📌 ዙልሒጃ ቀን 07፦
> በዐረፋ ምሽት ላይ ከሰዎች ሁሉ የከፋው ሰው ማን እንደሆነ ያውቃሉ? ታላቁ ዓሊም ሱፍያን አስ-ሰውሪይ በጉልበታቸው ተንበርክከው ሲያለቅሱ "ከዚህ ስብስብ የከፋው ማነው?" ተብለወወ ሲጠየቅኘቁ፦ "አላህ አይምረኝም ብሎ የሚያስበው ሰው ነው" ሲል መለሱ። በአላህ ላይ መልካም ጥርጣሬ ይኑረን! 💫 #ዐረፋ #ተስፋ #የአላህ_እዝነት

Читать полностью…

📌 ዙልሒጃ ቀን 06፦
> በዐረፋ ቀን ከአላህ እዝነት ተስፋ እንዳትቆርጥ አደራ! በአንተ ላይ እንደ አሸዋ ቁጥር፣ እንደ ሰማይ ዝናብ ጠብታ ወይም እንደ ዱንያ ቀናት ብዛት ያህል ወንጀል ቢኖርብህ እንኳ አላህ ይምርሃል። አላህም መላእክቱን፦ "ምስክር ሁኑኝ፤ እኔ ወንጀላቸውን በሙሉ ምሬአቸዋለሁ" ይላቸዋል። 🌧️✨ #ምሕረት #የዐረፋ_ቀን

Читать полностью…

## የዒልም መብት ከዓሊም መብት ይቀድማል!
* **ከአላህ ዘንድ የወረደውን መከተልና ከእሱ ውጭ ያሉትን አለመከተል ግዴታ ነው።
** ማንኛውም ዓሊም  ለእኛ ተወዳጅ ቢሆንም፣ እውነት ግን ከእሱ የበለጠ ለእኛ የተወደደች መሆን አለባት።
*የአንድ ዓሊም ትልቅ ደረጃና ክብር እሱን ለማመካኛነትና ስህተቱን ለማረም የሚጠቅም እንጂ፣ የሰራውን ስህተት ትክክል ነው ለማለት ማስረጃ ሊሆን አይችልም።
  እውነት ከተናጋሪው ማንነት ሳይሆን ከራሱ ከንግግሩ ተነስተን የምንቀበለው ነው፤ ውሸትም (ባጢል) በተመሳሳይ መልኩ ተናጋሪው ማንም ይሁን ማን ውድቅ የሚደረግ ነው። እውነቱን የተናገረው ወይም ውሸቱን ያወራው ሰው ያለው ማዕረግ የእውነትን ወይም የውሸትን ምንነት አይቀይረውም።

Читать полностью…

📌ዙልሒጃ ቀን 05፦
> "እነዚህ ባሪያዎቼ አቧራ ለብሰው፣ ፀሐይ እየመታቸው ወደእኔ መጡ።" ጌታ ሆይ! ዛሬ ያንተን ውዴታ፣ ችሮታና እዝነት እንጂ ሌላ ምንም አልፈለጉም። ዛሬ በአንድ የውዴታ እይታ እንድትመለከታቸውና ዳግመኛ የማትቆጣበትን ውዴታ እንድትለግሳቸው ብቻ ነው የፈለጉት። 🤲❤️ #የዙልሒጃ_አስር_ቀናት #ዱዓእ

Читать полностью…

📌 ዙልሒጃ ቀን 04፦
> በነጭ አልባሳት ተጎናጽፈው፣ አቧራ ለብሰው የቆሙ የዐረፋ ሜዳ ላይ ያሉ ባሪያዎች! አላህ ይህንን አቧራ መልበሳቸውንና ወደእርሱ መተናነሳቸውን ይወደዋል። አላህ መላእክቶቹን፦ "መላእክቶቼ ሆይ! እነዚህን ባሪያዎቼን ተመልከቱ! እነዚህ እኮ የማንም ተገዢ አይደሉም፣ የእኔው ባሪያዎች ናቸው" ይላቸዋል። 🕋✨ #የሐጅ_መንፈስ #ዐረፋ

Читать полностью…

በቃዲ ዐብዱልጀባር አል-ሙዕተዚሊ እና በአቡ ኢስሃቅ አል-ኢስፈራዪኒ መካከል በቀደር ዙሪያ የተደረገ ክርክር
​የሙዕተዚላህ መሪዎች አንዱ የሆነው ቃዲ ዐብዱልጀባር አል-ሀመዳኒ፣ ሳሒብ ኢብኑ ዐባድ ዘንድ ገባ። እዚያም የአህሉ-ሱናህ መሪ ከሆኑትና "አል-ኡስታዝ" ተብለው ከሚጠሩት አቡ ኢስሃቅ አል-ኢስፈራዪኒ ጋር ተገናኙ። ቃዲ ዐብዱልጀባር ኡስታዝ አል-ኢስፈራዪኒን ባየው ጊዜ (የራሱን የሙዕተዚላህ እምነት ለማንጸባረቅ ፈልጎ) እንዲህ አለ፦

​"ከመጥፎና ጸያፍ ነገር ሁሉ የጠራው (አላህ) ጥራት ይገባው።"

​(ማለትም፦ አላህ መጥፎ ነገሮች እንዲከሰቱ ፈቃድ ከመስጠት የጠራ ነው፤ መጥፎ ነገር በአላህ ፍቃድና ውሳኔ አይከሰትም ማለቱ ነበር።)
​ኡስታዝ አል-ኢስፈራዪኒም ወዲያውኑ (የአህሉ-ሱናህን እምነት በማረጋገጥ) እንዲህ ሲል መለሰለት፦

​"በግዛቱ ውስጥ እርሱ ከሻው (ከፈቀደው) ውጭ ምንም ነገር የማይከሰተው አምላክ ጥራት ይገባው።"

​ቃዲ ዐብዱልጀባርም ጠየቀ፦ "ለመሆኑ ጌታችን ሊያምጹት (ሊያምፁበት) ይሻልን?"
​ኡስታዝ አል-ኢስፈራዪኒም መለሰ፦ "ለመሆኑ ጌታችን በግዴታና በኃይል (ያለ እርሱ ፍቃድ) ይታመጻልን?" (ማለትም፦ በፈጠረው ዓለም ላይ በእርሱ ቁጥጥርና ፍቃድ ስር ያልሆነ ነገር በግዴታ ይከሰታልን?)
​ቃዲ ዐብዱልጀባርም (ሊሞግተው በመፈለግ) እንዲህ አለ፦ "እስኪ ንገረኝ! ቅኑን መንገድ (ሂዳያን) ቢከለክለኝ፣ በጥፋትና በክህደት ላይ ከወሰነብኝ፤ መልካም አደረገልኝ ወይስ በደለኝ?"
​አል-ኢስፈራዪኒም እንዲህ ሲል መለሰለት፦ "የከለከለህ ያንተ የሆነውን መብትህን ከሆነማ በድሎሃል። ነገር ግን የከለከለህ የእርሱ የሆነውን (ችሮታውን) ከሆነ፣ እርሱ እዝነቱን ለሻው ሰው ይመርጣል።"
​በዚህ ጊዜ ቃዲ አብዱልጀባር የሚመልሰው አጥቶ አፉ ተለጎመ (ተረታ)። ይሁን እንጂ እስከወዲያኛው በሙዕተዚላህ እምነቱ ላይ ጸንቶ ቀጠለ፣ መልስም መስጠት አልቻለም።

Читать полностью…

📌 ዙልሒጃ ቀን 03፦
> "ጌታዬ ሆይ! አረጀሁ እኮ፤ ስለዚህ ከእሳት ነፃ አውጣኝ!" — አቡ ዑበይዳህ አል-ኸዋስ በዐረፋ ቀን ላይ ዕድሜያቸው ገፍቶ ፂማቸው በፈካ ጊዜ ፂማቸውን ይዘው አላህ ፊት ይንበረከኩ ነበር። ባሪያዎች ሲያረጁ ጌቶቻቸው(አሳዳሪዎቻቸው) በነፃ እንደሚለቋቸው ሁሉ፣ አላህም በእርጅናቸው ከእሳት እንዲጠብቃቸው ይማጸኑ ነበር። 🕊️ #የአላህ_እዝነት #ዙልሒጃ
>

