1455
شناسایی منابع و مآخذ مربوط به تاریخ اجتماعی زرتشتیان و ذکر مطالب محققان و پژوهشگران تاریخ کیش زرتشتی. ارتباط با مدیریت کانال: @aDaryosh مسئول تبادلات کانال: @Kardarigan_respendial
این عادت مملکت است تا رفع شود ما مردهایم! – ۱۳۲۷ ه.ق.
#قاجار
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
دروغ زیاد است و مردم طوری عادت دارند که حساب ندارد. برای اثبات دروغ خود در هر کلمه صد قسم یاد میکنند. این عادت مملکت است تا رفع شود ما مردهایم. (ج ۴، ص ۲۷۲۹)
مأخذ: سالور، قهرمان میرزا. روزنامه خاطرات عینالسلطنه. ۱۰ جلد. به کوشش مسعود سالور و ایرج افشار. تهران: اساطیر. سال ۱۳۷۴
@atorshiz
در تاریخ ۲۷ مه ۱۹۶۷، محمدرضا شاه پهلوی پادشاه ایران به همراه علیا حضرت شهبانو فرح پهلوی وارد فرودگاه کلن -بن شد.
#پهلوی
#فیلمهای_دوره_پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
در بدو ورود پادشاه ایران با مهمانان افتخاری دست داد و مورد استقبال رسمی هاینریش، لوبکه رئیس جمهور وقت آلمان فدرال قرار گرفت علیا حضرت شهبانو فرح پهلوی نیز در این مراسم حضور داشت. در پس زمینه گارد احترام ارتش آلمان مقابل جایگاه مطبوعات به صف ایستاده بود.
این سفر رسمی زوج سلطنتی ایران به آلمان از ۲۷ مه تا ۵ ژوئن ۱۹۶۷ ادامه داشت.
@atorshiz
اصطلاحِ ایرانی، پرفسور گرشویچ
#لفظ_ایران
#ماد_شناسی
#هخامنشی
#کتیبه
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
اصطلاحِ «ایرانی» از صفتِ مربوط به نژادِ ایرانیِ باستانیِ Aryăna، که خودِ آن مشتق و مترادفِ Arya بوده، اشتقاق می یابد. در نیمهی اولِ هزارهی پیش از میلاد قبایل ِمتعددِ آریا (Arya) هند و اروپائی در قلمروئی ساکن شدند که در اثر تصرف آنان، ایران خوانده شد. به همراه این ایرانیان سکاهای بیابانگرد را باید طبقهبندی کرد، اگر چه غیر از تاخت و تازهای پراکنده، آنها خارج از قلمرو ایران باقیماندند. از آنجا که Aryăna «ایرانی» معنی میدهد، اصطلاح تازه «Indo-Aryan» جدیداً درست شده است به آن قبایلی آریا (Arya) اشاره می کند که به پنجاب نفوذ کردند، ادبیاتِ ریگودا(Rigveda)را بوجود آوردند. ارتباطِ نزدیک میانِ ایرانیان و هندو آریائیان بهراحتی طی نظری بیان میشود که هر دو گروه با هم شاخهی هندو ایرانی را از قوم هند و اروپائی تشکیل دادند. تعیین نسبِ مردمان ایرانیِ به نتیجهگیریهائی درباره مادها، مطابقِ شرحِ هرودوت(کتابِ هفتم، ۶۲) مربوط است که [می گوید] آنها عموماً «ایرانی» نامگذاری شدند، برای اینکه پارسیان که از سوی داریوش، به خودش به عنوانِ یک آریایی(ariya)آریا نژاد (ariya)، (کتیبه Na نقش رستم، سطر ۱۴) اشاره میکند، در مقابل گویشواران اوستایی از نام قدیم کشورشان، ایران وئیجه (Aryăna vaējah) «سرزمینِ ایرانیان» [هستند].(ص ۱۱-۱۲)
مأخذ: گرشویج، ایلیا و مری بویس، ادبیات دوران باستان، ترجمه: یدالله منصوری، مؤسسه انتشاراتی، فرهنگی فرَوَهَر، چاپ ۱۳۷۷
@atorshiz
فیلمی رنگی و کمیاب از سفر محمد رضا شاه پهلوی به همراه همسرش به آلمان غربی
#پهلوی
#فیلمهای_دوره_پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
خرداد ماه ۱۳۴۶ (۱۹۶۷ میلادی)
@atorshiz
فیلمی کمیاب و رنگی از محمد رضا شاه پهلوی که با بالگرد بر فراز تهران پرواز می کند.
