836
«مهد تمدن» گۆننامهسینین تۆرکجه صفحهلری بیزیمله بو آدرسدن ایلگی قۇرا بیلرسینیز: @Susenrazi @Buqday @tansu6252 تۆرکجه تایپ، کؤچۆرمه ترجمه سفارشلرینیز قبول اوْلونور. @Susenrazi
⭕️تۆرک عاشێـق فوْلکلور و شفاهی ادبیاتینێن أن اؤنملی مرکزلریندن بيری اورمیه عاشێـقليق محیطیدیر.
✍️یازان: #جواد_منافاوغلو
ایکینجی بؤلۆم
🔷اورمیه عاشێـق محیطینين هاوالاری:
تۆرک عاشێـقليق گلهنڲینین أن اؤنملی اؤزلليکلریندن بيری ده موزیکدیر: ساز، سس و مقاملار عاشێـق هاوالارینێن زنگینلیڲـی ده دقتی چکمکدهدیر. بوندا یۆزلرجه بؤیۆک اوستاد عاشێـقلارین بو بؤلگهده بوْی گؤسترمهسینین، اوْنلارین گلهنکسل عاشێـق هاوالاری ایله یئتمهییب، یئنی عاشێـق هاوالاری اوْلوشدورمالارینێن و بو بؤلگهنین تۆرکیه ایله آذربایجان اۆچ گئنینده بولوناراق آنادوْلو و آذربایجان عاشێـق صنعت ایله ائتکیلشیم ایچریسينده اوْلاسینێن روْلو بؤیۆکدور.
اورمیه عاشێـق محیطی عاشێـقلارینێن ساز هاوالارینێن آهنگینده آذربایجان عاشێـق هاوالاری ایله بیرلیکده آنادوْلو عاشێـق هاوالارینێن آهنگینی ملودیسینی ده دویماق ممکۆندور...
🔷اورمیه عاشێـق محیطینه عاييد شو اۆزگون عاشێـق هاولارێنی سایماق ممکۆن اوْلا بیلیر:
1. هیجرانی
2. خوی امرأهیسی
3. محتشمی
4. روضه گرایلی
5. سمایی
6. اوْوچو گرایلی
7. شکریازی
8. شارکی
9. تاجیری
10. اورمیه گؤزللمهسی
11. اورمانی دیوانی
🔷اورمیه عاشێـق محیطینده اۆچ دیوانی واردێر:
1. کسمه دیوانی
2. عثمانلی دیوانی
3. شاه ختایی دیوانی
🔶ایکی تجنيس واردێر:
1. جیغالی تجنيس
2. ساده تجنيس
🔶دؤرد گرایلی واردێر:
1. همدان گرایلیسی
2. اوْوچو گرایلیسی
3. روضه گرایلیسی
4. شاه سئون گرایلیسی
🔶اۆچ هیجران واردێر:
1. نباتی هیجرانی
2. دول هیجرانی
3. کسمه هیجرانی
🔶ایکی ده دوبیتی واردێر:
1. جنگی دوبیتی
2 . ساده دوبیتی
و باشقا: آراز باسدی، بهمنی، خوی امرأهی، کسمه کرم، جنگی کوْراوْغلو، قوربتی، پناهی، پاشا کۆسدو، جمشیدی، قاراباغ شیکستهسی، تراکمه گؤزللمهسی، اورمیه امرأهیسی، زیل شیکستهسی، نمدی، میصری، قهرمانی، ابراهیمی و روحانی، خاچاخالدار و محترمی...
اورمیه عاشێـقلاری توْیلاردا، قهوهخانالاردا و سالون مجلسلرینده سازلارێنی اوْموزلارێنا آلاراق، گؤکسۆلرینین اۆزهرینه توتوب و آیاقدا چالارلار. دینلهییجلرین آرالارێندا دوْلاشاراق، بۆتون شعرچیلرله خيطاب ائتمک اوْنلارێن یاخێندان ایلگیلنمک غيرتي ایچریسينده اوْلورلار بیردن فاضلا عاشێغین قاتێلدیغی توْی و یا مجلسلرده بعضاً عاشێـقلار آتێشما (دئییشمه) ایجرا ائديب، چالێب اوْخویارلار. تۆرک عاشێـقليق فوْلکلورنون ان اؤنملی اؤزللیڲی اوْلان حیکایه و یا دستان آنلاتما رسمی اورمیه عاشێـق محیطینده جانلی بیر شکیلده دوام ائتمکدهدیر، توْی- درنک و مجلیسلرده حیکایه آنلاتما گلهنڲـی بعضاً یؤرهلردن بیر نئچه گۆن ده سۆره بیلیر...
کلاسیک خلق حکایهلری آنلاتێقلاری کیمی یئنی تصنیف ائديلن حیکایهلر سونماقدادێرلار و عاشێـق «مناف رنجبری» کلاسیک خلق حیکایهلرینین یانێندا اؤزو تصنیف ائتدیڲی خلق حیکایهلريني آنلاتان باشێندا گلمیشدیر...
🔷اورمیه عاشێـق محیطینده منصوب عاشێـقلارین رئپورتوندا 75_80 قدر خلق حیکایهسی واردیر. بونلاردان بعضیلری:
1. عابباس ایله گۆلگز
2. علیخان ایله پری
3. غولام حیدر
4. کرم ایله آصلی
5. غولام کمتر ایله گۆلوزار
6. کلبی ایله اینصاف
7. تۆرک اوْغلو ایله مهری
🔷اورمیه محیطینده کوْراوْغلو حکایهسی و دستانلارینێن 14 قوْلو واردیر. بیر نئچهسی بوندان عیبارتدیر:
1. روم سفری
2. تۆرکمن سفری
3. باغداد سفری
4. ایستانبول سفری
5. دربند سفری
6. توقات سفری
🔷تۆرک عاشێـق فوْلکلورونون اورمیه محیطینده چوْخ زنگین و کؤکلۆ بیر یاپیيا صاحیب اوْلماسینێن بیر نئچه سببی واردێر:
🔶بیرینجیسی: واقتی ایله دوللو موصطفی، دیزهلی محمد، قۇلونجولو خانباباخان، فقیر محمد، عاشێـق عزیز، عاشێـق فرهاد، عاشێـق درویش کیمی چوْخ بؤیۆک اوستادلار بو بؤلگهده یاشامالارێنا و حال حاضێردا محمدحسین دهقان، عاشێـق ذکریا قولونجو، عاشێـق مناف رنجبری، عاشێـق علي قرهآغاجی کیمی اوستادلار عاشێـقلارین یئنی بو بؤلگهده صنعتلرينی اجرا ائتمهلری
🔶ایکینجیسی: تۆرک عاشێـقليق گلهنڲـینین تک عاشێـق تک ساز اوصولوندا...
قديم دئویر اوستادلاردان گؤرۆلدوڲو و آلێندیغی کیمی دوام ائتدیرلمهسی...
🔶اۆچونجوسو: گئچمیشده اوْلدوغو شکیلده گۆنوموزده ده عاشيق شعیری خلق شعیری فوْرموندا یازان شاعیرلرین چوْخ اوْلوشو، اوْنلاردان خلق ایچینده خلقله برابر اوْلمالاری شعر مجلیسلری اوْلوشدورمالارێدیر...
بۆتون بو محیطی ایڲیرمیدن فاضلا خلق شاعیری واردێر، بونلار چئشیتلی ادبی صحبت ترتیب ائدهرک بو صنعتین جانلیلێغین قوْرماقدادێرلار...
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8025
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهدتمدن گۆندهلیگینین ۲۶۵۰. سایینداکی تۆرکجه صفحه
@SancaqDergisi
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir
■ 2649 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز چهارشنبه 17 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
⭕️قره قوْچاق «پَریزاد»
✍️یازار: عیسی غریبی کلیبر
🔷تۆرکجهیه چئویرن: #سوسن_نوادهرضی
✏️یازییا گئچن: #شبنم_توحیدی ـ سانجاق گۆننامهسینین سوْروملوسو
📸عکاس: اۆلکر تبریزلی
۴۴.جۆ بؤلۆم
امیر... هر گۆن دفعهلرجه، پریزاد ایله آتـێنی اوْغورلایێب، گتیرمک اۆچون مفروضلو یا گؤندردیڲی دؤرد مأمورون سفرینین نتیجهسیندن خبر آلێردی، امّا بیز جانێمیزین قوْرخوسوندان، آداملارێن شکست یئییب، ایکیسینین ده اؤلدۆرولمهسیندن سؤز ائتمهییب، موضوعنو اوْندان گیزلهدیردیک. چۆنکی امیر... اوْ قادێن و آتـێنا اوْلان سئوگیسی اوْ قدر حدّتلی ایدی کی، خبری دویونجا ساواش جبههسینی اؤتۆروب، قاراداغا گئتمهسی حتمی ایدی ظنّیمیزجه!