Читать полностью…

📌ዙልሒጃ ቀን 02፦
> የአላህ ቅን ባሪያዎች አላህ ፊት ያላቸው መተናነስ ድንቅ ነው። ታላቁ ዓሊም ሙጠሪፍ ኢብኑ ዐብዲላህ በዐረፋ መድረክ ላይ ቆመው፦ "አምላኬ ሆይ! በእኔ ወንጀል ምክንያት የዚህን ሁሉ ሁጃጅ ዱዓእ እንዳትመልስባቸው!" እያሉ ያለቅሱ ነበር። ራሳችንን ዝቅ አድርገን ምሕረትን የምንለምንበት ወቅት ይሁንልን። 🌙 #ዙልሒጃ #ኢስላማዊ_ማስታወሻ

Читать полностью…

### በጊዜ ያልተገደበ (ሙጥለቅ) እና በጊዜ የተገደበ (ሙቀየድ) ተክቢራ
1  አት-ተክቢር አል-ሙጥለቅ (በጊዜ ያልተገደበ)፦ በማንኛውም ሰዓትና ጊዜ የሚባል፣ በአንድ የተወሰነ ወቅት ወይም ከፈርድ ሶላት ማግስት ብቻ የማይገደብ ተክቢራ ነው።
* አት-ተክቢር አል-ሙቀየድ (በጊዜ የተገደበ)፦ ከአምስቱ ግዴታ (ፈርድ) ሶላቶች  (ከማሰላመት በኋላ) ብቻ ተያይዞ የሚባል ተክቢራ ነው።
2. የሚጀምሩበትና የሚያበቁበት ጊዜ፦
* በጊዜ ያልተገደበው (ሙጥለቅ) ተክቢራ፦ በሁለቱ የዒድ ሌሊቶች (የረመዳን እና የሐጅ ዒድ ዋዜማ ላይ) ይባላል። እንዲሁም የዙልሒጃህ አስር ቀናት ከጀመሩበት ጊዜ አንስቶ የመጨረሻው የተሽሪቅ ቀን ፀሐይ እስከምትጠልቅበት ጊዜ ድረስ በማንኛውም ሰዓት ይባላል።
* በጊዜ የተገደባው (ሙቀየድ) ተክቢራ፦ * ሐጅ ላላደረገ ሰው ከአረፋ ቀን የፈጅር (ሱብሒ) ሶላት ጀምሮ እስከ መጨረሻው የተሽሪቅ ቀን የአስር ሶላት ማግስት ድረስ ይባላል።
   * ሐጅ ለሚያደርግ ሰው (ሑጃጅ)፦ በዒድ ቀን (የእርድ ቀን) ከዙህር ሶላት ጀምሮ እስከ መጨረሻው የተሽሪቅ ቀን የአስር ሶላት ማግስት ድረስ ይባላል።
3. ሁለቱ ተክቢራዎች የሚገናኙባቸው ቀናት፦
ሐጅ ላላደረገ ሰው ሁለቱ የተክቢራ ዓይነቶች (ሙጥለቅ እና ሙቀየድ) ከአረፋ ቀን ሱብሒ ሶላት ጀምሮ እስከ መጨረሻው የተሽሪቅ ቀን(ዙልሂጃ 13)  ፀሐይ መጥለቅ ድረስ ባሉት 5 ቀናት ውስጥ ይገናኛሉ (በአንድ ላይ ይከሰታሉ)። ለሑጃጅ (ሐጅ ለሚያደርግ ሰው) ደግሞ ከእርድ ቀን (የዒድ ቀን) ዙህር ሶላት ጀምሮ እስከ መጨረሻው የተሽሪቅ ቀን ፀሐይ መግቢያ ድረስ ይገናኛሉ።
4. የተክቢራው አባባል (ዘይቤ፦
የተክቢራው አገላለጽ፦
> *«አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ ላ ኢላሀ ኢለላህ፣ አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ ወሊላሂል ሐምድ»*
>
የፈለገ ሰው ተክቢራውን ሶስት ጊዜ በማድረግ (በመደጋገም) እንዲህ ሊል ይችላል፦
> *«አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ ላ ኢላሀ ኢለላህ፣ አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ ወሊላሂል ሐምድ»*
>
5. የተክቢራ ታላቅነትና የማስታወሻ ጥሪ፦
በጊዜ ያልተገደበው ተክቢራ የዙልሒጃህ አስር ቀናት ሲገቡ የሚጀምር ሲሆን፣ ሰዎች በሚሰበሰቡባቸው ቦታዎች ላይ ድምፅን ከፍ አድርጎ ማለቱ ይበልጥ የተወደደ ነው። ይህንን ሸሪዓዊ ሥነ-ሥርዓት (ሸዒራህ) ግልጽ ለማድረግ ከሚመቹ ወቅቶች መካከል በነዚህ አስር ቀናት ውስጥ በአዛንና በኢቃማ መካከል ያለው ጊዜ አንዱ ነው።
አረቦች «አላሁ አክበር» የሚለው ቃል አላህን ለማላቅና ለማክበር ከተነገሩ ንግግሮች ሁሉ እጅግ ጥልቅና ላቅ ያለ መግለጫ እንደሆነ ይናገራሉ። ትርጉሙም «አላህ ከማንኛውም ነገር በላይ ታላቅ ነው፤ አላህ በልቦና ውስጥ ከሚመላለስና ከሚታሰብ ነገር ሁሉ በላይ ታላቅ ነው» ማለት ነው።
በመጨረሻም፣ እያንዳንዱ ሙስሊም ይህንን ታላቅ ሱና ሕያው ማድርግና ይህንን ሸሪዓዊ መለያ (ሸዓኢር አድ–ዲን)በየቦታው ይፋ ማድረግ ተገቢ ነው።
(ከሸይኽ ሰዐድ ኸሥላን ትምህርት የተወሰደ)

Читать полностью…

ተክቢራ
በቃሪእ ሰዕድ አልጋሚዲይ ድምፅ
‏ احيوا سنة التكبيــــــــــر

      وذكــــــــــروا بها

الله اكبر ، الله أكبر ، الله أكبر
      🍃 لاإله إلا الله 🍃

الله أكبـــــــر ، الله أكبـــــــر
      🍃 ولله الحمد 🍃
🌸🍃
/channel/sultan_54

Читать полностью…

## ህይወትዎን በአምስት ነገሮች ያድሱ
### 1. የዕለት ተዕለት ትምህርት (ራስን ማሳደግ)
በቀን ውስጥ 30 ደቂቃ ብቻ በቂ ነው። መጽሐፍ ያንብቡ፣ ጠቃሚ የፖድካስት ፕሮግራሞችን ያዳምጡ ወይም በማንኛውም መንገድ ራስዎን ያሻሽሉ። ከጥቂት ጊዜ በኋላ በአስተሳሰብዎ እና በራስ መተማመንዎ ላይ ትልቅ ለውጥ ያስተውላሉ።
### 2. ቀንን ማደራጀት
በየቀኑ ጠዋት ግልጽ እና ሊተገበሩ የሚችሉ 3 ዋና ዋና ተግባራትን በመለየት ይጀምሩ። ይህ ልማድ ከማንኛውም ጊዜ በላይ ብዙ ነገሮችን እንዲያከናውኑ ያደርግዎታል።
### 3. አካባቢን ማጣራት (ማፅዳት)
ጉልበትዎን ከሚመጥጡ ወይም አሉታዊ ጫና ከሚፈጥሩብዎት ሰዎች ሁሉ ይራቁ። ይህንን ሲያደርጉ መረጋጋትዎ እና ስነ-ልቦናዊ ሰላምዎ በከፍተኛ ሁኔታ ይጨምራል።
### 4. ለራስ እንክብካቤ መስጠት
በቂ እንቅልፍ መተኛት፣ ስፖርታዊ እንቅስቃሴዎችን ማድረግ እና እውነተኛ የእረፍት ጊዜያትን መውሰድ ያስፈልጋል። እነዚህ ቀላል የሚመስሉ ነገሮች የተለየ የስነ-ልቦና እና የአካል ብቃት ጥንካሬ ይፈጥሩልዎታል።
### 5. አዳዲስ ነገሮችን መሞከር
በየወሩ አዲስ ነገር ይሞክሩ፤ አዲስ ቋንቋ፣ ክህሎት ወይም የትርፍ ጊዜ ማሳለፊያ (ሆቢ) ሊሆን ይችላል። እነዚህን ልማዶች ጠብቀው ከቀጠሉ፣ ከሶስት ወር በኋላ ሙሉ በሙሉ አዲስ ሰው መሆንዎን ያገኟታል።

