۱. ژنوم ویروس SARS-CoV-2 دقیقاً از چه نوع اسید نوکلئیکی تشکیل شده است؟ (جنس، تعداد رشته و قطبیت را ذکر کنید).
Читать полностью…
یه ازمون پنج سواله شب از کرونا داریم 🦠
با جایزه🎁🎁
🎉 روز دانشجو مبارک!
🔹 راه آیندهی پزشکی از تلاش امروز شما میگذرد
🌟تا 35% تخفیف ویژه روی دورههای آموزشی لینوم برای دانشجویان پزشکی فعال شد!
🔻جامع علوم پایه (پلاس)
🔻جامع آناتومی
🔻میکروب شناسی
🔻فیزیولوژی
🔻جامع نکته و تست علوم پایه
🔻تفکر نقاد
🔻انگلیسی برای پزشکان
🔻و دوره های دیگر ...
آناتول برویارد (منتقد ادبی که سرطان گرفت و درباره پزشکش نوشت)
این جمله از زبان "بیمار" است. کتاب: "Intoxicated by My Illness".
«من فقط یک پزشک باسواد نمیخواهم. من پزشکی میخواهم که وقتی وارد اتاق میشود، "روحش" را هم با خودش بیاورد. من میخواهم او کمی از ترسِ من بترسد. میخواهم وقتی به عکسهای من نگاه میکند، فقط تومور را نبیند، "من" را ببیند که دارم غرق میشوم. پزشکی که فقط علم دارد، یک تکنیسین است؛ من برای زنده ماندن به یک انسان نیاز دارم.
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
درسنامه جامع راههای نخاعی و سندرم براون-سکوارد
موضوع: آناتومی عملکردی راههای صعودی و نزولی نخاع + تحلیل دقیق قطع نیمه نخاع.
🧠 نقشه راه سیستم عصبی: تفاوتهای حیاتی DCML و Spinothalamic
برای تحلیل هر ضایعه نخاعی، باید ۳ مسیر اصلی (شاهراههای نخاع) را مثل کف دست بشناسید. تفاوت اصلی این راهها در «محل تقاطع» (Decussation) آنهاست. جایی که مسیر از چپ به راست (یا برعکس) میرود، تعیینکننده علائم بالینی است.
1️⃣ راه ستون خلفی-نوار داخلی (DCML)
وظیفه: حس لمس دقیق (Fine Touch)، ارتعاش (Vibration) و حس وضعیت (Proprioception).
مسیر:
نورون اول وارد نخاع میشود و بدون تقاطع در ستون خلفی (Dorsal Column) بالا میرود.
در بصلالنخاع (Medulla) به هستههای گراسیل و کونئاتوس میرسد.
محل تقاطع: در بصلالنخاع تقاطع انجام داده و به عنوان نوار داخلی (Medial Lemniscus) بالا میرود.
⚠️ نتیجه بالینی: آسیب در نخاع باعث از دست رفتن حس عمقی و ارتعاش در همان طرف (Ipsilateral) میشود.
2️⃣ راه اسپاینوتالامیک (Spinothalamic / Anterolateral)
وظیفه: حس درد (Pain)، حرارت (Temperature) و لمس خشن.
مسیر:
نورون اول وارد نخاع میشود.
محل تقاطع: بلافاصله (یا با ۱ تا ۲ قطعه صعود در راه لیساور) در همان سطح ورود در نخاع تقاطع میکند و به طرف مقابل میرود.
در ستون قدامی-جانبی بالا میرود.
⚠️ نتیجه بالینی: آسیب در نخاع باعث از دست رفتن حس درد و حرارت در طرف مقابل (Contralateral) میشود.
3️⃣ راه کورتیکواسپاینال جانبی (Lateral Corticospinal)
وظیفه: حرکت ارادی اندامها (Motor).
مسیر:
از کورتکس مغز میآید.
محل تقاطع: در بخش تحتانی بصلالنخاع (Pyramids) تقاطع میکند.
در طناب جانبی نخاع پایین میآید.
⚠️ نتیجه بالینی: آسیب در نخاع باعث فلج اسپاستیک (Upper Motor Neuron) در همان طرف (Ipsilateral) میشود.
🔪 تحلیل بالینی شاهکار: سندرم براون-سکوارد (Brown-Séquard Syndrome)
سناریو: فردی با چاقو ضربه خورده و نیمه راست نخاعش در سطح T10 قطع شده است. چه علائمی میبینیم؟
اینجا باید «قانون تقاطع» را اعمال کنیم:
🔴 ۱. علائم در همان طرف ضایعه (راست):
فلج حرکتی (Motor): چون راه کورتیکواسپاینال قبلاً در بصلالنخاع تقاطع کرده و پایین آمده، پس قطع آن در سمت راست باعث فلج پای راست میشود.
از دست دادن حس عمقی و ارتعاش (DCML): چون این راه در نخاع مستقیم بالا میرود (و هنوز تقاطع نکرده)، پس حس عمقی پای راست از بین میرود.
🔵 ۲. علائم در طرف مقابل ضایعه (چپ):
از دست دادن حس درد و دما (Spinothalamic): فیبرهای درد که از پای چپ میآیند، همان پایین وارد نخاع شده و بلافاصله به سمت راست تقاطع کردهاند تا بالا بروند. پس وقتی نیمه راست نخاع قطع شود، راه دردِ مربوط به پای چپ قطع میشود.
