واریانت زمیش
در واریانت زمیش که بسیار محبوب و تهاجمی است و بعد از واریانت کلاسیک رتبه دوم را در اهمیت دارد، سفید به جای اسب در خانهٔ f3، پیاده را در خانهٔ مورد نظر قرار میدهد. فلسفهٔ پشت این حرکت ایجاد مرکزی قدرتمند است. اصلیترین پاسخ سیاه به این حرکت مستحکم، حرکت !c5 است. این حرکت که میتواند نوعی قربانی و گامبی تلقی شود، مزایای زیادی دارد از جمله اینکه مسیر فیل بسیار قدرتمند و معروف g6 باز شدهاست و شاه سفید نیز در معرض هجوم مهرههای سیاه است. ادامههای دیگری نیز مانند Nc6 که به واریانت پانو مشهور است برای سیاه موجود هستند اما از مقبولیت کمتری برخوردار هستند. البته این مقبولیت کمتر نشان دهندهٔ ارزش کمتر نیست و علتش محبوبیت بیشتر !c5 است.
در کل هندی شاه را میتوان به شش دسته تقسیم نمود: واریانت هندی شاه کلاسیک واریانت هندی شاه زمیش پیاده در f3 واریانت چهار پیاده واریانت فیانچکتو سیستم اورباخ سایر واریانتها
Читать полностью…
ضد حمله فالکبیر (انگلیسی: Falkbeer Countergambit) یک الگوی دفاعی در مقابل گامبی شاه است. این الگو توسط ارنست فالکبیر، استاد شطرنج در قرن ۱۹م، ابداع شده و بسیار تهاجمی است. ضد حمله فالکبیر یکی از انواع گسترش مهرهها در مقابل کامبی شاه است و با حرکات زیر شروع شده و گسترش مییابد:
پیاده سفید e۴ - پیاده سیاه e۵
پیاده سفید f۴ - پیاده سیاه d۵
در اینجا حرکت تعیینکننده، پیش راندن پیاده وزیر سیاه به خانه d۵ بود. در عمل، سیاه نه تنها قربانی سفید در خانه f۴ را نمیپذیرد، بلکه خود، پیاده e۴ را بی دفاع گذاشته و قصد دارد به قیمت از دست دادن یک پیاده، مجال بیشتری برای گسترش مهرههای خود یافته و بر خانههای مرکز صفحه، تسلط یابد.
در حرکت سوم اگر سفید طبق معمول، پیاده سیاه را در خانه d۵ بزند، سیاه میتواند در پاسخ پیاده f۴ را بگیرد که در این صورت قربانی سفید پذیرفته شده و به همین دلیل این ادامه را شاخهٔ گامبی شاه پذیرفته، مینامند. یک احتمال دیگر حرکت پیاده سیاه به c۶ است که یک شاخهٔ جدیدتر از ادامه بازی است.
گامبی بلکبرن
گامبی بلکبرن نام گشایشی در شطرنج است که از نام جوزف هانری بلکبرن گرفته شده و از زیر شاخههای بازی ایتالیایی است. عنوان این گشایش در دانشنامه گشایشهای شطرنج Encyclopedia of Chess Openings با C50 نمایش داده میشود.[۵] سه حرکت نخست این گشایش :
1. e4 e5
2. Nf3 Nc6
3. Bc4 Nd4?!
مات بلکبرن
بازیکن سفید بدون توجه به تهدیدهای خطرناک وزیر (شطرنج) و اسب (شطرنج) سیاه، شروع به حملهٔ زود هنگام میکند و با کیش اسب سیاه، مات میشود!
1.e4 e5
2.Nf3 Nc6
3.Bc4 Nd4 ?!
4.N*e5 ? Qg5! 5.N*f7 ? Q*g2 6.Rf1 Q*e4+ 7.Be2 Nf3+#
بازی اسپانیایی یا روی لوپز یکی از محبوبترین گشایشهای بازی شطرنج است که با حرکتهای 1. e4 e5 2. Nf3 Nc6 3. Bb5 آغاز میشود.
شاخهها
این شروع بازی به طور کلی به دو دسته تقسیم میشوند؛ شاخههایی که با 3...a6 ادامه مییابند و شاخههایی که سیاه با حرکت دیگری ادامه میدهد. تجربه نشان داده که نیل به تعادل با a6 آسانتر است و شاخههای بدون a6 قدیمیتر و سادهتر هستند امروزه در سطح حرفهای کمتر بازی میشوند.