Читать полностью…

> " (ኡድሂያ) ማቅረብ የፈለገ ሰው የዙልሒጃ ወር ጨረቃ ከታየች ጀምሮ መሥዋዕቱን እስኪያርድ ድረስ ከፀጉሩ፣ ከጥፍሩም ሆነ ከቆዳው ምንም ነገር ላለመውሰድ (ላይቆርጥ) ይደነገግለታል። ይህ የሆነው ቡኻሪን ሳይጨምር ሌሎች የሐዲስ ሊቃውንት (ጀማዓህ) ከአሥማእ ቢንት አቢ በክር — አላህ መልካም ሥራቸውን ይውደድላቸውና — ባስተላለፉት ሐዲስ የአላህ መልክተኛ (ሰለላሁ ዓለይሂ ወሰለም) እንዲህ ስላሉ ነው፦ «የዙልሒጃን ጨረቃ ካያችሁና ከእናንተ መካከል አንዱ መሥዋዕት ማረድ ከፈለገ ከፀጉሩና ከጥፍሩ (መቁረጥ) ይቆጠብ።»
> በአቡ ዳውድ፣ በሙስሊምና በነሳኢይ ዘገባ ደግሞ ቃሉ እንዲህ ይላል፦ «የሚያርደው መሥዋዕት ያለው ሰው የዙልሒጃ ጨረቃ ከታየች መሥዋዕቱን እስኪያርድ ድረስ ከፀጉሩም ሆነ ከጥፍሩ ምንም ነገር አያስወግድ።»
> ይህም (ከመቁረጥ የመቆጠብ ግዴታ) መሥዋዕቱን ራሱ በገዛ እጁ አረደውም ወይም ሌላ ሰውን እንዲያርድለት ቢወክልም ለሁለቱም እኩል ይሠራል፤ ነገር ግን መሥዋዕት የሚታረድለት (በቤተሰብ ውስጥ አባወራው ሲያርድለት አብሮ የሚካተተው) ሰው ይህንን ማድረግ አይደነገግለትም፤ ምክንያቱም በዚህ ዙሪያ የመጣ ምንም ማስረጃ የለምና። ይህ (ከፀጉርና ጥፍር መቆጠብ) ‘ኢሕራም’ (ለሐጅ ወይም ለዑምራ የሚደረግ ዕገዳ) ተብሎ አይጠራም። ‘ሙሕሪም’ (ኢሕራም ላይ ያለ ሰው) የሚባለውማ ለሐጅ፣ ለዑምራ ወይም ለሁለቱም ኢሕራም ያደረገው ሰው ብቻ ነው።"
> — *“ፈታዋ አል-ለጅናህ አድ-ዳኢማህ”* (ቅጽ 11፣ ገጽ 397-398) የተወሰደ።
>

Читать полностью…

## 📌 የኢማም ኢብኑ ማጃህ የህይወት ታሪክ (ክፍል 1)
በሸይኽ ዶ/ር ዐዚዝ ኢብኑ ፈርሃን ከተላለፈው ትምህርት የተወሰደ
### 1. ውልደት እና አስተዳደግ (ስለ ኢማሙ ማስተዋወቂያ)
* ሙሉ ስማቸው፡ ታላቁ የሐዲስ አዋቂ አቡ አብዲላህ ሙሐመድ ኢብኑ የዚድ ኢብኑ ማጃህ አል-ቀዝዊኒ ይባላሉ።
* "ማጃህ" (ماجه) ማለት፡ የአባታቸው ወይም የአያታቸው ቅጽል ስም ሲሆን፥ የአረብኛ ቃል አይደለም።
* ውልደት፡ በ209 ሂጅሪያ "ቂዝዊን" በተባለች ከተማ ተወለዱ (ይህች ከተማ በዑስማን ኢብኑ ዓፋን ዘመን የተከፈተች ናት)።
* የእውቀት አካባቢ፡ ኢማሙ ያደጉት የሐዲስ እውቀት በጣም በተስፋፋበት ማህበረሰብ ውስጥ ሲሆን፥ ቁርአንንም በለጋ እድሜያቸው ሀፍዘዋል።
### 2. እውቀትን ፍለጋ ያደረጉት ጉዞ (አል-ሪህላህ)
* የጉዞው አስፈላጊነት፡ የኡለማዎችን ፈለግ በመከተል እውቀትን ፍለጋ ከሀገር ሀገር ተጉዘዋል። ይህም ከተለያዩ መሻይኾች ለመማር፣ ስነ-ምግባርንና የእውቀት አቀባበልን ለመቅሰም ረድቷቸዋል።
* የተጓዙባቸው ሀገራት፡ ኢማም ኢብኑ ማጃህ እውቀትን በመፈለግ ከ15 ዓመታት በላይ አሳልፈዋል። በዚህም ኹራሳን፣ በስራህ፣ ኩፋ፣ ባግዳድ፣ ደማስቆ፣ ግብፅ እና የሂጃዝ አካባቢዎችን (መካና መዲናን) ጎብኝተዋል።
### 3. መሻይኾቻቸው እና ተማሪዎቻቸው
* ታዋቂ መሻይኾች ፦ ዓሊ ቢን ሙሀመድ አጥ-ጠናፊሲ፣ ሙሀመድ ቢን አል-ሙሰና፣ አቡ በክር ኢብኑ አቢ ሸይባህ እና ኢብራሂም ቢን አል-ሙንዚር ይገኙበታል።
* ተማሪዎቻቸው፡ ከረጅም ጉዞ በኋላ ወደ ቀዝዊን ሲመለሱ፥ እውቀትን ፍለጋ ተማሪዎች ከየአቅጣጫው ወደሳቸው ይመጡ ነበር። ከነዚህም መካከል ዓሊ ቢን ሰዒድ አል-ገዳኒ እና አህመድ ቢን ኢብራሂም አል-ቀዝዊኒ ይጠቀሳሉ።
### 4. ከፍተኛ ሰነድ (አል-ኢስናድ አል-ዓሊ) ላይ የነበራቸው ጉጉት
* ከፍተኛ ሰነድ ማለት፡ በሐዲስ ዘጋቢው እና በነብዩ (ﷺ) መካከል ያሉትን ዘጋቢዎች ቁጥር ማሳነስ ማለት ነው።
* ሱናን ኢብኑ ማጃህ፡ ኢማሙ 5 ባለ ሶስት ደረጃ (ሱላሲያት) የሆኑ ከፍተኛ ሰነዶችን አግኝተው ነበር። ነገር ግን በእነዚህ ሰነዶች ውስጥ የነበሩት ሸይኻቸው "ጁባራህ ኢብኑ አል-ሙገሊስ" በሐዲስ ምሁራን ዘንድ ደካማ (ዶዒፍ) በመባላቸው የሰነዱ ጥንካሬ ላይ ተጽዕኖ አሳድሯል። ይሁን እንጂ የሐዲሶቹ ጥቅስ (መትን) በትክክል ሰሒህ ሲሆን በሌላ ሰነድ ተዘግቧል።
* የኢብኑ ማጃህ መምህር የሆኑት ሂሻም ቢን ዓማር መዲና ወደሚገኘው የኢማም ማሊክ መጅሊስ በመሄድ፥ በኢማም ማሊክ ዘንድ የተለመደውን "አንብብልኝ" የሚለውን አካሄድ በመጣስ "ሀዲስ ንገረኝ" ብለው አጥብቀው ለመኑ።
​5. አስተማሪ ታሪክ፡ የሂሻም ቢን ዓማር እና የኢማም ማሊክ ታሪክ

* ኢማም ማሊክም በሂሻም መውተፍተፍ ተቆጥተው አገልጋያቸውን 15 ጅራፍ እንዲገርፈው አዘዙ። ነገር ግን የሂሻምን እውነተኛ ፍላጎትና እውቀትን ለማግኘት ያደረገውን መስዋዕትነት (አባቱ እሱን ለማስተማር ቤቱን እንደሸጠ) ሲረዱ፥ ኢማም ማሊክ ለግርፋቱ ማካካሻ ይሆን ዘንድ 15 ሐዲሶችን በቀጥታ ነገሩት። ሂሻምም በደስታ "እባክዎን ጨምረው ይግረፉኝና ሐዲስ ይጨምሩልኝ" ማለቱንና ኢማም ማሊክም መሳቃቸውን የሚገልጽ ድንቅ ታሪክ ነው።
*ይህ የኢማሙ ታሪክ የመጀመሪያው ክፍል ሲሆን፥ በሚቀጥለው ክፍል ስለ እውቀት ቅርሶቻቸውና ስላጋጠሟቸው ክስተቶች ይቀጥላል።*

