4301
#کوئیزادبیات💡 دنیای تست‌ها و دانستنی‌های جذاب برای بالا بردن اطلاعات عمومی شما 📚😍 شبنم هستم، یک نویسنده تمام‌وقت عاشقِ ادبیات و کتاب 😊
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
نارنج
ریشه لغت نارنج به زبان سانسکریت بازمی‌گردد؛ در هند باستان این میوه با واژه‌ی nāraṅga شناخته می‌شد. در زبان فارسی نیز ابتدا به صورت نارنگ و سپس نارنج درآمد.
پس از آن، واژه‌ی نارنج از طریق زبان عربی و فارسی به مناطق دیگر هم منتقل شد و به زبان‌های اروپایی راه پیدا کرد. در اسپانیایی به شکل naranja درآمد و بعدها در زبان‌هایی مانند فرانسوی و انگلیسی به صورت orange تثبیت شد.
یکی از جالب‌ترین تغییرات زبان‌شناختی در این مسیر، تحول norange به orange در زبان انگلیسی است:
در زمان‌های گذشته، این واژه با حرف «n» در آغاز به کار می‌رفت. هنگامی که انگلیسی‌زبانان عبارت a norange به معنای «یک نارنج» را می‌شنیدند، گاهی مرز میان حرف تعریفِ a و نام میوه را اشتباه تشخیص می‌دادند و عبارت a norange را به صورت an orange تفسیر می‌کردند.
این پدیده در زبان‌شناسی «بازتحلیل واژه» (rebracketing) نامیده می‌شود؛ یعنی گویندگان، مرز میان بخش‌های یک عبارت را دوباره تفسیر می‌کنند و همین تغییر کوچک می‌تواند شکل یک واژه را برای همیشه تغییر دهد.
📸 یک یادآوری کوچک برای مسابقه‌ی عکاسی کوئیزادبیات
#پست_موقت
دوستانی که دوست داشتن شرکت کنن اما هنوز ایده‌ای پیدا نکردن، یک نکته: قرار نیست عکس‌ها حرفه‌ای یا عجیب‌وغریب باشن 😊
گاهی یک کتاب کنار یک فنجان چای، یک یادداشت قدیمی لای کتاب، کتابی که جایی غیرمنتظره پیدا شده، یا هر ترکیب ساده‌ای که یه داستان پشتش باشه، می‌تونه جذاب باشه.
هدف مسابقه پیدا کردن نگاه‌های متفاوت شماست، نه گرفتن عکس‌های حرفه‌ای. حتی یه عکس ساده جالب می‌تونه برنده شه. 📚✨
اگه هنوز دوست دارین شرکت کنین، منتظرتون هستم.
بفرستین به:
@shabnamabdoli
💡 میدونستی؟!
@Quizadabiat
جین آستن، خالق تعدادی از معروف‌ترین و ماندگارترین رمان‌های عاشقانه جهان، برخلاف تصورات رایج، هرگز در طول زندگی کوتاه خود ازدواج نکرد و شناخت شگفت‌انگیزش از عشق، روابط انسانی و زندگی مشترک را نه از تجربه شخصی، بلکه از مشاهده‌ی دقیق آدم‌ها و جامعه پیرامونش به دست آورده بود.
اینم افتتاحیه مسابقه
عکس از خودم 😉
به عنوان ایده‌ای که چشمک می‌زد
کتاب قطور «آدولف هیتلر»
در کنار کتاب لاغر و نحیف «چارلی چاپلین»
📓📗
📌 دو مرد با سه شباهت:
هر دو متولد آوریل ۱۸۸۹
هر دو دارای سبیل مسواکی
و هر دو در اندیشه تغییر دنیا (البته یکی با هنر و دیگری با خشونت!)