#پهلوی
#فیلمهای_دوره_پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
در این فیلم تصاویر بسیار نابی از استادیوم آزادی که در مراحل اولیه ساخت بود و همچنین تصویری از میدان آزادی که آن هم در مراحل اولیه ساخت است مشاهده می شود. تصاویر زیبایی از تخت جمشید، آرامگاه کوروش بزرگ و شهر و صنایع دستی اصفهان نیز موجود می باشد.
@atorshiz
نبردهای ایران و عثمانی در دوره زندیه و فتح بصره به دست ایرانیان (با وجود کمک و دفاع ناوگان انگلستان و حاکم عمان از بصره)
#زندیه
#ایرانشناسی
#پژوهشگاه_ایرانشناسی
📚بن مایه:مجمل التواریخ، تألیف ابوالحسن بن محمدامین گلستانه، برگه های ۳۳۷،۳۳۸،۳۳۹
@atorabanorg
بانو "فرخرو پارسا" وزیر آموزش و پرورش دوران محمدرضا شاه پهلوی
#پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#دادگاه_انقلاب
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
از قربانیان دادگاه انقلاب اسلامی در اوایل انقلاب ۵۷
بخشی از رای دادگاه انقلاب در مورد "بانو فرخرو پارسا" وزیر آموزش و پرورش در دوران محمد رضا شاه پهلوی
رئیس کل دادگاه انقلاب: آیت الله قدوسی
رئیس دادگاه محاکمه "بانو فرخرو پارسا": آیت الله گیلانی
طبق رای دادگاه انقلاب اسلامی مرکز که روز ۱۳۵۹/۲/۱۷ صادر شد فرخرو پارسا به جرم حیف و میل و غارت بیت المال و اشاعه فساد و فحشا در فرهنگ ملت، با به کار گماردن افراد هرزه در سمت های مهم وزارتی و ترتیب دادن اردوگاه های اختلاطی و زیر پا گذاشتن اخلاق اسلامی از ائمه کفر و ضلال و از مصادیق روشن مفسد فیالارض تشخیص داده و مطابق نص صحیح قرآن محکوم به اعدام و استرداد کلیه اموال منقول و غیر منقول شد.
این حکم در سی بامداد اردیبهشت ۱۳۵۹ به اجراء درآمد.
@atorshiz
فیلمی کمیابی از دیدار ژنرال دوگل رییس جمهوری فرانسه و همسرش از ایران در ۲۴ مهر ۱۳۴۲ (۱۹۶۳) فیلم صامت.
#پهلوی
#فیلمهای_دوره_پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
ژنرال دوگل رییس جمهوری فرانسه و همسرش به دعوت رسمی مقامات ایران برای دیدار چهار روزه به ایران سفر کرد.
@atorshiz
نظر علامه قزوینی دربارهی تحقیقات نولدکه، مُل و سید حسن تقیزاده دربارهی شاهنامه
#فردوسی
#پهلوی
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
در نامهای به تقیزاده او(=نولدکه)را "دریای متلاطم و اقیانوس محیط از اطلاعاتِ همه زبانی و همه مذهبی" میخواند(نامهها به تقیزاده، ۱۹۷)و تأکید میکند که پس از پژوهشهای مُل و نولدکه و تقیزاده، دربارهی شاهنامه دیگر هیچ حرف تازهای برای گفتن ندارد، چون "این سه نفر کتابی نخوانده" باقی نگذاشتهاند که کسی حرف تازهای در این باره بزند.
"هرجا کورکورانه با عصای چوبین اطلاعات ناقصهی خود قدم گذاردم دیدم که این سه نفر با لوکوموتیف تبحر و احاطهی عمیق که در آنها معهود بوده مدتها قبل از من به آنجا رسیده بودند و هرجا را که من با چراغ موشی تتبع محدود خودم با یک نور ضعیفی روشن کردم دیدم که باز آن سه نفر مذکور جمیع خفایای و زوایای آن را با پروژکتورهای علم وسیع مستوعب(=فراگیر)خود در کمال وضوح و ضیاء روشن کردهاند"(همان: ۱۹۹).
