612
نبسته شیخ فقط مکتب شقایق را به هر کجا که دری باز بود دیوار است سمیع حامد
دیوارهای سینهام از غم تَرَک برداشته
حس میکنم که گونهام از نم ترک برداشته
با هیچ سنگی قلبِ چون آیینهام نشکسته بود
اما ببین از آه تو کمکم ترک برداشته
موج صدایم کوه را مجبور صحبت مینمود
حالا گلویم از عبور دم ترک برداشته
سر میگذارم روی دوش سنگ و از سنگینسری
حس میکنم سنگ از سرم محکم ترک برداشته
دیگر نمیخواهم بهشتت را خدای خوب من!
دیگر غرور حضرت آدم ترک برداشته
#سهراب_سوشیان
داشت در یک عصر پاییزی زمان میایستاد
داشت باران در مسیرِ ناودان میایستاد
با لبی که کاربرد اصلیاش بوسیدن است
چای مینوشيد و قلب استکان میایستاد
در وفاداری اگر با خلق میسنجیدمش
روی سکوی نخست این جهان میایستاد
یک شقایق بود بین خارها و سبزهها
گاه اگر یک لحظه پیش دوستان میایستاد
در حیاط خانه گلها محو عطرش میشدند
ابر، بالای سرش در آسمان میایستاد
موقع رفتن که میشد من سلاحم گریه بود
هر زمان که دست میبردم بر آن، میایستاد
موقع رفتن که میشد طاقت دوری نبود
جسممان میرفت اما روحمان میایستاد
•••
از حسابِ عمر کم کردیم خود را، بعدِ ما
ساعت آن کافه یک شب در میان میایستاد
قانعش کردند باید رفت؛ با صدها دلیل
باز با این حال میگفتم بمان، میایستاد
ساربان آهسته ران کارام جانم میرود
نه چرا آهسته، باید ساربان میایستاد
باید از ما باز خوشبختی سفارش می گرفت
باید اصلا در همان کافه زمان میایستاد
كاظم بهمنی
نام بعضی نفرات
رزقِ روحم شدهست
وقتِ هر دلتنگی
سویشان دارم دست
جرئتم میبخشد
روشنم میدارد.
نیما یوشیج
سودا مپز که آتش غم در دل تو نیست
ما را غم تو برد به سودا، تو را که برد؟
سعدی
آن روز وقتی از خانه خارج شدم، گوشکیهایم را در گوش گذاشتم، طبق معمول آهنگ احمد ظاهر را پخش کردم و راه افتادم. صدای آهنگ با صدای موترها، دستفروشها و عابران درهم میآمیخت. با دوستم همینطور، بدون نگاه کردن به اطرافمان، قدمزنان میرفتیم. از وقتی به این عادت جدید، یعنی آهنگ گوش دادن هنگام پیادهروی، عادت کرده بودیم، در مسیر حرف نمیزدیم.
سرک شرکت، آنجا همیشه بیروبار بود. موترها بیوقفه در رفتوآمد بودند. چشمم به دو کودکی افتاد که ده قدم آنطرفتر ایستاده بودند چهرهٔ یکی از آنها حدود سهساله و دیگری حدود دو یا دوونیمساله به نظر میرسید. در دست کودک بزرگتر مقداری نان خشک بود. به پاهایشان توجه کردم؛ هر دو بوت نداشتند. شاید همینطور، بیسر و بیبر، از خانه بیرون زده بودند. گویی هر دو میخواستند به آنطرف خیابان بروند به دوستم گفتم باید آنها را آنطرف ببریم. هر دو لحظهای مکث کردیم؛ سپس نمیدانم چه شد. هیچکداممان حاضر نشدیم دستشان را بگیریم و آنطرف خیابان ببریمشان. از جلویشان گذشتیم. شاید ده قدم برداشته بودیم. همینطور که آواز احمد ظاهر در گوشم میپیچید، صدای ترمز گرفتن دو موتر و صدای کودک بلند شد. بیاختیار به عقب برگشتم و به سمت کودکان رفتم.