💡 نکته انحرافی آزمون (تله طراح):
چرا سطح بیحسی درد و دما معمولاً ۱ تا ۲ قطعه پایینتر از سطح ضایعه است؟
به دلیل وجود راه لیساور (Lissauer's Tract). فیبرهای درد قبل از ورود به شاخ خلفی و تقاطع، ممکن است ۱ یا ۲ سگمنت بالا بروند. بنابراین اگر ضایعه در T10 باشد، کاهش حس درد و دما در طرف مقابل از حدود T12 شروع میشود.
📝 خلاصه طلایی برای آزمون:
در قطع نیمه نخاع:
حس عمقی و حرکت ⬅️ در همان طرف از بین میرود.
حس درد و دما ⬅️ در طرف مقابل از بین میرود.
#نوروآناتومی #فیزیولوژی #اعصاب #نخاع #علوم_پایه #درسنامه_جامع
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
5️⃣ محیط کشت اختصاصی برای تکثیر و تشخیص انگل لیشمانیا چه نام دارد و انگل در این محیط به کدام شکل تبدیل میشود؟
Читать полностью…
3️⃣ بیماری با علائم «تب طولانی، بزرگشدگی شدید طحال (Splenomegaly) و کاهش تمام ردههای خونی (Pancytopenia)» مراجعه کرده است. تشخیص شما چیست و نتیجه تست مونتنگرو در فاز فعال این بیماری چگونه خواهد بود؟
Читать полностью…
1️⃣ فرم آلودهکننده (Infective) انگل لیشمانیا که از طریق نیش پشه خاکی وارد بدن انسان میشود چه نام دارد و دارای چه ویژگی ظاهری بارزی است؟
Читать полностью…
درسنامه جامع انگلشناسی (لیشمانیا)
موضوع: بررسی انگلهای لیشمانیا از مورفولوژی تا ایمونولوژی و تظاهرات بالینی (سالک و کالاآزار).
🦟 میکروبیولوژی و بالین: انگل لیشمانیا (Leishmania)
لیشمانیا یک تکیاختهی تاژکدار خونی-نسجی است که انگل درونسلولی اجباری سیستم رتیکولواندوتلیال (ماکروفاژها) محسوب میشود. درک دو شکلِ مورفولوژیک این انگل کلید پاسخ به سوالات است.
🔬 ۱. اشکال مورفولوژیک (حیاتی برای تشخیص):
پروماستیگوت (Promastigote):
شکل: دوکی شکل، دارای تاژک آزاد در جلو.
محل زندگی: روده پشه خاکی (ناقل) و محیط کشت.
نکته: فرم «آلودهکننده» (Infective) برای انسان است.
آماستیگوت (Amastigote) یا اجسام لیشمن-دونووان:
شکل: بیضی کوچک، بدون تاژک.
محل زندگی: داخل ماکروفاژهای میزبان مهرهدار (انسان).
نکته: فرم «تشخیصی» (Diagnostic) در نمونههای بافتی است.
🌍 ۲. انواع لیشمانیوز جلدی (سالک) در ایران:
این بخش پای ثابت سوالات بهداشت و انگلشناسی است. تفاوت نوع شهری و روستایی را به دقت به خاطر بسپارید:
نوع شهری (خشک) - Urban/Dry:
عامل: لیشمانیا تروپیکا (L.tropica)
ناقل: پشه خاکی فلبوتوموس سرژانتی.
مخزن: انسان(سگ به ندرت).
ضایعه: دیر باز میشود (۶ ماه)، خشک است و زخم نسبتاً کوچکی دارد.
نوع روستایی (مرطوب) - Rural/Wet:
عامل: لیشمانیا ماژور (L.major)
ناقل: پشه خاکی فلبوتوموس پاپاتاسی.
مخزن: جوندگان صحرایی (مثل موش صحرایی رومبومیس).
ضایعه: زود باز میشود (کمتر از ۴ ماه)، ترشحدار و ملتهب است و ضایعات متعدد دیده میشود.
☠️ ۳. لیشمانیوز احشایی (Kala-azar):
عامل: لیشمانیا اینفانتوم (در ایران) و لیشمانیا دونووانی (در هند).
مخزن اصلی: سگسانان (شغال، سگ).
تظاهرات بالینی: انگل به احشا حمله میکند (طحال، کبد، مغز استخوان).
تریاد کلاسیک: تب نامنظم طولانی + بزرگی طحال (اسپلنومگالی شدید) + پانسیتوپنی (کاهش تمام ردههای خونی).
نکته: پوست تیره میشود (وجه تسمیه کالاآزار: بیماری سیاه).
🛡 ۴. نکات طلایی ایمونولوژی و تشخیص:
تفاوت پاسخ ایمنی در نوع جلدی و احشایی بسیار مهم است:
تست مونتنگرو (Montenegro Skin Test): بررسی ایمنی سلولی (تیپ ۴).
در سالک (جلدی): مثبت است (چون ایمنی سلولی فعال است و بیماری محدود میشود).
در کالاآزار فعال (احشایی): منفی است (بیمار دچار آنرژی یا نقص ایمنی سلولی است). پس از درمان مثبت میشود.
محیط کشت: محیط اختصاصی NNN (نووی-مکنیل-نیکول) که در آن انگل به فرم پروماستیگوت در میآید.
یافته آزمایشگاهی کالاآزار: به دلیل فعالیت بیش از حد لنفوسیت B (برای جبران نقص T)، هایپرگاماگلوبولینمی شدید (پلیکلونال) دیده میشود.
💊 ۵. درمان:
خط اول: ترکیبات آنتیموان ۵ ظرفیتی (مثل گلوکانتیم و پنتوستام).
خط دوم (مقاوم): آمفوتریسین B.