شاخههای بدون a6
مهمترین پاسخهای سیاه به حرکت سوم سفید:
3...g6 دفاع اسمیسلوف یا دفاع بارنز
3...Nge7 (دفاع سوزیو)
3...Nd4 (دفاع برد)
3...d6 (دفاع اشتینیتس)
3...f5!? (دفاع اشلیمن)
3...Nf6 (دفاع برلین)
3...Bc5 (دفاع کلاسیک)
سیسیلی شونینگن یکی از بزرگترین شاخههای سیسیلی است و به علت ساختار پیاده ای خود مشهور است. به این ساختار که متشکل از پیادههای e6 و d6 است، ساختار پیاده ای شونینگن یا مرکز کوچک میگویند. سفید در برابر این شاخهٔ مستحکم میتواند سیستمهای انگلیسی، کرس و سیستم فیل e2 را اتخاذ کند. سفید در سیستم انگلیسی فیل سیاه روی خود را در e3، فیل سفید رنگش را در b3، d3 یا e2 و وزیر خودش را در d2 قرار میدهد. هدف سفید در سیستم مذکور متمرکز نمودن نیروهایش بر روی جناح شاه سیاه و راه انداختن طوفان پیاده ای در این جناح است. به این منظور سفید بایستی قلعه بزرگ برود تا بتواند بدون مشکل پیادههای جناح شاه را براند. پیاده f سفید در سیستم وظیفه دارد در خانه f3 باشد تا علاوه بر مستحکم نمودن مرکز، پیشروی g2_g4 و h2_h4 را حمایت نماید. امکان دیگر انجام حرکت فیل e2 از طرف سفید است. این نیز یک روش گسترش مهرهها در سیسیلی است که نسبتاً آرام و پوزیسیونی است. حرکت اصلی و تهاجمیترین حرکت، حرکت g4 در حرکت ششم است که به کرس سیستم معروف است. این شاخه بسیار دولبه است و مهمترین گزینه برای گرفتن پیروزی در برابر سیسیلی شونینگن است.
Читать полностью…
زیرشاخههای نایدُرف یا واریاسیونِ نایدُرف[۱] (/ˈnaɪdɔːrf/ NY-dorf) در دفاع سیسیلی یکی از محبوبترین، معتبرترین و عمیقترین گشایشهای شطرنج است.
نایدورف اینگونه آغاز میشود:
1. e4 c5
2. Nf3 d6
3. d4 cxd4
4. Nxd4 Nf6
5. Nc3 a6
سیسیلیهای باز به سیسلیهایی گفته میشوند که در آنها سفید بعد از حرکت اسب f3 در حرکت دوم، در حرکت سوم d4 میکند. سیسیلی نایدورف که محبوبترین گشایش در بین استاد بزرگان است، با حرکت a6 در حرکت پنجم مشخص میگردد. هدف حرکت a6 در حرکت پنجم، ممانعت از استقرار اسب سفید در b5 و همچنین حمایت از پیشرانی پیاده b7 به خانه b5 با طرح بردن پیاده به خانه b4، منحرف نمودن اسب c3 و در نتیجه گرفتن پیاده e4 است. این واریانت نخست در سال ۱۹۴۰ توسط کارل اپچینسکی مطرح شد و پس از آن میگوئل نایدورف تئوری زیادی به این گشایش وارد نمود. این گشایش که شاید مهیجترین شاخه دفاع سیسیلی باشد، سلاح مورد علاقه بابی فیشر و گری کاسپارف بودهاست. سفید در برابر این گشایش میتواند شیوههای مختلفی من جمله حمله فیشر، حمله انگلیسی، واریانت فیل e2، و واریانت فیل g5 را بیازماید.
دفاع تاراش (Tarrasch defense) از گشایشهای مشهور مهره سیاه در بازی شطرنج است که با حرکات زیر مشخص می شود:
d4 d5
c4 e6
Nc3 c5
دفاع تاراش، شاخهای از گامبی وزیر پذیرفته نشده و پاسخ دفاعی سیاه به گامبی وزیر سفید است، لذا نباید با شاخه تاراش دفاع فرانسه که پاسخ سفید به دفاع فرانسه سیاه است اشتباه گرفته شود.