با این همه، تأکید میکند که بهعلت منابع اندکی که در اختیار نولدکه و معاصران وی بوده، "تمام حرفهای اروپاییان، چه نولدکه، چه یوستی، چه زتنبرگ، چه دارمستتر، و چه غیر ایشان در خصوص شاهنامه و خداینامه و امثال ذلک باید در نهایتِ نهایت احتیاط تلقی شود(مسائل پاریسیه، ۲۳/۱).
📕 علامه قزوینی و شرقشناسان تا روزگار وی، احسان موسوی خلخالی
@atorshiz
شکارِ مروارید در ایرانِ دورانِ اشکانی
#اشکانی
#کتاب_مرجع
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
ایزیدُر(Isidoros)از مردمِ خارک(Charax)در اثرِ خود توصیفِ سرزمینِ پارت مینویسد: در دریای پارس جزیرهای هست که در آنجا مرواریدهای مخصوصی فراوان بدست میآید. از این رو در پیرامونِ آن جزیره کَلَکهای بامبوس(۱)دیده میشوند. با این کلکها تا بیست گره(۲)در دریا میرانند و صدفهای دو پوسته را شکار میکنند. مردمِ آنجا میگویند: هرگاه طوفان و رگبار شدید شود، تولیدِ مروارید بسیار بالاست و مرواریدها بسیار بزرگاند...(سوم ۴۶_ص ۱۶۲)(ص ۱۷)
یادداشتها:
۱. ایزیدُر از مردمِ خارک در خلیجِ فارس، جغرافیدانِ یونانی در زمان آگوستین(۶۳ پ.م_۱۴ م.)اثری در شرحِ سفرِ خود به کشورِ پارت به شیوهی گزارشِ منازلِ سفر از فرات تا قندهار نوشت.
۲. کَلَک گونهای قایق است که از بستنِ چوب با بامبوس(خیزران، نی)به یکدیگر درست میکنند.
۳. یک گرهی دریایی مسافتی برابرِ ۳۷ کیلومتر میشد.
مأخذ: ایرانیات در بزم فرزانگان، آتنایوس ناوکراتیس(سدهی ۲ م.)، ترجمه و یادداشتها جلال خالقیمطلق، تهران، مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی(کانون فردوسی)، چاپ اول ۱۳۸۶
@atorshiz
فرشهای ایرانی در مصر، زمینِ سراپرده را میپوشاندند
#هخامنشی
#کتاب_مرجع
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
[در توصیفِ سراپردهی بطلمیوسِ دوم(۲۸۵_۲۴۶ پ.م)پادشاهِ مقدونیِ مصر در اسکندریه، به نقل از کالینیک (Kallinikos) آمده است]: فرشهای ایرانی با نگارههایی که با دقت بر آنها بافته بودند، زمینِ سراپرده را میپوشاندند.(ص ۲۵)
مأخذ: آثِنایوس ناوکراتیس(سده دوم میلادی)، ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان، ترجمه جلال خالقی مطلق، تهران، مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، کانون فردوسی ۱۳۸۶
@atorshiz
گزنفون در اثر خود آگسیلاوس (Agesilaos) درباره تجمل پرستی شاهان ایران می نویسد:
#کتاب_مرجع
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
بخاطر شاه ایران کسانی به هر سرزمینی سفر میکنند تا ببینند از آشامیدنیها چه چیزی می توان یافت که پادشاه آن را با میل بنوشد. و یا بسیار کسان با خود میاندیشند که چه خوراکی کشف کنند تا شاید مزه آن به پسند پادشاه باشد، و یا چه راهها و کارهایی بیابند تا پادشاه شب زودتر به خواب رود ثئوفراست در اثر خود درباره پادشاهی می نویسد شاهان ایرانی از بس دلبستگی که به تجمل داشتند به هرکس که چیز لذت بخش تازه ای میافت پول فراوانی پاداش میدادند. ثئوپمپم (Theopompom) در کتاب پنجم اثر خود تاریخ می نویسد: در خوان شاه پافلاگن (Paphlagon) صدگونه خوراک می نهادند از گوشت گاو و تا هر چیز دیگر.(ص۲۱)
مأخذ: آثِنایُس(از سده دوم میلادی). ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان. برگردان و یادداشت ها : جلال خالقی مطلق. مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی. تهران ۱۳۸۶
@atorshiz
ساقیان نا اهل
#ایرانشناسی
#کتاب_مرجع
#تاریخ_ایران
افلاطون در اثر خود "حکومت" می نویسد:
«به نظر من اگر مردم شهری که به شیوه دموکراسی گردانده می شود، تشنه آزادی باشند، باید مسئولیت آنجا را به دست ساقیان نا اهلی سپرده باشند و آنها از آن شهر مانند شرابی سنگین، بیش از اندازه سرمست شده اند.». دهم ۴۳،ص ۲۷۱.(ص ۳۰)
مأخذ: آثِنایُس(از سده دوم میلادی). ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان. برگردان و یادداشت ها: جلال خالقی مطلق. مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی . تهران ۱۳۸۶
@atorshiz
بسی جای تعجب است که پس از دو هزار سال، با این همه مجاهدت پیروان کیش اسلام هنوز این عادت موقوف نگشته!