امیر... اوْ ایکیسینه اوْلان عشقی ائله درینلشمیشدی کی، بیر آن اوْلسون بئله خیالێنی اوْلاردان قوْپاردا بیلمیردی و دینجهلمه یا دا یئمک وقتی آداملارێندان سوْروشدوغو سوْرغولار هئچده پریزاد و جۆنگ آتلا ایلگیسیز اوْلموردو! مثلاً سوْروشوردو: «ایندییه کیمی گؤردۆڲونوز أن اییی آت، هانکێسیدیر؟» یا «سیزجه آن اییی آت چاپدێران، کیمدیر؟» اؤنجهلر، هر کس اوْنون خوْشونا گلسین دییه: «معلومدور قربان، آن اییی آت، سیزین آتـێنیز "چؤل آت" و أن اییی آت چاپدێران دا امیر حضرتلریدیر.» - دئییردیلر. امّا چوْخ چکمهدی کی، هر کس امیرین نه ایستهدیڲینی باشا دۆشدو! امیر، هر کسدن جۆنگ آت و اوْنون صاحیبیندن سؤز آچماسێنی اۇموردو.
بعضاً ده تصادف اۆزره اوْ آت و آتلێسیندان بیر سؤز آچێلسایدی، امیر ائله هیجانلانێب، باغ – باغ آچێلاردی کی، هر کسین حیرتینه سبب اوْلاردێ. هامێ مات – معطل قالمێشدی کی، اوْلدوقجا آجێماسیز و قابا اوْلدوغونا رغماً ندن امیر، بیر آت و بیر قرهداغلێ آتلێدان بونجا خوْشلانێر. البته بونو دا دئییم کی، اوْ زمان اوْ آتلێنین بیر قادێن اوْلدوغونو و پریزاد آدلاندێغینی هئچکیمسه بیلمیردی.
امیرین پیشکارێ تعریفلهدیڲی خاطرهلره بئله دوام ائتمیشدی:
- «هرگاه دا امیر، اؤزۆ اوْ آتلێدان سؤز آچسایدێ، یاناقلارێ گۆللهنیب، گؤزلری یاشلا دوْلاردێ. یا دا اوزون سۆره اؤز – اؤزۆنه گۆلومسونردی. امیر بو فیکرلره دالێنجا، اوْ قدر یومشاق اوْلوب، اؤزلۆڲونو اونوداردێ کی، ائله بیل میدانلارێن اوْ آجێماسیز، ساواشقان امیری دَییرمیش. جریانێن دا نه قراردان اوْلماسێ هله ایندی معلوم اوْلور بیزلره، زاواللێ امیر..! اوْنجه اوْ آتا ماراقلانێب، علاقه بسلهمیشدی و نه بهاسێنا اوْلورسا اوْلسون، اوْنو الده ائتمک ایستهییردی. اما سوْنرا اوْ آتێـن صاحبینه ده، وجودونو گیزلیجه یاندێریب، یاخارجاسێنا کؤنۆل وئریب، وورولدو.» عشق، اوْلدوقجا عجیب بیر اوْلایدیر کی، نه امیر تانێیار، نه ده عسگر! عشقین اؤنۆنده عاغێللی دا، دیوانهدیر. مفروضلو کندینین قارانلێق بیر طویلهسینده اۆرهڲی بو عشقه گیروْلانان امیرین، ایلک چاباسێ ثمرسیز قالێب، فضاحت(رسوایی) دوْغدوغوندان سوْنرا اوْ، ایکینجی دفعه اوْلاراق بیر نئچه مأمورو اوْرا گؤندرهرک، جۆنگ آتا دا، پریزادا دا اولاشماق ایستهدی. اما مأمورلارێندان ایکی نفرینین اؤلدۆرولمهسیله (کی، امیر، هئچ زمان بو حقیقتی بیلمهدی.) امیرین ایکینجی چاباسێ دا بوْشا گئتدی. بو اۆزدن ده هم ایچهریسی پوْزولدو، همده یاخێنلارینین یانێندا بیآبێر اوْلدو.
امیری اۆرکدن سئون و اوْنا گرچکدن وفا بوْرجو دویان پیشکارلارێندان بیری، گؤز یاشلارێنی توتا بیلمهدن اۆز – گؤزۆنه دؤڲه – دؤڲه بو موردده بئله دئمیشدی:
- «امیر، مأمورلارێنین ایکیسینین اؤلدۆرولمهسینی هئچواخت بیلمهدی؛ بلکهده حقیقتی اوْندان گیزلدهرک، اوْنا خیانت ائتدیک بیز! نه بیلیم، بلکهده حکومتین تقصیریدیر. چۆنکی اوْنو کۆردلرله ساواشماق اۆچون گؤندرمهسهیدیلر، یقین کی، اوْ، اۆرک ایستهڲینه چاتاجاقدێ. حقیقتاً حیرتلر ایچیندهیم! امیر حضرتلری، هئچ بیر شئی بیزلره دئمهدی! اوْنون بو آجێسی، بو مُرادێنا أرمزلیڲی بیزی ده یاندێریب، یاخاجاقدێر. حیاتێندا هر دۆرلو ایستهڲینی الده ائدن امیر...، جۆنگ آت ایله اوْنون صاحبینی تصاحب ائده بیلمهییب، بو ناکاملێقلا ایچهریسی اوْد توتوب یانێردی.»
🔻قایناق؛ «مهد آزادی» نشریهسی – سهشنبه ۱۱ آذر ۱۳۷۶
#آردی_گلن_ساییدا...
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8019
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهدتمدن گۆندهلیگینین ۲۶۴۸. سایینداکی تۆرکجه صفحه
@SancaqDergisi
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir
■ 2647 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز دوشنبه 15 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
⭕️احمد ائولنمک ایستهییر!
✍️یازان: #اسفهلانلی_حسنپور – دۆزهقوْل
🔹عکس تزئینیدیر.
فاطما خالا رنگی قاچمێش چای ایله دوْلدوردوغو فینجانێ «مش غلام»ێن اؤنۆنه بێراخاندان سوْنرا، باغداش اوْتوروب، تیترهک سس ایله دئدی:
- آی کیشی! چوْخداندێر کی، سنه بیر سؤز دئمک ایستهییرم. آما بیلمیرم نه ساياق دئییم.
مش غلام جواب وئردی:
- نه ساياق دئییرسن دئه، اؤزۆنو ده راحاتلا، منی ده!
فاطما خالا:
- اوْغلوموز احمد، ائولنمک ایستهییر. نه وقته کیمی آوارا - گؤر قالاجاق؟
«مش غلام» الیندهکی قندی فینجانداکێ چايێن ایچینه باتێریب، آغزێـنا بێراخدیغی حالدا، سوْروشدو:
- نه زماندان بری ائولنمک مشقینه دۆشوب؟!
فاطما خالا دئدی:
- اۆچ دؤرد آى اؤنجهدن منیمله اوْتوروب دوران زمانلار، «حاج حیدر»ین قێـزیندان دانێـشیر! ائله بیل کی، اوْندا گؤزۆ وار. دئدیڲیندن بللیدیر کی، نئچه دفعه ده قێـزى آناسیلا بیرلیکده ماشێنا میندیریب، کرايه ده آلمايێب. آژانسێن دا سهمین اؤز جیبیندن وئریب!
مش غلام سینیرلری پوْزولموش حالدا دئدى:
- من پرايدێ وئرمیشم آغا آژانسدا چالێشماقلا بیر تیکه چؤرک تاپسێن! دئمه اوْ دا چؤرک عوضینه اؤزۆنه قێـز آختارێرمیش!