داشتم به آنها نزدیک میشدم و اصلا متوجه جمعیت نشده بودم. مردهای زیادی دور کودک را گرفته بودند. موتروان در حال دشنام دادن به کودک بود. چهرهاش را به یاد ندارم، اما صدایش میلرزید. ناگهان دوستم دستم را کشید و درجا ایستادم. نزدیک شدن به آنجا فایدهای نداشت آن یکی کودک در گوشهای گریه میکرد و این یکی دستش در دست موتروان بود. ظاهراً کودک با دیدن موتر وحشت کرده و درجا افتاده بود. موتروان هم پیش از آنکه او را زیر بگیرد، ترمز زده بود. آن صدای هولناکی که با صدای احمد ظاهر درآمیخته بود، برای همین بود… آن مرد دست کودک را گرفت و او را به آنطرف خیابان برد. من و دوستم نیز به راهی که در پیش داشتیم، ادامه دادیم. وقتی چندین قدم دیگر برداشتم، متوجه شدم که بعد از ترمز گرفتن آن موتر، اصلاً به صدای موسیقی گوش نداده بودم. راستش فکر میکردم ذهنم برای لحظهای جریان موسیقی را قطع کرده بود. بعد از این حادثه، همینطور به راهمان ادامه دادیم و تا مقصد حرف نزدیم. در طول مسیر، لحظهای که گذشت، مدام پیش چشمم میآمد. از همان روز تا امشب از یادم نرفته است. شاید برای دوستم نیز همینطور بوده باشد.
تا امشب به این فکر میکنم که آن روز چرا نخواستیم آن دو کودک را به جایی که میخواستند، برسانیم. لااقل میتوانستم آنها را به آنطرف خیابان ببرم. دروازهٔ خانهشان چرا با دقت بسته نشده بود؟ از قدیم میگفتند: «در بسته، بلا بسته.» گویی مادرشان این ضربالمثل را نمیدانسته است. یا شاید آنقدر درگیر کارهای خانه بوده که برای لحظهای فرزندانش از دستش در رفتهاند…
نمیدانم نمیدانم! من همیشه جواب قطعی برای پرسشهایم نداشتهام. بزرگترین کاری که در حق خودم میکنم، همین است که میآیم و درباره حوادثی که روی ذهنم رژه میروند، مینویسم تا شاید بتوانم بعد از نوشتن، اندکی آرام بگیرم. من که بالاخره به هر نحوی آرام میگیرم. آرام شدن من هم معیار نیست. اما ذهنم همیشه دنبال آن دو کودک است؛ دنبال اینکه چه شوک بزرگی را از سر گذراندهاند. من نمیتوانم حوادث فجیع کودکیام را از یاد ببرم، برای من که همینطور بوده است! دیگران را نمیدانم. مرور کردن این حادثه، نه خیری در بر دارد و نه شر. شاید تنها فایدهاش این بوده باشد که دیگر در خیابانها حواسم بیشتر جمع باشد. و وقتی طفلی دیدم بیتردید کمکش کنم.
گرانگشتم به چشمش بس که رفتم بیطلب سویش
مرا از پای نافرمان چهها سر بر نمیآید!
صائب تبریزی
دوش دیدم که ملایک درِ میخانه زدند
گِلِ آدم بسرشتند و به پیمانه زدند
ساکنانِ حرمِ ستر و عفافِ ملکوت
با منِ راهنشین بادهٔ مستانه زدند
آسمان بارِ امانت نتوانست کشید
قرعهٔ فال به نامِ منِ دیوانه زدند
جنگِ هفتاد و دو ملت همه را عذر بنه
چون ندیدند حقیقت رِهِ افسانه زدند
شکر ایزد که میانِ من و او صلح افتاد
صوفیان رقصکنان ساغرِ شکرانه زدند
آتشِ آن نیست که از شعلهاش او دوزخ گشت
آتشِ آن است که بر خرمنِ پروانه زدند
کس چو حافظ نگشود از رخِ اندیشه نقاب
تا سرِ زلفِ سخن را به قلم شانه زدند
حافظ شیرازی
عُمقِ غمم را انتهایی بود، حالا نیست
در سینهام حال و هوایی بود، حالا نیست
مانند حالا اینقدر ساکت نمیماندم
با مردمان چون و چرایی بود... حالا نیست
یکگوشهی تنها برای رفع دلتنگی
حداقل در شهر جایی بود، حالا نیست
خالیست پشتم، یکهتازی کرده خواهم مُرد
یاد زمانهایی که "ما"یی بود، حالا نیست
دنیا چه کرده با من گنجشکقلبی که_
در سینهام ترس از خطایی بود، حالا نیست
غمهام را هرشب بغل کرده و میخوابم
در خلوتم شبها خدایی بود...