Читать полностью…

ሰለፎች (ቀደምት ደጋግ አባቶች) የቢድዓ ባለቤቶችን ከመከራከር (ከሙናዘራ) የከለከሉት፤ አብዛኛው ተራ ሰውና ዝም ብሎ የሚነዳው
ህዝብ አብዛኛውን ጊዜ በዕውቀት ላይ ለተመሰረተ ማስረጃ እንደማይገዛ ስለሚያውቁ ነው። ይልቁንም ሰዎች የሚታለሉት ድምፁን ከፍ አድርጎ በሚጮኸውና ሁካታ በሚያበዛው አካል ነው፤ የዕውቀት ደረጃው በጣም ዝቅተኛ (ተራ) ቢሆንም እንኳ!! ከርሱ ጋር መከራከር ተከልክሏል።
ስለሆነም በዚህ በማህበራዊ ሚዲያ ላይ ውጥረት ባየለበት ዘመን
ከስሜታዊ ክርክሮች ራስን አርቆ እውነተኛ እውቀትን በመፈለግ ላይ ትኩረት ልናደርግ ይገባል።

Читать полностью…

የዙል ሂጃ የመጀመሪያዎቹ 10 ቀናት**
**ሸይኽ ሙሐመድ ኢብኑ ሳሊህ አል-ዑሰይሚን*ረሂመሁላህ* እንዲህ ይላሉ፦
** አንድ ሰው በረመዳን የመጨረሻ አስር ቀናት ውስጥ ሁለት ረከዓ ቢሰግድ እና ሌላ ሰው ደግሞ በዙል ሂጃ የመጀመሪያ አስር ቀናት ውስጥ ሁለት ረከዓ ቢሰግድ፣ የትኛው ይበልጣል? …፦
* በዙል ሂጃ የመጀመሪያ አስር ቀናት የተሰራው ስራ ይበልጣል።
* ይህ እውነታ ለብዙ ተራ ሰዎች (ዐዋም) ግልጽ ባይሆንም፣ በዕውቀት ባለቤቶች ዘንድ ግን የታወቀ ነው። ምክንያቱም በዙል ሂጃ የመጀመሪያዎቹ አስር ቀናት ውስጥ የሚሰሩ መልካም ስራዎች በአላህ ዘንድ ከየትኛውም ጊዜ በላይ ተወዳጅ ናቸው።
** የዕውቀት ባለቤቶች (ኡለማዎች) ይህንን የዙል ሂጃ ቀናት ታላቅነት ለህዝቡ ሊያስረዱና ሊያስታውሱ ይገባል። ምክንያቱም ብዙ ሰዎች ስለዚህ ጉዳይ ያላቸው ግንዛቤ አነስተኛ በመሆኑና ብዙም ስለማይዘከር (ስለማይነገር) ነው።"

Читать полностью…

በኢስላም ታሪክ ውስጥ ካሉ ትልልቅ **"የፈላስፎች እና የከላም ምሁራን የቁጭት እምነት ምስክርነቶች"
(اعترافات أهل الكلام والفلسفة)

የታላቁ የከላም (የነገረ-መለኮት) ምሁር እና ተፍሲር አዋቂ የፋኽሩዲን አር-ራዚ (እ.ኤ.አ በ1210 የሞቱት)
እንዲህ ይላሉ፦
> "የከላም (የአመክንዮ) መንገዶችን እና የፍልስፍና ስልቶችን በሙሉ በጥልቀት መረመርኩ፤ ነገር ግን የታመመን ልብ ሲፈውሱም ሆነ የተጠማውን ቀልብ ሲያረኩ አላየኋቸውም። ከሁሉም ይበልጥ ወደ እውነት ቀራቢው መንገድ የቁርአን መንገድ ሆኖ አገኘሁት!"
>
### የዚህ ምስክርነት (اعتراف) ትርጉም እና በጀርባው ያለው ታሪክ
ፋኽሩዲን አር-ራዚ እድሜያቸውን በሙሉ በፍልስፍና፣ በአመክንያታዊ ክርክር (ከላም) እና በግሪክ አመክንዮ ውስጥ ካሳለፉ በኋላ፣ በህይወታቸው ፍፃሜ ላይ የደረሱበትን ፍሬ ነገር ነው የተናገሩት። ይህ ንግግራቸው "አቅሳሙ አል– ለዛት" (أقسام اللذات) በተሰኘው መጽሐፋቸው ላይ የሰፈረ ሲሆን፣ ተከታዩንም ግጥም አካተውበታል፦

نِهَايَةُ أَقْدَامِ العُقُولِ عِقَالُ ... وَأَكْثَرُ سَعْيِ العَالَمِينَ ضَلَالُ

وَلَمْ نَسْتَفِدْ مِنْ بَحْثِنَا طُولَ عُمْرِنَا ... سِوَى أَنْ جَمَعْنَا فِيهِ: قِيلَ وَقَالُوا

> *የአእምሮዎች መጨረሻ መረባበሽ (መሸበር) ነው፣*
> *የአለም ምሁራንም ጥረት መጨረሻው ጥፋት ነው።*
> *በአካላቶቻችን ውስጥ ከመንፈሳዊ ስቃይ በቀር አልተጠቀምንም፣*
> *ከዘመናት ፍለጋ ያገኘነውም ቢኖር፡ 'እንዲህ ተባለ' እና 'አሉ' የሚሉ ወሬዎችን መሰብሰብ ብቻ ነው።*
>
ይህ ዓይነቱ የእምነት ኑዛዜ ወይም ምስክርነት በአር-ራዚ ብቻ የተገደበ አይደለም፤ ሌሎችም ታላላቅ የፍልስፍና እና የከላም መሪዎች በህይወታቸው መጨረሻ ላይ ተመሳሳይ የቁጭት ምስክርነት ሰጥተዋል፦
* ኢማም አል-ጁወይኒ (ኢማሙ እል-ሐረመይን)፦

​"يَا أَصْحَابَنَا لَا تَشْتَغِلُوا بِالكَلَامِ، لَوْ عَرَفْتُ أَنَّ الكَلَامَ يَبْلُغُ بِي إِلَى مَا بَلَغَ مَا اشْتَغَلْتُ بِهِ، لَقَدْ طُفْتُ المَعَاهِدَ الكِبَارَ، وَخُضْتُ البِحَارَ، وَتَرَكْتُ أَهْلَ الإِسْلَامِ وَعُلُومَهُم، وَدَخَلْتُ فِي الَّذِي نَهَوْنِي عَنْهُ، وَالْآنَ فَإِنْ لَمْ يَتَدَارَكْنِي اللهُ بِرَحْمَتِهِ فَالْوَيْلُ لِابْنِ الجُوَيْنِي، وَهَا أَنَا ذَا أَمُوتُ عَلَى عَقِيدَةِ أُمِّي" (وفي رواية: "عَلَى عَقِيدَةِ عَجَائِزِ نَيْسَابُورَ").

"​"እናንተ ወዳጆቻችን ሆይ! በከላም (በአመክንዮ/በፍልስፍና) እውቀት ላይ አትጠመዱ። ይህ የከላም እውቀት አሁን ካደረሰኝ (የጥርጣሬና የመዋለል) ደረጃ ላይ እንደሚያደርሰኝ አስቀድሜ ባውቅ ኖሮ ኖሮ ፈጽሞ በእሱ ላይ ባልተጠመድኩ ነበር። ትልልቅ የትምህርት ተቋማትን በሙሉ አዳረስኩ፣ (የፍልስፍናን) ባህሮች ዋኘሁ፣ የኢስላም ሰዎችንና እውቀቶቻቸውን ንቄ እነሱ ከተከለከሉት ነገር ውስጥ ገባሁ። አሁን ግን አላህ በራህመቱ (በእዝነቱ) ፈጥኖ ካልደረሰልኝ ለጁወይኒ ልጅ ወዮለት! እነሆ እኔ አሁን (ሁሉንም ፍልስፍና ትቼ) በእናቴ እምነት ላይ ሆኜ እሞታለሁ።"
(በሌላ ዘገባ ደግሞ፦ "በነይሳቡር የዋህ አረጋውያን ሴቶች እምነት ላይ ሆኜ እሞታለሁ" ብለዋል)

* አቡ ሓሚድ አል-ገዛሊ፦ ህይወታቸውን በሙሉ በፍልስፍና እና በከላም ካሳለፉ በኋላ፣ በመጨረሻው ዘመናቸው ወደ ሐዲስ ትምህርት በመመለስ የኢማም አል-ቡኻሪን የሐዲስ መጽሐፍ ደረታቸው ላይ አቅፈው እንደሞቱ ይነገራል።
እነዚህ ሁሉ ምስክርነቶች (اعترافات) የሚያረጋግጡት አንድ እውነትን ነው፡- የሰው ልጅ አእምሮአዊ ፍልስፍና ለጊዜው የሚያደናግር እንጂ፣ ልብን በፍጹም እርጋታና እውነተኛ እምነት (የቂን) ሊሞላ የሚችለው ቀጥተኛውና ግልጹ የቁርአን እና የሱና መለኮታዊ ብርሃን ብቻ መሆኑን ነው።

