شبکهها را فقط شبکه ببینند و برخلاف نصحیت مولانا که گفت «تو مشو بر ظاهر هزلش گرو»، از تاثیر آنها بر ایجاد تغییر و تحولات اخلاقی و هنجاری در جامعه غافل شوند؛ بهویژه که این تحولات چون غیرمستقیم و با شیب ملایم انجام میشود در بدو امر چندان به چشم نمیآید، و زمانی خود را نشان میدهد که کار از کار گذشته است.
❗️اگر پذیرفتیم شبکههای اجتماعی یک عامل «هنجارساز» شدهاند، بایستی آستین همت را بالا زده و آن را دستمایه یک پروژه مطالعاتی قرار دهیم. این کار بیش از همه بر عهده حوزههای علمیه، شورای عالی انقلاب فرهنگی، شورای عالی فضای مجازی، و دیگر سازمانهای فرهنگی و تبلیغی است.
۵ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🖤 نه.. بعد از شما، نه دیگر آن خانه خانه شد، نه آن گلها گل شدند، نه ما آن آدمهای قبلی.
دیماه ۱۳۹۹ و دیماه ۱۴۰۰ به فاصله یکسال، چراغ خانه را برای همیشه خاموش کردید، کلید غم را به ما سپردید، و سر بر آن سویِ بیسو نهادید.
🖤گویی دستی از جایی بر آمد، ساعت حیات را متوقف کرد، و تیکتاکهای شادی را از ما ربود.
و ما را تنها گذاشت، با تصویر و تصوراتی شورانگیز از دیرزمانی که با شما زیستیم.
🖤 همواره دعایتان میکنیم به خیر، که برای ما و دیگران جز خیر و خوبی نبودید و نخواستید.
شما هم از آن سوی پرچینهای دعا، بخواهید که برایتان مایه آبرو باشیم، و عاقبتمان ختم شود به خیر.
رَبَّنَا اغْفِرْ لِی وَلِوَالِدَیَّ وَلِلْمُؤْمِنِینَ یَوْمَ یَقُومُ الْحِسَابُ🤲
♨️ اخلاق هوش مصنوعی: نه خودباختگی، نه خودشیفتگی؛ فقط خودباوری
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۸)
✍🏼حسینعلی رحمتی
این که بخواهیم کشور عزیزمان محل رجوع همه علاقهمندان و فعالان اخلاق هوش مصنوعی در جهان باشد بسیار خوب و عالی است، اما پیش از آن باید تکلیفمان را با خودمان روشن کنیم و ببینیم نسبت به دیگران از نظر تراث اخلاقی، نیروی انسانی اخلاقپژوه، و زیرساختهای سختافزاری و نرمافزاری چه داریم و چه نداریم. در مواجهه با این موضوع سه نوع رویکرد میتوانیم داشته باشیم:
✦ ۱. خودباختگی:میراث و منابع و آموزههای اخلاقی که در تاریخ ایران و اسلام وجود دارد را نادیده بگیریم یا تحقیر کنیم و تصور کنیم«مرغ همسایه غاز است»
✦✦ ۲. خودشیفتگی: گمان کنیم همه علوم و معارف مرتبط با اخلاق و فناوری نزد ماست و نیازی به دیگران نداریم
✦✦✦ ۳. خودباوری: هم به غنای منابع اخلاقی و توان علمی اندیشمندان خودمان ایمان داشته باشیم، هم خود را نیازمند مراجعه به اندیشههای جوامع دیگر و تعامل با گفتمانهای دیگر بدانیم.
📍 دیدگاه سوم واقعبینانهتر و کاربردیتر است؛در دنیای امروز.