اما بقیه‌ش دیگه تفاوته. حتی قطر کتاباشون 😀
برای این عکس می‌شد شرح و یادداشت‌های زیادی نوشت، اما هدفم بیشتر این بود که یه نمونه بهتون نشون بدم از خلاقیت برای عکاسی مسابقه چهارم.
البته که ایده‌های خودتون قطعا بهتر خواهد بود.
@Quizadabiat
🍯 ضرب‌المثل
@Quizadabiat
اشک تمساح ریختن
«اشک تمساح» یکی از شناخته‌شده‌ترین و در عین حال مرموزترین باورهای عامیانه درباره این خزنده است.
در گذشته، به‌ویژه در برخی نواحی آفریقا، مردم بر این باور بودند که تمساح برای شکار از اشک‌های خود کمک می‌گیرد. بر اساس این روایت، هنگامی که تمساح گرسنه می‌شود، به خشکی می‌آید و بی‌حرکت روی شکم دراز می‌کشد و پس از آن مایعی لزج از چشمانش جاری می‌شود که حشرات و جانوران کوچک را به سوی خود جذب می‌کند.
گفته می‌شود جانورانی که برای خوردن این مایع نزدیک شده‌اند، بر اثر سمی بودن آن مسموم و ناتوان می‌شوند. از سوی دیگر، چسبندگی این مایع نیز مانع فرار آسان آن‌ها می‌شود.
در چنین شرایطی تمساح ناگهان به طعمه‌های گرفتار حمله کرده و آن‌ها را می‌بلعد. سپس دوباره در کمین می‌نشیند و این چرخه، بنا بر این باور عامیانه، بارها تکرار می‌شود.
امروزه ضرب‌المثل «اشک تمساح ریختن» که از همین باور آمده، برای توصیف دلسوزی و ابراز همدردی‌های ساختگی و ریاکارانه به کار می‌رود.
📚 برش کتاب
@Quizadabiat
شازده کوچولو | #آنتوان_دوسنت_اگزوپری
بزرگ‌ترها اگر به خودشان باشد هیچ وقت نمی‌توانند از چیزی سردرآرند. برای بچه‌ها هم خسته کننده است که همین جور مدام هرچیزی را به آن‌ها توضیح بدهند.
💡 میدونستی؟!
@Quizadabiat
کتاب قانون ابن سینا دومین کتابی بود که در اروپا به چاپ رسید.
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
کاپشن
کاپشن یا کاپیشان در اصل لغتی روسی و به معنای بالاپوش (به انگلیسی: Hood) است، اما بین فارسی‌زبانان در معنی ژاکت سنگین زمستانی کاربرد دارد.
💡میدونستی؟!
@Quizadabiat
منظومه ناظر و منظور که ۱۵۶۱ بیت دارد و به سبک هندی سروده شده، داستان عشق پسر وزیر (به نام ناظر) به پسر شاه (به نام منظور) است.
روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت استاد توس، حکیم فردوسی بزرگ، بر همه کسانی که عاشق ادبیاتن، مبارک 🎈❤️
@Quizadabiat
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
کاراته
این لغت در واقع اصطلاحی ژاپنی و به معنی «دست‌خالی» است.
چقدر دوست دارم که براتون پُست بذارم و شما باشین و مشتاق باشین و بدونم که در کنارم هستین و بخونین و جواب بدین و ری‌اکشن بدین و همه اینا
چقدر دوست داشتم این چیزا رو و خودم خبر نداشتم
چقدر ناراحتم...
چقدر امیدوارم...
چقدر...
باشین همیشه
دیشب کیک تولد سی و یک سالگیم رو بریدم و دقیقاً به همون نسبت که آرزوهای پارسالم اقتصادی بود، آرزوهای امسالم سیاسیه و باورم نمی‌شه شرایط می‌تونه طی یک سال طوری تغییر کنه که آدم رو از شخصیت و منشِ سهراب‌سپهری‌طور، به طرز فکر و رویه‌ی مهدی اخوان‌ثالثی برسونه.
