14872
درست بنویسیم، درست بگوییم کارشناسارشد ادبیات فارسی مدرس دانشگاه ویراستار و مدرس ویراستاری عضو هیئتعلمی بنیاد فردوسی عضو شورای پاسداشت زبان فارسی عضو شورای سیاستگذاری شعر روزنامهنگار و برگزاری کارگاه ارتباط با مدیر: @alireza_heidaree 09153026689
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
🔸به مناسبت جام جهانی
برابرهای فرهنگستان اول (۱۳۱۴ تا ۱۳۳۷) برای اصطلاحات فوتبال
آشنایی ایرانیان با ورزش فوتبال به سالهای پایانی دورۀ قاجار، یعنی پساز کشف نفت در مسجدسلیمان و حضور کارگران انگلیسی در این منطقه برمیگردد.
فرهنگستان ایران برای اصطلاحات فوتبال، برابرهای زیر را برگزید که سال ۱۳۱۹ با امضای نخستوزیر وقت ابلاغ شد:
هالبان | گلکیپر
پیشرو | فرورد
نگهبان | هافبک
پشتیبان | بک
پیشرو مرکز | سنتر فرورد
پیشرو دست راست | رایت وینگ فرورد
پیشرو دست چپ | لفت وینگ فرورد
پیشرو راست | رایت فرورد
پیشرو چپ | لفت فرورد
نگهبان مرکز | سنتر هافبک
نگهبان راست | رایت هافبک
نگهبان چپ | لفت هافبک
پشتیبان راست | رایت بک
پشتیبان چپ | لفت بک
هال | گلپُست
هال کرد | گل
بیرون | آت
گوشه | کرنر
خطا | فول
تاوان | پنالتی
کنار | آفساید
سر | هد
دست | هند
رد | پس
هالگاه | گلآریا
تاوانگاه | پنالتی
داور | رفری
سردسته | کاپیتن
دسته | تیم
فوتبال | فوتبال
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
در زبان فارسی «یک» بیشتر برای شمارش و گاهی نیز برای بیان نکره به کار میرود؛ مانند: «این کار را دانشجویی نخبه و توانا انجام داد.» ولی گاهی برای بیان یک موضوع کلی یا بیان جنس از «یک» استفاده میشود که درست نیست و گردهبرداری و ترجمۀ لفظبهلفظ از an و a زبان انگلیسی است.
🔹ننویسیم: یک مدیر باید به کارش تسلط داشته باشد.
🔸بنویسیم: مدیر باید به کارش تسلط داشته باشد.
💻 کارگاه برخط درستنویسی بهزودی برگزار میشود.
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
🔸 گاهی واژههای جایگزین از دل متنهای کهن فارسی بیرون میآید:
🔸 کلیم کاشانی:
چنان با هم به سر یارانه بردند
که آبی در چمن بی هم نخوردند
🔸 مولانا:
چون نگه کردم چه دیدم آفت جان و دلی
ای مسلمانان ز رحمت یاریای، یارانهای
🔸حکیم نزاری:
چرا چنین ز حدیث درست میشکنی
یکی نصیحت یارانه بشنوی از من
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
نگارش درست و نادرست برخی واژهها👇
👈 «مزبور» (نه مذبور)
👈 «مشکل» (نه مشگل)
👈 «معتنابه» (نه متنابه. یعنی «درخور اعتنا»)
👈 «منشأ» (نه منشاء)
👈 «ناهار» (نه نهار)
👈 «نمازگزار» (نه نمازگذار)
👈 «وهله» (نه وحله)
👈 «خانهای» (نه خانه ای)
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
🔸ناویراسته
بیشتر افراد حاضر در این همایش دانشجواند.
🔸ویراسته
بیشتر افراد حاضر در این همایش دانشجویند.
🔹نکته
هرگاه شناسۀ فعلهای اسنادی (ام، ای، است، ایم، اید، اند)، پس از کلمهای بیاید که به مصوت (او) پایان یابد، «ی» میانجی میگیرد.
🔹نامنویسی کارگاه برخط ویراستاری در بنیاد فردوسی آغاز شده است.