حرکت سوم سیاه یک پیشنهاد تهاجمی برای کنترل فضای مرکزی صفحه بازی است. در ادامه بعد از اینکه سفید cxd5 و سیاه dxc5 بازی کرد، سیاه یک پیاده ایزوله در d5 خواهد داشت. این پیاده d4 سیاه، ضعیف است زیرا دیگر نمیتوان از آن توسط پیادههای دیگر دفاع کرد، اما این پیاده برای سیاه پایگاهی در مرکز ایجاد میکند، و هر دو فیل سیاه خطوط بدون مانعی برای گسترش خواهند داشت.
دفاع فرانسوی یکی از گشایشهای بازی شطرنج است که با حرکتهای 1. e4 e6 در شروع بازی آغاز میشود.
دفاع فرانسوی از مهمترین گشایشهای نیمه باز است و به یک روش کاملاً پوزیسیونی برای سیاه شهرت دارد که معمولاً به بازیهایی پیچیده منجر میشود. در دفاع فرانسوی سیاه معمولاً در جناح وزیر وضعیت بهتری یافته و سفید در جناح شاه امکانات بیشتری دارد.
تاریخچه
این شاخه گشایشی اولین بار در اثری از لوسنا در سال ۱۴۹۷ میلادی بررسی شده است. این نام پس از بازیهای سال ۱۸۳۴ شطرنجبازان پاریس و لندن به این گشایش داده شد. شطرنجبازان پاریس در این رویارویی عمدتاً در پاسخ به e۴ از e۶ استفاده میکردند. در ۱۸۴۲ یانیش شطرنجباز روس تحلیلهای گستردهای را در مورد دفاع فرانسوی به انتشار رساند. با این حال دفاع فرانسوی تا ابتدای قرن بیستم محبوبیت چندانی نداشت. ویلهلم اشتینیتس نخستین قهرمان رسمی شطرنج جهان گفته بود: «من در تمام عمرم هرگز دفاع فرانسوی را بازی نکردهام چرا که کندترین شروع بازی است» و ریچارد رتی شطرنجباز چک، دفاع فرانسوی را در کنار گامبی وزیر دو گشایشی معرفی میکرد که بازیکنان تازهکار باید از آن پرهیز کنند.
گامبی یانیش یک شاخه از گشایش بازی اسپانیایی است که در حرکت سوم بازیکن سیاه f5 را دنبال میکند.
1. e4 e5 2. Cf3 Cc6 3. Fb5 f5!?
گامبی وزیر ( Queen's Gambit) یکی از گشایشهای شطرنج است که با حرکتهای زیر آغاز میشود:
d5 d4
c4
در این گشایش بازی به نظر میرسد که سفید پیادهٔ c خود را قربانی میکند.
بهطور کلی گامبی وزیر به دو شکل است: گامبی وزیر پذیرفته شده و گامبی وزیر پذیرفته نشده. گامبی وزیر پذیرفته شده در سطوح بالا برخلاف سطوح پایین محبوبیت کمتری نسبت به گامبی وزیر پذیرفته نشده دارد.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
گامبی به گروهی از گشایشهای بازی شطرنج گفته میشود که در آن یکی از بازیکنان، معمولاً سفید، یکی از مهرههای خود، معمولاً پیاده، را در خطر نابودی قرار میدهد تا در مقابل پوزیسیون بهتری به دست آورد. حریف نیز ممکن است با زدن آن مهره قربانی را بپذیرد (گامبی پذیرفته)، یا بدون توجه به آن حرکت دیگری را بازی کند (گامبی نپذیرفته) یا حتی خود نیز یک گامبی به حریف پیشکش کند (گامبی متقابل).
گامبی شاه و گامبی وزیر از معروفترین نمونههای گامبی هستند.