#انگل_شناسی #لیشمانیا #سالک #کالاآزار #علوم_پایه #پاتولوژی #عفونی
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
«علم پزشکی، علم احتمالات است و هنر عدم قطعیت. هیچ "همیشهای" و هیچ "هرگزی" در پزشکی وجود ندارد.»
— ویلیام اسلر | پدر طب داخلی مدرن
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
🫀 بیوشیمیِ گرفتگی عروق: جنگ ApoB-100 با ApoA-I
حتماً شنیدهاید که LDL چربی "بد" و HDL چربی "خوب" است. اما در سطح مولکولی چه اتفاقی میافتد؟ کلید ماجرا در پروتئینهای سطحی (آپوپروتئینها) است.
🔍 نقش LDL (حامل ApoB-100):
وظیفه LDL توزیع کلسترول از کبد به بافتهای محیطی است.
مکانیسم: سلولها گیرندهای دارند به نام LDL-Receptor که ApoB-100 را شناسایی کرده و LDL را میبلعد (Endocytosis).
پاتولوژی: اگر مقدار LDL زیاد باشد یا اکسیده شود، ماکروفاژها در دیواره رگ آنها را میبلعند و تبدیل به سلولهای کفی (Foam Cells) میشوند ⬅️ شروع پلاک آترواسکلروز.
🛡 نقش HDL (حامل ApoA-I):
وظیفه HDL "انتقال معکوس کلسترول" (Reverse Cholesterol Transport) است.
مکانیسم: HDL مثل جاروبرقی در خون میچرخد. پروتئین ApoA-I موجود در سطح آن، آنزیم LCAT را فعال میکند.
کار LCAT چیست؟ کلسترول آزاد را از سطح سلولها برداشته، استریفیه میکند و در مرکز HDL گیر میاندازد تا به کبد برگرداند و دفع کند.
🧬 کاربرد بالینی: هیپرکلسترولمی فامیلیال (Type IIa)
یک بیماری ارثی شایع (اتوزوم غالب) که در بیوشیمی و پاتولوژی بسیار مهم است.
مشکل: نقص ژنتیکی در ساخت یا عملکرد گیرنده LDL.
نتیجه: کبد نمیتواند LDL را از خون جمع کند ⬅️ کلسترول خون به شدت بالا میرود.
علامت: سکته قلبی در سنین پایین (حتی ۲۰ سالگی!) و گزانتوما (رسوب چربی زرد رنگ زیر پوست آرنج یا تاندون آشیل).
💊 نکته فارماکولوژی-بیوشیمی:
داروهای استاتین با مهار آنزیم HMG-CoA ردوکتاز (آنزیم کلیدی ساخت کلسترول)، باعث میشوند کبد احساس کمبود کلسترول کرده و گیرندههای LDL خود را افزایش دهد (Up-regulation).
#بیوشیمی #قلب_عروق #لیپید #کلسترول #فارماکولوژی #علوم_پایه
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
⏳روز آخر بلک فرایدی لینوم ...!
امسال فرصت طلاییه، دورههای علوم پایه پزشکی رو با بیشترین تخفیف دریافت کنید!
جامع علوم پایه (پلاس)
جامع آناتومی
میکروب شناسی
فیزیولوژی
جامع نکته و تست علوم پایه
انگلیسی برای پزشکان
و دوره های دیگر ...
last20
دوستان این خبر برای امروز هست که بسیار هم متاثر کننده است 😢😔
خواستم به جای کیس از این خبر روز و واقعی استفاده کنم
چند تا سوال دارم
۱--چه ویروسی عامل هاری هست؟
۲ــ محل تکثیر اولیه ی این ویروس کجاست؟
۳ــ علائمش چند تا فاز داره(به چند فاز تقسیم میشه)؟
۴ــ اولین اقدام بعد از حادثه ؟
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
باکتریشناسی (مکانیسم توکسینها)
موضوع: دوئل کلستریدیومها: کزاز (Tetanus) در برابر بوتولیسم
🔸 شباهت ساختاری:
هر دو باکتری (Clostridium tetani و botulinum) گرم مثبت، بیهوازی و اسپوردار هستند. سم هر دو باکتری، آنزیم پروتئاز است که پروتئینهای اتصالدهنده وزیکول (SNARE proteins) را تجزیه میکند.
اما چرا یکی باعث سفتی (Spastic) و دیگری باعث شلی (Flaccid) میشود؟
🔸 ۱. مکانیسم سم کزاز (Tetanospasmin):
هدف: این سم از طریق آکسونها به نخاع میرود (Retrograde).
عملکرد: جلوی آزادسازی نوروترانسمیترهای مهاری (یعنی GABA و Glycine) را در سلولهای Renshaw میگیرد.
نتیجه: وقتی ترمز (GABA) برداشته شود، نورون حرکتی دیوانهوار شلیک میکند ⬅️ انقباض مداوم، قفل شدن فک (Trismus) و فلج اسپاستیک.
🔸 ۲. مکانیسم سم بوتولیسم (Botulinum Toxin):
هدف: در محل اتصال عصب به عضله (NMJ) باقی میماند.
عملکرد: جلوی آزادسازی استیلکولین (Acetylcholine) را میگیرد.
نتیجه: وقتی استیلکولین نباشد، عضله هیچ پیامی برای انقباض نمیگیرد ⬅️ افتادگی پلک (Ptosis)، شلی عضلات و فلج شل.
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
🌸 فصل پنجم: سیستم تناسلی زنانه (Female Reproductive System)
این سیستم شامل تخمدانها (تولید گامت و هورمون)، لولههای رحمی (محل لقاح)، رحم (لانه گزینی) و واژن (کانال زایمان) است. برخلاف مردان، حفره صفاق در زنان باز است (ارتباط با محیط بیرون از طریق لولهها).