۲ دی ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
یلدا؛ فرصتی برای یک دقیقه بیشتر با هم بودن مبارک
Читать полностью…
💠📣 نشست علمی "بازخوانی سیره نبوی (صلی الله علیه و آله و سلم) در راستای تاثیرگذاری اخلاقی در فضای مجازی" برگزار می شود
🔷ویژه ششمین همایش علوم انسانی – اسلامی، پژوهش و فناوری با محوریت "مکتب و سیره پیامبر اعظم (صلی الله علیه و آله و سلم)؛ علوم انسانی اسلامی انسان ساز و جامعه پرداز"
🎤 ارائه کننده:
🔸حجت الاسلام دکتر حسینعلی رحمتی
(عضو هیأت علمی پژوهشگاه قرآن و حدیث)
🎙دبیر علمی:
🔹دکتر عبدالله عمادی
(عضو هیأت علمی پژوهشگاه قرآن و حدیث)
🗓 زمان: یکشنبه ۳۰ آذر ماه ۱۴۰۴
🕚 ساعت: ۱۳ تا ۱۵
🔺 مکان:
قم، پژوهشگاه قرآن و حدیث، طبقه دوم، سالن جلسات
↙️ لینک ورود به جلسه 👇
https://vc1.qhu.ac.ir/p-neshast
◀️ ادامه خبر👇
https://riqh.ac.ir/ZjN
🌐 اطلاع رسانی اخبار و برنامه های پژوهشگاه قرآن و حدیث 👇
https://www.riqh.ac.ir
@quran_hadith
شکر معبودا...که میباری بر ما برکاتت را همچنان...
Читать полностью…
🎯 هاب/کانون بودن ایران به چه معناست؟
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۳)
✍🏼حسینعلی رحمتی
⛳️وقتی گفته میشود یک شهر/منطقه/کشور هاب یا کانون چیزی است به این معناست که هرکس در دنیا خواست درباره آن اطلاعاتی کسب کند یا فعالیتی انجام دهد چاره ای جز این ندارد که به آن مکان مراجعه کند؛ حال چه به صورت حضوری، چه از طریق فضای مجازی، چه از طریق مراجعه به آثار مکتوب. بهعنوان نمونه میتوان از برزیل برای قهوه، سوئیس برای ساعت، و «سیلیکون وَلِی» برای فناوری نام برد.
⛳️ ایران هم زمانی کانون مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی در جهان به شمار خواهد آمد که در این زمینه:
۱. بیشترین/مهمترین فیلسوفان و نظریهپردازان را داشته باشد،
۲. بیشترین آثار علمی را منتشر کند،
۳. بیشترین سرمایه مالی را هزینه کند،
۴. بیشترین ترجمه از آثار علمیاش به زبانهای مختلف در دسترس باشد،
۵. بیشترین رویدادهای علمی جهانی را برگزار کند،
۶. بیشترین مراودات را با کشورهای دیگر داشته باشد،
۷. بیشترین میزبانی را از اخلاقپژوهان جهان داشته باشد،
۸. بیشترین جذب دانشجو را داشته باشد.
۲۷ آذر ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
🟣لزوم تبدیل ایران -محوریِ اخلاق هوش مصنوعی به یک دغدغه و گفتوگوی جمعی
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۱)
✍🏼حسینعلی رحمتی
✦ هوش مصنوعی در ایران هم مثل دیگر کشورها در حال تسخیر همه ساحتهای زندگی فردی و اجتماعی انسان امروز است، و این تازه اول کار است. به موازات توسعه هوش مصنوعی، طبیعتا دغدغهها و مسائل اخلاقی آن نیز افزایش خواهد یافت. ازاینرو همانطور که نمیشود هوش مصنوعی را کنار گذاشت، اندیشهورزی اخلاقی درباره آن را نیز نمیتوان رها کرد. این هرچند یک مسوولیت جهانی است، اما به نظر می رسدکشور عزیزمان ایران ظرفیت آن را دارد که تبدیل به کانون / قطب/ محور (Hob) مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی در جهان شود.
✦✦ از این رو همه کسانی که دل در گروی اخلاق و هوش مصنوعی، و سربلندی ایران دارند (بهویژه نهادهای علمی و حاکمیتی) بایستی این موضوع را تبدیل به یک گفتوگوی جمعی کنند و ضرورتها، ظرفیتها و بایستههای آن را بررسی کنند.
📍ایران شاید در زمینههای فنی هوش مصنوعی فعلا نتواند از برخی کشورها پیشی بگیرد، اما در زمینه اخلاقپژوهی آن میتواند. اگر بخواهیم.
۲۵ آذر ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
ای قادر حفیظ مطلق!