بهطور کلی بهترین راه مقابله با گامبیها پذیرفتن آنها و عدم اصرار بر حفظ آنهاست. در گذشته شطرنجبازان معمولاً سعی میکردند پس از گرفتن قربانی پیاده، برتری کمی خود را حفظ کنند، در نتیجه حریف با توجه به پیش افتادن در گسترش مهرههای خود امکان حمله را به دست میآورد. اما امروزه بیشتر استادان هرچند عموماً قربانی را میپذیرند ولی در فرصت مناسب آن را به طور داوطلبانه پس میدهند.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
مهره دیوانه یا دسپرادو مهرهای است که بدون ترس از گرفته شدن به شاه یا مهرههای دگر حمله میکند و در صورت گرفتن آن بازی پات میشود.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
تمپو (انگلیسی: Tempo) در بازی شطرنج و بازیهای نظیر آن، یک حرکت است که هر یکی از حریفان به نوبت انجام میدهند. اگر یکی از بازیکنان، با تعداد کمتری از حرکات به نتیجه مطلوب برسد، تمپو کسب میکند. برعکس اگر بازیکنی حرکتی غیرلازم انجام دهد، تمپو از دست میدهد. همچنین اگر یک بازیکن، حریف را مجبور به حرکاتی کند که مطابق نقشه اولیه حریف نیست یا به بیانی دیگر با ایجاد موانع باعث تعویق اجرای برنامههای حریف شود، طوری که حریف حرکت نوبتی خود را هدر دهد، باعث کاهش تمپو حریف شده و بر تمپوی بازی خود میافزاید. معمولاً یک حرکت مفید و طبق برنامه را، حرکت آهنگین و دارای تمپو؛ و یک حرکت غیرلازم را ناهماهنگ یا فاقد تمپو مینامند.
یک نمونه ساده از باخت تمپو در تصویر بالا نمایش داده شدهاست. مهره رخ سفید در خانه h۱ میتواند، مستقیماً و در یک حرکت، به خانه h۸ منتقل شود. اما اگر بیهوده در ۲ نوبت، نخست به خانه h۵ انتقال یافته و سپس به خانه مقصود یعنی h۸ منتقل شود، یک نوبت حرکت به هدر رفتهاست و از تمپوی بازی مهرههای سفید کاسته شدهاست.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
مکتب شطرنج شوروی
ویژگیهای مکتب شطرنج شوروی: در این مکتب به شطرنج به دیده یک علم که تحقیق عینی را میطلبد، نگریسته میشود. شروع بازیها به طور عملی دسته بندی شده و مورد تحقیق قرار میگیرند. در مکتب شطرنج شوروی به قدرت بدنی اهمیت زیادی داده میشود. بازیکن باید در کنار مطالعه شطرنج حتما به پرورش جسمانی بپردازد. از نظر این مکتب شطرنج در درجه اول یک ورزش است.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
واریانت کلاسیک
واریانت کلاسیک به به واریانتهایی اصلاق میشود که با ترتیب حرکات زیر آغاز میشوند: 1. d4 Nf6
2. c4 g6
3. Nf3 Bg7
4. e4 d6
5. Nc3 o_o
6. Be2 e5
که از حرکت ششم به بعد سفید میتواند با حرکاتی مانند d5 (سیستم پتروسیان) یا Be3 (سیستم گلیگوریچ) از شاخه اصلی دوری کند. اما اگر سفید قصد داشته باشد شاخه اصلی را ادامه دهد باید در حرکت هفتم قلعهٔ کوچک برود. بعد از قلعه رفتن سفید در کل سه شاخه برای سیاه موجود است: Nc6، Na6 و سایر گزینهها. حرکت Nc6 ادامه اصلی است که نیاز به تئوریهای سنگینی دارد. ادامهٔ Na6 نیز برای دوری از تئوری سنگین Nc6 ایجاد شدهاست. سایر گزینهها که از اهمیت کمتری برخورد دار هستند و محبوبیت کمتری دارند زیرا فشار کافی به مرکز سفید وارد نمیکنند و به این دلیل کمتر توسط سیاه در مسابقات سطح بالا استفاده میشوند. این واریانت و به خصوص واریانتی که با Nc6 واریانت اصلی هندی شاه است.
دفاع هندیِ شاه (King's Indian Defense) یکی از گشایشهای بازی شطرنج است که با حرکتهای 1. d4 Nf6 2. c4 g6 در شروع بازی آغاز میشود.
سه انتخاب اصلی برای حرکت سوم سفید Nc3 و Nf3 و g3 است و در صورت پاسخ d5 سیاه دفاع گرونفلد پدیدار میشود که یک شاخه گشایشی جداگانه است. در هندی شاه سیاه معمولاً بازی را با Bg7 و d6 پیگیری میکند. البته این تنها گرونفلد نیست که زیر شاخهٔ دفاع هندی شاه است. دفاع بنونی و گامبی بنکو نیز به نوعی زیر شاخهٔ هندی شاه محسوب میشوند. گاهی هندی شاه توسط سفید نیز بازی میشود که به هندی شاه معکوس یا گشایش کاتالان معروف است و میتواند از ترتیب حرکات گامبی وزیر پذیرفته نشده یا نیمزو هندی نیز پدید آید.