Читать полностью…

## የኢማም አል-ሙዘኒ እና የኢማም አሽ-ሻፊዒ ውይይት
ኢማም አል-ሙዘኒ (አላህ ይዘንላቸውና) ሸይኻቸው የሆኑትን ኢማም አሽ-ሻፊዒን የጠየቁት ጥያቄ ኢማም አዝ-ዘሃቢ "ሲየር አዕላም አን-ኑበላእ" በተሰኘው መጽሐፋቸው ውስጥ ዘግበውታል።
ታሪኩም እንደሚከተለው ነው፦ በኢማም አል-ሙዘኒ ልብ ውስጥ ከተውሒድ (አስማኡ ወሲፋት) ጉዳዮች መካከል በአንዱ ላይ ጥርጣሬ ወይም አሻሚ ነገር ተፈጠረባቸው።
ዋናው ፍሬ ነገር ግን፤ አል-ሙዘኒ ወደ ኢማም አሽ-ሻፊዒ መጥተው ስለዚህ ጉዳይ ጠየቋቸው። ኢማም አሽ-ሻፊዒም (አላህ ይዘንላቸውና) ካሏቸው ነገሮች መካከል የሚከተለው ይገኝበታል፦
> ኢማም አሽ-ሻፊዒ፦ "በሰማይ ላይ ስንት ከዋክብት እንዳሉ ታውቃለህ?"
> አል-ሙዘኒ፦ "አላውቅም" (አል-ሙዘኒ ታሪኩን ሲያወራ እንዲህ ነው ያለው)።
> ኢማም አሽ-ሻፊዒይ፦ "መልካም! ከእነሱ ውስጥ ስለ አንዱ ኮከብ፤ የወጣበትን አቅጣጫ፣ የሚጠልቅበትን ቦታ እና ከምን እንደተፈጠረ ታውቃለህ?"
> አል-ሙዘኒ፦ "አላውቅም" አልኳቸው። ይላሉ

> ኢማም አሽ-ሻፊዒ፦ "እንግዲህ በአይንህ የምታየውንና ከፍጡራን ወገን የሆነን ነገር እንኳን ምንነቱንና እንዴትነቱን የማታውቅ ከሆነ፤ እንዴት ብለህ ነው ስለ ፈጣሪህ እውቀት (ስለ ባህሪያቱ እንዴትነት) ልትናገር የምትደፍረው?!"
> ሲየር አዕላም አንኑበላእ
### ዋናው መልእክት💡
በአይንህ የምታየውን፣ ፈጽሞ የማትስተውንና የምታውቀውን ፍጡር እንኳን እንዴትነቱን(ከይፊያውን) የማታውቅ ሆነህ ሳለ፤ ታዲያ አንድ ሰው ከዚህ በኋላ እንዴት ደፍሮ ስለ ፈጣሪው (የላቀና የከበረው አላህ) ማንነትና ባህሪያት 'እንዴትነት' (ከይፊያህ) ሊናገር ይችላል?!
🔴 ይህ ዓይነቱ አካሄድ (ስለ አላህ ባህሪያት እንዴትነት በጥልቀት መመርመር) ፍጹም አስተማማኝና ሰላማዊ ያልሆነ መንገድ እንደሆነ ጥርጥር የለውም።

Читать полностью…

​قال ابن الجوزي رحمه الله :
الليالي والأيام الفاضلة لا يصلح أن يغفل عنها، لأنه إذا غفل التاجر عن موسم الربح فمتى يربح؟!"
(منهاج القاصدين ١/٣٤٣)

​ኢብኑል ጀውዚ (አላህ ይዘንላቸውና) እንዲህ ብለዋል፦
​" ታላቅ ደረጃ ያላቸው (ቅዱሳን) ሌሊቶችና ቀናትን በቸልተኝነት ማሳለፍ በፍጹም አይገባም። ምክንያቱም አንድ ነጋዴ የትርፍ ወቅቱን በቸልተኝነት ካሳለፈ፣ ታዲያ መቼ ሊያተርፍ ነው?!"
(ሚንሃጁል ቃሲዲን፣ 1/343)

Читать полностью…

​🔹 የዘመኑን የክህደት (ኢልሃድ) ፈተና መጋፈጥ
​ይህ የአላህ መኖር እውነት እጅግ ግልፅ ቢሆንም፣ በዘመናችን የወጣቱን ትውልድ እምነት (አቂዳ) እና ስነ-ምግባር ለመበከል የሚንቀሳቀሱ ጥቂት ጠማማዎች አሉ።
​ይህንን የሃሳብ ወረራና የኢልሃድ ፈተና መጋፈጥ፣ የወጣቶችን እምነት መጠበቅ በአላህ መንገድ ላይ ከሚደረጉ ትላልቅ ጂሃዶች (ትግሎች) አንዱ ነው፤ ምክንያቱም ይህ ትግል ዲናችንንም ሆነ ዱንያችንን ከጥፋት የመከላከል ስራ ነው።
​🔗 የኪታቡን ሊንክ ለመጫን፦
كتاب الإلحاد وسائله و خطره و سبل مواجهته
/channel/amaliketeladab/8319

Читать полностью…

"እናንተ ሰዎች ሆይ! በቁርአን በወረደበትና በዓረብኛ ቋንቋ የታወቀውን ትርጉም—ይኸውም 'ላይ መሆን እና ከፍ ማለት' የሚለውን ትተው—አላህ ከዙፋኑ (ከዓርሹ) በላይ ሆኗል (*ኢስተዋ*) ማለትን ለምን ትቃወማላችሁ?
እነሱም፦ *'ምክንያቱም ከፍ ማለት (ኢስቲዋእ) የፍጡራን ባህሪ ነው፤ ከፍ የሚልን ማንኛውንም አካል ፍጡር መሆኑን እንጂ ሌላ አናውቅም'* አሉ።
እሺ ችግር የለውም፤ ታዲያ ፦
الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى [طه:5]
የሚለውን የቁርአን አንቀጽ ምን ልናደርገው ነው?
'በቁጥጥር ስር ማዋል ወይም መቆጣጠር (*ኢስቲላእ*) በሚለው ትርጉም እንፈታዋለን (እንተረጉመዋለን)' አሉ።
እኛም እንላቸዋለን፦ በእናንተ ህግና መርህ መሰረት፣ እኮ ማንኛውንም የሚቆጣጠርና በቁጥጥር ስር የሚያውልን አካል ፍጡር መሆኑን እንጂ ሌላ አናውቅም።
ታዲያ እናንተ አላህን ከፍጡር ጋር ማመሳሰል (*ተሽቢህ*) ውስጥ አልገባችሁምን? በዚያ በተቀጠፈው የቅኔ ስንኝ ውስጥ ገጣሚው ያላችሁን አታወሱም?
قَدِ اسْتَوَى بِشْرٌ عَلَى العِرَاقِ ... مِنْ غَيْرِ سَيْفٍ وَدَمٍ مُهْرَاقِ
*'ቢሽር (የተባለው ሰው) ያለምንም ሰይፍና ደም መፋሰስ በኢራቅ ላይ የበላይነቱን አረጋገጠ (ተቆጣጠረ)'* የሚለውን። በእነሱ ዘንድ እዚህ ጋ 'ኢስተዋ' ማለት 'ኢስተውላ' (በስልጣኑ ተቆጣጠረ) ማለት ነው።
እንግዲህ 'ቢሽር' የተባለው ፍጡር ተቆጣጠረ ከተባለ፣ እናንተም አላህን 'ተቆጣጠረ' ስትሉ ፍጡርን አላህ ጋር አመሳሰላችሁ ማለት ነው። ስለዚህ እናንተ ራሳችሁ አላህን ከፍጡር ጋር ወደ ማመሳሰል ተግባር ውስጥ ወድቃችኋል።
እነሱም፦ *'አይ ወንድሜ ሆይ! አንተ በስህተት ነው የተረዳኸን፤ እኛ ማለቱ የፈለግነው ከአላህ ታላቅነት ጋር የሚመጥን ቁጥጥር (ኢስቲላእ) ነው እንጂ እንደ ፍጡር ቁጥጥር አይደለም'* ካሉ፤
እኛም፦ 'ለአላህ ጥራት ይገባውና!)' እንላለን።
እኛስ የምንለው ምንድን ነው? ከአላህ ታላቅነትና ልቅና ጋር የሚመጥን ከፍ ማለት (*ኢስቲዋእ*) ነው እንላለን። በእኛ አባባል ላይ የምትሰጡትን ማንኛውንም ምላሽ፣ እኛም በእናንተ ቃል ላይ መልሰን እንመጣባችኋለን።"
ሸይኽ ሷሊሕ አስ–ሲንዲይ