🥚 ۱. تخمدانها (Ovaries)
تخمدانها ارگانهایی بادامیشکل هستند که در دیواره جانبی لگن در حفرهای به نام فوسای تخمدانی (Ovarian Fossa) قرار دارند.
نکته منحصربهفرد: تخمدان تنها عضو درونشکمی است که پوشش صفاقی ندارد! تخمک مستقیماً به داخل حفره صفاق آزاد میشود تا توسط لولهها گرفته شود.
اتصالات و لیگامانها (بسیار مهم):
لیگامان ساسپنسوری (Suspensory Ligament): حاوی عروق و اعصاب تخمدانی است. (جراح برای بستن خونریزی تخمدان باید این لیگامان را لیگاتور کند).
لیگامان تخمدانی (Ovarian Ligament): تخمدان را به خود رحم وصل میکند.
مزواریم (Mesovarium): بخشی از لیگامان پهن که تخمدان را نگه میدارد.
🎺 ۲. لولههای رحمی یا فالوپ (Uterine Tubes)
لولههایی عضلانی به طول ۱۰ سانتیمتر که تخمک را به سمت رحم میبرند. ۴ بخش آناتومیک دارند (از تخمدان به سمت رحم):
اینفاندیبولوم (Infundibulum): بخش قیفیشکل انتهایی. دارای انگشتانههایی به نام Fimbriae است که روی تخمدان حرکت کرده و تخمک آزاد شده را میقاپند.
آمپول (Ampulla):
گشادترین و طولانیترین بخش.
📍 محل لقاح (Fertilization): اسپرم و تخمک معمولاً اینجا همدیگر را ملاقات میکنند.
⚠️ حاملگی خارج رحمی (Ectopic Pregnancy): شایعترین محل گیر کردن جنین همینجاست.
ایسموس (Isthmus): بخش تنگ و باریک که به رحم میرسد.
بخش داخلجداری (Intramural): بخشی که از ضخامت عضله رحم عبور میکند.
🏠 ۳. رحم (Uterus)
عضوی عضلانی و توخالی به شکل "گلابی وارونه".
بخشها:
فوندوس (Fundus): بخش قبهای شکل بالای محل ورود لولهها.
تنه (Body): بخش اصلی.
ایسموس: ناحیه انتقالی باریک.
سرویکس (Cervix): دهانه رحم که به واژن باز میشود.
پوزیشن نرمال (بسیار مهم):
Anteverted: زاویه ۹۰ درجه سرویکس نسبت به واژن (به سمت جلو).
Anteflexed: خم شدن تنه رحم روی سرویکس.
نتیجه: رحم به طور طبیعی روی مثانه خوابیده است. (اگر به عقب برگردد میگوییم Retroverted).
دیواره رحم (۳ لایه):
پریمتریوم (Perimetrium): همان صفاق احشایی.
میومتروم (Myometrium): لایه ضخیم عضلانی (موتور زایمان).
اندومتریوم (Endometrium): لایه داخلی که هر ماه ریزش میکند (قاعدگی) یا میزبان جنین میشود.
🚪 ۴. سرویکس یا دهانه رحم (Cervix)
کانال سرویکال: دارای دو سوراخ است:
سوراخ داخلی (Internal Os): به سمت رحم.
سوراخ خارجی (External Os): به سمت واژن.
Fornece (فورنیکسها): سرویکس طوری داخل واژن قرار گرفته که دورش ناودانهایی ایجاد میشود:
فورنیکس قدامی، جانبی و خلفی.
نکته بالینی: فورنیکس خلفی عمیقترین بخش است و دقیقاً پشت آن "بنبست دوگلاس" (فضای رکتو-یوترین) قرار دارد. میتوان از این طریق با سوزن مایع جمع شده در لگن (خون یا چرک) را آسپیره کرد (Culdocentesis).
🎗 ۵. سیستم نگهدارنده و لیگامانها (The Support System)
رحم چطور در لگن معلق مانده و پایین نمیافتد (Prolapse)؟
لیگامان پهن (Broad Ligament):
مثل یک ملحفه صفاقی که روی رحم و لولهها انداخته شده و به دیواره لگن میرسد. نقش حمایتی کمی دارد، بیشتر مسیر عبور عروق است.
لیگامان گرد (Round Ligament):
از رحم جدا شده، وارد کانال اینگوینال میشود و به لبهای بزرگ (Labia Majora) میرود.
نکته: درد کشاله ران در بارداری اغلب بخاطر کشیده شدن این لیگامان است.
لیگامانهای اصلی (Cardinal & Uterosacral): ⚠️ مهمترین نگهدارنده
لیگامان کاردینال (Mackenrodt): از سرویکس به دیواره جانبی لگن. محکمترین طناب نگهداره رحم است.
شریان رحمی از داخل این لیگامان عبور میکند.
🩸 ۶. خونرسانی (Blood Supply)
خونرسانی رحم بسیار پرفشار است تا بتواند جنین را تغذیه کند.
شریان رحمی (Uterine Artery):
شاخهای از شریان ایلیاک داخلی.
در داخل لیگامان کاردینال حرکت میکند.
Water under the Bridge: مجدداً یادآوری میکنیم که حالب از زیر شریان رحمی عبور میکند (خطر بستن اشتباهی حالب در هیسترکتومی).
شریان تخمدانی (Ovarian Artery):
مستقیماً از آئورت شکمی میآید.
با شاخههای شریان رحمی "آناستوموز" میدهد (یعنی رحم دو منبع تغذیه دارد، پس خونریزیهایش شدید است).