این پُست رو با همین یه ذره اینترنت «که گهگداری اگه شانسمون بزنه وصل می‌شه» گذاشتم. می‌دونم خیلیا الان وصل نیستن، ولی کلا اونایی که میاین و میرید؛ اگه دوست داشتین و تعداد ری‌اکشن‌ها اوکی بود، باز هم هر موقع وصل شدم پُست می‌ذارم و براتون می‌نویسم.
شبنم
♒♋
توضیحات مختصر مِن بابِ عبارات منقول جهت جلوگیری از سوءتفاهم:
🧘 شخصیتِ سهراب سپهری‌طور: آروم، تنها ولی کافی، علاقه‌مند به سادگی و سرزندگی، هیچی مثل بارون و چمن و طبیعت و پرنده و ماهی نیست، چقدر هوا خوبه، جورِ دیگر باید دید و این حرفا
🙅 رَویه‌ی مهدی اخوان‌ثالثی: سیاسی‌ترین شاعر معاصر ایران، سلامت را نمی‌خواهند پاسخ گفت، روحیه و دیدگاهی ناامیدانه و خزان‌زده و در عین حال مبارز، علاقه‌مند به حماسه، هوا بس ناجوانمردانه سرد است و این صحبتا
@nevisande6
@Quizadabiat
❤️ شعر
@Quizadabiat
#رهی_معیری 🍃
با دل روشن در این ظلمت‌سرا افتاده‌ام
نور مهتابم که در ویرانه‌ها افتاده‌ام
سایه‌پرورد بهشتم از چه گشتم صید خاک؟
تیره‌بختی بین، کجا بودم کجا افتاده‌ام
جای در بستان‌سرای عشق می‌باید مرا
عندلیبم! از چه در ماتم‌سرا افتاده‌ام؟
پایمال مردمم از نارسایی‌های بخت
سبزهٔ بی‌طالعم در زیر پا افتاده‌ام
خار ناچیزم مرا در بوستان مقدار نیست
اشک بی‌قدرم ز چشم آشنا افتاده‌ام
تا کجا راحت پذیرم یا کجا یابم قرار؟
برگ خشکم در کف باد صبا افتاده‌ام
بر من ای صاحبدلان رحمی که از غم‌های عشق
تا جدا افتاده‌ام، از دل جدا افتاده‌ام
لب فرو بستم رهی بی‌روی گلچین و امیر
در فراق هم‌نوایان از نوا افتاده‌ام...
💗 اسم‌شناسی
@Quizadabiat
تَنَسگُل
چون می‌دونم با خوندن متن بالا ممکنه درباره این اسم دخترونه سؤال پیش بیاد، برای این بخش انتخابش کردم.
تنسگل (تغییریافته تن از گل به معنی لطیف) یه میوه شبیه گوجه‌اس که وقتی می‌رسه قرمز می‌شه. گفته می‌شه این میوه پیوندیه و از پیوند زردآلو و گوجه حاصل می‌شه و داخلش رنگارنگه. بهش آلوقیسی هم می‌گن.
جنوب خراسان با عنوان طناسگل (طناز گل) هم شناخته می‌شه.
💡میدونستی؟!
@Quizadabiat
جیمز جویس برای نوشتن رمان اولیس حدود هفت سال زمان گذاشت، اما این کتاب تنها داستان یک روز از زندگی شخصیت اصلی را روایت می‌کند!
«یک روز معمولی در دوبلین» در دستان جویس تبدیل به یکی از پیچیده‌ترین آثار ادبی قرن بیستم شد.
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
لاتین هلو
واژه peach از کلمه لاتین persicum به معنای «میوهٔ پارسی» گرفته شده است، چراکه طبق استاد تاریخی رومی‌ها هلو را از طریق ایران شناختند و گمان می‌کردند این میوه اصالتاً ایرانی است. اما پژوهش‌های امروزی نشان می‌دهد خاستگاه اصلی هلو احتمالاً چین بوده است.