فاطما خالا يارێ سئوينجک، يارێ نیگران حالدا دئدى:
- نه وقته کیمی سوباى قالاجاق؟ آز قالێـر ياشێ اوْتوزو دوْلدورا. دیپلوْمون آلێب، خدمتین ده سوْووب، آژانسدا دا چالێشیر. داها نه ایستهییرسن؟
مش غلام باغێریغا اوْخشار حالێندا دئدی:
- خانێم! نه دانێشیرسان؟! اوْ يازێق ماشێن ایله قازاندێغی پوللا اصلینده هئچ ماشێنین دا خرجین اؤدهیه بیلمز. نه يئتیشسین ائولنمک، ائو دوْلاندێرماق خرجینه! بو گۆنلر ائولنیب، ائو دوْلاندێرماق هر آدامێن ایشی دڲیل... هئچ تهر اوج – اوجا دۆڲونلهمک اوْلمور. هم تقاعد (بازنشستگی) آيلێغین آلێرام، هم بو ياشدا بنگاهدا اوْنا – بونا ائو نشان وئرمکله بئش – اوْن تۆمن قازانێرام. بونونلا بئله باشماغێمین آلتێ دلینیب، دڲیشه بیلمیرم!.. اوْن ایلدن چوْخدور اؤزۆمه بیر کت – شلوار آلا بیلمهمیشم. قێـزین دا اوْخوماق خرجێ قوْیمور راحات بیر نفس آلام! «احمد»ین توْى خرجینى هاردان تاپاجاغێق!؟ بوندان باشقا، «حاج حيدر»ین بؤيۆک قێـزینا بئشيۆز دنه قێـزیل سکّه عندالمطالبه کبین سالێبلار!...ایکینجی قێـزا اوْندان چوْخ دا ایستهمَسهلر، اوْندان آزا راضی اوْلمایاجاقلار.
فاطما خالا دئدی:
- اینديه کیمی کبینی کیم وئریب، کیم آلێب! سن، اوْنون نیگرانێ اوْلما.
مش غلام جواب وئریب، دئدی:
- خانێم جان! داها اوْ سؤزلردن، اوْ ایشلردن خبر يوْخدور! ایندی زمان باشقا زماندێ. يئددی دڲیرماندا بیر پوْنزا (۲۵۰ گرم) اونو اوْلمايان اوْغلان، بئشیۆز دنه عندالمطالبه سکّهنین سندینه امضا ووراندان سوْنرا، قیٔـز اوْلور پیشیک، اوْغلان دا اوْنون الینده اتنه سيچان!.. قێـز نئجه چالسا، اوْغلان دا اوْ ساياق اوْينامالێدیر. هئچ بیلیرسن، ائله بو کبین اۆسته نئچه مین کیشی، جوان عؤمرلرین زیندان بوجاقلارێندا چۆرودورلر؟
فاطما خالانێن جوابێ مش غلاما بو اوْلدو کی:
- اوْغلونو ائولندیرمڲه باشاراجاغێن اوْلماياجاقدێ، سنده ائولنمهیهیدین، اوشاق دا اکمهيهيدین!.
«مش غلام»ێن گؤزلری تپهسینه قالخدێ! حیرصلنمیش حالدا دئدی:
- آی خانێم! اوزون دانێشیب، آغزێمی آچدێرما...
سؤز اوزاندێ، آرا قارێشدی، مذهب ایتدی! (یئر برک اوْلاندا اؤکۆز، اؤکۆزدن گؤرن کیمی!)
مش غلام ایله «فاطما خالا»نێن آرالارێندا دئییلمهین سؤزلر دئيیلدی!..
گئجه ساعات اوْنبیری آشاندان سوْنرا، احمد آژانسدان ائوه گليب، آتا – آناسێنی ياتمێش حالدا گؤرۆب، اوْنلارێن دئییشمهلریندن خبرسیز باش ياستێغا قوْيوب ياتدێ.
مش غلام، دمیر یوْل ادارهسیندن بازنشسته اوْلاندان سوْنرا، «حاج حیدر»ین املاک آژانسێندا شاگرد کیمی ایشه باشلامێشدی. اوْ هر گۆن سحرچاغێ هامێدان تئز يوخودان اوْيانێب، تازا چؤرک آلماغا گئدردی. اوْ گۆن آغزێ ایڲلهنمیش حالدا، ائله شیرین ياتمێشدی، سانکی قیامته کیمی بیر داها اوْيانماياجاقمێش!..
#سون
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8014
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهدتمدن گۆندهلیگینین ۲۶۴۶. سایینداکی تۆرکجه صفحه
@SancaqDergisi
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir
⭕️هفتهلیک فالینیز
✍ حاضیرلایان: #اوْلجای_مرآتی
🔸آزر (یای، آذر): ایشیزده اوْلان اؤزگـۆرلوکله، دۆشونجه اؤزگـۆرلوڲـونو بیرلشدیره بیلسز، هر ایش گؤره بیلرسیز. آزرلرین بعضیلرینه اوزاق بیر شهردن ائولنمک امکانی یارانا بیلر، بو قونودا یاخێـنلاریزین سـؤز و اؤڲـۆدلرینی دینلهیین لۆطفاً. انسان همیشه دییر بس اؤزۆ اؤز نفعینه اولانی هامێـدان یاخجی بیلیر، بیر حالدا کی بعضی وقتلر کناردان باخان بیزدن داها چوْخ دوروما مسلط اولار. هئچ وقت، هئچ یئرده، هئچ کس مصلحتلشمکدن ضرر گؤرمۆیوب. البته عقلی باشێندا اوْلان آدامی مصلحته سئچدیڲـی حالدا!
🔸چیلله (اوْغلاق، دی): اؤزۆزده چوْخ دڲـیشیملر حس ائدیرسیز، گئجهلر عجیب دویغولار یاشایێرسیز، بو دویغولار تانێـدیغیز دویغولارا بنزهمیر، هر حالدا نه اؤزۆزو دانلایێـن نه ده بو دویغولاردان قوْرخون. هر کس اؤز اؤزل دورومونا اؤزۆ قرار وئرمهلیدی. سیز ائو و عائلهیه چوْخ اؤنم وئرن بیریسی اوْلاراق، چوْخ زمان ائوی- اوشاقلاری دۆشونورسوز، آنجاق بونلارا باخمایاراق، ایش یئرینده بۆتون ایشلری لاییقینجه یئرینه گتیردیڲـیز اۆچون وجدانیز آرامدی.
🔸دوْندۇران آی (قوْوا، بهمن): ذهنیده اوْلان دۆشونجهلرین چوْخلوغو اؤنملی دڲـیل، اوْنلاری دۆزهنلییب، سهمانا سالماق لازمدی. هر بیر فکر یاراناندان، عمله گلمڲه کیمی، قوْرونوب، ساخلانمالیدی. بو فکرلری بیر یئرده یازێن ساخلایێـن. خوشبختلیڲه چاتماق اۆچون دۆزگون قرارلار وئرمهلی، دۆزهنلی آداملاردان یاردێم آلمالی و ایشلری برنامه اۆزویله گؤرمهلیسیز. یاخێـن گلهجکده گؤزلهنیلمز بیر منفعت اله گتیرهجکسیز. اۆزونتولری کـؤنلـۆزدن سیلین، او هله ده سیزین فکریزدهدی، سوچونو باغێـشلایین و اوْنونلا ایلهتیشیم قورون، او اؤزۆ اۆزوزه باخماغا اوتانێـر.
🔸بایرام (بالیقلار، اسفند): هر کسی آنلاماغا چالێـشین. بیرینی ائتگیلندیرمک بیر او قدر ده چتین دڲـیل، کـؤنلـۆنده اوْلانی اوْنا دئ، صداقتین کسگین اوْلماغێـنا اینانمالێـسیز. ائو و دکوراسیون دڲـیشمک ایستهسز، مالی دوروموزو دۆشونهرک بو ایشی گؤرمهلیسیز. آنجاق بو ایشی گـؤرۆن روحیهزین دۆزلمهسینه لازمدی. ایشلرین چوْخالماسی سیزین ده داها چوْخ ایش یئرینده اوْلماغێـزا باعث اوْلوب، بو دورومو سئومهسز ده، هله بئلهدی، اۆرهڲـیزدن آجێـسی چێـخسین دییه، مالی دوروموزون یاخجیلاشماسێـنی خاطێـرلایین. اجتماعی توْپلانتیلاردا اوْلماغی خوش قارشێـلایین، آچێـق رنگلی گئییملر گئیین، اؤزۆزه یئتیشین و گۆلومسهیین.
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8009
⭕️هفتهلیک فالینیز
✍حاضیرلایان: #اوْلجای_مرآتی
🔸آغلار- گۆلر (قوْچ، فروردین): قریبه دویغولار یاشایێرسیز. بیرآز گئری چکیلیب، ایچیزدن گلن سسلری دینلهمهلیسیز. بلکه بو گیزلی- گیزملی دۆنیانی آرتێـقراق تانێـماغا ماراقلاناجاقسێز. سیز هر دویغولاری عقل اؤلچۆسو ایله اؤلچدۆڲـونوز اۆچون یئنه ده دویغولارێـزا گۆوهنه بیلمیرسیز و هر بیر کؤنلۆزدن گئچهنی دفعهلر اینجهلییب، آنالیز ائدیرسیز. حق سیزینلهدیر ایندی چوْخ دویغولارا دایاناراق یوْلا چێخمالی زمانه دڲـیل، تام اؤزۆزده حاضرلێـق حسّ ائتمهدیڲـینیز سۆرهجده دۆشوندوڲـوز قوْنولارا گؤره کیمسه ایله دانێـشمایێـن.