Читать полностью…

> "የአእምሮን ጥንካሬ (ማሰብን) መጀመሪያ የሚያዳክመው ነገር... እነዚህ በተለያዩ ማህበራዊ ሚዲያዎች ላይ የምታዩዋቸው አጫጭር ቪዲዮዎች (Shorts/Reels) ናቸው። እነዚህ በፍጥነት የሚቀያየሩት አጫጭር ቪዲዮዎች አእምሮን ይበታትኑታል። አእምሮ ከ5 ደቂቃ በላይ ዘልቆ በጥልቀት እንዳያስብ ያደርጉታል። በአንድ ነገር ላይ መቆየትና ማተኮር አይችልም።
> ንቃትና ማስተዋል መሰልቸት(ትዕግስት ማጣት)፣ ከአእምሮ መዳከም እና ከትዕግስት ማነስ ጋር አብረው ሊሄዱ አይችሉም፤ በፍጹም አይቻልም!
> ንቁና አስተዋይ ለመሆን ከነዚህ ነገሮች መራቅ አለብህ። ከነሱ የምትወስደው ለአስፈላጊ ጉዳይ ያህል ብቻ መሆን አለበት። ነገር ግን በእነሱ ሱሰኛ መሆን ንቃትንና ማስተዋልን ያርቃል።
> (በዚህ ሱስ ከተጠመድክ) ዝም ብለህ የምትቀበል( ተመልካች)፣ ጥልቀት የሌለው፣ በስሜት ብቻ የምትነዳ፣ የማታስተውልና የማታሰላስል ሰው ትሆናለህ።"
> — አሽ–ሸይኽ ዶ/ር ሷሊህ ኣሊ ሸይኽ
>

Читать полностью…

«ولا نُزِيلُ صِفَةً مِنْ صِفَاتِهِ لِشَنَاعَةٍ شُنِّعَتْ»
> "ተቺዎች ስላሸማቀቁበት ወይም ስላስፈራሩበት ብቻ ከአላህ ባህሪያት መካከል አንዳቸውንም ባህሪ ውድቅ አናደርግም (አንሰርዝም)።"
(ኢማሙ አሕመድ)
>
ኢማም አሕመድ ይህንን የተናገሩት የአላህን ስሞችና ባህሪያት (አስማእ ወስ-ሲፋት) በሚመለከት የጥመት አንጃዎች (እንደ ጃሕሚያህና ሙዕተዚላህ ያሉ) የሱና ሰዎችን ለማጥቃትና ለማሸማቀቅ ይጠቀሙበት የነበረውን ስልት ለመመከት ነው።
* የተቺዎች ስልት (ሽናዓህ)፦ እነዚህ ቡድኖች አህሉስ ሱናዎች በቁርኣንና በሐዲስ የመጡትን የአላህ ባህሪያት (ለምሳሌ፦ ማየቱን፣ መስማቱን፣ ከዐርሽ በላይ መሆኑን፣ መውረዱን፣ ፊቱን...) እንዳለ ሲያጸድቁ፣ እነርሱ «ይህ እኮ አላህን ከፍጡር ጋር ማመሳሰል (ተሽቢህ) "ተጅሲም" ነው» እያሉ በተራው ሕዝብ ዘንድ  ያስፈራሩበት ነበር።
* የኢማም አሕመድ ጽናት፦ ኢማሙ ምን አሉ። አላህ ለራሱ ያጸደቀውን ወይም መልእክተኛው (ሰለላሁ ዐለይሂ ወሰለም) ያጸደቁለትን ባህሪ፣ ሰዎች ስም ስላወጡለት ወይም ስላስፈራሩን ብቻ «ሰዎች እንዳይገምቱን» ብለን አንክድም፣ አንደብቅም፣ አንሰርዝምም።
ባጭሩ፦ በዲንና በአቂዳ ጉዳይ ላይ የሰዎች ትችትና ማጠልሸት ሳይሆን መከተል ያለብን በቁርኣንና በሐዲስ የመጣውን ቀጥተኛውን መረጃ ብቻ ነው።

Читать полностью…

በአላህ እምላለሁ! እንደነዚህ ያሉ (የዙልሒጃህ አስር) ቀናት በፍጹም አይገኙም። ከበጎ ሥራዎች ማከናወን የምትችሉትን ሁሉ አድርጉ! ከበጎ ሥራዎች ማከናወን የምትችሉትን ሁሉ ፈጽሙ!
​ዚክሮችን፣ ዱዓዎችን፣ ቁርኣን መቅራትን፣ ማስተንተንን፣ ማሰላሰልን፣ ወላጆችን መንከባከብን (ቢሪል ዋሊደይን)፣ ዝምድናን መቀጠልን፣ ለጎረቤት መልካም መዋልን፣ እንዲሁም የተለያዩ የሰደቃ ዓይነቶችን ሁሉ አዘውትሩ።
​ማከናወን የምትችሉትን ማንኛውንም በጎ ነገር ሁሉ አድርጉ፤ ለዲንና ለዕውቀት የሚሆኑ መልዕክቶችን መጻፍና ማሰራጨት፣ ሰዎችን ወደ በጎ ነገር ማነቃቃትን ጨምሮ። የአላህ ባሪያ ሆይ! ከበጎ ሥራዎች አንዳች ነገር እንኳ እንዳታስቀር! ይልቁንም ያለህን አቅምና ጉልበት ሁሉ አስተባብረህ ተጠቀምበት።
​የሌሊት ሶላትን (ቂያሙል ለይል)፣ የዱሐ ሶላትን፣ የተለያዩ የነዋፊል (የትርፍ) ሶላቶችን ስገድ። ወደ መስጂዶች ቀድሞ መግባትን፣ ከአንድ ሶላት በኋላ ሌላኛውን ሶላት በጉጉት መጠባበቅን አዘውትሩ። በነዚህ አስር ቀናት ውስጥ ቁርኣንን አክትመሃልን? ዘጠኙን ቀናት ወይም ከፊሉን ጾመሃልን?
​ማከናወን የምትችለውን መልካም ነገር ሁሉ አድርግ! በአላህ እምላለሁ፣ እንደነዚህ ያሉ የተከበሩ ቀናት በፍጹም አይገኙም! በአላህ እምላለሁ፣ እንደነዚህ ያሉ ቀናት በፍጹም አይገኙም!"

ሸይኽ ሷሊሕ አል ሙነጂድ

Читать полностью…

አሕዩ ወንሽሩ ሱነተ-ትተክቢር**
> *"የተክቢራን ሱና ሕያው አድርጉ፤ አሰራጩም!"*
> *"እኛ አሁን እንግዲህ በዱንያ ላይ ካሉት ታላላቅና አላህ ዘንድ እጅግ ተወዳጅ ከሆኑት ቀናት ውስጥ ነው ያለነው።"*
>
አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ ላ ኢላሀ ኢለላህ፣ አላሁ አክበር፣ አላሁ አክበር፣ ወሊላሂል ሐምድ

