-
کانال شعر شخصی گاه وقتی نقد اشعار شاعران «مجموعه لری و فارسی» گاه وقتی متن در مورد لرسونَل «لرستانات» بختیاری، جنوبی، فیلی ادمین @Zccbm
تَشی وندی وه لاشِ خوم و دینم
بیو بهلا مو تُراته بچینم
تو هی تُرناته وَر باد نادِیه که
مونه از حزبِ باد کردی ستینم
#سجاد_کیانی
دلم چی سَرقِلی اَو مینه پاله
مو عشقم جورِ نومه #لر زلاله
مَیر نیدی که آ بهمن چه وابی
مه نیبینی هنی هی کوگ اِناله
تونه کالم وه مین مارش ملی لر
اِریزم مینه هرچی دی بلاله
کِره دی ای کنم هی جورِ ایرج
گلیم زهمه زه بسکه زیمه گاله
پلت جورِ قرون ایبو قسم خور
پلت چی شیرِ دا وَر مو حلاله
مو تیشنی دوگَهِ اَو مین لَواتم
مو تیشنی اووی که از برف اِپاله
همش هی جوش اِیارم سی تو وُ هی
همش هی جورِ اَووم باله چاله
#سجاد_کیانی
#لکی
مریار خویی باو ودیارم..
خمم بسینی له حال ژارم
دلم چوین گرین گرمسیریه...
وزخم دشمن چنی خونییه...
کی وتی نازاریل دت خداین...
هرهانه ژاری وژدوس سواین
اردوس بزونی مه حالم چوینه..
چوین باووه مردی کل لارم شوینه.
دس ومیل ماژی وتاو منیشی..
تابکه درمون دردم ژ ریشی....
#مرضیه_زندی
سرم جوش ایزنه قل دارم امشو
یه دنیا درد وه ری مل دارم امشو
نزن دَس وه دلم زهمم اِچومه
گلی ایرِجِ مین دل دارم امشو
#سجاد_کیانی
✅دوبیتی لکی
رنگینی وینه سیف ِ سور ِ گَل دار
دله موری وَ آسونی تو ای یار
ولاتم داسَه ژیر ِ پا سراسر
نِئیمَه چوی تو شیرینی نمکدار
#رحمان_مریدی_بیرانوند
دِ لا عِشقت هَمَش تَش دِ دِلم بی
هَمَه شُو تا سَحر غَم دِ کِلِم بی
مِه دِ حونَه دِلت بی لیز اگر بام
اَگر چی تیلِ تَری،داری بیا جام
مَحالَه کِ دِ عشقت دَس بَکشم
گَرینم کِ عیوهَ پا پَس بَکشِم...
#سیمین_دریکوند
بگو با دلبر ترسایی امشب
چه میشد گر که بی ترس آیی امشب
لبان خشک فایز را ز رحمت
به آن لعل لب تر… سایی امشب
#فایز
#رباعیات_بختیاری
تاویرِ تونُم ،زِحال خُوم دیر اِبوم
تادیرُتونُم زِجونِ خُوم سیر اِبوُم
وائی همه باری که به کولُم اِکَشُم
چی دارِ بلیطی مِنِ خُوم پیر اِبوم.
....................
اَفتَو که تَوِه عشقتِه مِن جون داره
کِر دیسه مِنِ چرخ فلک آواره
آساره خَوِه زِچشم خوس کِردِه حَرُم
مَه وا غم تو گشته چُنو مَه پاره
#ایرج_خواجوی
سر و قلب و دل و سینه مو هر چار
تیا کال ِ ملوست کِن گرفتار
تو هرچی که بخی ایدم بغیرا
تیام که هی بِوینن او تیات یار
#سجاد_کیانی
گوئڌ:
«مَر دیئیس؟»
گوئڌوم:
نه
مؽن لِشکا اَنار
خُش خوند ۉ فِر دا .
گوئڌ:
دشت بوندهیل ڒهگوذر دیر نیڌ.
گوئڌوم: چن ڒۊ؟
گوئڌ:
وه توندی باد
سه عُمر آڌمی.