با این حال، چون این میوه از راه ایران به اروپا رسید، نام «میوهٔ پارسی» برایش ماندگار شد.
#موقت
💡 چند ایده برای الهام گرفتن و شرکت در مسابقه
🔖 عجیب‌ترین وسیله‌ای که تا حالا به‌عنوان بوک‌مارک (نشانگر کتاب) استفاده کردید یا اطرافتون دیدین؛ از بلیت مترو و برگ خشک گرفته تا قبض، کارت‌پستال یا حتی قاشق! 😄
☕ کتاب در کنار یک فنجان چای یا قهوه، اما با یه ترکیب‌بندی خاص و متفاوت.
🌳 کتاب در دل طبیعت، سفر یا هر جایی که معمولاً کمتر با کتاب گره می‌خوره.
📖 کتابی که سال‌هاست همراهتونه؛ با جلدی کهنه، گوشه‌های تاخورده یا یادداشت‌هایی که لابه‌لای صفحاتش جا مونده.
🐈 یا شاید هم یه هم‌نشینی بامزه؛ مثلاً گربه‌ای که روی کتابتون خوابیده، یا کودکی که مشغول ورق زدنشه.
✨ این‌ها فقط چند جرقه برای شروعه
@Quizadabiat
📣 توجه، توجه!
چهارمین مسابقه‌ی کوئیزادبیات 💡
@Quizadabiat
بعد از گلستان‌خوانی، حل جدول ادبی و معرفی کتاب، این بار نوبت عکاسیه! 😏
📸 شرح مسابقه
از هر صحنه، شی یا موقعیتِ غیرمنتظره یا جذابی که به کتاب یا کتاب‌خوانی مربوط می‌شه، یه عکس بگیرید و برام ارسال کنید؛ هرچه خلاقانه‌تر، بهتر!
این «غیرمنتظره» می‌تونه هر چیزی باشه؛ کتابی در جایی که انتظارش رو نداریم، یه وسیله یا اتفاق جالب که به کتاب گره خورده، یا حتی ترکیبی که کمتر کسی بهش دقت می‌کنه.
آیدی من برای ارسال عکس:
@shabnamabdoli
❗ فقط یه نکته: لازم نیست عکس حرفه‌ای باشه؛ چیزی که برای من مهمه، خلاقیت و نگاه متفاوت شماست.
🗓 مهلت ارسال عکس‌ها: از امروز تا دوشنبه ۱۲ مرداد ۱۴۰۵
🤔 بعدش چی می‌شه؟
من برای هر عکس، یه شرح یا یادداشت کوتاه می‌نویسم و چهارشنبه همه رو با نام خودتون توی کانال منتشر می‌کنم.
بعد از اون، اعضای کوئیزادبیات به عکس‌های مورد علاقه‌شون رای می‌دن و در پایان، عکسی که بیشترین رأی رو کسب کرده باشه، برنده‌ی مسابقه می‌شه.
🎁 جایزه: یک کتاب صوتی ارزشمند، هدیه‌ی من به برنده عزیز.
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
ریشخند
از دیدگاه زبان‌شناسی، اصطلاح «به ریش کسی خندیدن» ارتباط نزدیکی با واژه «ریشخند» دارد. واژه «ریشخند» از دو جزء «ریش» و «خند» (از ریشهٔ خندیدن) ساخته شده و در اصل به معنای خندیدن به ریش کسی بوده است. با گذشت زمان، این ترکیب از معنای تحت‌اللفظی خود فاصله گرفت و به معنای تمسخر، استهزا و تحقیر درآمد. از آنجا که در فرهنگ ایرانی «ریش» نماد آبرو، اعتبار و منزلت اجتماعی به شمار می‌رفت، خندیدن به ریش کسی در حقیقت کنایه از خندیدن به شخصیت و شأن او بود.