🔸گۆلنآی (بۇغا، اردیبهشت): هر زاد چوْخ حێزلی ایرهلی گئدیر. سیز ده حێزلانمالیسیز یوْخسا حیاتێـن کؤچۆندن گئری قالارسێز. آرتێـق باشیسوْیوقلوغو بوراخێب، حیاتا اوْداقلانماق زمانیدیر. گئچن هفته اوْلان خوْش اوْلایا گؤره تبریک دئییرم، هله ده بو خوش اوْلایێـن قوتلامالاری بیتمهییب و ائویزه گئدیب- گلن وار. اوْنلارێن تجربهلریندن فایدالانێـن. بیرآز یوْرقون و اۆمودسوز گؤرۆنورسوز، ائوده اوْلان سوْرونلار قاچێـلمازدیر، نگران اوْلمایێـن، هر زاد دۆزهلهجک، گئچیب- گئتمیش ایشه اۆزگون اوْلمایێـن، آرتێـق فرصتلری قاچێرمایین. بیر نفر چوْخداندیر سیزین فکریزده، نهایت بیر گۆن جرأت ائلییب، بونو سیزه دئیهجک، بلکه او گۆن حیاتێـز بو اۆزدن او اۆزه دؤندۆ و سیز ایستهدیڲـیزه چاتدێز.
🔸قیزاران آی (ائکیزلر، خرداد): بیرآز اعصابێـز آراملاشێب و گلهجکدن اوْلان قوْرخولارێـز آزالێب. سئوگیلیزدن اوْلان اینجیکلیک اۆزون مدتدن سوْنرا، آزالماغا باشلایێب و ایلکین گۆنلره یاخێـنلاشیرسیز. فرصتی الدن وئرمهیین، بیر دفعه اوْنو الدن وئریب، سوْناوجونو گؤرۆبسوز، ایندی اؤزۆ گلدیڲـی حالدا، بیر داها گئچمیشین چتین گۆنلرینی اؤزۆز و اوْنا چکدیرمهیین. بو هفته مالی و ایش باخێـمیندان بیرآز سێخینتیدا اوْلاجاقسێز، حیات بوندان عبارتدیر، بیر گۆن اۆزوموزه خوْش باخێر، بیر گۆن پیس. بیریلری آرخازجا پیس دانێـشماماق ایستییرسیزسه، سیز ده بیرینین آرخاسێجا دانێـشمایین.
🔸قوْرا پیشیرن (یئنگج، تیر): تئز قرار وئرمهیین، تئز بیرینی یارقێلامایین، یارێم قالمێش ایشلری بیتیرین و یئنی ایشلر باشلایێـن. عائلهوی سوْرونلاری ایش یئرینه آپارمایێـن. یوْلداشلارێـزدان بیریلری سیزی قێـسقانێـر. بو دورومو اؤزۆز یارالدێـبسیز. انسان حیاتینێـن هر سؤزۆنو هامێییلا دانێـشماز. بیر زماندێـر ذهنیزده بیر زاد وار، یئنی بیر ایش باشلاماق، یئنی بیر نسنه آلماق و ... گئرچکدن بو ایشی گؤرمک استییرسیزسه، گؤرۆن! بو قدر ال سۆروندورمک نه اۆچوندور. اۆزوموزه گلن هفته خوش اوْلایلار گؤزلۆیه بیلرسیز.
#آردی_وار...
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8009
⭕️داغلار
✍️یازان: #داغلار_رادمهر – ۹ یاشیندا – خیاو شهریندن
«داغلارێن باشێ دومان اوْلار، اوْنون حالێ یامان اوْلار!»
چوْخلارێ اوْنو گؤرمۆش، چوْخلارێ ایسه گؤرمهمیش! امّا هر کس اوْنون آدێنی ائشیتمیش. داغلارا چێخانلار یا چێخمایانلار یئنه ده اوْنو تانێییرلار. اوْنون باشێنا چێخانلار منظرهسینه حیرتله باخێبلار. چوْخلارێ دا آشاغێدان اوْنا باخێبلار. داغلارێن هر یانێ گؤزلدیر.
داغلارێن بیتگیلری، انسانلارا درماندیر.
هر کس اوْنا باخا بیلر. گؤرهسن اوْ بیری انسانلار دا داغلارا باخا بیلیرلرمی؟!
داغلارێن چوْخلو آدێ وار. مثال اۆچون؛ «اِورست – ساوالان – آیقار و گیردوْلی»
داغلارێن آدێنا چوْخلو معنالار یازێبلار. انسانلارا دا «داغلار» آدێ قوْیا بیلرلر. بیزیم شهریمیزده بعضی توکانلارێن شیشهسینده داغلار آدێ یازێبلار.
داغلارین منظرهسیندن عکس سالان و اوْنو تابلوْ ائلییب، ائوینه وورانلار دا اوْلوب. چالێشاق داغا گئدنده، اوْردا آشغال قوْیوب، قایێتمییاق!
(جمعه ۷ آذر ۱۴۰۴ – خیاو شهری)
*****
عزیز، سئویملی و مونجوغون ان چالێشقان اۆیهلریندن اوْلان داغلار! سنی جان و کؤنۆلدن آلقێشلاییرام. بیلمیرسن «داغلار» حقده یازدێغین بو گؤزل و مکمّل یازێنی گؤرنده، نه قدر اۆرکدن سئویندیم. یادێما ایلک گۆنلر بیزه دانێشارکن، سؤیلهدڲین ناغێللار دۆشدوکده سنه و البته اؤزۆموزه آلقێش دئییرم.
بو یازێنی گؤرنده ایناندێم کی، بونجا ایل «مونجوق» صفحهسینده چکدیڲیمیز زحمتلر آرتێق گؤزه گؤرۆنور. آفرین سنه و سن کیمی اوْنلار مونجوغون کیچیک یاشلێ ایزلهییجی و اوْخوجوسونا!
اوشاقلار، هامێز داغلارێن ازبرلییب، بیزیمله پایلاشدێغی گؤزل شعرلری دینلهییبسینیز، اوْنون چکدیڲی رسیملری ده خاطێرلایا بیلرسینیز. آنجاق ایندی داغلار اؤزۆ قلم الینه آلێب، اؤز سؤزلرینی یازێب، بیزه گؤندهریب. اوْنون بو ایشی چوْخ چوْخ سئویندیریجیدیر. بونو بیلین سیزین هر بیرینیزین بئلنچی ایشلری بیزی داها دا چوْخ سئویندیرهجک.
داغلار بو ایشی ایله یاشێدلارینا دئییر: «اوشاقلار گلین یازاق، یاراداق و نهلر باشاراجاغێمیزی بیر – بیریمیزه گؤرسهدک.» بلی بیز ده بونا قاتێلیریق، یازێن و یازێلارینیزدا طبیعتیمیزه، وارلێقلاریمیزا، کۆلتور و تاریخیمزه حؤرمت بسلهمڲی مشق ائدین.
✍️سیزی چوْخ سئون و سیزه اونور دویان: #گۆنش_امانی
@MuncuqAz
/channel/Sancaq_media/8008
■ 2645 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز پنجشنبه 11 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
⭕️⭕️
🟣Üzümüzə gələn 2026- ilini ürəkdən qutlayıb, arxada qoyduğumuz il ilə birgə, bütün ümüdsüzlük, yoxsulluq, zülüm və savaşların bitməsini arzu edirik. yeni iliniz qutlu olsun.
🟣اۆزوموزه گلن ۲۰۲۶- ایلینی اۆرهکدن قوتلایێـب، آرخادا قوْیدوغوموز ایل ایله بیرگه، بـۆتون اۆمودسوزلوک، یوْخسوللوق، ظـۆلوم و ساواشلارێـن بیتمهسینی آرزو ائدیریک. یئنی ایلینیز قوتلو اوْلسون.
@SancaqDergisi
@MuncuqAz
■ 2644 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز چهارشنبه 10 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
■ 2650 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز پنجشنبه 18 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
⭕️تۆرک عاشێـق فوْلکلور و شفاهی ادبیاتینێن أن اؤنملی مرکزلریندن بيری اورمیه عاشێـقليق محیطیدیر.