/channel/amirbakhtiari2/1771
مالامون وه نظم اِرن خان وِ نهاسون
«خونه هایمان با نظم در حال حرکتند و خان جلودار آنهاست»
سالارُم خان بختیاری تو بد نبینی
«بزرگم خان بختیار الهی بد نبینی بی قضا و بلا باشی»
بی عروس دستت حنا دستت وه دستوم
«بی بی عروس دستت حناییه‹ رسم حنا گذاری زنان بختیار بر سر و دست› دستتو بده به دستم
پلا خوت وه سیم بوور وا دین اسبم
«گیسوهای خودت رو به همراه دم اسبم به نشانه عزا برایم ببر»
رسمی عزاداری بختیاری در نیم قرن گذشته که به نشانه عزا ،زنان و خواهران و سایر زنان فامیل نزدیک متوفی گیسوهای خود را می بریدند و بر روی مزار می انداختند و همچنین موهای دم
اسب متوفی هم بریده می شد.
سالارُم خان بختیاری تو بد نبینی
«بزرگ خان بختیاری الهی بد نبینی»
تش وسته وه سرداری کس نی کنس کور
«سرداری نوعی قبا بوده،یعنی قبای سرداری بر اثر اصابت تیر آتش گرفته و کسی نیست که خاموشش کنه»
بارالا بمدوم برسون چار شیر ز تیمور
«پروردگارا چهار تا پسر دلیر تیمور رو برای کمک به من برسون»
امانومی دایه
«یک جمله اضافی است که در میان اشعار سوگ بختیاری مرتب تکرار میشه که نقش تنظیم وزن شعر رو داره و قابل ترجمه به فارسی نیست.به معنای تقریبی (داد و بیداد مادر) است.»
چار شیر زِ تیمور
«چهار پسر دلیر تیمور»
#ترجمه: #لـورا
#ادمین : #شعرلری
قصيده
کر و دا
خدا خاسن خدا خاس ای کر و دا
تنابنده نوابی چی کر و دا
«علی مردون» و «بی مریم» تیارن
خدا خوکرده ری واری کر و دا
نومه دا پیتسه اولمان و اتریش
گرهدن دو ز عثمانی کر و دا
کر و دا مریم و عیسای ایلن
هزارو دا و کر نرزی کر و دا
سرو مرگ اشکنادن ور منه دو
ولاتا ناف نادن سی کر و دا
کیه قلعن فروهده خان و شاهی
که زندون وارازنن زی کر و دا
الازنگی هنی یم خوو نداره
اگر تیس افته ور من تی کر و دا
بروته شیرن و شیراشکن مال
ایلرسه گرگ که ور می کر و دا
به دورون اینویسن وا خط خین
کرا ای خان و بی وی نی کر و دا
مصدق دق ایکرد ار دا نبیدک
دغز وندن به توریکی کر و دا
یه دهسی پیشتوو و یه دس گرونی
ندارونه ایدادن چی کر و دا
به توریخ هر یکیسو صد پیاهن
ز گفت و لفت «پاریزی» کر و دا
کر و دا بختیورینه ودارن
گپی گفتر ایبوهه زی کر و دا
منه مشروطه وا سردار اسعد
به اردی دانه دوگرمی کر و دا
ز واری که گپه تیر و تفنگه
بلازه ایزنه اردی کر و دا
مو اشنیدم که ماهی پونصد ایدان
به مئنه اسپهون عیدی کر و دا
ولات ورن، وداشتن یون اگهدن
«انیس» شا و «دسگردی» کر و دا
خداخوکرده بیدن که اویدن
یکی خان و یکی بی وی کر و دا
چنو خین آرمونام ایزنه قل
اخوم دینا نبوهه بی کر و دا
آرمان راکیان، پیش کش به «بی بی مریم بختیاری»، بزرگ بانوی و فرزند نامدارش «شیر علی مردان خان بختیاری» تیرماه ۱۴۰۰
#قصیده_لری_بختياری
#ایمیره
آخرش مال دار و بی مال و گدا ایمیره
هر یه جون داری که راس کرده خدا ایمیره
نادر افشار خانِ زند تا خانِ قاجار رهدِنه
آخرین دیکتاتوری و کُره شا ایمیره