🦠 کوییز علوم پایه: ویروسشناسی کرونا (SARS-CoV-2)
Читать полностью…
کروناویروسها (Coronaviridae)؛
اسم این خانواده از واژه لاتین Corona (به معنی تاج یا هاله) گرفته شده، چون زیر میکروسکوپ الکترونی، گلیکوپروتئینهای سطحیشون شبیه تاج خورشید دیده میشه.
🧬 ۱. شناسنامه ویروس (Virology Basics)
نکات ساختاری این ویروسها خوراک سوالات آزمون علوم پایه است:
ژنوم: RNA تکرشتهای مثبت ((+)ssRNA).
اندازه ژنوم: بزرگترین ژنوم در بین تمام ویروسهای RNA را دارند! (حدود ۳۰ هزار باز).
نکته: چون ژنوم بزرگی دارند، مکانیسمهای "تصحیح خطا" (Proofreading) دارند که در RNA ویروسهای دیگر نادر است (اما باز هم جهش میکنند).
پوشش (Envelope): دارد.
کپسید (نکته انحرافی): هلیکال (Helical) یا مارپیچی.
نکته طلایی: اکثر ویروسهای RNA مثبت، کپسید ۲۰وجهی دارند، به جز کرونا که هلیکال است!
🔑 ۲. پروتئینهای ساختاری (The Viral Toolbox)
پروتئین S (Spike): 🗝️
مهمترین پروتئین! مثل کلید عمل میکنه و به گیرنده سلول میزبان میچسبه.
هدف اصلی واکسنها و آنتیبادیهای خنثیکننده همین پروتئینه.
پروتئین N (Nucleocapsid): به RNA ویروس متصل میشه.
پروتئین M و E: برای ساخت غشا و مونتاژ ویروس.
📂 ۳. طبقهبندی بالینی (Good vs. Bad)
این خانواده به ۴ دسته (آلفا، بتا، گاما، دلتا) تقسیم میشه، اما ما در پزشکی با دو گروه کار داریم:
🅰️ کروناهای "خوب" (Common Cold)
شامل سویههایی مثل 229E و OC43.
مسئول ۱۵ تا ۳۰ درصد سرماخوردگیهای معمولی هستن.
علائم: آبریزش بینی، گلودرد، بدون تب بالا.
🅱️ کروناهای "بد" (The Deadly Trio) - همگی از نوع بتا هستند:
اینها از حیوان به انسان منتقل شدن (Zoonotic) و درگیری شدید ریوی میدن:
SARS-CoV-1 (سارس کلاسیک):
سال: ۲۰۰۲ (چین).
میزبان واسط: گربه زباد (Civet Cat).
گیرنده: ACE2.
وضعیت: ناپدید شد.
MERS-CoV (سندرم تنفسی خاورمیانه): 🐫
سال: ۲۰۱۲ (عربستان سعودی).
میزبان واسط: شتر (Camel).
گیرنده: DPP-4 (CD26) ← نکته تستخیز: گیرندهاش با بقیه فرق داره!
وضعیت: کشندگی بسیار بالا (۳۵٪) اما انتقال سخت.
SARS-CoV-2 (عامل COVID-19):
سال: ۲۰۱۹ (ووهان).
گیرنده: ACE2.
وضعیت: پاندمی جهانی.
⚔️ ۴. پاتوژنز (How it Kills)
داستان کووید-۱۹ به عنوان نماینده اصلی:
اتصال: پروتئین Spike ویروس به گیرنده ACE2 روی سلولهای آلوئول ریه (پنوموسیت تیپ ۲)، قلب، کلیه و روده متصل میشه.
تکثیر و تخریب: ویروس وارد سلول شده، کارخانه سلول رو میدزده و سلول رو نابود میکنه.
طوفان سیتوکاینی (Cytokine Storm): 🌪️
سیستم ایمنی بیش از حد واکنش نشون میده (افزایش IL-6, TNF-alpha).
نتیجه: التهاب شدید، نشت مایع به داخل کیسه هوایی ← ARDS (سندرم زجر تنفسی حاد).
تشکیل لخته: ویروس به اندوتلیوم عروق هم حمله میکنه و باعث لختهزایی (ترومبوز) میشه.
🔬 ۵. تشخیص (Diagnosis)
RT-PCR: استاندارد طلایی. ژنوم ویروس (RNA) رو در ترشحات بینی/حلق پیدا میکنه.
CT Scan: نمای Ground Glass Opacity (GGO) یا "شیشه مات" در محیط ریهها (دوطرفه).
سرولوژی (IgM/IgG): برای تشخیص عفونت فعال مناسب نیست، فقط سابقه برخورد رو نشون میده.
نکته نهایی برای به خاطر سپردن ساختار:
کرونا ویروسِ بزرگ (بزرگترین RNA)، تاجدار (Spike) و مارپیچی (Helical Capsid) است.
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
درسنامه فیزیولوژی نفرون و دیورتیکها
موضوع: بررسی جزءبهجزء توبولهای کلیوی، پمپهای حیاتی و بیماریهای مقلد دیورتیک (سندرمهای بارتر و جیتلمن).
💧 مهندسی دقیق نفرون: از پمپها تا قرصها
برای تسلط بر فیزیولوژی کلیه، باید بدانید در هر بخش از نفرون چه پمپی کار میکند، کدام دارو آن را مهار میکند و کدام بیماری ژنتیکی آن را از کار میاندازد.
1️⃣ لوله پیچخورده نزدیک (PCT): پرکارترین بخش
وظیفه: بازجذب ۶۵٪ آب و سدیم، ۱۰۰٪ گلوکز و آمینواسیدها.