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
چند جایگزینِ فارسی
● کنگره ☜ گردهمایی، همایش
● کنفرانس سخنرانی، همایش
● کوپن کالا برگ
● کورس مسابقه
● کنتاکت برخورد
● کنوانسیون پیمان
● کیبرد صفحهکلید
● کسالت بیماری
● کرونومتر زمانسنج
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
برهه یا برحه؟
بُرهه ریشهای عربی دارد، بهمعنای دورهای از زمان. البته در فارسی به روزگار و زمان طولانی هم معنا شده است؛ اما «بُرحَه» شتر مادۀ نجیب و بَرحَه بهمعنای بارز است.
پس «برهه» بنویسیم:
- برههای از شب گذشته بود؛ یعنی پاسی از شب گذشته بود.
- مردم میتوانند در برههای از زمان اشتباه بکنند. (ایران و تنهاییاش، محمدعلی ندوشن)
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
چند واحد شمارشی
۱. «اصله»
برای درخت: پنج اصله درخت
۲. «باب»
برای خانه و دکان و کاروانسرا و ...: دو باب خانه، پنج باب مغازه
۳. «برگ»
برای کاغذ جلدنشده: پنج برگ کاغذ
۴. «بند»
برای کاغذ که شامل برگ در ابعاد معین است: سه بند کاغذ
۵. «پرده»
برای تابلو نقاشی: سه پرده تابلو نفیس استاد فرشچیان
۶. «تخته»
برای فرش و پتو و..: دو تخته فرش، سه تخته پتو
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
🔸از ویژگیهای زبان فارسی، وجود «وند»هاست که به سرمایۀ زبانی ما افزوده است. فقط به یک وند «واره» نگاه کنید:
🔹جشنواره = فستیوال
🔹موشواره = موس
🔹سنگواره = فسیل
🔹سوگواره = عزا
🔹ماهواره = قمر مصنوعی
🔹هوشواره = هوش مصنوعی
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
🔶 #خراسانTV |دردسرهایی که نامهنگاری اداری برای زبان فارسی ایجاد کرد
🔴بخشهایی از کارگاه استاد علیرضا حیدری بهمناسبت «روز بزرگداشت زبان فارسی» در مؤسسۀ خراسان
#خراسان_آنلاین
🇮🇷 @khorasanonlinenews
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
الزاماً و لزوماً گاه بهاشتباه بهجای هم به کار میروند؛ درحالیکه، الزاماً به معنای «اجبار» است و لزوماً بهمعنای «همیشه» و «حتماٰ».
👈 قیمت بالای کالا الزاماً بهمعنای کیفیت خوب نیست. (نادرست)
👈 قیمت بالای کالا لزوماً بهمعنای کیفیت خوب نیست. (درست)
🔸البته بهتر است از جایگزین فارسی استفاده کنیم.
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
درود و صد درود به همراهان وفادار #زین_قند_پارسی
امید که دیگر جدایی میان ما نیفتد
سعدی:
عشق و درویشی و انگشتنمایی و ملامت
همه سهل است، تحمل نکنم بار جدایی
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
خودتان داوری کنید.
کدام بهتر و روانتر و سادهتر است؟
اینگونه نوشتن: 👇
تجلیل بهعمل آوردن
تقدیر به عمل آوردن
ممانعت به عمل آورد
یا
اینگونه نوشتن:👇
تجلیل کردن، تمجید کردن، قدردانی
قدردانی، قدردانی کردن
جلوگیری، مانع شدن
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
نکتههایی از دستور خطّ فارسی
ترکیبهایی که یک بخش آن نام خاص باشد با نیمفاصله نوشته میشود:
ایرانشناسی، ایرانگردی، ایرانمداری، تبریزگردی، حافظپژوهی، حافظشناسی، حافظنامه، سعدیوار، شاهنامهخوانی، شاهنامهسرایی، عیسیدم، مولاناپژوهی
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
«در سوگ زندهیاد جلال خالقی مطلق»
«افسوس که دیگر نیستی» را در اینجا بخوانید.