مو که خینه #علیمردونه مینه رگ دارم
هر #عقابی بنه مین واره مو پا ایمیره
جَنگِرو ترسو و بی زهله و کرپل و دلیر
قالِ قیل کن، بی زَوون بی سَر صدا ایمیره
چرخِ گردون هی ایگرده هی اِیا وُ هی اِره
ری زمین زیر آسمون هرچه بیا ایمیره
گرگ و کفتار و پلنگ تا شیرِ سلطان بگه
خرس و چوله سَگِ چوپون و روا ایمیره
تیگ نویس هرچه نوشته روز مرگش برسه
هرچه دکتر بده دارو و دوا ایمیره
هرکه حالش نی وه جا ایگن دعا سیش بکنین
او دعا خونی که خوش ایگه دعا ایمیره
هرچه بارون بزنه هرچه که بو سوز خرم
تووِسون هشک ایکنه رنگِ دنا ایمیره
هی بگن دار ریشه داره مینه دِپو زاگرِسه
آخرش چه دار ایبو پیر هشک و سا ایمیره
میشِ بز خرگوش و اهو بره وُ بیگه سوا
اسب و مایون قاطر و خر بانده و گا ایمیره
پازن و بز میش و نرمیش زینه میره سی خدا
فرق نداره هرچه خه بو نر و ما ایمیره
پیر و جاهل دودَرِ کر عاقل و لیوه کلو
دَر برو نی زیرِ مرگ بَچه ای سوا ایمیره
لیش و نشمین پهنو باریک چاق و ونگ بی رنگِ ری
سورِ سوزینه وُ اسبید و سیا ایمیره
او جَوون رشتی که امروزِ هچین نیبینه
کورِ پیر ایبوهه، ایبوهه دو لا ایمیره
په بگو سیچِنه ته پیل او ایلان ماسک دَلو
هرچقد مال جمع کنه آخر یه جا ایمیره
حرف آخر بزنم خوم بکنم ختمِ کلام
روح همو روزی وه جسمت ای درا ایمیره
#سجاد_کیانی
/channel/skeyani
— پریشو نوا —
تک و تنیا دل زعمَ و جاده عمر
هه د اول گریویسم
سی طالع جُور
کسی نونس زنی چی ها دَ بارش
قشَنی عمر، کی ها دَ کارش
تیه مو افتا و دا، بیم گریوه
سپردم وش رنجان
کردیم وَ خَنه
هردیم وَ زمی هه گَلی ، گَلی
که زنی چنیه سخته
نونسیم که ای دنیا
شادی و رنجش وَ ری یَک رته
پریشو نوا دَ ای بخت و چاره
چی سیل بارو
ببار تو وَ غم
که کس نمرده دَ غم و ماتم
زنی ها و جا تا ته دنیا
نَزریَ تاس غم تا خدا نها
امیدن بونیم و روز فردا
که رسم دنیا هه چنینه
کس خور ناره
دَ ای مار پر کینه
باید بجنگیم وا شر شطو
تا جو بیره باغ آرزو
تا بخن دنیا
ری و ری اِیما
سهم بی کسا عالم
بی شک باغ بهشتَ
دَ کتو خدا هین خوش نوشتَه
زهرا دریکوند(آذرخش)
مو تا دیمت دلم چی بم ایلرسه
سَر و سینه ، بِدن از دَم ایلرسه
نگو یه شاعری وا خون بگهره
یه پیغمبر اَیر دیت هم ایلرسه
#سجاد_کیانی
تو کِه هَر دَم وِه دمون یای سِتین وا ویروم
نَکُنِه هیچ نَبوهی یَه دَمون مَندیروم!?
مو یَه بالوم وِه خدا بَردِ زَمون اِشکَندِه
هَر چی یَه بالِه زَنوم فِر هَنیَم وِت دیروم
مَهِ شَوگارِ مُو پَه سیچِه نیاهی وِه شَوام
سیچِه چی قافِله وا فَر نَزَنی سَرِ چیروم!?
تا وِه کَی هَی کِلِ بَردانِه بِدوم مو دِمِ بَرد
سیچِه وا دیریِ تو زِندِ یوم و نِیمیروم!?
گُوشِ مُو پر وِه صِداتِه ، تو اَذونِ دِلومی
دی وِه هَر چی که صِدا دادِه خدا دل سِیروم!
اَی بِگی مینِ دِلت چَندِ تُکی اَو نِیدوم
جورِ کَوگی کِه گَلِس کُشتِنِه تِینا میروم
وِه خداوندی خُس،چَندِ خدامون اِخومِت
هَر کَسی گُهد بَدِت،عاقِوَتِس شُمشیروم!