✍️یازان: #جواد_منافاوغلو
بیرینجی بؤلۆم
🔶تصویرده اوْلان عاشێـقلارین آدلارێ: «عاشێـق درویش وهابزاده، عاشێـق ذکریا ملکی قۇلونجو، عاشێـق علی قرهآغاجی، عاشێـق محمدحسین دهقان، عاشێـق مناف رنجبر»
ایران دییه اؤلکهنین قوزئی باتیسێندا یئرلشن اورمیه و ایلچهلری زنگین بیر ادبيات دپوسونا اسکیلردن صاحب اوْلموشدورلار. قوْنشو شهرلردن خوی، قوْشاچای بو محیطده داخل ائديله بیلیر، آنجاق اوْلارداکی عاشێـق فوْلکلور گلهنڲی ده بیر چوْخ یؤنلری ایله اورمیه عاشێـقلار محیطینین اؤزلليکلرینی داشێماقدادیرلار.
اورمیه محیطینده بیر چوْخ تۆرک بوْیو مسکوندور، بونلاردان اؤنملیلری عیبارت دیرلر: آفشارلار، دومبوللولار، قارا قوْیونلولار، آق قوْیونلولار، قارا پاپاقلار، کنگرلو، سارێجالی، اوستاجالو، کوزه چییانلیلار و یئکاندان گلن بوْیلار.
بو محیطده کی تۆرکلر گنلليکله تۆرک، آذری تۆرکو و یا آذربایجان تۆرکو آدێیلا آنێلماقدادیرلار. تۆرک ملتینین أن قديم وطنلریندن اورمو بؤلگهسينده تۆرک عاشێـقليق فوْلکورونون کؤکلری چوْخ اسکیلره اوزانماقدادێر.
تۆرک عاشێـق فوْلکلورنون بؤیۆک اوستادلار باغێشلایان عاشێـق اوْجاقلاردان بیر چوْخو بو بؤلگهده دیرلر، اورمو گؤلۆنون باتی ساحیللرینده اورمو شهرینین هم قوزئییینده هم گونئییینده شیرین و یئرلهشیم يئری اوْلان قولونجو و دول قصبهسی تۆرک عاشێـق فوْلکلورونو و شیفاهی ادبیاتێن أن برکتلی گؤزلريندن ایکیسی اوْلموشدور. بو برکتلی و شیرین قایناقلاردان عاشێـق و شاعیرلر دوْغموشدور، بو اوستادلار هم اورمیه عاشێـق فوْلکورونون کؤکۆ و گؤودهسینی اوْلوشدورموش، هم ده باشقا تۆرک ائللرینی قاتقێدا بولونموشدور.
🔷دوللو مصطفی، عاشێـق خانباباخان، دوللو اباذر، دده کاتیب.
دوللو مصطفینین اؤڲرهنجیسی اوْلان دوللو اباذرین بورچالی عاشێـق محیطینده اؤندر اوستاد اوْلاسی، دول هیجرانی و بهمنی ساز هاوالارێنی، بورچالی و قازاق بؤلگهلرینده حالا چالێنماسی و قولونجو محیطینده اورمیه محیطی ائتگیسینه دایاناراق، فقیر محمددن کاتیب اوْغلونا قدر گؤسترمکله اورمیه مرکزی فوْلکلورونا بؤیۆک ائتکیسی اوْلموشدور... اورمیه، خوی، سالماس قولونجو و بالوو اوْجاقلاردان بؤیۆک عاشێـقلار عاشێـق و شاعیر تاریخینه ایز بوراخمێشلاردیر: بو اوْجاقلارێندا یئتیشدیرن عاشێـقلاردان بیر نئچهسی بونلاردێرلار: اوْزان بالوولو میسکین، عاشێـق فرهاد سلیمی، عاشێـق رستم روضه چایلی، عاشێـق درويش، عاشێـق خانباباخان، عاشێـق اسماعيل.
اورمیه عاشێـق و شاعیر محیطی بو بؤلگهده بؤیۆک اوْلاراق قات- قات اوْلوشموش چئشیدلی بوْیلاردان آتموسفرلشمیش ارمنی و آسوری کیمی تۆرک کؤکهنلری اوْلان بوْیلاردان عاشێـق دوْغموشدور: عاشێـق قول هارتون، عاشێـق ايشو، عاشێـق يعقوب، عاشێـق اوهانس يوسف ...
اورمیهده صنعتچیلیڲـی دوام ائتیرن ارمنی عاشێـق یوسفی، تۆرک عاشێـق فوْلکلورونو یاخشی بیلن تۆرکجه چالێب، سئویلهین اوستاد عاشێـقلارداندیر.
اورمیه عاشێـق محیطینین حتی تۆرک أن گؤرکملی اوستاد عاشێـقلاردان اوْلان و حال حاضیردا تۆرک عاشێـقليق فوْلکلورونا خدمت وئرن عاشێـق محمدحسین دهقان دا قولونجو و دول اوْجاغێندان قیدالانان اوستاد عاشێـقلارداندیرلار. اورمیه عاشێـق محیطینده تۆرک عاشێـق فوْلکلورونو گۆنوموزه داشێیان آنجاق حياتدا اوْلمایان بعضیلری عیبارت دیرلر: ۱. عاشێـق جواد ۲. عاشێـق ایواز ۳. درویش واهابزاده ۴. دوللو عزیز ۵. عاشێـق أمره ۶. عاشێـق تزه کنتلی ۷. عاشێـق قێرمیز باشلی ۸. عاشێـق قوربان ۹. عاشێـق حسین اوزانلی.
اورمیه،حتی باشقا تۆرک ائللرینده بیلینن عاشێـق و صنعتکاردان سئوه- سئوه اوْخونان اولو تۆرک شاعیری «دده کاتیب» ده بو بؤلگهده یاشامێشدیر. اصلی آدی حاج عبدالرحمان طیار اوْلان دده کاتیب، بو بؤلگه عاشێـقلاری اۆچون بير محک داشی، کۆلتور، ادبیات، دۆشونجه قایناغێ اوْلموشدور. تۆرک عاشێـقليق و شاعرلیک گلنهڲـینی، تۆرک دیلینی، اسلام دین و تاریخینی، تۆرک تاریخی و تۆرک دونیاسی ادبیاتینی، تۆرک موسیقیسینی چوْخ ایی بیلن اوستاد دده کاتیب عصیرلیک چینار کیمی بو محیطین عاشێـقلار و شاعیرلر و حتی یازارلارێنا کؤلگه سالماقلا، آیدین ذکاسییلا محیطی آیدێنلاشمیشدیر، ساوه ده تئلیمخان، سولدوزدا اسماعيل بهرامی کیمی اورمیه محیطینده دده کاتیب گرچک آنلامدا دئمیشلر. اوْنون اۆچون عاشێـق دهقان نئجه سؤيلهمیشدیر: دده کاتیب بيزيم سؤز- ادبیات قایناغێمیزدیر، مجلیس اوْنون سؤزۆ ایله باشلار اوْنون سؤزۆ ایله بيتر... او اوْلان مجلیسلرده بیز گۆج و قوّت بولوردوق... تانری رحمت ائيلهسين.
#آردی_وار...
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8022
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهدتمدن گۆندهلیگینین ۲۶۴۹. سایینداکی تۆرکجه صفحه
@SancaqDergisi
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir
■ 2648 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز سه شنبه 16 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
📚 مین ایل ناغێـل کتابێـندان
⭕️ اؤردکله قافلانێـن ناغێـلی
✍️فارسجایا چئویرن: زهرا سعید بهر
🔷تۆرکجهیه چئویرن: #گۆنش_امانی
🔶«انجمن تدوین برنامهریزی شده متون» تألیفی، «هزار سال قصه» کتابێندان ترجمه اوْلمۇش
بیرینجی بؤلۆم
بو ناغێـل فرانسهلی یازێچی «مارسل اِمه»*نێـن یازدێـغی «گالیمار »* نشریاتی یایێملادیغی «گیزلن پانچ اوْیونو ناغێـللاری»* حکایه توْپلوسوندان سئچیلمیشدیر.
«گیزلن پانچ اوْیونو ناغێـللاری» ایلک دؤنه اوْلاراق ۱۹۳۷. میلادی ایلینده یایێملاندی و داها سوْنراکی چاپلاری ۱۹۵۰ و ۱۹۵۸ ایللرینده اوْلدو. بو ناغێـللارین قهرمانلاری، «دئلفین» و «مارینئت» آدێـندا ایکی کؤیلـۆ* قێـز اوشاغی دێـر.