سهراب سوشیان
بخاطر کندن گل سرخ اره آوردید؟
چرا اره؟
فقط به گل سرخ بگویید
تو!
هی تو!
خودش میافتد و میمیرد.
بیژن نجدیЧитать полностью…
باید قبل از ۲۱ ساله شدنم، نحسی امشب را در کتابچهام بنویسم.
Читать полностью…
اگر وقت داشتید یک سر به این نظرسنجی بزنید.
ممنون.
بله، به تو احتیاج دارم! زیرا تنها کسی هستی که میتوانم در موردِ رنگِ یک ابر با او صحبت کنم.
ولادیمیر ناباکوف/نامه به ورا
اگر روزی زنها بخواهند از اینجا بروند، تقریباً همهی ادبیات و سینما و هنرِ دنیا را
باید با خودشان ببرند…
مصطفی مستور
@faridafarin66
کانال جدید فریده مددیِ عزیز.🩵
امروز با دریافت ایمیلی از طرف یک نویسندهی آفریقایی استرالیایی حس بسیار خوبی گرفتم. این نویسنده در ایمیلش نوشته: «من هنگام جستجوی دقیق در گوگل دربارهٔ «زنان در حوزهٔ نشر مستقل»، اتفاقی به «گندمین» برخورد کردم و از اینکه دیدم چقدر نقاط مشترک داریم شگفتزده شدم. دو زن که هر کدام بهطور مستقل در حال ساختن پلتفرمهایی هستند که بر پایهٔ این باور بنا شده: جوامع ما شایستهٔ آن هستند که داستانهای خودشان را، با زبان خودشان و طبق شرایط خودشان روایت کنند.»
او در بخشی از ایمیل یاد کرده که از «مجله گندمین» و «کارگاه نویسندگی گندمین» الهام گرفته و قرار است یک نشریه ادبی ماهانه از ۱ جنوری ۲۰۲۷ آغاز به کار کند. همانطور که «گندمین» فضایی برای صداها، دیدگاهها، زندگی و خلاقیت زنان افغانستان خلق میکند، او نیز در حال ساختن خانهای برای زندگی، خلاقیت، زیبایی و شادی سیاهپوستان افریقایی در سراسر قاره و تمام مهاجران آن در سراسر جهان است.
خوشحالم به اینکه نوشتههای دخترانمان حاالاا خوانندهگانی فراتر از مرزهای افغانستان و جغرافیایی فارسیزبانان دارد، و روایتی از رنج و امید ما در گوشهی دیگر از جهان دستمایهی الهام و همبستگی شده است.
گندمین مدیون دخترانش است❤️
چنین که میگذرد
مگر
که بادهای قرون
نوای استخوانم را بشنوند.
بتاب بر من ای آفتاب
بتاب،
که تاب این همهام نیست.
ببار بر من ای ابر
ببار،
که بردباری ویرانم کرده است.
محمد مختاری
تو دور بودی و زیبائیات هدر میرفت
به رغم فاصله اما تو را بغل کردم
زمان گوشیمان صفر شد در آن ساعت
درون چشم تو دیدار با ازل کردم
تو روزمرّگیات هم شنیدنی است بگو
تصورات تو بسیار دیدنی است بگو
چه بارها که خطی از پیامهایت را
بدون پیش و پسی بیتی از غزل کردم
اگرچه میکِشدم زندگی به هر سویی
رهاشدن نتوان از چنین پریرویی
شبی که غول شدم در چراغِ جادویی
تو را به شادی و خود را به غم بدل کردم
زدم به آینه خود را... دری گشوده نشد
زدم به عالم رویا و شب زدوده نشد
تو را از آنور دریا و درّه، بوسیدن
محال بود و به تدریج مُحتمَل کردم
برای حوصله، تکراریام قبولم کن
که یک ترانهی بازاریام قبولم کن
مرا ببخش که اینقدر ساده جان دادم
که مرگ را هم از آغاز مبتذل کردم
کسی نبود و مرا آفتاب بدرقه کرد
شکستههایم را جوی آب بدرقه کرد
که من خودم تن خود را گذاشتم در گور
که من وصیت خود را خودم عمل کردم
مرا بگیر در آغوش و ناپدیدم کن
میان گونه و ترقوّهات، شهیدم کن
مرا که فاصله را مثل قرص جوشانی
در استکان لبت ذرهذره حل کردم
سعید مبشر
تو ماه را
بیشتر از همه دوست میداشتی
و حالا ماه هر شب
تو را به یاد من میآورد
میخواهم فراموشت کنم
اما این ماه
با هیچ دستمالی
از پنجرهها پاک نمیشود!