دفاع هندی شاه از گشایشهای حاد و تندوتیز و پیچیده شطرنج است. قربانی فیل سفید رنگ مهرهٔ سیاه در h3 که از ویژگیهای ذاتی هندی شاه است نیز سندی بر این موضوع است. سیاه باید برای ابتکار عمل بجنگند و در غیر این صورت میبازد. اکثر شاخههای هندی شاه تئوریک هستند که این نیز باعث میشود هندی شاه را یک گشایش تند و تیز بنامیم.
دفاع اسلاو یکی از گشایشهای بازی شطرنج است که با حرکتهای 1. d4 d5 2. c4 c6 در شروع بازی آغاز میشود.
دفاع اسلاو از مهمترین گشایشهای بسته و از شاخههای اصلی گامبی وزیر محسوب میشود. اولین بررسیهای بهجامانده از این شروع بازی به دههٔ ۱۵۹۰ بازمیگردد. استادان شطرنج اسلاو و شوروی از جمله آلخین، برونشتین، ویدمار و اسمیسلوف بیشترین ایدهها را در این دفاع وارد کردهاند.
در سالهای اخیر دفاع اسلاو از محبوبترین شروع بازیهای استادانی چون آناند، کرامنیک، ایوانچوک، ژول لوتیه و نایجل شورت بوده است. کرامنیک در مسابقه قهرمانی جهان سال ۲۰۰۶ خود با وسلین توپالف در ۶ بازی از ۸ بازی خود با مهره سیاه دفاع اسلاو را به کار بست.
از مزایای حرکت c6 سیاه که به دفاع اسلاو منجر میشود (نسبت به حرکت سنتیتر e6) در گامبی وزیر نپذیرفته؛ مسدود نشدن راه فیل سفیدرو، آچمز نشدن اسب سیاه در f6 در صورت حرکت فیل سفید به خانه g5 و تهدید b5 پس از گرفتن گامبی سفید (dxc4) است. عیب این دفاع هم در آن است که ممکن است سیاه برای انجام c5 تمپو از دست بدهد و اسب b8 از خانهٔ c6 محروم میشود.
جوئوکو پیانو (درایتالیایی: "بازی آرام"; تلفظ [dʒwɔ:ko ˈpja:no])) یک نوع گشایش بازی در شطرنج است که از روی نام یکی از بازیکنهای ایتالیایی شطرنج به نام Gioachino Greco که در قرن ۱۷ زندگی میکرده نام گذاری شده است، و در دسته گشایش بازیهای باز قرار میگیرد و با حرکتهای زیر آغاز میشود. [۱] [۲] [۳] [۴]
1. e4 e5
2. Nf3 Nc6
3. Bc4 Bc5
[۵]
بازی میتواند با حرکتهای زیر ادامه پیدا کند:[۶]
4. c3 Nf6
5. d4 exd4
6. cxd4 Bb4+
7. Bd2 Bxd2+
8. Nbxd2 d5
9. exd5 Nxd5
10. Qb3 Nce7
11. O-O O-O
سیسیلی کلاسیک که با حرکت اسب به c6 در حرکت پنجم از سایر شاخهها متمایز میشود، یکی دیگر از شاخههای اصلی است. نکته مثبت این سیستم نسبت به سایر شاخههای سیسیلی که تا اکنون بررسی شدهاند، گسترش سوار در حرکت پنجم است (در سیسیلی شونینگن، نایدورف و دراگون در حرکت پنجم یک حرکت با پیاده انجام شدهاست) این شاخه پس از نایدورف پرتکرارترین شاخه در بین استاد بزرگان است. سیسیلی کلاسیک اکثراً بازیهای نه چندان دشواری به طرفین میدهد. سفید قادر است است سه شیوه را اتخاذ نماید، فیل g5، فیل e2 و فیل c4. فیل g5 سیستم اصلی است و بازی نه چندان پیچیدهای نصیب طرفین میکند. از این حیث مطلوب مبتدیان است. سیستم فیل e2 در برابر سیسیلی کلاسیک نسبت به سیستم فیل e2 برابر نایدورف یا دراگون چندان پرطرفدار نیست زیرا در اینجا برخلاف شاخههای مذکور سیاه یک سوار گسترش دادهاست و عملکرد آرام و پوزیسیونی به علت گسترش سوار توسط سیاه چندان مطلوب سفید نیست. سیستم فیل c4 نیز تند و تیزترین حالت است.