#تاریخ_اجتماعی_زرتشتیان
#ایرانشناسی
#تاریخ_کیش_زرتشت
#تاریخ_ایران
از دور دیدم دو نفر که لباسِ غیر ایرانی داشتند به سمت ما می آیند، اینان دو پیرمرد کوتاه قد ولی تنومند و سرحال بودند.بجای کلاه پوست بره نوکدار، بسر شالی بسته که دو سرش بشانه ها افتاده بود، ریش را در عوض حنا بستن سفید گذاشته با همدیگر کلماتی رد و بدل میکردند که من ابدا نتوانستم بفهمم چه زبانیست. با من به زبان فارسی مشغول مکالمه شدند، از پاسخ سوالات من اظهار داشتند از تجار یزدیم، سفر دور و درازی کرده و اکنون در صدد بازگشت به موطن خود می باشیم. مانند بیشتر اهالی یزد کیش گبری یا زرتشتی داشتند. ضمن صحبت گفتند چون به این مذهبیم از کنار این محل که گذشتیم بر خود واجب دانستیم بدین خرابه ها آمده آنها را عبادت نماییم. هنوز اختتام کلام نکرده مشغول جمع آوری گیرانه(۱) و علفهای خشک شدند. کپه ای تشکیل داده، آتش زدند، در این وقت از دوباره کلماتی را که قبلاً شنیدم به زبان آوردند. این زبان زند، زبان زرتشتی و زند اوستاست که در بسیاری کتیبه های تخت جمشید دیده می شود. در وقتی که این دو گبر به جلوی کپه آتش مشغول دعا خوانی بودند چشمانم به نقش برجسته ای که بالای سر غار(۲) و به جلو قرار داشت بیفتاد وضع آتش در نقش کاملاً با این آتش مشابهت داشت. بسی جای تعجب است که پس از دو هزار سال، با این همه مجاهدت پیروان کیش اسلام هنوز این عادت موقوف نگشته! تا مدتی بعد از رفتن گبرها شعله های آتش در جولان و خاطره گذشتگان را به نظر می آوردند.(ص ۳۲۰)
تعلیقات:
۱_گیرانه به معنی تنورافروز یا چيزي که بدان آتش روشن می کنند.
۲_منظور از (غار):یکی از آرامگاه های موجود در صخره های بالای تخت جمشید است.
مأخذ: فلاندن، اوژن. سفرنامۀ اوژن فلاندن به ایران (چاپ سوّم). ترجمهٔ حسین نور صادقی. تهران: اشراقی. سال ۱۳۵۶
@atorshiz
هنوز خون هخامنشیان «در رگهای ایرانیان دور می زند.»(ص ۳۵۲)
#هخامنشی
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
مأخذ: ا.ج.اربری، Arthur g. Arberry ، در ترجمه فارسی legacy of persia ، «میراث ایران» زیر نظر احسان یار شاطر، تهران، ۱۳۳۶
@atorshiz
كلام حق مطبوع خواص باشد و ناحق، پسند عوام!
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
لاجرم مقبوليّت تامّه پيدا نشود، مگر آنكس را كه حق با باطل داخل كرد و ره به مداخل برد.