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
یکی از راههای سادهنویسی، کوتاهکردن عبارتهای بلندی است که به نوشتن آنها عادت کردهایم. این سبک نوشتن نه تنها در نامهنگاریهای رسمی که در نوشتههای معمولی ما هم فراوان دیده میشود.
🔹 ننویسیم:
خواهشمند است اقدام لازم را به عمل آورید.
🔹 بنویسیم:
خواهشمند است اقدام بفرمایید./ فرمایید
🔸نامنویسی کارگاه درستنویسی بنیاد فردوسی آغاز شده است.
با «#زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
پرسش👇
آیا استفاده از کلمۀ شانس برای عباراتی که معنای مثبت ندارند، درست است؟
پاسخ👇
☜ بهتر است استفاده نکنیم.
☜ استفاده از واژۀ «chance»، بهجای «احتمال» در زبان معیار درست نیست.
☜ شانس در فارسی بهمعنای بخت و اقبال هم هست.
☜در فارسی بهتر است بهجای «شانس» از امکان و احتمال و فرصت و بخت استفاده کنیم، مانند:
🔸 «ما فرصتهای زیادی برای گل داشتیم.»
☜ گاه میتوان کامل فارسی نوشت:
🔸 بختهای فراوانی پیش روی ماست.
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
🟧 «بنیاد فردوسیتوس» و «زین قند پارسی» برگزار میکنند:
🟦 کارگاه ویراستاری
و
ریزهکاریهایی برای درستنویسی
🟨 علیرضا حیدری
⬜️ همراه با ارائۀ گواهینامه
🔻پیوند نامنویسی:
/channel/bonyad_ferdowsi_tous
💠#كانون_شاهنامه_فردوسي_توس
💠#بنیاد_فردوسی_توس
🆔 http://bonyadferdowsitous.ir/
🆔/channel/bonyadeferdowsitous
🆔https://www.instagram.com/bonyadeferdowsitous
🆔https://x.com/bonyadferdowsi/
🆔https://www.aparat.com/BonyadeFerdowsiMashad
🆔https://www.youtube.com/channel/UCP207h1pOJJQu4UTkUrUq1Q
همراهان گرامی در صورت قطع نت جهانی در صورت صلاحدید با نشانی زیر ما را دنبال کنید:
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
چرا این قدر دراز می نویسیم؟
علیرضا حیدری، مدرس دانشگاه در کارگاه «خردهنکتههایی برای درستنویسی»در #خراسان از چالشها و ریشههای رواننویسی در رسانهها گفت.
🇮🇷 @khorasanonlinenews
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
درود
از همۀ همراهانی که در این روزهای آشفتگی و پریشانیِ نت وفادارانه با #زین_قند_پارسی ماندند، سپاسگزارم.
سروش مولانا به همراه #زین_قند_پارسی برگزار میکند:
🔖پاکیزهنویسی
کلیاتی برای درستنوشتن
همۀ آنهایی که حروف فارسی را میشناسند و قلم به دست میگیرند، بدون استثنا به این دوره نیاز دارند.
مشخصات دوره:
🗓 تعداد جلسات: ۶ جلسه
👤 مدرس: علیرضا حیدری
🗓زمان شروع دوره: شنبه ۶ تیر
🔖شنبهها ساعت ۱۹ تا ۲۰:۳۰
💰 هزینۀ دوره: ۱,۵۵۰,۰۰۰ تومان
📍شیوۀ برگزاری: برخط (آنلاین) در اسکایروم
👈برای نامنویسی، مبلغ را نزد بانک ملی به شماره کارت:
۶۰۳۷۹۹۱۸۹۹۹۳۲۴۶۵
به نام مؤسسه فرهنگی هنری سروش مولانا واریز کنید، سپس تصویر فیش را برای شناسۀ زیر در «بله» یا «تلگرام» بفرستید.
@sorooshemowlana
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
پرسش👇
سلام و وقتبهخیر
برخی از افراد و منابع ضمایر متصل رو جدا از کلمه مینویسن. مثل: کتابشان، کتابم/کتابام، لباست/لباسات و.... .