در این گاهِ دعا میخوانیمت که ملک و ملت ما را از گزند بدخواهان در امان داری، و سایهسار دست مهربانات همواره بر سر این دیار، دایر باشد🤲
۱۱ بهمن ۱۴۰۴
📚چارچوب مطالعاتی اخلاق هوش مصنوعی و پیشرفت
📊اخلاق هوش مصنوعی و الگوی پیشرفت در ایران (۲)
✍🏼حسینعلی رحمتی
📌برنامه پیشرفت و توسعه اگر نگوییم مهمترین، یکی از مهمترین کلانبرنامههای جامعه است که مسوولیت آن بر عهده حکومت است. از سوی دیگر امروزه هوش مصنوعی یکی از عوامل موثر در این زمینه است، و با توجه به پیامدهای اخلاقی که دارد سه ضلعیِ «اخلاق، توسعه، و هوش مصنوعی» بایستی در حد یک کلانپروژه مطالعاتی مورد توجه حاکمیت و اخلاقپژوهان قرار گیرد. برخی از مهم ترین محورهای این پژوهش از این قرار است:
✦ ۱. تعریف و تفاوت پیشرفت، رشد، و توسعه،
✦ ۲. نسبت اخلاق و توسعه،
✦ ۳. کارکردهای هوش مصنوعی در فرایند توسعه،
✦ ۴. جایگاه اخلاق هوش مصنوعی در اسناد بالادستی توسعه،
✦ ۵. فرصتها و بایستههای اخلاقی استفاده از هوش مصنوعی در توسعه،
✦ ۶. چالشهای اخلاقی این کار،
✦ ۷. راهکارهای کاهش یا حل این چالشها،
✦ ۸. وظایف هریک از نهادهای ذینفع،
✦ ۹. سازوکار نظارت بر اجرای وظایف،
✦ ۱۰. مزیت های اخلاق دینی در این زمینه.
🖌 ساختار کامل این پژوهش باید با مشارکت صاحبنظرات تدوین شود.
۱۶ دی ۱۴۰۴
#پیشرفت_ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
♻️در برابر تاثیرات توقفناپذیر شبکهها چه باید کرد؟
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(قسمت ۱۰ و پایانی)
✍🏼حسینعلی رحمتی
⏳عمر شبکههای اجتماعی تا چه زمانی است؟ نمیتوان پاسخ روشنی داد، بهویژه که هیچ بعید نیست در آیندهای دور یا نزدیک، کمکم هوش مصنوعی جای شبکهها را بگیرد، ولی بههرحال تا آن زمان باید اصل را بر این گذاشت که شبکههای اجتماعی همچنان یارِ گرمابه و گلستان زندگی فردی و اجتماعی ما خواهند بود، و طبیعتا تاثیرات خوب و بد اخلاقی خود را خواهند داشت.
⏳بنابراین، بررسی چرایی و چگونگی این تاثیرات، و روش مواجهه درست با آنها همچنان باید دغدغه و دستور کار همه اخلاقگرایان و اخلاقاندیشان، بهویژه نهادهایی چون حوزههای علمیه وپژوهشگاه فضای مجازی باشد. این بررسی باید مداوم، عمیق، همهجانبه، بهصورت بینرشتهای و با مشارکت صاحبنظران رشتههای مختلف انجام، و به برنامههای عملی منتهی شود.
🔘 تجربه نشان داده مردم شبکههای اجتماعی را از زندگی خود حذف نخواهند کرد، و منتظر پژوهشهای اخلاقی هم نمینشینند.ما هستیم که باید موضوع را جدی بگیریم، که نگرفتهایم؛متاسفانه.
۱۴ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
✳️ راستی؛ چرا تاثیر میگذارند؟
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۸)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🎼 اگر بپذیریم شبکهها میتوانند جای خوب و بد را در ذهن (و رفتار) مخاطب تغییر دهند، آنگاه این سوال پیش میآید: «چرا؟».
دانستن این چرایی، بهخصوص برای دستاندرکاران اخلاق و تربیت و رسانه از این جهت مهم است که هم به شناخت منطق تاثیرات اخلاقی شبکهها کمک میکند، هم به «چگونگی» برنامهسازی برای نسل جوان.
🎼 با نگاهی به محتواهای مورد اقبال این نسل در شبکهها موارد زیر را میتوان از مهمترین عوامل جذب و تاثیر بر آنان دانست:
✦ ۱. توجه به نیازهای مخاطب(مثل سرگرمی و تفریح)،
✦ ۲. دادن اولویت به موضوعات مورد علاقه آنان (مثل ارتباط با دیگران، و کسب درآمد)،
✦ ۳. استفاده از قالبهای جالب (مثل عکس و فیلم)،
✦ ۴. استفاده از روشهای جذاب (مثل موسیقی و ترانه و طنز)،
✦ ۵. فراهم کردن امکان مشارکت فعال (مثلا از طریق مسابقه، کامنت، و لایک)،
✦ ۶. استفاده ازواژگان و ادبیات نسل جوان،
✦ ۷. پرهیز از نصیحت کردن،
✦ ۸. دور زدن محدودیتها، و نوعی عصیان علیه عرف و عادتها و هنجارهای رسمی جامعه.