قطعه
تا نكنى آب را به حيله گلآلود
ماهى مقصود را به شست نيارى
دانه درافكن به دام ور نه به پرواز
مرغ ز كف رفته را به دست نيارى
تا به درستى قرين راستى آيى
مردم كج بحث را شكست نيارى.(ص.۳۸۸)
مأخذ:فقير شيرازى.خرابات. بهتصحيح منوچهر دانشپژوه. تهران: ميراث مكتوب.سال ۱۳۷۷
@atorshiz
گزنفون در کتاب سوم پرورش کوروش از زبان کوروش می گوید:
#کتاب_مرجع
#کوروش
#هخامنشی
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
«من تشنه آنم که به شما خدمتی کنم.»(ص.۳۰)
مأخذ: آثِنایُس(از سده دوم میلادی). ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان. برگردان و یادداشت ها : جلال خالقی مطلق. مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی. تهران ۱۳۸۶
@atorshiz
فهم ناصرالدينشاه از آزادی! – ۱۲۹۵ ه.ق.
#قاجار
#سفرنامه
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
موسیو لئونتیه وزیر مالیه حالیه فرانسه روزی به حضور آمد، آدم بسیار قابلی است، خیلی صحبت شد از وضع مالیات گرفتن از رعیت سؤال كردم، چیزها گفت كه حیرت كردم، با اینكه اسم آزادی به خودشان گذاشتهاند از همه مقیدتر هستند و در حقیقت زیر زنجیر هستند. مثلا هركس در شهر خانه دارد باید سالی مبلغی مالیات بدهد، به این معنی كه میسنجند این خانه را اگر اجاره بدهند سالی چه مبلغ است اگر قابل اجاره صد تومان است بیست تومان باید به دولت بدهد، هزار تومان صد تومان و همچنین. هر كس سگ دارد باید پول بدهد، هركس گربه نگاه بدارد مالیات گربه را باید بدهد، اسب كالسكه، هر چیزی كه شخص دارد باید یک مالیات علیحده به اسم آن شی بدهد. (ص ۲۰۹)
مأخذ: ناصرالدینشاه. روزنامه خاطرات ناصرالدينشاه در سفر دوم فرنگستان. بهكوشش فاطمه قاضيها. تهران: سازمان اسناد ملی ايران. سال ۱۳۷۹
@atorshiz
فیلمی نایاب از یک روز کاری فرح دیبا همسر محمدرضا شاه پهلوی در دفتر خصوصیشان در کاخ نیاوران در سال ۱۳۴۹ (۱۹۷۰ میلادی)
#پهلوی
#فیلمهای_دوره_پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
@atorshiz
نبرد ایران و روسیه در روزگار کریم خان زند و شکست روس ها
#زندیه
#ایرانشناسی
#پژوهشگاه_ایرانشناسی
📚بن مایه:مجمل التواریخ، تألیف ابوالحسن بن محمدامین گلستانه، برگه های ۳۳۹،۳۳۴۰، ۳۴۱
@atorabanorg
ویژه برنامه ای در مورد زندگی بانو فرخرو پارسا در برنامهی صفحه آخر شبکه صدای آمریکا.
#پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#دادگاه_انقلاب
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
از قربانیان دادگاه انقلاب اسلامی در اوایل انقلاب ۵۷
فَرُّخرو پارسا (زاده اسفند ۱۳۰۱ در قم - درگذشته ۱۸ اردیبهشت ۱۳۵۹ در تهران) اولین مدیرکل زن در ایران در سال ۱۳۳۹ و نخستین زن ایرانی بود که در دوران حکومت پهلوی به مقام وزارت رسید. وی در کابینه دوم و سوم امیرعباس هویدا از ۵ شهریور ۱۳۴۷ تا ۱ مهر ۱۳۵۴ وزیر آموزش و پرورش ایران بود.
@atorshiz
نیروگاه های هسته ای: خیانت آشکار به خلق ما (شنبه بیست و ششم خرداد ماه ۱۳۵۸)
#پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#ایرانشناسی
#دادگاه_انقلاب
#تاریخ_ایران
عباسعلی خلعتبری تا سال ۱۳۵۷ وزیر امور خارجه بود و سرانجام در ۲۲ فروردین ۱۳۵۸ به جرم فساد در زمین و نقش وی در امضای قرار داد احداث نیروگاه اتمی بوشهر، با این استدلال که ایران با وجود ذخایر عظیم نفت و گاز نیازی به نیروگاه اتمی ندارد و امضای این قرار داد مصداق تضییع اموال بیتالمال است اعدام شد!!!