Читать полностью…
سیسیلی دراگون با فیانگتو نمودن فیل f8 آغاز میشود. سیسیلی دراگون را شاید بتوان حفظیاتترین گشایش در بین تمامی گشایش نامید. سفید میتوان در مقابل این گشایش، سیستمهای مختلفی مانند حمله یوگسلاو، حمله لونفیش، واریانت فیل e2 و واریانت فیانگتو جناح شاهی را امتحان کند. تهاجمیترین شاخه شاخهٔ یوگسلاو است که نیازمند دانش حفظیاتی بسیار عمیق است و به بازیهای تهاجمی و تاکتیکی ای میانجامد. شاخه لونفیش نیز شاخه تاکتیکی دیگری است که سر تا سر پر از حیله و فریب است و اگر سیاه بتواند مرحله شروع بازی را با سلامت به انتها برساند، از وسط بازی خوبی برخوردار خواهد شد. اما شاید واریانتهای تهاجمی با روحیه هر بازیکنی متناسب نباشد. به این منظور واریانتهای پوزیسیونی ای همچون فیل e2 و واریانت فیانگتو ایجاد شدهاند.
Читать полностью…
دفاع سیسیلی به انگلیسی(Sicilian defense) نکته : سیسیل در واقع اسم یکی از شهر های ایتالیا است. یکی از محبوبترین گشایشهای بازی شطرنج است که با حرکت (1. e4 c5) آغاز میشود. در حرکت c5 در پاسخ به e4 که به دفاع سیسیلی میانجامد در بسیاری از بررسیهای آماری مسابقات شطرنجبازان حرفهای موفقترین پاسخ سیاه شناخته شدهاست. حرکت پیاده c سیاه در حرکت اول به منظور جلوگیری از d4 سفید و همچنین ایجاد نشدن تقارن (با حرکت e5) است. البته این حرکت برخلاف پاسخهایی همچون e5 یا Nc6 کمکی به گسترش سیاه نمیکند و مرکز را در اختیار سفید قرار میدهد. در نتیجه سفید در گسترش بازی برتری کسب میکند و فرصت حملات خطرناکی را بهدست میآورد. مزیت دیگر سیسیلی برای سیاه در اختیار گرفتن ستون نیمه باز C پس از حرکت d4 سفید و تعویض پیاده c با آن است. دفاع سیسیلی یکی از پیچیدهترین روشهای بازی است و واریانتهای زیادی مثل نایدورف، دراگون، شونینگن، سوشنیکوف، تایمانف و دراگون شتابان دارد. همچنین در این گشایش محبوب، ساختارهای پیاده ای بسیاری همچون ساختار پیاده ای دراگون، شونینگن و چندین و چند ساختار پیاده ای موجود است.
Читать полностью…
دفاع برلین یا رُی لوپز ، یک گشایش شطرنج است که با حرکات زیر شروع میشود:
e4 e5
Nf3 Nc6
Bb5 Nf6
این گشایش، بخشی از بازیهایِ روی لوپز است.
این گشایش به ندرت در بازیهای سطح بالا مورد استفاده قرار میگرفت و در مسابقات قهرمانی شطرنج کلاسیک جهان در سال ۲۰۰۰ ولادیمیر کرامنیک از آن به عنوان یک اسلحه در برابر گری کاسپاروف استفاده کرد. کرامنیک از برلین در بازیهای ۱، ۳، ۹ و ۱۳ در مسابقه (هر بار با سیاه) استفاده کرد و هر چهار بازی مساوی شدند.
حرکت سوم سیاه به پیاده e4 حمله میکند. با این حال، این یک تهدید واقعی نیست، زیرا اگر سیاه در e4 گیر بیفتد، سفید میتواند پیاده e5 را پس بگیرد. معمولاً در دفاع برلین، بازیکنان زودتر ملکهها را رد و بدل میکنند که باعث میشود بازی به سرعت وارد یک بازی آخر شود. سیاه، نقطه ضعفِ پیادههای دوتایی و یک پادشاه گیر کرده در مرکز را دارد، اما به شکلِ جفت اسقف جبران میشود. از نظر استراتژیک، دفاع برلین معمولاً بهعنوان یک سلاح کششی توسط بازیکنانی که میخواهند با مهره هایِ سیاه دفاعی بازی کنند و به تساوی دست یابند استفاده میشود.