۱۲ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🟣«نقطهگذاری اخلاقی»، لازمهٔ درک تغییرات آهسته و پیوسته
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۶)
✍🏼حسینعلی رحمتی
✔️«از کی این جوونا اینقدر بهراحتی کارای زشت را انجام میدهند؟»، «معلوم نیست چرا اخلاق و رفتار جوونها اینجور شده»، «این بچه که پدرومادرش آدمای خوبی هستند، چرا خودش اینجوریه؟». اینها برخی از پرسشهایی است که امروزه ما بزرگترها میپرسیم، وقتی میبینیم گفتار و رفتار بخشی از جوانها در فضای مجازی(و فضای فیزیکی)با آنچه ما از آنها انتظار داریم در تضاد است.
✔️ واقعیت این است که یکی از عوامل این تغییرات، شبکههای اجتماعی است، ولی چون بهصورت غیرمستقیم، آهسته و پیوسته است نهتنها برای بزرگترها که برای خود کاربران هم گاه ملموس نیست. مثلا نوجوانی که در فضای مجازی به دیدن ویدیوهای شوخی جنسی یا پوشیدن لباسهای بدننما عادت میکند کمکم زشتی این رفتارها برایش از بین میرود و انجام آنها را «خیلی هم بد نمیداند». و این یعنی تغییر هنجارهای اخلاقی.
🚩 افراد و نهادهای دغدغهمند اخلاق و تربیت بایستی این تغییرات را مدام بررسی، و نقطهگذاری کنند تا متوجه شیب آنها بشوند.
۱۰ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🌀ضرورت توجه به کارکرد دوگانه شبکهها
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۴)
✍🏼حسینعلی رحمتی
▪️شبکههای اجتماعی روی اخلاقیات جامعه تاثیر میگذارند، اما «این تاثیرات مثبت است یا منفی، یا هردو؟». پاسخ به این پرسشِ بهظاهر ساده، در نوع مواجهه و تصمیمگیری ما درباره شبکهها تاثیر جدی دارد؛ بهویژه اگر تصمیمگیرنده در مسند سیاستگذاری و برنامهریزی درباره شبکهها باشد.
▪️واقعیت این است که شبکهها تاثیر دوگانه دارند؛ یعنی گاه موجب فرهنگسازی نسبت به کارهای خوب شدهاند (مثل حساسیت به حفظ محیط زیست، و پرهیز از شوخی نامناسب با اقوام و مذاهب)، و در برخی موارد هم کارهای زشت را زیبا جلوه دادهاند (مثل برگزاری جشن طلاق، شوخی جنسی با دختران، بدننمایی زنان، و رابطه بیضابطه با غیرهمجنس).
📌از این رو، انصاف اقتضا میکند هر دو کارکرد شبکهها در عرصههای مختلف، از فکر و اعتقاد گرفته، تا خوراک و پوشاک، مراودات، خانواده، و اشتغال، بررسی شود. توجه فقط به تاثیرات منفی شبکهها هم موجب محروم شدن از کارکردهای مثبت آنها میشود، هم جامعه، بهویژه نسل جوان را در برابر ما قرار میدهد.
۸ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🔵خوردن پیتزا اخلاقی است؟ البته بحث از پیتزا نیست
📍نقش شبکههای اجتماعی در تغییرات اخلاقی جامعه(۲)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🍕اگر کسی به مادربزرگهای ما پیتزا تعارف میکرد بعید بود بخورند چون با ذائقه غذاییشان سازگار نبود. اما بچههای ما نه پیتزا که دهها نوع غدای دیگر را هم میخورند؛ چرا؟ چون با مجموعهای متنوع از غذاها آشنا شده و دیدهاند که هزاران نفر در دنیا این غذاها را میخورند.
🍕حضور در شبکههای اجتماعی هم، چنین حالتی دارد؛ یعنی به مرور قضاوت افراد را نسبت به کارهای خوب و بد تغییر میدهد. درنتیجه، برخی از آنچه نسل بزرگترها بد میدانند نسل جدید بد نمیداند، و برعکس. و این یعنی شبکه ها میتوانند نظام ارزشداوری کاربران خود را تغییر دهند (در کنار عوامل دیگر).