@atorshiz
فیلمی نایاب و رنگی از سفر محمد رضا شاه پهلوی به همراه همسرش فرح دیبا به ترکیه در سال ۱۳۵۴(۱۹۷۵/۱۰/۲۸)
#پهلوی
#فیلمهای_دوره_پهلوی
#محمدرضا_شاه_پهلوی
#فیلم
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
@atorshiz
علامه محمد بن عبدالوهاب قزوینی(وفات: ۶ خرداد ۱۳۲۸)
#ایرانشناسی
#تاریخ ایران
@atorshiz
واعظ شهر ما هنوز نفهمیده كه زندگی بی زندگانی میسّر نگردد و زندگانی بدون طریقه تمدّن صورت نپذیرد
#قاجار
#سفرنامه
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
واعظی در بالای منبر به موعظه مشغول بود و در زهد و تقوا سخن میراند و میگفت: «اگر نجات دنیا و آخرت را میخواهید باید از علایق دنیا به كلّی دست بردارید و به ضیاع و عقار و زراعت و تجارت و صنعت و حرفت نپردازید.
از خوراک به گیاه بیابان و از پوشاک به برگ درختان قناعت نمایید و خانه از برای زندگانی غیر از سایبانی از نی و علف بیابان مسازید، زیرا كه اینها همه باعث دلبستگی و علاقه شما خواهد بود و از یاد خدا غفلت خواهید نمود و از این قبیل شرحی بیان میكرد.»
ناگاه زنی از پای منبر فریاد كرد: «جناب آقا ما میتوانیم در راه رضای خدا از جان و مال خود بگذریم و مانند حیوانات در صحرا به سر بریم ولی اگر از جهت گرسنگی و مشقّت سرما و برهنگی مردیم، كفن برای خود از كجا آوریم، زیرا كه شما این حكم را بر سبیل عموم میفرمایید در آن وقت دیگر تاجر و كاسبی نخواهد بود كه پارچه از او بستانیم و خود را بپوشانیم. آیا در آن حال ملائكه جنّت از بهشت حلههایی از نور برای فردفرد ما خواهند آورد و یا آنكه ماها بیكفن خواهیم مرد؟
و بعد از آن هم چون آلات حفر از قبیل بیل و كلنگ نداریم، مردگان ما در بیابان، طعمه گرگان خواهند شد.»
جناب واعظ فرمودند: «بلی ای ضعیفه مؤمنه! هرگاه ما را اعتقادی صاف باشد، ملائكه كفن خواهند آورد و با ناخنهای خود زمین را حفر كرده، ما را دفن خواهند نمود.»
زن گفت: «آقا جان حال كه چنین است، بفرمایید مخدّرات شما آن حلی و حلل و زر و زیور و لباس و جامه را از خود دور كنند! برهنه و عریان شما در جلو بیفتید، تا ما هم در عقب شما روانه شویم و اگر معنی زهد این است كه شما میگویید، تمام حیوانات صحرا زاهدند و این زهد لایق جناب شماست، ما نمیخواهیم.»
مردم خندیدند، زن در كمال دلتنگی برخاست و رفت.
پس ای برادر! ملاحظه فرما كه واعظ شهر ما هنوز نفهمیده كه زندگی بیزندگانی میسّر نگردد و زندگانی بدون طریقه تمدّن صورت نپذیرد و تمدن بیزراعت و تجارت و فلاحت و صناعت مقدّر نباشد و بندگان خدا بدون زندگی بندگی نتوانند نمود و بدون زندگانی ابواب معرفت به روی خود نتوانند گشود. (ص ۱۳۴ _ ۱۳۵)
مأخذ: طهرانی، مصطفی. سفرنامه گوهر مقصود. به كوشش زهرا میرخانی. تهران: مركز پژوهشی میراث مكتوب. سال ۱۳۸۱
@atorshiz
سور پادشاهان ایرانی و رسوم خوان پادشاهی
#کتاب_مرجع
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
#هخامنشی
#اشکانی
کسانی همزمان با پادشاه خوراک میخورند. برخی خوراک خود را در بیرون کاخ میخورند. چنانکه هر کسی میتواند ببیند و برخی در درون کاخ با پادشاه، ولی این دسته دوم نیز با پادشاه هم خوان نیستند بلکه در دو اطاق رو در رو می نشینند و از این دو اطاق یکی جای پادشاه است و دیگری جای دیگران. پادشاه می تواند آن دیگران را از لای پرده ای که در میان دو اطاق آویزان است ببیند ولی آنها پادشاه را نمی بینند. البته گاه پیش میاید که در جشنی همه با پادشاه در یک اطاق بزرگتر خوراک می خورند.