>

Читать полностью…

ይህ ምስል የዙልሒጃ አስር ቀናትን በመጠቀም ቁርኣንን ሙሉ ለሙሉ ቀርቶ ለማኽተም የሚረዳ የቲላዋህ ፕሮግራም (جدول) ነው።
​

Читать полностью…

### 📌 የኢማም ኢብኑ ማጃህ የሕይወት ታሪክ (ክፍል ሁለት)
ይህ ጽሑፍ በዶክተር ዐዚዝ ኢብኑ ፈርሃን (አላህ ይጠብቃቸው) ከቀረበው ጠቃሚ የቪዲዮ ትምህርት የተወሰደ ሲሆን፥ የዚህን ታላቅ የሐዲስ ሊቅ የዒልም ደረጃና "ሱነን" የተሰኘውን ድንቅ መጽሐፋቸውን ይዳስሳል።
#### 🔹 መግቢያና ማስታወሻ፡ የዑለማኦችን ታሪክ ለምን እናነባለን?
* የቀደሙ የኡማችንን ሊቃውንት (ሰለፎችን) ታሪክ የምናነበው ለታሪክ ወሬ ብቻ ሳይሆን፥ ከሕይወታቸው ትምህርትና ምክር ለመውሰድ ነው።
* ኡማው በዚህ ዘመን አርአያ የሚሆኑ ሰዎችን አጥብቆ ይፈልጋል። መልካም ሰዎችን ለመምሰል መጣር ደግሞ የስኬት መንገድ ነው።
* አሁን ባለንበት ክፍት የዲጂታል ዓለም ውስጥ፥ የእነዚህን ታላላቅ የጨለማ መብራቶች ስም ማደስና ማውሳት የሁላችንም ኃላፊነት ሊሆን ይገባል።
### 📑 የቪዲዮው ዋና ዋና አበይት ነጥቦች (ማጠቃለያ)፦
#### 1️⃣ ታላላቅ ሊቃውንት ለኢማም ኢብኑ ማጃህ የሰጡት ምስክርነትና ውዳሴ
የእስልምና ሊቃውንት በሙሉ በኢማሙ ሐፊዝነት (ሐዲስ አጥኚነት)፣ መሪነትና ታማኝነት ላይ ተስማምተዋል፤ ከእነዚህም መካከል፦
* ኢብኑ ኺልካን፦ "በሐዲስ እውቀትና ከእሱ ጋር በተያያዙ ጥናት ሁሉ ዙሪያ መሪ (ኢማም) ነበሩ"።
* አቡ ያዕላ አል-ኸሊሊ፦ "ታማኝ፣ ታላቅ፣ በሁሉም ዘንድ ተቀባይነት ያላቸው፣ በማስረጃነት የሚጠቀሱ እና ጥልቅ የሐዲስ እውቀትና ሂፍዝ የነበራቸው ናቸው"።
* ኢማም አዝ-ዘሀቢ፦ "ኢብኑ ማጃህ ሐፊዝ፣ የሐዲስን ጥራትና ጉድለት መርማሪ (ናቂድ)፣ እውነተኛና ሰፊ እውቀት የነበራቸው ሰው ነበሩ"።
* ኢብኑ ከሲር፦ "የእሳቸው የሱነን ኪታብ ለዕውቀታቸው፣ ለተግባራቸው፣ ለጥልቀታቸው፣ ለሰፊ እይታቸው እንዲሁም በኡሱልም ሆነ በፉሩዕ የነቢዩን ﷺ ሱና በጥብቅ የተከተሉ ለመሆናቸው ትልቅ ማረጋገጫ ነው"。
#### 2️⃣ የኢማሙ የጠፉ የዒልም ቅርሶች
የኢማሙ የፅሁፍ ሥራዎች በ"ሱነን" ላይ ብቻ የተገደቡ አልነበሩም፤ ነገር ግን በታሪክ አጋጣሚዎችና በፈተናዎች ምክንያት አብዛኞቹ ጠፍተዋል፤ ከእነዚህም መካከል፦
* የቁርዓን ተፍሲር (تفسير القرآن)፦ ኢብኑ ከሲር "በጣም ሰፊና የተሟላ ተፍሲር" ሲሉ ገልጸውታል፤ ነገር ግን በአሁኑ ጊዜ አይገኝም።
* የታሪክ መጽሐፍ (كتاب التاريخ)፦ ኢብኑ ኺልካን "በጣም ማራኪ የታሪክ መጽሐፍ" በማለት የገለጹት ሲሆን ይህም ጠፍቷል።
* *ጠቃሚ ማስታወሻ፡* አንዳንድ ጊዜ የዑለማኦች መጽሐፍት እንዲጠፉ ምክንያት ከሚሆኑት ነገሮች አንዱ ወራሾች የመጽሐፍቱን ዋጋ አለማወቃቸው ነው።
#### 3️⃣ "ሱነን ኢብኑ ማጃህ" እና በስድስቱ መጽሐፍት (ኩቱብ አስ-ሲታህ) ውስጥ ያለው ደረጃ
* የኋለኞቹ ኡለማዎች "ሱነን ኢብኑ ማጃህ" ስድስተኛው ተጠቃሽ የሐዲስ መጽሐፍ ሆኖ እንዲመደብ ተስማምተዋል።
* በውስጡ የያዛቸው ተጨማሪ ሐዲሶች (ዘዋኢድ) በመብዛታቸው ምክንያት የምስራቁ ዓለም ሊቃውንት ከኢማም ማሊክ "ሙወጣእ" አስበልጠውታል۔
* የመጽሐፉ ልዩ ባህሪያት (የኢብኑ ጣሂር አል-መቅዲሲ ምስክርነት)፦ አስደናቂ አደረጃጀት ያለው፣ ብዙ ምዕራፎችን የያዘና አላስፈላጊ ድግግሞሾች የሌሉበት መጽሐፍ ነው።
* የተራቀቀ የሐዲስ አሰናሰል ጥበብ፦ ኢማሙ መጽሐፋቸውን የጀመሩት "የነቢዩን ﷺ ሱና መከተልና በእሱ መስራት ግዴታ መሆኑን" በሚያሳይ ምዕራፍ ነው፤ በመቀጠል የዓቂዳ (የእምነት) ምዕራፎችን፣ ቀጥሎም የሰሃባዎችን ደረጃ አስከትለዋል።
#### 📊 ሱነን ኢብኑ ማጃህ በቁጥር ሲገለጽ፦
* መጽሐፉ መግቢያና 37 ዋና ዋና ክፍሎችን (ኪታብ) ይዟል።
* በአጠቃላይ 1,500 ምዕራፎችን (ባብ) ይዟል።
* 4,341 ሐዲሶችን በአጠቃላይ አቅፏል።
* ከሌሎቹ አምስት የሐዲስ መጽሐፍት ጋር በ3,002 ሐዲሶች ላይ የሚገናኝ ሲሆን፥ እሳቸው ብቻቸውን የዘገቧቸው (ዘዋኢድ) 1,339 ሐዲሶች ናቸው፤ ከእነዚህም ውስጥ በመቶዎች የሚቆጠሩት ሶሂህ (ትክክለኛ) እና ሐሰን (መልካም) የሰነድ ደረጃ ያላቸው ናቸው።
* መጽሐፉ በብዙ ሊቃውንት ሰፊ ማብራሪያ (ሸርህ) ተደርጎለታል (ለምሳሌ፡ የኢብኑል ሙለቂን፣ የሲዩጢ እና የሲንዲ ሸርሆች)።
#### 4️⃣ የሕይወት ማጠቃለያና ሕልፈት
* በሐዲስ አገልግሎት፣ በማስተማርና በመጽሐፍ ዝግጅት ባሳለፉት ታላቅ ሕይወት ማብቂያ ላይ፥ ኢማሙ (በሂጅሪያ) በረመዳን ወር 23 ቀን 273 ዓ.ሂ ሰኞ ዕለት አርፈው ማክሰኞ ተቀብረዋል።
* በወቅቱ የነበሩ ገጣሚዎች የእሳቸውን መሞት ተከትሎ የእውቀት ምሰሶ መናጋቱን የሚገልጹ ልብ የሚነኩ የሀዘን ግጥሞችን ገጥመውላቸዋል።
🔗 ሙሉ ቪዲዮውን ለማዳመጥና ለመጠቀም ሊንኩን ይጫኑ፦ https://youtu.be/BtUTrX1b3_Q

Читать полностью…

🔴ወሳኝ_ማስታወሻ!
እሑድ🌙
✍ዙልቂዕዳ 29/1444 አ/ሂ
ኡድሒያ ለማረድ ኒያ ያለው ሰው ፀጉር ለማሳጠር እና ጥፍር ለመቁረጥ የመጨረሻው ቀን ዛሬ ቅዳሜ/እሁድ( ጨረቃ ካልታየች) መግሪብ ከመድረሱ በፊት ነው።
ኒያ ያላቸውን ለማስታወስ ሼር ያድርጉ!