👨❤️👨مصادیق این تغییرات زیاد است. مثلا در گذشته (و حتی الان) بسیاری از خانوادهها نشان دادن تصاویر عروسی را به افراد غریبه، کاری نادرست میدانستند، ولی امروزه برخی از کاربران زشت نمیدانند و حتی خصوصیترین مسائل زندگیشان را با دیگران به اشتراک میگذارند. یعنی با تکرارش در شبکهها،قباحتش ریخته و تا حدودی فراگیر شده است.
۶ دی ۱۴۰۴
#تحولات_اخلاقی_جامعه
🟢نه ناامیدی، نه خوشخیالی؛ تدبیر و برنامهریزی
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (قسمت ۱۰ و پایانی)
✍🏼حسینعلی رحمتی
✦ تبدیل ایران به مرکز جهانی مطالعات اخلاق هوش مصنوعی فعلا در حد یک ایده است و با این امید مطرح میشود که انشاءالله روزی تحقق پیدا کند. اما اجرایی شدن آن در گام نخست مستلزم احساس ضرورت آن است، در گام دوم، ترسیم وضعیت مطلوب، و در گام سوم شناخت وضعیت موجود و برنامهریزی برای رسیدن وضع مطلوب.
✦ وجود ظرفیتهای علمی و نیروی انسانی در کشورمان رسیدن به چنین هدفی را امکانپذیر مینماید، اما عظمت این کار از یک سو، و کارنامه ضعیف فعلی ما در زمینه اخلاق هوش مصنوعی از سوی دیگر، نشان میدهد که در عین امیدواری نباید نسبت به تحقق آن در کوتاهمدت خوشبین باشیم.
✦بنابراین، بر فرض پذیرش اصل ضرورت آن، برای عملی شدنش بایستی با توجه به نیازها و امکانات، برای یک دوره مثلا دهساله، برنامههای کوتاه، میان، و بلندمدت را طراحی شود.وچاره ای بیاندیشیم که کار متوقف نشود.
🔻جهت این امور باید یک دبیرخانه تشکیل، و از ظرفیتهای داخل و خارج کشور استفاده شود.
۴ دی ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
💢 تکیه بر جای بزرگان؟ آری، اما بی مایه فطیر است
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۹)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🔹این که جناب حافظ شیرازی فرموده «تکیه بر جای بزرگان نتوان زد به گزاف/ مگر اسباب بزرگی همه آماده کنی» دقیقا خطابش به ما بوده که اگر میخواهیم کشورمان قطب اخلاقاندیشی و اخلاقپژوهی هوش مصنوعی در جهان شود بایستی آستین همت را بالا بزنیم و مقدمات آن را فراهم کنیم.
🔹 یکی از این مقدمات، «تولید محتوا» است که مجموعهای وسیع را در بر میگیرد، از جمله:
✔️ ۱. تالیف محتوای مکتوب از قبیل کتاب، مقاله، پایاننامه درباره اخلاق هوش مصنوعی،
✔️ ۲. ترجمه و انتشار این آثار به زبانهای مختلف،
✔️ ۳. احیا، بازخوانی، و معرفی جهانی آثار اخلاقی و فلسفی اسلام و ایران،
✔️ ۴. معرفی اندیشمندان کشورمان و تبیین دیدگاههای آنان در موضوعاتی که برای اخلاق هوش مصنوعی به کار میآید،
✔️ ۵. دیجیتال کردن همه این موارد، و انتشار آنها در فضای مجازی (جهت تولید خوراک برای چتباتها).
❗️البته انجام این کارها بدون همکاری همه دستگاههای مرتبط امکانپذیر نخواهد بود.
۳ دی ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
💢نهادهای حاکمیتی و اخلاق هوش مصنوعی: زمینهسازی، تسهیلگری، پشتیبانی
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۷)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🔹تبدیل ایران به مرکز جهانی مطالعات اخلاق هوش مصنوعی یک پروژه کلان ملی، و در نتیجه مستلزم همفکری، همدلی، همراهی و همکاری همه نهادهای حاکمیتی و غیرحاکمیتی مرتبط با این موضوع است. برای این کار بایستی در یکی از نهادهای موجود، یک دفتر یا ستاد تشکیل شود تا نقطه اتصال همه ذینفعان باشد، وظایفشان را مشخص، و انجام آنها را پیگیری کند.