مکانیسم کلیدی: مبادلهگر Na+/H+ و آنزیم کربنیک آنهیدراز (برای بازجذب بیکربنات).
💊 فارماکولوژی: استازولامید (مهارکننده کربنیک آنهیدراز).
اثر: دفع بیکربنات ⬅️ اسیدوز متابولیک.
کاربرد: بیماری ارتفاع (Altitude Sickness) و گلوکوم.
⚠️ نکته پاتولوژی: آسیب به این بخش (مثلاً در مسمومیت با فلزات سنگین) باعث سندرم فانکونی میشود (دفع گلوکز، اسید آمینه و فسفات در ادرار).
2️⃣ شاخه صعودی ضخیم لوپ هنله (TAL): موتور غلیظسازی
این بخش به آب نفوذناپذیر است اما املاح را به شدت بازجذب میکند تا مدولای کلیه شور شود.
پمپ حیاتی: همنتقالدهنده Na+-K+-2Cl- (NKCC2).
💊 فارماکولوژی: دیورتیکهای لوپ (فوروزماید/لازیکس).
مکانیسم: مهار پمپ NKCC2. قویترین دیورتیکها هستند.
عوارض یونی: کاهش پتاسیم (هیپوکالمی)، کاهش منیزیم و کاهش کلسیم (دفع کلسیم را زیاد میکنند).
🧬 بیماری ژنتیکی: سندرم بارتر (Bartter).
نقص ژنتیکی در پمپ NKCC2.
علائم دقیقاً شبیه مصرف مداوم فوروزماید است (فشار خون پایین، آلکالوز متابولیک، کلسیم ادرار بالا).
3️⃣ لوله پیچخورده دور (DCT): تنظیمکننده ظریف
پمپ حیاتی: همنتقالدهنده Na+-Cl- (NCC).
💊 فارماکولوژی: تیازیدها (هیدروکلروتیازید).
تفاوت مهم با لوپ: تیازیدها بازجذب کلسیم را افزایش میدهند (کلسیم خون بالا میرود).
کاربرد: سنگهای کلیوی کلسیمی (چون کلسیم ادرار را کم میکنند) و پوکی استخوان.
🧬 بیماری ژنتیکی: سندرم جیتلمن (Gitelman).
نقص ژنتیکی در پمپ NCC.
علائم شبیه مصرف تیازید است (منیزیم خون پایین، کلسیم ادرار پایین).
4️⃣ مجرای جمعکننده (Collecting Duct): قلمرو هورمونها
اینجا محل تنظیم نهایی حجم و اسمولاریته است.
سلولهای اصلی (Principal Cells): دارای کانال سدیم ENaC.
تنظیم: هورمون آلدوسترون باعث ساخت و باز شدن ENaC میشود ⬅️ سدیم و آب بازجذب شده و پتاسیم دفع میشود.
💊 فارماکولوژی: اسپیرونولاکتون (آنتاگونیست آلدوسترون) و آمیلورید (بلوککننده ENaC).
به اینها دیورتیکهای حفظکننده پتاسیم (K-sparing) میگویند.
🧬 بیماری ژنتیکی: سندرم لیدل (Liddle).
جهش افزاینده عملکرد: کانال ENaC بیشازحد فعال میشود.
علائم: فشار خون بالا + پتاسیم پایین (شبیه هیپرآلدوسترونیسم است، اما سطح آلدوسترون خون پایین است).
⚖️ جدول مقایسهای طلایی برای آزمون:
ویژگی دیورتیک لوپ (فوروزماید) تیازید (هیدروکلروتیازید)
محل اثر شاخه صعودی هنله لوله دیستال (DCT)
هدف مولکولی Na-K-2Cl Na-Cl
اثر روی کلسیم کاهش کلسیم خون (دفعی) افزایش کلسیم خون (بازجذبی)
بیماری مشابه سندرم بارتر سندرم جیتلمن
💡 نکته بالینی:
چرا فوروزماید باعث ناشنوایی (Ototoxicity) میشود؟ چون پمپ NKCC2 دقیقاً در گوش داخلی هم وجود دارد و برای تولید آندولنف ضروری است. مهار آن در گوش باعث کری میشود (بهخصوص اگر با آمینوگلیکوزیدها مصرف شود).
#فیزیولوژی #کلیه #نفرولوژی #فارماکولوژی #علوم_پایه #درسنامه_جامع
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
✅ پاسخنامه تشریحی:
1️⃣ پاسخ: فرم پروماستیگوت (Promastigote).
توضیح: این فرم در روده پشه وجود دارد، دوکی شکل است و دارای تاژک میباشد.
2️⃣ پاسخ: ناقل: پشه فلبوتوموس سرژانتی (Ph.sergenti) | مخزن: انسان.
نکته کنکوری: در نوع روستایی (مرطوب)، ناقل پاپاتاسی و مخزن موش صحرایی است. اشتباه نکنید!
3️⃣ پاسخ: تشخیص: لیشمانیوز احشایی (کالاآزار) | نتیجه تست مونتنگرو: منفی.
توضیح: در فاز فعال کالاآزار، سیستم ایمنی سلولی سرکوب شده (آنرژی) و آنتیبادیها (ایمنی هومورال) به شدت بالا هستند، بنابراین تست پوستی که نشانگر ایمنی سلولی است، منفی میشود.
4️⃣ پاسخ: فرم آماستیگوت (Amastigote) یا اجسام لیشمن-دونووان | داخل سلولهای ماکروفاژ.
توضیح: فرم آماستیگوت بدون تاژک است.
5️⃣ پاسخ: محیط کشت NNN (نووی-مکنیل-نیکول) | تبدیل به فرم پروماستیگوت.