بو قێـزلار یاشادێـغی کؤیده، حئیوانلار دانێـشیر و انسانلارێـن چالێـشمالارینا قارێـشیرلار. اوْنلار دانێـشیر، سفره گئدیر، اوْینویور، درزیلیک* و رساملێق* بئله اؤڲـرهنیرلر. بئلهلیکله دوْنقوز آرێقلاییب، خوش دوروشوقلو اوْلماق اۆچون یئمکلرینه دقت ائدیر و اینک اوْخویوب- یازماق اؤڲـرهنیر. اؤردک ده جغرافییه ماراقلیدێـر و گـؤزل بیر یاز گـۆنونده، گزینتییه چێـخیب، دوْلانماق قرارێـنا گلیر و بیر زمان سوْنرا بیر اوْتاوْبور* قافلانلا تارلایا گئری دؤنمهسیندن کیمسه چاشێب، قالمایێـر.
مارسل اِمه ۱۹۰۲. ایلینده «لیون»* هندهورینده اوْلان «ژوانی»* آدێـندا بیر کندده دۆنیایا گلدی.
۱۹۲۵. ایلیندن پاریسده یئرلهشیب، ژورنالیستلیک، آل- وئرچیلیک و سینما آکتورلوغو کیمی
چئشیدلی ایشلری دنهدی.
او، ۱۹۲۷. ایلینده نئچه قێسسا داستان، گزارش، خبر و پیئسدن سوْنرا اؤز ایلک رُماننی یایێملادی.
مارسل اِمه بـؤیۆکلره یازدێـغی اثرلرینده، اؤزۆنه اؤزل بیر طنز دیل ایله گئرچهڲـی خیال ایله قارێـشدیریب، توْپلومو تنقید ائتمکله، یـوْخسوللار و آیاقدان دۆشموشلره اۆرهک یاندێـرماق دویغوسونو اوْخوجودا اوْیالدێـر.
🟣اؤردکله قافلانێـن ناغێـلی
دئلفین ایله مارینئت چمنلرین اۆزهرینده اوزانێـب، ایکیسی بیر کتابلا جغرافیا درسینه حاضرلاشێـردیلار. اوْرادا بیر اؤردک ده وار ایدی. اؤردک اوْنلارێـن ایکیسینین باشینێـن آراسێـندان بوْینونو اوزالدێـب، کتابدا اوْلان نقشهلره، شکیللره گـؤز زیللهدی.
او گـؤزل بیر اؤردک ایدی. باشی- بوْینو گـؤی رنگدهایدی، دؤشۆ تورونجویا چالێردی، قانادلاری دا آغ ایله گـؤیۆن قارێـشیمی ایدی. اوْخوماق بیلمهدیڲـی اۆچون، اوشاقلار شکیللری اوْنا آچێقلاییب، کتابدا اوْلان اؤلکهلری اوْنا گـؤرسهدیب، تانێـتدیریردیلار. مارینئت دئدی:
- بو چیندیر، آداملاری سارێدریلی و بادامێ گـؤز اوْلان بیر اؤلکه.
اؤردک سـؤروشدو:
- اؤردکلری ده؟!
- گومان ائدیرم ائله اوْلسون، آنجاق کتابدا بونا گـؤره بیر زاد یازێلماییب.
- اوْندا جفرافیا چـوْخ یاخجی بیرزادێـر. آنجاق سفره گئتمک اوْندان داها یاخجیدێـر. منیم چـوْخ گـؤیلـۆم ایستییر مسافرته گئدم، بیر بیلسز ...
مارینئت گـۆلومسونوب دئدی:
- آما سن سفره گئتمهڲه چـوْخ کیچیکسن!
- کیچیک ده اوْلسام چـوْخ ذکالییام.
- سفره گئتمک ایستهسن بیزدن آیرێـلماق زوْروندا اوْلاجاقسان، باخ گـؤرۆم سن بیزیمله یاشاماغی
سئومیرسن می؟
اؤردک دئدی:
- البته کی من هئچ بیر کیمسهنی سیز قدر سئومیرم، سوْنرا سئوگیسینی اوْنلارا گـؤرستمک اۆچون باشێـنی اوشاقلارێـن باشێـنا سـۆرتوب، یاواشجا دئدی: مثلا من سیزین آتا- آنانێـزدان بیر سـؤز سیزه دئمیرم، اوْنلارێ سیزه پیسلهدیڲـیمی سانمایێـن ها! من او قدر ده ادبسیز دڲـیلم. بیلیرسیز منی قـوْرخودان اوْنلارێـن داورانێـشیدیر... اؤرنهیین* من بو یازێـق قـوْجالمێـش آتی دۆشونورم.
اوشاقلار باشلارێـنی قالخێـزیب، اوْتلاقدا اوْتاران قـوْجا آتا باخدێـلار. یازێـق حئیوان دوْغرودان دا قـوْجالێـب، آیاقدان دۆشموشدو. اوزاقدان دا اوْنو زحمتله داشێـیان جانسێـز باجاقلارێـنی گـؤرمک اوْلاردی. اوْندان دا گئچدی بیر گـؤزۆ کوْر اوْلدوغو اۆچون، آیاغی آلتینێـن چـؤکمـۆش یئرلرینی گـؤرمهییب، سـۆرکلی یێـخیلیب، دیزلری چاپێـلمیشدی.
🔶آچێقلامالار؛
Marcel Aymé
Gallimard
Les contes du chat perché
کندلی
خیاطلێق
نقاشلێق
گیاهخوار
I'yonne
Joigny
میثال اۆچون
#آردێ_گلن_سایێدا...
@MuncuqAz
/channel/Sancaq_media/8017
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهد تمدن گۆندهلیگینین ۲۶۴۷. سایێنداکی تۆرکجه صفحه
«مونجوق» صفحهسی، تۆرکجه یازێب - اوْخوماغێ سئون اوشاقلار و یئنییئتمهلریمیز اۆچون چیخیر.
@SancaqDergisi
@MuncuqAz
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir
■ 2646 مین شماره روزنامه سیاسی واجتماعی مهدتمدن در 8 صفحه به زبان های ترکی و فارسی روز یکشنبه 14 دیماه 1404
🔹فایل pdf صفحات نشریه در لینک کانال تلگرام مهدتمدن⬇️
/channel/mtnewspaper
🌐 www.mtnews.ir
🌐 www.asanews.ir
☎️ 04135550663
📳 09362822918
🆔 @asanews
⭕️آتا
🎼#علی_پورمهر
آتالار گۆنو کانالێمیزدا حضورلارێ اوْلان جاندان عزیز و دڲرلی آتالارێمیزا موبارك اوْلسون
🌺🌻
@SancaqDergisi
@MuncuqAz
⭕️آتام قوْجالێر...
✍شاعر: فیکرت قوْجا
🔷کؤچۆرن: #تانسو_خیاوی
مین – مین خاطیرهسی یازێلیب اوْنون
آلنێندا، اۆزونده اوْ قێریشلارا.
منه غضبی ده، دؤنۆبدۆر ایندی
ساکیت نصیحته، یالوارێشلارا.
ائنیشلی، یوْخوشلو یوْللار گؤرۆبدۆر،
مین طوفان گؤرۆبدۆر، مین قار گؤرۆبدۆر.
آتام قوْجالێر...
آللّه اوْلمایێب کی، حکیم اوْلوبدور،
ساغالدا بیلمهییب هر خستهسینی،
اۆرهڲی آغرێییب، گؤزۆ دوْلوبدور،
اۆمید خاطیرینه بوْغوب سسینی-
یالان دا دئییبدیر خستهیه بعضاً
خستهلر یانێندا اۆمید تک گزن
آتام قوْجالێر.
بیز سکگیز اوشاغێق، بؤیۆدۆب بیزی،
بودا آسان دڲیل، چوْخ چتین ایشدیر.
(بونو آتا اوْلوب بیلمیشم، دۆزو)
آتام اوْنو بیزه هئچ دئمهمیشدیر.
ایندیسه اوْدلارا سالێر فیکریمی،
کیمی گؤزلهییرم، گؤرهسن کیمی؟
آتام قوْجالێر.
الیمدن نه گلر، من نه ائدیم کی؟
قانوندور... زامانێن قانونودور بو.
بیز ده اوْنون کیمی قوْجالاق تکی،
سکگیز یوْلا دؤنۆب، بیر عؤمرۆن یوْلو.
آتام سکگیز دفعه جاوان اوْلاجاق،
بیرده سکگیز دفعه اوْ قوْجالاجاق،
ایلک دفعه،
ایلک دفعه آتام قوْجالێر....