🔹در این میان، وظایف نهادهای حاکمیتی، به ویژه قوای سهگانه، بیشتر ناظر به زمینهسازی، تسهیلگری و پشتیبانی است (مسائل محتوایی برعهده مراکز حوزوی و دانشگاهی است). برخی از کارهایی که نهادهای حاکمیتی میتوانند انجام دهند:
▪️ ۱. تهیه زیرساختهای سختافزاری و نرمافزاری،
▪️ ۲. تدوین سیاستهای بالادستی، و قوانین مورد نیاز،
▪️ ۳. تامین هزینهها و امکانات لجستیکی،
▪️ ۴. فراهم کردن امکان مسافرتهای علمی محققان به داخل و خارج،
▪️ ۵. مهیا نمودن زمینه همکاری موسسات داخلی و خارجی جهت فعالیتهای علمی مشترک.
۱ دی ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
🕌حوزههای علمیه و مسوولیت خطیر ناوبری اخلاق هوش مصنوعی
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۶)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🔻در صورتی که بخواهیم کشورمان تبدیل به مرکز مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی در جهان شود، یکی از لوازم آن این است که افراد و نهادهای مرتبط با اخلاق در این زمینه به طور جدی فعال شوند. با توجه به اینکه رسالت اصلی یا یکی از مهمترین رسالتهای حوزههای علمیه تبلیغ اخلاق و پاسخ به مسائل اخلاقی است، طبیعتا این نهاد بیش از دیگران در این زمینه مسوولیت دارد.
🔻 اما حوزه و حوزویان برای ایفای این وظیفه خطیر بایستی:
✦ ۱. به این مسوولیت وقوف کامل داشته باشند،
✦ ۲. «عالِم به زمان» خود باشند ولی زمانهای که از تحت تاثیر هوش مصنوعی و چالشهای اخلاقی آن است،
✦ ۳. نگاهشان جهانی و فراتر از مرزهای جغرافیایی کشور باشد،
✦ ۴. ظرفیتهای اخلاق اسلامی برای جهانی شدن را شناسایی کنند،
✦ ۵. به تربیت نیروهای متخصص اخلاق همت گمارند،
✦ ۶. ضرورتها و بایستههای حضور در رویدادها ی جهانی را بدانند،
✦ ۷. برای ایفای مسوولیت خود سیاستگذاری و برنامهریزی داشته باشند.
۳۰ آذر ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
🚩 ظرفیتهای کشورمان برای تبدیل شدن به کانون اخلاقپژوهی هوش مصنوعی
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۵)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🔹کشور ما اگر بخواهد به یک مرکز جهانی در زمینه مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی تبدیل شود بایستی برخی فعالیتهای مقدماتی را انجام دهد که یکی از آنها شناسایی ظرفیتهای بالفعل و بالقوه خود در این زمینه است. این کار البته بایستی به صورت دقیق و براساس بررسیهای میدانی انجام پذیرد، اما اجمالا میتوان این موارد را بهعنوان برخی از ظرفیتها و مزیتهای نسبی ما در این عرصه برشمرد:
✦ ۱. نیروی انسانی: وجود صدها استاد، دانشجو، طلبه و محقق آزاد در زمینه اخلاق، همچنین اساتید و دانشجویان فراوان در رشتههایی چون هوش مصنوعی،
✦ ۲. امکانات ستادی: دهها مرکز مطالعاتی اخلاق و علوم مرتبط در حوزه و دانشگاه، همچنین در زمینه فناوری و هوش مصنوعی در دانشگاهها،
✦ ۳. گنجینه غنی آثار و سابقه تاریخی درخشان اندیشههای اخلاقی در ایران،
✦ ۴. آموزههای اخلاقی فراوان در منابع دینی، همچنین عقلانیت موجود در آموزههای شیعی که راه را برای هماندیشیهای مشترک میگشاید.