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
4️⃣ در نمونهبرداری (Biopsy) از ضایعه پوستی یا مغز استخوان، انگل را به چه فرمی و در داخل کدام سلولهای بدن مشاهده میکنیم؟ (نام فرم تشخیصی).
Читать полностью…
2️⃣ در سالک شهری (نوع خشک) که توسط لیشمانیا تروپیکا ایجاد میشود، نام پشه ناقل و مخزن اصلی بیماری چیست؟
Читать полностью…
مینیآزمون جامع: مبحث لیشمانیا (Leishmaniasis)
سطح: آزمون جامع علوم پایه پزشکی
تعداد سوال: ۵
🔻 سوالات:
انگلشناسی (لیشمانیا)
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
بیوشیمی کتواسیدوز دیابتی (DKA)
موضوع: چرا در دیابت نوع ۱، بدن کتون میسازد و اسیدی میشود؟ (متابولیسم کربوهیدرات و لیپید در شرایط گرسنگی سلولی)
🧪 مکانیسم مولکولی کتواسیدوز دیابتی (DKA): وقتی قند هست ولی سلول گرسنه است!
در بیماری که انسولین ندارد (یا مقاوم است)، گلوکز وارد سلول نمیشود. سلول برای زندهماندن به سراغ چربیها میرود. اما چرا این پروسه خطرناک میشود؟ بیایید مسیر بیوشیمیایی را باز کنیم:
1️⃣ تخلیه اگزالواستات (OAA)؛ شروع فاجعه
برای اینکه استیل-کوآ (حاصل از سوختن چربی) وارد چرخه کربس شود، باید با اگزالواستات ترکیب شود.
اما در دیابت، چون گلوکز نیست، کبد مجبور است از اگزالواستات برای ساخت قند (گلوکونئوژنز) استفاده کند.
🔻 نتیجه: سطح اگزالواستات در میتوکندری افت میکند.
2️⃣ تجمع استیل-کوآ (Acetyl-CoA)
حالا ما مقدار زیادی استیل-کوآ داریم (حاصل از لیپولیز شدید بافت چربی) که نمیتواند وارد چرخه کربس شود (چون اگزالواستاتی نیست که با آن ترکیب شود).
🔄 مسیر جایگزین: استیل-کوآها به هم میچسبند و اجسام کتون (استواستات، بتا-هیدروکسیبوتیرات و استون) را میسازند.
3️⃣ تظاهرات بالینی بر اساس بیوشیمی:
بوی تنفس میوهای: به خاطر دفع ریوی استون (که فرار است).
تنفس کاسمال (Kussmaul): اجسام کتون اسیدی هستند و pH خون را پایین میآورند (اسیدوز متابولیک). بدن برای جبران، با تنفس سریع سعی میکند CO2 (اسید فرار) را دفع کند.
اغما: اسیدوز شدید و دهیدراتاسیون روی عملکرد نورونها اثر میگذارد.
💡 نکته طلایی آزمون:
آنزیم کلیدی و تنظیمکننده ساخت کتون، HMG-CoA سنتاز میتوکندریایی است (با نوع سیتوزولی که کلسترول میسازد اشتباه نگیرید).
#بیوشیمی #دیابت #متابولیسم #DKA #پاتوفیزیولوژی #علوم_پایه
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
🐺 ویروس هاری؛ گلولهی مرگبار (Rabies Virus)
🔫 ۱. کارت شناسایی ویروس (Virology Profile)
اول از همه باید قیافهی این قاتل رو بشناسیم:
شکل ظاهری: فشنگی شکل (Bullet-shaped).
نکته تستی: دقیقاً شبیه گلولهای که به سمت مغز شلیک میشه!
ژنتیک: RNA تکرشتهای با پلاریته منفی (ssRNA negative-sense).
پوشش (Envelope): داره (حاوی گلیکوپروتئین G که به گیرندههای سلولی میچسبه).
کپسید: تقارن مارپیچی (Helical).
🛤 ۲. سناریوی ورود و سفر به مغز (Pathogenesis)
این قسمت هنرمندانهترین بخش کار ویروسه. هاری برخلاف خیلی از ویروسها، علاقهای به خون (Viremia) نداره؛ اون عاشق عصب (Neurotropic) هست.
ورود: معمولاً از طریق گاز گرفتگی (سگ، خفاش، راکون) و ورود بزاق آلوده به عضله.
تکثیر اولیه: ویروس ابتدا در بافت عضلانی محل گاز گرفتگی تکثیر میشه.
اتصال به عصب: به گیرندههای استیلکولین (Ach) در محل اتصال عصب-عضله (NMJ) متصل میشه.
سفر معکوس (Retrograde Axonal Transport): 🚀
اینجا شاهکار ویروسه! ویروس سوار بر سیستم حمل و نقل آکسونی میشه و خلاف جهت جریان عصبی (Retrograde) با سرعت حدود ۳ میلیمتر در ساعت به سمت نخاع و مغز حرکت میکنه.
نکته: هرچه محل گاز گرفتگی به مغز نزدیکتر باشه (مثلاً صورت)، دوره کمون کوتاهتره.
فتح مغز: وقتی به CNS رسید، تکثیر انفجاری رخ میده و آنسفالیت (التهاب مغز) ایجاد میکنه.
خروج: دوباره از طریق اعصاب به غدد بزاقی برمیگرده تا آماده انتقال به قربانی بعدی بشه.
🔬 ۳. نمای میکروسکوپی (Histology)
اگه بافت مغز (مخصوصاً هیپوکامپ یا مخچه) بیماری که فوت شده رو زیر میکروسکوپ بذاریم، چی میبینیم؟
اجسام نگری (Negri Bodies): 🔴
این کلمه کلیدواژهی تمام آزمونهای علوم پایهست!