چنو خو کِردِه خُدایی،کِه دِلِت بُردِ دلوم
((تو کِه هَر دَم وِ دَمون یای سِتین وا ویروم))
#مهدی_احمدی
تیه کالم (غزل لری)
جِگَروم خینه ؛ وُ از هَر دو تیَهم ایتِکِه خین
تیَه کالُم تیهلِ کالِته پُر کن و بِوین
تیهَلوم ؛ سِی تیَهلوم کُن که و داغِت خینن
دو تیهم سوهرِه به اَندازه یِ خورشید پسین
تیهلوم؛ مِثلَه خُم او دَم که کَمینُم سرِ رَه ت
غِصَه سر رَهمِه و مِی تورَه نشَهسِه و کَمین
آخِرِش جانگروهتم ؛ دِلوم افتا مِنِ تَش
دِلِمَم جا نَگرو هر چه که گفتم دَ بشین
تو نَبینُم که سرِ پایَم وُ هِی ایخَندوم
توویِ رومِهسِه اییَم غیره وم اِیسایه سِتین
گَرهِ بغض مِنه ؛ هر گرهِ پَل مییَلِت
ایره سر بُرگلِ مو ، هرچه وَ دامن تنِه ؛ چین
وَ کلویی یِه مو کر یا وَ ملوسی تو دُ وَر
تا قیومت به خدا خلق نیابو و زمین
تو ختم مثله خداتی ؛ که چِقَر ناله زدوم
جفتتو هیچ نَیومِین و دادم برسین
#احمدرضا_فضیلت_منش
#ترجمه
1 جگرم خونه و از هر دوچشمم خون میچکه؛چشم قهوه ای من، چشم های کال(قهوه ای روشن)ت رو باز کن و ببین
2 ای مثل چشمام عزیز؛ به چشمهام نگاه کن که از داغت خونن...هر دوچشمم اندازه خورشید غروب قرمزن
3 ای مثل چشمام عزیز ؛مثل وقتایی که خودم سر راهت کمینم ؛غصه سر راهم نشسته و مثل توره(سگ گرگ) به کمینمه
4 آخرش بیخیال نشدم و دلم افتاد تو آتیش دلم هم بیخیال نشد هرچه بهش گفتم بس کن
5 تو منو اینجوری نبین که سرپام و دارم میخندم ...خونه ی خراب شده ای یم که یه ستون ازم مونده
6 گره های بغض منن گره های موی بافته شده ی تو و هرچقدر دامن تو چین داره میاد رو ابروهای من
7 به دیوونگی من پسری و به زیبایی تو دختری... به خدا تا قیامت روی زمین خلق نمیشه
8 تو خودتم مثل خداتی که اون همه من ناله کردم... جفتتون نیومدین به فریادم برسین
#لکی
چیمم وَ ژیر ِ چیما مکه سیلت
دلم ها لا تونا میلم وَ میلت
دت لک سوزسیلی کین گرین تا
دنا تا بیستوین هم مانه سیلت
....
#بختياری
تیم وه زیرِ تی هی کنه کلیت
دلم دیندا تونه میلم وه ملیت
چنو چی سوزسیری تو، مو که هیچ
دنا تا بیستون یاین وه سیلت
#سجاد_کیانی
بریز ریم توفِ اَو گَل می شلالت
بغل کو جورِ کوگ یام زیرِ بالت
همش هی میخک و مهلَو بِون نا
که هر شو مینه خَو هِم مین کشالت
#سجاد_کیانی
#ترجمه_خانم_لورآ
"بریز رویم آبشار آب دسته موی بلندت":
یعنی آتیش دارم از موهای بلند و خرم که مانند آبشار، جاری و پرطراوت است. "بریز رویم" یا "ببار رویم "سرازیر کن بر روی من" در اینجا حس غرق شدن در زیبایی موهایت که شبیه آبشار است را به من بده.
"بغل کن مرا، تا مانند کبک بیایم و زیر بال و پر تو آرام بگیرم."