آیا این درسته؟
پاسخ👇
ضمایر ملکی و مفعولی بنابر نظر فرهنگستان زبان و ادب فارسی: ــَـ م، ــَـ ت، ــَـ ش، ــِــ مـان (مـان)، ــِــ تـان (تـان)، ــِـ شان (شان) درحالات ششگانه، همراه با واژههای پیش از خود به صورتهای زیر نوشته میشود:
☜ برادرم، برادرت، برادرش، برادرمان، برادرتان، برادرشان
☜ کتابم، کتابت، کتابش، کتابمان، کتابتان، کتابشان
☜ رهروم، رهرومان، رهروت، رهروتان، رهروش، رهروشان
☜ پایم، پایت، پایش، پایمان، پایتان، پایشان
☜ عمویم، عمویمان، عمویت، عمویتان، عمویش، عمویشان
☜ خانهام، خانهات، خانهاش، خانهمان، خانهتان، خانهشان
☜ پیام، پیات، پیاش، پیمان، پیتان، پیشان
☜ کشتیام، کشتیات، کشتیاش، کشتیمان، کشتیتان، کشتیشان
☜ رادیوام، رادیوات، رادیواش، رادیومان، رادیوتان، رادیوشان
بنابراین، روحم، روحت، ... درست است
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
چند جایگزین فارسی
استنباط برداشت
استهلاک فرسایش
استیجاری کرایهای
استیضاح بازخواست
استیلا چیرگی
اسرار رازها
اسراف ریختوپاش، زیادهروی
از قدیم از دیرباز
اساس بنیاد
اساسی بنیادین
اسبق پیشین
استحصال برداشت
استحضار آگاهی
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
🔸ویرایش خبر🔸
❌ یک میلیون به کالابرگ اضافه میشود
عضو کمیسیون برنامه و بودجه:
در حال حاضر رقم جدید کالابرگ در حال نهایی شدن است و به زودی مبلغی به یک میلیون تومان اضافه میشود.
@Mashhad_fori_News
🔹با اندکی دقت میتوان فهمید که این رسانه دچار خطای حرفهای در تیترزنی شده است.
🔸 «ویرایش خبر» در دنیای مجازی نادیده گرفته شده است!
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
امیدوارم روزی سازمانها و شرکتها بنویسند:
🔹صندوق انتقادها و پیشنهادها
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
«مصوب شد» نادرست است. «مصوب» خودش بهمعنای «تصویبشده» است؛ در نتیجه تیتر بالا میشود: «تصویبشده شد»
*ویراسته*:
🔹بازگشایی اینترنت بینالملل تصویب شد ✅
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi
درود به همراهان وفادار
با وضعیت آشفتۀ نت جهانی در ایران، دسترسی برای بسیاری دشوار است و من پس از دو ماه با خرید یکدو گیگ موفق شدم به دیدارتان بیایم.
امیدوارم مهمانان و همراهان «زین قند پارسی»، به پاسداشت فردوسی، ایران و زبان فارسی همچنان بر گرد این سفره تابآورانه بمانند.
سپاس
شکّرشکن شوند همه طوطیان هند
«زین قند پارسی» که به بنگاله میرود
حافظ
دریغ از اندکی خلاقیت!
روز گذشته (یکم خرداد) زادروزم بود. بانکهای مختلفی پیام تبریک فرستادند؛ اما دریغ از اندکی خلاقیت و نوآوری و زیبانویسی! شگفت که یک خوشقلمی در این دستگاههای پرادعا یافت نمیشود!
البته بانک مسکن کمی متنش متفاوت بود و رنگی از زیبانویسی بر آن زده بود:
خانۀ دلتان آباد، کاشانۀ مهرتان گرم؛
دير مانيد و برقرار.
زادروزتان خجسته
با #زین_قند_پارسی همراه شویم و هر روز یک نکتۀ ویرایشی بیاموزیم.
#علیرضا_حیدری
@qande_parsi
/channel/qande_parsi
https://ble.ir/zinqande_parsi