#رسول_یونانЧитать полностью…
محبوبم
اثر انگشتانَش را روی شب گذاشت
و اینگونه
ستارگان متولد شدند
غاده السمان
اگر آهنگی برایم بفرستی، آن را همچو گل میپذیرم.
Читать полностью…
حالا تو مرد خستهای هستی
که کمکم بیشتر میشوی
در خیابانها میدوی
و دستکم همیشه چند دست
برای گرفتن زخمهات کم داری
در بارانها میدوی و نمیدانی
خشم یک طپانچه خیس
دیگر به هیچ دردی نمیخورد
گروس عبدالملکیان
من از نگاه کردن و فکر کردن به گذشتهی خودم بیزارم. دلم میخواهد آن توانایی را میداشتم که هیچ پرسشی هرچند کوچک در ذهنم باقی نماند و آسوده بمیرم… من برای تو از آسودگی گفتم. آخر چرا انسان باید به گذشتهاش نگاه کند و افسوس بخورد؟ من میخواهم بمیرم و به گذشته باز نگردم.
آخرین انار دنیاЧитать полностью…
بختیار علی
هیچ چیز وحشتناکتر از این نیست که بدانی کسی آنسوی این دیوارها در فراسوی این زندان انتظارت را میکشد. شاید اگر بدانی که کسی آن بیرون در انتظارت نمانده است آن وقت راحتتر هستی…
آخرین انار دنیاЧитать полностью…
بختیار علی
من که خود راضی به این خلقت نبودم زور بود؟
از سپیدههایی که سر میزنند و آفتاب با نورش آن سپیدی را مزین میکند، بدم میآید. از ظهرهایی که آفتاب وسط آسمان لمبر میزند، بدم میآید، از نارنجیهایی که سقف زمین را رنگین میکنند، بدم میآید. از آرامش و تاریکی که روی همان سقف زمین مینشیند، بدم میآید. از چراغکهایی که در آسمان وَلوَل میکنند و نورِ مهتابی که تاریکی شب را به سیطره گرفته و روشناش میسازد، بدم میآید.
من از زمین هم بدم میآید، از آسمان هم.
از خانهای که ۲۰ سال میشود در هر گوشهاش خاطره ساختهام، بدم میآید. از گیسهایی که ۲۰ سال میشود و هنوز تا میانم نرسیدهاند، بدم میآید. از چشمهایی که ۲۰سال میشود دنیا دیده و هنوز هیچی ندیده، بدم میآید. من از جسمی که ۲۰ سال میشود روحم در آن خانه کرده است، بدم میآید.
از سرنوشتی که آن بالایی در آن هیچی ننوشته است، بدم میآید. از مکتبی که فارغ شدهام، اما محفل فراغت نگرفتهام، بدم میآید. از آزمونی که شبها برایش درس خواندهام، اما از سر نگذراندهام، بدم میآید. از دورانِ کودکیای که در آن دست و پایم شکسته است، بدم میآید. از حسرتهایم بدم میآید.
از ۲۱ سالگی که قرار است در آن قدم بگذارم، اما قبلِ آن هیچ خاکی بر سر نریختهام، بدم میآید. از تمامِ حرفهای خوبی که راجع به روز و شبم گفتهام، بدم میآید. از این چرندیاتی که حالا دارم مینویسم، بدم میآید. از خلقتی که راضی به آن نبودهام، بدم میآید.