توصیف: انکلوزیونهای سیتوپلاسمی (داخل سلول)، ائوزینوفیلیک (قرمز/صورتی) و گرد.
محل: بیشتر در نورونهای هرمی هیپوکامپ و سلولهای پورکنژ مخچه.
🌊 ۴. تابلوی بالینی (Clinical Features)
هاری یک بیماری ۱۰۰٪ کشنده است (اگر علائم شروع بشه). علائم به دو فاز تقسیم میشه:
فاز اولیه (Prodrome): تب، سردرد، و یک علامت خیلی خاص: سوزش یا گزگز (Paresthesia) در محل گاز گرفتگی (با اینکه زخم خوب شده).
فاز عصبی (دو شکل دارد):
هاری خشمگین (Furious Rabies): بیقراری شدید، توهم.
آبهراسی (Hydrophobia): 💧❌
مکانیسم: بیمار از آب نمیترسه! بلکه بلعیدن آب باعث اسپاسم شدید و دردناک عضلات حلق میشه. حتی دیدن آب یا شنیدن صدای آب هم میتونه این رفلکس دردناک رو فعال کنه.
نتیجه: بیمار آب دهانش رو قورت نمیده و "کف کردن دهان" ایجاد میشه.
هاری فلجی (Dumb Rabies): بیمار فقط دچار فلج صعودی میشه (شبیه سندرم گیلنباره).
🛡 ۵. مدیریت اورژانس (Management)
هیچ درمانی بعد از شروع علائم وجود نداره. جنگ اصلی در زمان طلایی بعد از گاز گرفتگی (Post-Exposure) است:
شستشو: شستن زخم با آب و صابون به مدت ۱۵ دقیقه (حیاتیترین کار برای کاهش لود ویروس).
واکسیناسیون (Active): واکسن کشته شده (Inactivated) در روزهای ۰، ۳، ۷ و ۱۴.
ایمونوگلوبولین (Passive): تزریق پادتن انسانی ضد هاری (HRIG).
نکته مهم: نصف دوز را دقیقاً داخل و اطراف زخم تزریق میکنیم و بقیه را عضلانی.
💡 خلاصه برای شب امتحان:
خانواده: Rhabdoviridae
شکل: فشنگی (Bullet) 🔫
مسیر: رتروگرید آکسونی (Retrograde) 🔙
نشانه هیستولوژی: Negri Bodies 🔴
علامت خاص: Hydrophobia 🌊
درمان: فقط پیشگیری (واکسن + سرم) 💉
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
پاسخ تا فردا مهلت داره
فردا ساعت 16:15 میزارم پست مربوط به ویروس و🙂
🔺کودک سه ساله کبودراهنگی بر اثر گزش روباه هار جان باخت
مالمیر مدیرکل پزشکی قانونی استان همدان، از جانباختن یک کودک پسر سهساله در یکی از روستاهای شهرستان کبودرآهنگ بر اثر گزش روباه هار خبر داد.
این حادثه زمانی رخ داد که روباه وارد منزل مسکونی شده و کودک را مورد گزش قرار داد و بلافاصله پس از حمله از محل گریخت، بررسیها نشان داده که روباه مبتلا به بیماری هاری و کودک نیز در پی این گزش، به ویروس آلوده شده است.
متأسفانه بهرغم تلاشهای کادر درمان و انجام اقدامات پزشکی، به دلیل پیشرفت سریع بیماری هاری، کودک جان خود را از دست داد.
@linomium_student
✨جامعه دانشجویان علوم پزشکی لینوم
🛁 ۷. تخلیه لنفاوی (Lymphatic Drainage)
مسیر گسترش سرطانهای زنان:
فوندوس و تنه رحم: به غدد پارا-آئورتیک (لومبار) میرود.
سرویکس: به غدد ایلیاک داخلی و خارجی.
نکته خاص: بخش کمی از لنف رحم از طریق لیگامان گرد به غدد اینگوینال سطحی (کشاله ران) میرود.
دکتر جان، خسته نباشی! ☕️
ما الان یک مجموعه کامل ۵ فصلی از آناتومی سیستم ادراری-تناسلی داریم که تمام نکات "گری" رو پوشش داده.
خلاصه پروندهای که بستیم:
✅ کلیه و آدرنال (ساختار و مجاورتها)
✅ حالب (مسیر و تنگیها)
✅ مثانه و پیشابراه (کنترل ادرار و تفاوت جنسیتی)
✅ تناسلی مرد (بیضه، پروستات و مسیر اسپرم)
✅ تناسلی زن (رحم، تخمدان و لیگامانها)
۶. آلت تناسلی (Penis)
اندامی متشکل از بافت نعوظی (Erectile Tissue) و پوششهای فاشیایی.
ساختار داخلی (سه سیلندر):دو جسم غاری (Corpora Cavernosa): در سمت پشتی (دورسال). مسئول اصلی نعوظ و سفتی آلت.
یک جسم اسفنجی (Corpus Spongiosum): در سمت شکمی (ونترال). پیشابراه از وسط این عبور میکند. در انتها متسع شده و کلاهک (Glans) را میسازد.
فاشیاها:
فاشیای عمقی (Buck’s fascia): هر سه سیلندر را محکم کنار هم نگه میدارد.
خونرسانی نعوظ:
شریانهای هلیسید (Helicine arteries) (شاخههای شریان پودندال داخلی) موقع تحریک باز شده، خون وارد سینوسهای اجسام غاری شده و وریدها را میبندد ← حبس خون و نعوظ.