شروع انگلیسی (به انگلیسی: English Opening) یکی از گشایشهای بازی شطرنج است که با حرکت c4 سفید آغاز میشود. حرکت c4 چهارمین حرکت معمول سفید برای حرکت نخست بازی است[۱] و ممکن است با پاسخ سیاه به گشایشهای دیگری از جمله دفاع سیسیلی (معروف به سیسیلی معکوس)، دفاع هندی شاه، گامبی وزیر نپذیرفته، دفاع اسلاو و دفاع کاروکان بینجامد.
نام این شروع بازی از هوارد استانتون شطرنج باز بزرگ انگلیسی سده ۱۹ گرفته شده است. این گشایش نیز همانند سیسیلی شاخه های متنوعی دارد که می توان به سیسیلی معکوس ، واریانت چهار اسب و شاخه متقارن اسب در f6 اشاره کرد . نتیجه ی این تنوع شاخه ها وجود شاخه هایی با تئوری متوسط تا تئوری زیاد است . برای مثال شاخه متقارن اسب در f6 بسیار تئوری محور است اما شاخه ی چهار اسب را نمی توان تئوریک نامید . وجود شاخه های زیاد باعث شده است انگلیسی گشایشی مناسب برای پرورش خلاقیت باشد .
گشایش انگلیسی معمولاً در سطح بازیکنان آماتور بسیار کارآمد است، چرا که بیشتر بازیکنان وقت خود را صرف کار کردن با سیستمهای گشایشی علیه d4 و e4 میکنند و تجربه چندانی برای بازی در این گشایش ندارند.
گامبی قیصر (Gambit Kieseritzky) یکی از شاخههای گشایش گامبی شاه در شطرنج است. این شاخه گشایش با حرکات زیر شروع میشود:
♙به خانه e۴ و ♟ به خانه e۵
♙به خانه f۴ و ♟خانه e × خانه f۴
♘به خانه f۳ و ♟به خانه g۵
♙ به خانه g۴ و ♟به خانه h۴
♘ به خانه e۵ ...
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
گامبی شاه (King's Gambit) یا قربانی کردن سرباز فیل در جناح شاه، یکی از تئوریهای محبوب گشایش در بازی شطرنج است که با حرکات زیر آغاز میشود:
e4 e5
f4
ارتش سفید یک پیاده خودش را برای منحرف کردن پیاده سیاه طعمه قرار میدهد. اگر سیاه قربانی را بپذیرد، سفید دو نقشه اصلی خواهد داشت. اولین نقشه این است که سفید d4 و سپس Bxf4 را بازی کند و با این حرکت علاوه بر جبران پیاده قربانی شده، سلطه بر مرکز بازی را نیز به دست آورد. نقشه جایگزین برای سفید بازی Nf3 و Bc4 و سپس رفتن شاه سفید به قلعه کوچک 0–0 خواهد بود که مسیر نیمه باز ایجاد شده در ستون f به سفید اجازه میدهد تا به ضعیفترین نقطه در موقعیت سیاه، یعنی پیاده f7 حمله کند.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
گشایش یا شروع بازی به مجموعه حرکات ابتدای بازی شطرنج گفته میشود که هدف از آن گسترش اولیه نیروها و ورود آنان به کارزار است. گشایشها برای بسیج قوا و کنترل یا تسخیر خانهها و خطوط مهم توسط مهرهها برنامهریزی میشوند.
در مرحله گشایش نبرد اصلی به قصد تصرف مرکز و رفع موانع گسترش برای خود و ایجاد موانع گسترش برای حریف صورت میگیرد.
در آثار قرون اولیه پس از اسلام و در اشعار و ادبیات کهن از اصطلاح تعبیه در اشاره به وضعیتهای گشایشی شطرنج استفاده میشد:
شطرنج کز او هزار منصوبه گشاد قایم به یکی دگر نباید استاد
شه را چو هزار فیل در دست افتاد این تعبیه تا قیامتش باقی ماند
(رباعیات، امیرحسن دهلوی)
انواع گشایشها
گشایشهای باز: گشایشهایی که سفید بازی را با حرکت e4 آغاز کرده و سیاه نیز با حرکت e5 جواب میدهد، گشایشهای باز نامیده میشوند.