*
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8010
⭕️هفتهلیک فالینیز
✍ حاضیرلایان: #اوْلجای_مرآتی
🔸قۇیرۇق دوْغان (آسلان، مرداد): اؤزۆزه آماجلارێـز وار و اوْنلارا چاتاجاق یوْلارێنی دا بیلیرسیز. بو اۆزدن فرصتلری دڲرلندیرین و اؤزگۆوهن ایله ایرهلی گئدین. یارادێجی دۆشونجهلریزدن فایدالانێـن، بلکه بیر مقاله یازماق و یا بیر هنری اثر یاراتماق سیزی ایستهدیڲـیز یوْللارا یاخێـنلاتدی. اوْلومسوز دۆشونجهلر و یئرسیز شۆبههلری بوراخێـن یوْخسا بونلار سیزی آداق- آداق سارسێـلدار، آماجلارێـزدان اوزاقلادار و اعصابێـزی قارێـشدیرار. معنوی ایلیشگیلری گۆجلندیرین، عائلهوی گؤرۆشلری چوْخالدێن و سیزه اوزانان یاردێم الینی توتون.
🔸زۇمار (باشاق، شهریور): سیزه دوْغرو اوزانان یاخجێـلیق و باغێـش الینی توتون. بارێشماقدا اؤنجۆل اوْلون. قوْرخولارێـزا یوْل وئرمهیین. سئوگی یوْلوندا اوْلان، هئچ زمان بو یوْلو یالقێز گئتمهییب! آچێـق اۆرهکلی و آچێـق اۆزلو اوْلماقلا، کـؤنـۆللری فتح ائده بیلرسیز. خوشبخت انسانلار حیاتا نئچه یؤندن باخارلار. البته کی انسان بعضی وقتلر حیاتدان ناراضی اوْلا بیلر، آنجاق اوْنو دا گۆلر اۆز و خوْش باخێشلا آتلاتماق اوْلار، هر کس و هر زاتدان کۆسگون اوْلمایێـن، بونون ضرری یالنێز اؤزۆزه چاتێر. بو هفتهنین سوْنوندا بیر خوْش خبردن چوْخ سئوینهجکسیز.
🔸خزل (ترازی، مهر): هر هفته سوْنونون تکراری ایشلریندن یوْرولوبسوز. سیز بو قدر روتین ایشلری خوْشلامازدیز و آرتێـق اؤزگۆرلوڲـونوزو اله گتیرمڲـی دۆشونورسوز. بونا آنسێزین حرکتلر و فکرسیز ایشلر گؤرمک یاخجی دڲـیل، سیزین دڲـیشیملردن اوْلان قصدیز پیس و یا اوْلومسوز بیرزاد دڲـیل و کیمسهیه ضرر وورماق ایستهمیرسیز، آنجاق مندن ائشیتسهز هله ال ساخلایێـن، بو تکراری ایشلر یوْروجو اوْلسا دا سیزین نفعیزه دیر. وقتینده گؤزل- گؤزل اوْلایلار، اولوملو دڲـیشیملر حیاتێـزی رنگلندیرهجک. بونو سیزه سؤز وئریرم.
🔸قیروْو (عقرب، آبان): هر بیر اؤنملی ایشی گؤرمک اۆچون اوْنو هر یؤنلۆ سالێب- چێـخمالیسێـز. های- کۆیلو باشلانقێج و داها سوْنرا اوْتوروب، باخماغێـن نه فایداسی؟ آتالار دئمیشکن: آتا مینمهڲـیـن بیر عیبی اوْلسا، آتدان دۆشمهڲـیـن مین عیبی وار. بوْش وقتلریزه بیر ایش تاپێن، یوْخسا اوْلومسوز دۆشونجهلر ذهنیزی یوْرار. بو هفته خوْش بیر خبر ائشیدهجکسیز. ذهنیزده اوْلان پروژهیه بعضی حاضرلێـقلار گرهکدی و سیزده اوْلان هوش ایله فراست بونا راحاتلێـقلا فرصت یاراداجاق.
#آردی_وار...
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8009
⭕️داغلار
✍️یازێب، سسلندیرن: #داغلار_رادمهر – ۹ یاشیندا – خیاو شهریندن
@MuncuqAz
⭕️سۆت دڲیشمک دَبی
✍️یازان: #دنیز_خدابندهلو
تۆرکلرین کۆلتورونده، اؤزللیکله کندلرده یاشایانلار آراسیندا چوْخ گؤزل و ایلگینج بیر عادت اوْلموشدو. آمّا زامان گئتدیکجه کندلر شهرلهشیب، ال ایشلرینی تکنوْلوژی ایله دڲیشدی. بئلهلیکله بو گؤزل دبلرین چوْخو دا آرادان گئتدی. حالبوکی بو عادتلرین هر بیرینین اؤزل معناسی و دڲرلی بیر فلسفهسی وار ایدی.
کئچمیشده بو دبلر انسانلار آراسیندا بیرلیک، صمیمیّت و یاردێملاشما روحونو اوجالداردێ. مثال اۆچون، توْی اوْلاندا توْی صاحیبی چؤرک تدارۆک ائتمک اۆچون بیر لَنگه اۇنو نئچه یئره بؤلۆب قوْنشولارا و فامیللره داغێدار، اوْنلار دا اۇنون چؤرهڲینی یاپیب، چؤرهڲینی توْی صاحیبینه گتیرردیلر. باشقا بیر عادت ده، توْیدا قێزین طایفاسینین جهیزیهیه کؤمک اۆچون هدیهلر گتیرمهسییدی؛ بؤیلهجه توْی صاحیبینه مالی باخێمدان یاردێم اوْلاردێ.
بو گؤزل دبلردن بیری ده سۆت دڲیشمک ایدی. یای – یاز آیلارێنیندا گؤیرتی بوْل اوْلدوغونا گؤره مالداوار صبحدن آخشاما قدر چؤلده اوْتلار و بوْل – بوْل سۆتلری اوْلاردێ. آمّا آنالارێمیز پئندیر، قوروت و چۆروتمه کیمی محصوللار قازانماق اۆچون بیر اینـڲین سۆدونه باغلێ قالا بیلمزدیلر. بونون اۆچون ۳–۴ قادێن اوْرتاق اوْلوب، ماللارێنین سۆدونو آخشام – سحر بیر بیرینه بوْرج وئرردیلر. بو بوْرج عادتاً بیر هفتهدن آرتیق چکمزدی، چۆنکی بو مدّتده هر ائو لازیم اوْلان اۆرونونو الده ائده بیلردی.
آخشام اینکلر چؤلدن گلنده، ائوین آناسێ اللرینی و اینـڲین دؤشۆنو یویوب، ساغماغا باشلایاردێ. اینک ساغماغێن دا اؤزل قایداسێ وار ایدی؛ ساغان قادێن حیوانێن دؤشۆنو ایکی بارماغێنین اوجو ایله سێخیب، گؤزل سؤزلرله اوْنو اوْخشایار، لازم اوْلاندا حیوانین بالاسێنی دا یانێنا گتیرردی. بئلهلیکله سوْت چوْخالاردێ. بو ایشلره «ائیدیرمک» دئییلردی. حیوان آلێشدیغی قادێنا سۆت وئرر، باشقاسێ ساغماق ایستهسه کۆسوب، سۆدو قایێداردی.
قدیم هر حیطده چامێردان دۆزلمیش دؤرد بوجاقلێ بیر سکّی وار ایدی. اوْنون ایچینده بیر تندیر یئرلشدیررلر و یای – یازدا فطیر و چؤرک یاپاردێلار. باهارێن سوْیوق و گؤزل گئجهلرینده کۆرسو قوروب، اطرافێندا اوْتورار، بعضاً ده یاتاردێلار.
سۆت دڲیشیلنده سکّینین بیر طرفینه اؤرتۆک سالێناراق، سۆت گتیرن قوْنشویا چای و میوه ایله إکرام ائدیلردی. دیڲر طرفینه ایسه لازیم اوْلان ملزمهلر دۆزولوردو: بایدا، قافا، قازانچا، سۆزگچ و بیر اؤلچۆ کاساسئ.
قوْنشو قادێن سۆدو گتیرنده، اوْنو اوّلجه بایدایا تؤکردیلر. بایدا ۵–۶ کاسا سۆت آلاردێ. اڲر سۆت بایدا دوْلاسان قدر اوْلسایدی، اوْنونلا یازێلار؛ آرتێق اوْلسا کاسایلا اؤلچرلردی: مثلاً «بوگۆن فلان قادێنین سۆدو بیر بایدا و ایکی کاسادێر».