یعنی همان حس نیاز به پناهگاه، عشق و امنیت را بده( احساسا جوجه کبک به زیر بال مادرش پناه می آرد)
البته کبک در فرهنگ لریاتی بخصوص لر بزرگ بختیاری و جنوبی نماد زیبایی و ظرافت است
به همین مناسبت بختیاری ها و جنوبی ها
می گویند ترنه( زلف) را از طوقه مشکی کبک به عنوان المان زیبای طبیعت گرفتهاند
"همیشه هی میخک و مهلَو به گردنت آويزان کن":
در اینجا و در جواب دو مصرع اول اگر در خواست رد شد موها را روی من نریختی و مرا مثل کبک.... زیر بال نگرفتی
درخواست سوم
"همیشه عطر میخک و مهلَو (عطرهای خوشبو) لریاتی که زنان لر قبلا که عطر نبود ازش استفاده می کردند را به گردنت بیاویز." :
یعنی هم این که به فرهنگ لری اشاره دارد
وهم این که معشوقه را تشویق می کند
و هم این که مستقیما می گوید از بوی خوشِ ... لذت میبرد.
و هم این که به صورت کنایه، یعنی یاد و خاطره خوش و عطرآگین تو همیشه آرزو من است
و هم این که عطر مهلو همیشه به یادگار بماند.
"زیرا که هر شب در خواب، در آغوش تو هستم."
یعنی عطر مهلو داشته باش اگر در بیداری شاید نتوانم به تو برسم اما در عالم خواب و رؤیا، در آغوش تو هستم
بختياری دی وری هی جار کُن
سراینده و سرودهخوان
علی بداغی
ولی بهترین شاعر لری که تا الان
دیدم هم با تاریخ لر آشنا باشد و هم
درد لر را بگوید و هم شعرش از نظر نظم و وزن و معنی و مفهومی باشد
چه لری و چه فارسی علی بداغی است
از نظر من با اختلاف
به هر زاده ی ذلتی «نه» بگو
به هر خواری و خفتی «نه» بگو
اگر در رگت خونِ آزادی است
به هر قیمه ی قدرتی «نه» بگو
....
آن را که دو پا در گل استحمار است
در حسرت دست بوسی و دربار است
جای عجبی نیست که در غارِ دروغ
از مشعلِ اندیشه و لُر بیزار است
......
.....
گرچه شبیه اثری جنگی است
بيشترش تیره، کمی رنگی است
در گذر از تنگه ی سردرگمی
عشق، گذرنامه ی دلتنگی است
...
اَر دِلت دیوونه ی، عاقل خوتی
#علی_بداغی
سه دوبیتی هر کدام جداگانه برای چرت تیه و برگ( زلف چشم و ابرو)
به سی چرتت دل آدم هار اِگرده
زلیخایی کنه دل خوار اِگرده
وه مردمون گرا ایواوه هی چی
همو نیتی که مین ریت تار اِگرده
...
تیات هم دین و ایمون و خدامه
مو هر چندی بگم وت ناتمامه
بقولِ طاهرِ عریانِ الوند
تیات هرجا کنم سیل وَر تیامه
.....
تو برگت پر وه گوگرد گمونم
اگی که خرمَنم تَش وندِ جونم
ندونم وا چطوری بنویسم
که هرچی مین دلم هد برسونم
#سجاد_کیانی
#ترجمه_لورآ
بخاطر زلفهایت قلب آدم سرمست و دیوانه (گرفتار) میشود
( چنان که) دل زلیخا (که عاشق یوسف شد) خوار زلیل رفتار میکند
یعنی عشقت انچنان قوی است که دل من ذلیل می کند
به مردمان جدا می شود به سان
همان زلفی که روی صورتت تار میگردد
....
چشمانت همه چیز من است( دین و ایمان و خدای من است)
من هرچقدر برای چشمان تو بازگو کنم ناتمام میماند یعنی هرچقدر بگویم کم گفته ام( کلمات برای توصیف کامل بیان احساسم کافی نیستند)
به قول طاهر عریان‹ شاعر و عرفای لـر کهن تبار› (یعنی عمق سنت ادبی و ریشه دار بودن این نوع احساسات بین مردم لر را نشان می دهد
هرکجارا تماشا کنم چشمانت جلوی چشمانم میآیند
....