۲۹ آذر ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
⭕️ هاب/کانون شدن ایران چه مزایا و منافعی برای کشورمان دارد؟
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۴)
✍🏼حسینعلی رحمتی
برای فهم ضرورت تلاش، سرمایهگذاری و برنامهریزی برای تبدیل ایران به مرکز جهانی مطالعات اخلاق هوش مصنوعی، باید توجه کنیم که این کار مزیتها و منافع فراوانی برای کشورمان دارد که از آن جمله است:
✦ ۱. معرفی ظرفیتهای اخلاق اسلامی و فرهنگ ایرانی در تدبیر اخلاقی فناوری های جدید،
✦ ۲. معرفی توانمندیهای محققان و مراکز اخلاقپژوه ایرانی به کشورهای دیگر،
✦ ۳. ارتقای افق دید و افزایش سطح دانش اخلاقپژوهان کشورمان بهخاطر حضور جدی در فرایندهای جهانی اخلاق هوش مصنوعی، و مراودات علمی با دیگر کشورها،
✦ ۴. افزایش اعتبار علمی و قدرت نرم ایران در منطقه و جهان و شکل گیری نوعی «دیپلماسی علمی پژوهشی» (شبیه دیپلماسی ورزشی در برخی کشورها)،
✦ ۵. افزایش میزان تاثیرگذاری ایران در رویدادهای علمی و سیاستگذاریها جهانی در زمینه اخلاق هوش مصنوعی،
✦ ۶. ایجاد فرصتهای جدید شغلی و درآمدزایی برای افراد و موسسات کشور،با انجام پروژههای مشترک و جذب دانشجو.
۲۸ آذر ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
📚چارچوب پژوهش درباره «تبدیل ایران به کانون جهانی اخلاقپژوهی هوش مصنوعی»
ا🇮🇷 تبدیل ایران به کانون جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی (۲)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🖍با توجه به اهمیت «تبدیل ایران به مرکز جهانی مطالعات اخلاقی هوش مصنوعی»، این موضوع ظرفیت آن را دارد/و باید در قالب یک پایاننامه یا مقاله مورد تامل و تحقیق قرار گیردتا همه ابعاد و زوایای آن کاویده میشود.
🖍برخی از مهمترین محورهایی که در این پژوهش باید مورد بررسی قرار گیرد از این قرار است:
۱. اهمیت هوش مصنوعی در دنیای امروز و لزوم مطالعات اخلاقی درباره آن،
۲. تعریف کانون (هاب) مطالعات اخلاقی،
۳. ضرورت تبدیل شدن ایران به این کانون،
۴. منافع و مزیتهای این کار،
۵. امکانات و ظرفیتهای موجود در ایران در این زمینه،
۶. بایسته ها و مقدمات لازم برای تبدیل شدن به کانون (از جمله: درک ضرورت آن توسط نهادهای علمی و حاکمیتی، تربیت نیرو، ایجاد مراودات جهانی، تهیه زیرساختهای نرمافزاری و سختافزاری، ستاد مدیریت واحد، سیاستگذاری و برنامهریزی)،
۷. شناسایی چالشهای محتوایی، ساختاری و اجرایی، و ارایه راه حل برای آنها.
۲۶ آذر ۱۴۰۴
#ایران_اخلاق_هوش_مصنوعی
♨️زن ایرانی و فضای مجازی؛ موضوع؟ مسئله؟ راه حل؟
♈️تصویر اخلاقی زن ایرانی در فضای مجازی (قسمت ۱۰ و پایانی)
✍🏼حسینعلی رحمتی
🖌با تامل در سیر تحولات مربوط به «زن» و «فناوری» در کشور ما طی چند دهه گذشته، میتوان گفت این فرایند در سالهای آینده با شدت و قوت بیشتری ادامه خواهد یافت. یعنی روزبهروز بر میزان حضور خانمها در فضای مجازی، بهویژه شبکههای اجتماعی، و هوش مصنوعی، چه بهعنوان کاربران معمولی چه بهعنوان فعالان و برنامهسازان و برنامهنویسان افزوده خواهد شد. و البته بهموازات آن، از منظر اخلاقی، مسائل و موضوعات جدیتری مطرح خواهد شد.
🖌 بنابراین، همه افراد و نهادهایی که در زمینه اخلاق، فناوری و زنان دغدغه یا مسوولیت دارند بایستی بهطور مداوم این عرصه را رصد کرده و درباره آن تحقیق و تامل و سیاستگذاری و برنامهریزی داشته باشند.
📌اما شرط موفقیت آنها این است که زنان و دختران را بخش مهمی از راه حل بدانند، به آنها اعتماد کنند، و در همه فرایندها، از تامل تا تحقق، مشارکتشان دهند. زنان و دختران ایرانی این ظرفیت و توانایی را دارند.
۲۴ آذر ۱۴۰۴
#زن_ایرانی
💥«اندکی اندیشه» ضرر ندارد