سوْنرا سۆت سۆزگچدن گئچیردیلردی. بو سۆزگچ نخ پارچاسێندان تیکیلن، ال قدهری، اۆچبوجاقلێ بیر آلت ایدی. ائو صاحیبی سۆتلری بیر بالاجا قازانچادا داغێدیب، اۆستونه قافانێ چئویرردی. قافا یارێم دایره شکلینده، سؤیۆد آغاجێندان دۆزلن بیر قاپاق ایدی و سۆدو پیشیکدن و جێر – جاناوردان قوْرویاردێ.
سۆت صاباحا قدر حیطده قالار، اۆستو خاماتێ باغلاردێ. خاماتێ قایماق کیمی قاینادێلمازدی. صاباح تزه تندیر چؤرهگینین قوْخوسو و بو لذیذ خاماتێ، هر کسی سۆفرهیه چاغێردان بیر گؤزل منظره یاراداردێ.
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8005
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهدتمدن گۆندهلیگینین ۲۶۴۵. سایینداکی تۆرکجه صفحه
@SancaqDergisi
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir
⭕️قره قوْچاق «پَریزاد»
✍️یازار: عیسی غریبی کلیبر
🔷تۆرکجهیه چئویرن: #سوسن_نوادهرضی
✏️یازییا گئچن: #شبنم_توحیدی ـ سانجاق گۆننامهسینین سوْروملوسو
📸عکاس: اۆلکر تبریزلی
۴۳.جۆ بؤلۆم
مندن سوْرارسێنیز «یوْخ، هرگز» دئیهرم. بیز اوْ یوْنجالاردان داها ضعیفمیییک یوْخسا؟ ایکی یوْل، اۆچ یوْل، اوْن یوْل باشێنی قوْپاردێرسان، یئنه ده جۆجهریب گؤیهریر. باجێلاریم! من سیزه افتخار ائدیرم. گرچکدن ده بو گۆنه کیمی جاندان مایا قوْیوبسونوز. یامان گۆنلری ایییجه باشدان سوْودوق. من ده بۆتون وارلێغیملا، بۆتون قلبیمله سیزین قوللوغونوزدایام.
«پریزاد»ێن سؤزلری بیتینجه، حاج صفقلی آیاغا قالخێب، دئدی:
- پریزاد قێزیم! آللّه سنی بیزلره چوْخ گؤرمهسین. سنین سؤز و عَمللرین بیزه اۆمید وئریر. یاشاماغا قاتلانماغێمیزی ساغلایێر و بیر آزجێق دا اوْلسا، حیاتێمیزی شیرینلشدیریر. سن، کندیمیزه بخش ائدیلن أن بؤیۆک نعمتلردنسن. بیز ده سنه گۆوهنیریک. سن، یۆز ارکـڲه دهیرسن، بیر نئچه نفرین اعتراض و گیلایهسیندن اۆزولمه ساقێن. نیّتلری پیس دڲیل، یوْرغونلوقدان و دۆشدوکلری اوْرتامێن آغێرلیغیندان سارسێلیبلار یالنێز. بیزلر، سنه افتخار ائدیریک و سنی اؤندهریمیز اوْلاراق گؤرۆروک. منیم کیمی بیر قوْجا سندن نهلر کی، اؤڲرهنمهییب. کندیمیزه چکدیڲین زحمتلر اۆچون اۆرکدن سنه منّتداریق. آللّه بیزه باخێب، سنی حفظ ائلهسین.
سوْنرا حاجێ دۆڲونلهنمیش یومروغونو قالدێریب، دفعهلرجه باغێردی:
- یاشاسێن پریزاد! یاشاسێن کندیمیز!
باشقالارێ دا اوْنونلا سسلهشدیلر. بو صحبتلشمه ساعتلرجه سۆردو. بۆتون سؤزلر دئییلدی، دردلر دئشیلدی. پریزاد، مهربان بیر آنا کیمی اوْنلارێن سؤزلرینی دینلهییب، قێلاووز اوْلوب، یوْل گؤستریردی بیلهلرینه.
هاوانێن قارانلێقلاشماسیله اوْنلارێن دا اوْتوروملارێ، دییه – گۆله سوْنا چاتدێ و هر کس گئتدی ائوینه. اۆزلرده اۆمید و رضایتچێلیق ایزلری دۇیولوردو. اوْنلار، اؤنجهسیندن قات – قات داها قرارلێ گؤرۆنوردولر.
🟣ولیعهدین دسیسهلری
قرهداغ حاکیمی نیّرالسلطان، پریزاد ایله اوْنون تانێنمیش آتێ، جۆنگ آتـێن کشف ائتمهسین، «ممدعلی میرزا»یا راپوْرت ائتدیکدن سوْنرا، لهو – لعب و عیّاشلێقدان باشقا بیر ایشی اوْلمایان، غرورونا دۆشگون، اؤزۆنو بـڲنمیش و بۆتون جماعتی اؤز رعیّتی ساناراق، جان، مال و ناموسلارێنی اؤزۆنونکو بیلن بو عارسێز ولیعهد، پریزاد و اوْنون آتـێنی اله گتیرمک اۆچون قاراداغا (ارسباران منطقهسی) نئچه دستهده جاسوسلار گؤندردی.
ممدعلی میرزا، گؤندریلن دستهلره امر ائلهمیشدیلر کی، نه بهاسێنا اوْلورسا دا اوْلسون، بیر نئچه نفرین اؤلمهسی بهاسێنا باشا گلسه بئله، بیر تـهر اوْ قادێنلا آتـێنی توتوب، سارایا گتیرسینلر.
ولیعهدین جاسوس و مأمورلارێ، اؤنجهکی مأموریتلرینده یئنیلدیکلری اۆزوندن، هر دفعه اوْنلارێ اؤنلهییب، مفروضلو کندینه یاخێنلاشمالارینا اجازه وئرمهییردیلر.
دیڲر یاندان، امیر... گؤندردیکلری آداملاردان ایکیسینین اؤلدۆرولمهسی هر یئرده دویورولوب، اوْنون رسوایچێلیغینا سبب اوْلموشدو و بۆتون بونلاردان هئچ خبری اوْلمایان «پریزاد»ێ پرده آرخاسێنداکی چوْخ جدّی چتینلیکلر و بؤیۆک تهلۆکهلر قارشێ – قارشێیا قوْیموشدو.
امیر... «پریزاد»دان داها چوْخ، جۆنگ آتا وورلموشدو. گرچی «پریزاد»ی دا هئچ عقلیندن چێخارا بیلمیردی. اوْ، ایران سردارلارێندان بیری اوْلاراق «شکاک» قبیلهلری ایله قانلێ بیر ساواشا گؤندریلمیشدی.
بؤیله بیر سردارا، بیر قادێن و بیر آتلا اوْنو دامایاجاق قدر اوغراشماق یاخێشمایان بیر شئی ایدی. اوْیسا کی اوْ، بو ایکیسینه ائله گؤنۆل وئریب، باغلانمێشدی کی، بیر دۆرلو اۆرهڲینی قوْپاردا بیلمیردی اوْنلاردان و آرا – سێرا مأموریتده اوْلدوغو یئردن بیر نئچه نفر آداملارێنی پریزاد ایله آتـێنین پئشینجه گؤندریردی.
دوْغروسو، امیر... اوْ ایکیسینی «اسماعیل آغا سیمیتقو» ایله «شکاک» ائلینین مواضعینی فتح ائتمکدن داها چوْخ اؤنمسهییردی. اوْنون پیشکارلارێنین بیری سوْنرالار بئله تعریفلهییردی:
«- بیر گۆن اورمیهنین یازێ چؤلۆنده، آت اۆزهرینده کۆردلری قوْوالایێردیق. امّا آتلارێمیز کۆردلره چاتمایێردی، امیر... چوْخ درین اۆزونتویله دئدی: «کئشکه جۆنگ آت ایله صاحیبی بیزیمله اوْلایدێلار. حیف کی، الیم بیر دۆرلو چاتمایێر اوْنلارا! بو فێلان – فێلان اوْلموش ولیعهد ده وقت تاپێب!»
🔻قایناق؛ «مهد آزادی» نشریهسی – دوشنبه ۱۰ آذر ۱۳۷۶
#آردی_گلن_ساییدا...
@SancaqDergisi
/channel/Sancaq_media/8003
«#سانجاق»، سیاسی- اجتماعی مهدتمدن گۆندهلیگینین ۲۶۴۴. سایینداکی تۆرکجه صفحه
@SancaqDergisi
🌐 https://www.instagram.com/sancaq2
🌐 https://instagram.com/asanews.ir