گویا ابروهایت پر از گوگرد است
(کنایه از جذبه و آتشین و خطرناک بودن)
و مانند این میماند که من خرمنم و آتش به وجودم می زنند
یعنی (اوج تاثیرگذاری در احساسات درونی)
نمیدانم باید چگونه نگاشتن انجام بدهم
که هرچیزی کنج دلم است را به تو برسانم( یا منتقل کنم)
یعنی قلم زبان از وصف عاجز میانند
#ارسالی
کوارم پیر و دل پیر و صدا پیر
تیا پیرن ز هرسا دیری و ویر
کلِ پیری نشستوم ناتک و تار
پَری بم شنده وابیده خدا دیر
غمی چی کلکمر بیراز و بیوار
گشیده پر نوار سینه مو ایوار
چگاره لیره دل، کلگه وریده
گرهده لیز و سا، ری پرز و پییار
ندی غم چی دلوم مال و بهونی
وریده بی تل و رک ها کلونی
اویده چر مِنه دل باذ ونده
مپرسی که چمه پیروم جَوونی
ندونه چه گدشته غم به ای دل
رک و پیشه دلوم کی کرده واکل
گریوه غم بدونه تیگ و ریسه
که اندوه اوشنی ری سینه گنگل
تو دونی ای پزاره مرده ری لو
زمونی دل بوهاری بی و تینو
دلوم لیوه کلو بی سرمله مهر
هنیزه منده مهرس ویر تی رو
چر و غم زم نکن دیری ادونی
که قلبوم اشکنا نامهروونی
مونه بی هومدرونگ وتار نهلی
خدا برده ز ویروم ناگهونی
توستم پرزه پرزه وا چزاروم
ز تاسه زیوشه شونم نزاروم
ز دیری نازلو بیراز اگردوم
بروته تار ری وشمه پزاروم
#اهورا_بختیاری
مو هرجا هی اِگردم دین نشونت
په بهل جونم بیایه سَره جونت
ایر روحم وه جسمم کَهنه میرم
غمی نی روح اِواسه دَشتِوونت
#سجاد_کیانی
ووکه دل برده و دَهسِ هُشیار خِتی
ووکه ناز اومه وو وابی وِ یار خِتی
ووکه وابی نار ترک خَرده سَرِ دار خِمم
ووکه وابی تَهلِه خوار وِ ای دیار خِمم
دل تا که وِ خُش واجُهمِس دیر وابی
خاس سِیلی کِنِه بدجوری اسیر وابی
که عمری و دین یه ستین ایگَشت
سر جی وُردِل خالی پی هُمنشین ایگَشت
مار زَش چه مار سِیه ماری زَش
نَدونِهسِه تیر غیبی وُ دَهسِ یاری زَش
اما دل چِکِنِه که بونِه گِر تیلِ کالِ تِنه
سَرسِپرده مهره زَردِیون میخک مِن مالِ تِنه
پا پتی کِردی نِشَهسی مِن چهارسو دِلُم
بشین که جاتو بهسی مِن چهارسو دِلُم
#شقایق_داستار
با نهایت تأسف و تأثر، درگذشت شاعر پژوهشگر لر احمد جمشیدوند را به زایاره لر، بختیاری و بوساک، تسلیت عرض مینمایم.
تیام واتیات هُم جَواری کُنن
وِ رسم لُری هُمتَواری کنن
وُره هم یَ دَنگی زِ تِشنی دِرار
کِ کَوگُونِ کُوه بی قِراری کُنن
#احمد_جمشیدوند
یه رو آخر خوش ایبوهه شرینه
#امید سی هر مجالی #بهترینه
زمستونی که قحطی بو وه مینش
بهارش سوز ایواوه دلنیشه
......
نويسه شاعر ایچو یادگاری
سیایی شو یه رو ایره وه خواری
هنی افتو وه پشتِ کوه نَمنده
#مه آخر گپ ایواوه یا #دیاری
#سجاد_کیانی
آخر یک روز خوش می شود و شیرین است
امید برای هر زمانی بهترین است
زمستانی که قحطی باشه
بهار آن سبز می شود و دلنشین است
شاعر این رو یادگاری می نویسد
سیاهی شب یک روز به خواری می رود
هنوز نشده که آفتاب پشت کوه بماند
ماه آخر بزرگ می شود (ماه چهارده می شود ) خود را نمایان می کند