/channel/sultan_54

Читать полностью…

فضيلة الشيخ صالح سندي
(ሸይኽ ሳሊህ አስ–ሲንዲ)  በዲን ጉዳይ ላይ(በተለይም በአላህ መገለጫ ባህሪያት) ግራ ለተጋባ ሰው መፍትሄ እንዲህ ሲሉ ይመክራሉ፦
"የአህለ ሱና ወልጀመዓ ሰዎች እንዲህ ይላሉ፦ 'የመገለጫ ባህሪያት (የሲፋት) ኑሱሶች በአንድ በኩል የታወቁ ሲሆኑ በሌላ በኩል ደግሞ የማይታወቁ ናቸው።' ይህ ንግግር ትርጉሙን ለመረዳት ለተቸገረና ግራ ለተጋባ ሰው እንደ መፍትሄ ሊቀርብ ይችላል። እንዲህ ያለ ሰው ዝም ሊል፣ ከዕውቀት ውጭ ከመናገር ሊቆጠብና ዕውቀቱን ወደ ባለቤቱ (ወደ አላህ) ሊመልስ ይገባዋል።
በሙስነድ ኢማም አህመድና በሌሎችም ዘንድ በሶሂህ ሰነድ እንደመጣው ነብዩ (ﷺ) እንዲህ ብለዋል፦
إنَّ القرآنَ لم ينزلْ لتَضرِبوا بعضَه ببعضٍ ، ولكن يُصدِّقُ بعضُه بعضًا ، فما عرفتُم منه فاعمَلوا به ، وما تشابه عليكم فآمِنوا به

'የአላህ ኪታብ (ቁርአን) የወረደው አንዱ ሌላውን የሚያረጋግጥ ሆኖ ነው፤ ስለዚህ አንዱን ክፍል በሌላው አታስተባብሉ። ከእርሱ ያወቃችሁትን ተግብሩት፤ ያላወቃችሁትን (ያልተገለፀላችሁን) ግን ዕውቀቱን ወደ ባለቤቱ(ወደ አላህ) መልሱ።'
ኢማም አል-ቡኻሪም ይህንን ሐዲስ 'ኸልቁ አፍዓሊል ዒባድ' በተሰኘው መጽሐፋቸው ላይ ከዘገቡት በኋላ እንዲህ ብለዋል፦ 'ማንኛውም ነገር ያለተገለፀለት (አሻሚ የሆኑበት) ሰው ዕውቀቱን ወደ ባለቤቱ (ወደ አላህ) ቢመልስ የተሻለ ነው።'
ስለዚህ አንድ ነገር ግራ ካጋባህ በጠቅላላው አምነህ ተቀበል፤ ዕውቀቱን ግን ሁሉንም ለሚያውቀው ጌታ ተው። 'አላህ በዚህ የፈለገውን እርሱ ያውቃል' በል።"
ስለዚህም በዲን ውስጥ ያልገባንን ወይም ግራ የተጋባንበትን ነገር በግምት ከመተርጎም ይልቅ፤ "አላህ ያውቃል" ብሎ ማለፍ የሠለፎች መንገድ ነው።

Читать полностью…

​ጥያቄ፦ "ክቡር ዶክተር፣ አላህ መልካም ይዋልልዎትና፤ በሀዲሰል ቁድሲ ላይ እንደመጣው 'ሀርወላ' (ፈጣን እርምጃ/ሩጫ) የሚለውን ባህሪ ለአላህ እናጸድቃለን?"
​የሸይኽ ሳሊህ አል-ፈውዛን መልስ፦
"ወንድሞቼ ሆይ! ከእያንዳንዱ ቃል ተነስተን ለአላህ ባህሪ አንስጥ። ሀዲሶች አንዱ ሌላውን ይተረጉማሉ፣ አንዱ ሌላውን ያብራራሉ። በሀዲሱ ላይ የመጣው፦ '(ባሪያዬ) ወደ እኔ እየተራመደ ከመጣ፣ እኔ ወደ እርሱ እየሮጥኩ እመጣለሁ' የሚለው ቃል ትርጉሙ፤ አንተ ወደ አላህ የምትሄደው በእግርህ ነው ወይስ በስራህ? ወደ አላህ የምትሄደው በመልካም ስራህ ነው። ስለዚህ 'እየተራመደ ከመጣ' ማለት በመልካም ስራ ወደ እኔ ከተቃረበ ማለት ሲሆን፣ 'እየሮጥኩ እመጣለሁ' ማለት ደግሞ እኔ እሱን ለመርዳትና ምንዳውን ለመስጠት እፈጥናለሁ ማለት ነው።"
​ምንጭ፦ የዶክተር ሳሊህ አል-ፈውዛን ቻናል
​ርዕስ፦ ስለ 'ሀርወላ' ባህሪ ማብራሪያ
​ሊንክ፦ በዩቲዩብ ለመመልከት

Читать полностью…

​የታላቁ ዓሊም የኢማሙ ነሳኢይ የሕይወት ታሪክ (ክፍል 2)
​በዚህ ክፍል የኢማሙ ነሳኢይ የሐዲስ ሥራዎች፣ ኪታባቸው ያላቸው ተቀባይነትና በሕይወታቸው መጨረሻ ያጋጠማቸውን ፈተና በዝርዝር እንመለከታለን።
​1. የኢማሙ ነሳኢይ የሐዲስ መመዘኛ ጥብቅነት
​ኢማሙ ነሳኢይ ሐዲሶችን በመቀበል ረገድ እጅግ በጣም ጥብቅ ነበሩ።
​ሊቃውንት እንደሚናገሩት የሳቸው መመዘኛ (መስፈርት) ከኢማሙ ቡኻሪና ከኢማሙ ሙስሊም የበለጠ ጠንካራ ነበር። በዚህም ምክንያት በሳቸው ኪታብ ውስጥ የሚገኙ ደካማ ሐዲሶች በጣም ጥቂት ናቸው።
​2. የ"ሱነን አን-ነሳኢ" (አል-ሙጅተባ) ልዩ መገለጫዎች
​የዕውቀት ስብስብ፦ መጽሐፋቸው የሐዲስ ዘገባን (ኢስናድ) እና (ፊቅህ) በአንድ ላይ አጣምሮ የያዘ ድንቅ ሥራ ነው።
​ርዕሶች፦ ለሐዲሶቹ የሰጧቸው ርዕሶች የሳቸውን ጥልቅ የፊቅህ ዕውቀት የሚያሳዩና እጅግ ረቂቅ ናቸው።
​3. የኪታቡ አስ–ሱነን አን–ነሳኢይ ማብራሪያዎች (ሹሩሐት)
​መጽሐፋቸውን ካብራሩ ታላላቅ ኡለሞች መካከል፦
​ኢማሙ አስ-ሱዩጢ፦ "ዘህሩ አር-ሩባ" የተባለ ማብራሪያ ጽፈዋል።
​ሸይኽ ሙሐመድ አሊ አደም አል-ኢትዮጲ(ኢትዮጲያዊው ሸይኽ)፦ "ዘኺረቱል ዑቅባ" የተባለ በ28 ቅጾች የተዘጋጀ እጅግ ሰፊና ዘመናዊ ማብራሪያ የጻፉ ኢትዮጵያዊ ዓሊም ናቸው። ይህ ሥራ የኢማሙ ነሳኢን መጽሐፍ በማብራራት ረገድ የመጨረሻውና የተሟላው ሥራ ተደርጎ ይወሰዳል።
​4. የኢማሙ ነሳኢ የሕይወት ፈተና (ሚሕና)
​እንደማንኛውም ታላቅ ዓሊም ኢማሙ ነሳኢም በሕይወታቸው መጨረሻ ከባድ ፈተና አጋጥሟቸዋል።
​ምክንያቱ፦ ደማስቆ በገቡ ጊዜ ሰዎች ስለ ዐሊይ ቢን አቢ ጣሊብ (ረዲየሏሁ ዐንሁ) ያላቸው አመለካከት በመዛባቱ፣ እውነታውን ለማስተማር "አል-ኸሷኢስ" የተባለ መጽሐፍ ጻፉ። በዚህም ምክንያት መሃይማንና ስሜታቸውን ተከታዮች ጥቃት ሰነዘሩባቸው።
​ስለ ሶሐቦች ያላቸው አቋም፦ "እስልምና ቤት ቢሆን ሶሐቦች በሩ ናቸው፤ በሩን ያንኳኳ (ሶሐቦችን የነካ) ቤቱን ለመጉዳት የፈለገ ነው" በማለት ለሁሉም ነቢዩ ሰለሏሁ አለይሂ ወሰለም ባልደረቦች ያላቸውን ክብር ገልጸዋል።
​5. የኢማሙ ህልፈት
​በደረሰባቸው ድብደባና እንግልት ምክንያት በ303 ዓ.ም ወደ መካ ሲጓዙ በመንገድ ላይ (በፍልስጤም አካባቢ) ሕይወታቸው አልፏል። በዚህም የሰማዕትነት (ሸሂድ) ደረጃን አግኝተዋል ተብሎ ይታሰባል።
​ማጠቃለያ፦ ኢማሙ ነሳኢ ቢሞቱም፣ ስማቸውና ዕውቀታቸው ዛሬም ድረስ በመስጂዶች፣ በዩኒቨርሲቲዎችና በዓለም ዙሪያ ባሉ የዕውቀት መድረኮች ላይ እንደኖረ አለ።

Читать полностью…