اصطلاح «به ریش کسی خندیدن» نیز به معنای مسخره کردن، فریب دادن یا نادان انگاشتن فرد، به‌ویژه در غیاب یا بی‌اطلاعی او، رواج پیدا کرد.
این پیوند معنایی میان «ریشخند» و «به ریش کسی خندیدن» نشان می‌دهد که هر دو از یک پیشینه فرهنگی و تحول معنایی مشترک در زبان فارسی سرچشمه گرفته‌اند.
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
قره‌قروت
قره‌قروت یا قراقروت در اصل واژه‌ای تُرکی است که از دو جزء قره یا قرا (یا قارا) به معنی سیاه و قُروت به معنی کشک تشکیل شده و کشک سیاه معنی می‌دهد.
ضمناً این واژه در گفتار لری کراکُری، کرمانی تَلْف و گیلانی سرج خوانده می‌شود و معادل فارسی پیشنهادشده برای آن ترف است.
هدف من نه صرفا سرگرم کردن خواننده بوده، نه ارضا کردن ذوقیات خودم، و نه البته جا باز کردن برای خودم نزد مطبوعات و مردم. فقط خواسته‌ام حقیقت را بگویم، چون حقیقت همواره برای کسانی که پذیرایش هستند، نتیجه اخلاقی دارد. اما گنج گرانبها معمولا در قعر چاه است و برای به دست آوردنش باید جسارت ورزید و به عمق آب رفت. کسی که در پی گنج می رود در گِل و لای هم فرو می‌رود...
و کسی که به گِل و لای فرو می‌رود، بیشتر با خرده‌گیری مواجه می‌شود تا با سپاس‌گزاری بابت تلاشی که برای رسیدن به گنج به خرج می‌دهد. هم‌چنین، کسی که می خواهد اتاقی را بروبد، شاید با این انتقاد مواجه شود که چرا گرد و خاک راه می‌اندازد.
من خودم را به‌هیچ‌وجه صالح نمی‌دانم که خطاها و پلشتی های جامعه را اصلاح کنم. فقط می‌توانم شمه‌ای از این خطاها و پلشتی‌ها را نشان بدهم. اگر گوش شنوایی پیدا کنم، ترجیح می دهم حقیقت را بگویم، هرچند که تلخ باشد، نه آن که دروغ‌های شیرین به هم ببافم.
📚 از مقدمه کتاب #مستاجر_وایلدفل‌هال
نوشته #آن_برونته
@Quizadabiat
🍯 ضرب‌المثل
@Quizadabiat
زاغ سیاه کسی را چوب زدن
بیشتر مردم تصور می‌کنند منظور از «زاغ» در این ضرب‌المثل همان پرنده شبیه کلاغ است، اما در حقیقت «زاغ» یا «زاج» نام نوعی نمک معدنی است که در گذشته کاربرد فراوانی در رنگرزی پارچه، نخ و چرم داشت. این ماده در رنگ‌های مختلفی مانند سیاه، سبز، سفید و کبود یافت می‌شد و هر رنگرز ترکیب مخصوص خود را برای به دست آوردن رنگ باکیفیت و براق به کار می‌برد.
در آن زمان، اگر رنگرز یا صنعتگری می‌دید که پارچه یا نخ رقیبش رنگی درخشان‌تر و زیباتر از کار او دارد، کنجکاو می‌شد راز این کیفیت را کشف کند. او در فرصتی مناسب و دور از چشم صاحب کارگاه، به ظرفی که زاج در آن حل شده بود نزدیک می‌شد و با یک تکه چوب، محلول را هم می‌زد تا از روی رنگ، بو یا غلظت آن بفهمد چه موادی به آن اضافه شده و راز موفقیت رقیبش چیست.