مانند: گشایش جوئوکو پیانو
گشایشهای نیمهباز: گشایشهایی که سفید بازی را با حرکت e4 آغاز کرده، اما سیاه با حرکتی به جز e5 پاسخ میدهد، گشایشهای نیمهباز نامیده میشوند. حرکت c5 که به دفاع سیسیلی منجر میشود و e6 که به دفاع فرانسوی میانجامد، رایجترین پاسخها هستند.
گشایشهای بسته: گشایشهایی که در آنها سفید بازی را با حرکتی به جز e4 شروع میکند، گشایش بسته نام دارند. معمولترین حرکت به جز e4 حرکت پیاده جلو وزیر (d4) که معمولاً به بازیهایی با پسوند هندی (۱.Nf6 d4) و (۱.d5 d4) بازیهای معروف به گامبی وزیر میانجامد.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
حرکت اکراهی یا زوگزوانگ (آلمانی: Zugzwang) در شطرنج، محصول وضعیتی است که در آن، تقدم در حرکت، زیانبار است.
در نمودار سمت چپ، حرکت با سیاه است. اما سیاه از انجام حرکت اکراه دارد؛ زیرا در این وضعیت، تنها مهره سیاه مجاز به حرکت، شاه است، ولی شاه سیاه هر حرکتی انجام دهد، در عمل مسیر نفوذ شاه سفید در میان صف پیادههای سیاه باز شده و میتواند به راحتی یکی از پیادههای سیاه را گرفته و پیروز شود.
در نمودار سمت راست نیز اگر حرکت با سفید باشد، بازی مساوی خواهد شد. اما اگر حرکت با سیاه باشد، باید به اجبار و کراهت حرکتی انجام دهد که منجر به باخت سیاه خواهد شد.
در بازی شطرنج، ۲ حریف متقابلاً و به نوبت، حق و وظیفه حرکت دارند. در شرایط عادی، حق تقدم نوبت، یک امتیاز محسوب میشود. اما در حالتهای خاصی، تقدم در وظیفه حرکت، میتواند یک نقص باشد. در چنین حالتی یک حرکت زیانبار به حریفی که گرفتار چنین وضعی شده تحمیل میگردد و به همین دلیل، مایل به انجام حرکت اجباری نیست و از آن اکراه دارد.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
بازی جاویدان یک بازی شطرنج بود که توسط آدولف آندرسن و لیونل کیزریتسکی در ۲۱ ژوئن ۱۸۵۱ و در هنگام زمان استراحت مسابقات شطرنج سال ۱۸۵۱ میلادی، در لندن انجام شد. آندرسن دست به قربانی های جسورانهای زد تا برندهٔ یکی از معروفترین بازیهای شطرنج تاریخ شود. او هر دو رخ، یک فیل و وزیرش را از دست داد و با سه مهرهٔ کماهمیت باقیمانده حریف خود را کیش مات کرد.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─
مکتب شطرنج دینامیک
نام شطرنج دینامیک با نام دکتر الکساندر آلخین عجین شده است اگر چه عناصر بازی دینامیک را میتوان در تعالیم اشتاینیتز، بریر، مورفی، کاپابلانکا، لاسکر و دیگران سراغ گرفت.
ویژگیهای شطرنج دینامیک:
به اختصار از این قرار است:
در شطرنج دینامیک به اصل هماهنگی مهرهها بیش از هر اصل دیگر اهمیت داده میشود.
در این شیوه، از تعویض برتریها ابایی نیست. دادن برتری برای گرفتن نوع عملی و قابل استفاده برتری دیگر معمول است.
از شروع بازیهای متقارن که خصلت تساوی دارند اجتناب میشود.
به پیچیدگی میدان داده میشود که در آن دید ترکیبی و قدرت محاسبه واریانتها حرف اول را میزند.
در بازی دینامیک با مهره سفید برای گرفتن ابتکار عمل بلند مدت و با مهره سیاه برای داشتن بازی متقابل تلاش میشود.
─═ঊঈ 📚 @NEVISEHA 💫 ঊঈ═─