این کار نوعی جاسوسی و سرک کشیدن به کار دیگران به حساب می‌آمد. به همین دلیل، کم‌کم عبارت «زاغ سیاه کسی را چوب زدن» به معنای «زیر نظر گرفتن پنهانی، کنجکاوی درباره کار دیگران و تلاش برای پی بردن به اسرار آن‌ها» وارد زبان مردم شد.
امروزه هرگاه کسی مخفیانه رفتار یا کارهای فرد دیگری را زیر نظر بگیرد تا از رازها یا برنامه‌های او سر دربیاورد، می‌گویند «زاغ سیاهش را چوب می‌زند.»
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
واژهٔ «پانتومیم» ریشه در کلمهٔ لاتین Pantomimus دارد؛ واژه‌ای که خود از اصطلاح یونانی Pantomimes گرفته شده است.
این کلمه از دو بخش تشکیل می‌شود: «پانتو» به معنی «همه» و «میموس» به معنی «بازیگر یا اجراکننده».
در مجموع، این واژه به هنرمندی اشاره دارد که بدون استفاده از کلام و تنها با حرکات بدن و چهره، همهٔ نقش‌ها یا کل یک داستان را اجرا می‌کند.
🌼 از گلستان
@Quizadabiat
یکی از ملوکِ خراسان محمودِ سبکتگین را به خواب چنان دید که جمله وجود او ریخته بود و خاک شده مگر چشمان او که هم‌چنان در چشم‌خانه همی‌گردید و نظر می‌کرد. سایر حکما از تأویل این فروماندند مگر درویشی که به جای آورد و گفت: «هنوز نگران است که مُلکش با دگران است.»
بس نامور به زیر زمین دفن کرده‌اند
کز هستی‌اش به رویِ زمین بر، نشان نماند
وآنْ پیرْ لاشه را که سپردند زیر گِل
خاکش چنان بخورد کزو استخوان نماند
زنده‌ست نام فَرّخِ نوشین‌روان به خیر
گرچه بسی گذشت که نوشین‌روان نماند
خیری کن ای فلان و غنیمت شمار عمر
زآن پیشتر که بانگ بر آید: فلان نماند
پی‌نوشت: افسوس که گلستان نمی‌خوانند و پند نمی‌گیرند بعضی‌ها.
#باب_اول
#در_سیرت_پادشاهان
💭 تک‌بیت
@Quizadabiat
عوضِ اشک ز نوک مژه خون می‌آید
باخبر باش دل از دیده برون می‌آید...
#عارف_قزوینی
📖 واژه‌شناسی
@Quizadabiat
تیمسار
این لغت از ترکیب دو جزء تیم به معنای «سرا یا کاروانسرای بزرگ» و سار به معنای «سرور و مهتر» ساخته شده و به معنی سرور و مهترِ سرا کاربرد داشته است.
گفته می‌شود این واژه در برابر لغاتی مانند «ژنرال» و «پاشا» گذاشته شد.
وااای مرسی بچه‌ها 😌 خوش‌حالم که کوئیز و اون یکی براتون این‌قدر مهمه و مایه آرامشتونه
Читать полностью…
💡میدونستی؟!
@Quizadabiat
فکت‌هایی درباره مهدی اخوان ثالث:
۱. او شش فرزند داشت؛ سه دختر با نام‌های لاله، لولی و تنسگل به همراه سه پسر به نام‌های توس، زردشت و مزدک‌علی. تنسگل در چهار روزگی از دنیا رفت و لاله نیز بیست ساله بود که در رودخانه کرج غرق شد.
۲. پدرش عطار بود.
۳. مخفیانه و دور از چشم پدرش تار زدن را آموخت.
۴. در رشته جوشکاری تحصیل کرد.
۵. بر اثر سکته قلبی درگذشت.
۶. بسیاری او را سیاسی‌ترین شاعر معاصر ایران می‌دانند.
۷. آرامگاه او در توس مشهد است.
📸 عکس: بازم دوست خوبم خانم یکتا، همون موقع‌ها.