هرگاه پادشاه بزم جام گردان برپا کند که بسیار می کند، غالباً تا دوازده تن هم پیاله دارد که باهم باده نوشی میکنند منتها همه از یک شراب نمی نوشند. همچنین جز پادشاه که بر نیمکت زرپایه می نشیند جای دیگران بر زمین است. در پایان بزم همه مست خراب از یکدیگر جدا می شوند پادشاه غالباً ناشتایی و ناهار و شام را تنها صرف میکند و گاه همسر او و برخی از پسران او با او هم خوان می شوند هنگام صرف خوراک کنیزکان پادشاه برای او آواز می خوانند و ساز می نوازند. یکی از زنان تنها پیش خوانی میکند و دیگران گروهی می خوانند. هراکلاید در دنباله گزارش خود می نویسد: «هر کس که این رسم خوراک خوردن را که سور پادشاه مینامند بشنود به نظرش رسمی پر اسراف میاید ولی اگر او بیشتر پژوهش کند خواهد دید که رسمی صرفه جویانه و سخت حساب شده است. این نظر درباره ایرانیان دیگری نیز که از طبقه فرمانروایان هستند درست است. هر روز برای آشپزخانه پادشاه روی هم رفته هزار اسب شتر، گاو، شکار و برخی جانوران اهلی کوچک و نیز پرندگان بسیاری همچون شترمرغ عربی که جانور بزرگی است و غاز و خروس سر میبرند. از این گوشت کلان تنها بخش کوچکی را پیش هر یک از مهمانان پادشاه میگذارند تا هرچه خواستند بخورند و بقیه را با خود ببرند ولی بخش بزرگ این خوراکها را از کبابی بریانی تنوری و دیگی به افسران و سربازان نگهبان کاخ میدهند که میان خود به بهره های برابر پخش کنند.در یونان جامگی سربازان را نقد میپردازند، در ایران با خواروبار. به هر روی، پس از آنکه مهمانان سیر شدند و دست از خوان کشیدند، آنچه از خوراک بر روی میزها می ماند که بیشتر گوشت و نان است، میان خدمتکاران تقسیم می شود. از افتخار صرف ناشتایی با پادشاه تنها نژادگان رده های بالا برخوردارند. این نژادگان خود از پادشاه درخواست چنین لطفی را کرده اند، یکی از اینرو که دیگر در آن روز از وظیفه باریابی آسوده شده باشند و دیگر اینکه با خوراکی که آنها با خود می برند می توانند از کیسه دربار از مهمانان خود پذیرایی کنند.»(ص ۲۲-۲۳)
مأخذ: آثِنایُس(از سده دوم میلادی). ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان. برگردان و یادداشت ها : جلال خالقی مطلق. مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی. تهران ۱۳۸۶
@atorshiz
هردوت سور یونانیان و سور ایرانیان را با هم سنجیده و می نویسد:
#کتاب_مرجع
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
هردوت سور یونانیان و سور ایرانیان را با هم سنجیده و می نویسد. ایرانیان زادروز خود را بزرگتر از هر روز دیگر جشن می گیرند و در این روز خوراکی فراوان و گوناگون برای آنها آماده میگردد آنهایی که توانگراند یک گاو یک خر، یک اسب و یک شتر را سراپا بریان می کنند. تهیدستان به چهارپایی کوچک میسازند در این روز نان مصرف چندانی ندارد، ولی بجای آن خورشت های گوناگون فراوان مصرف میشود منتها نه یکبار و یکجا از این رو ایرانیان دربارهٔ یونانیان می گویند که آنها هنگامیکه دست از خوردن میکشند هنوز گرسنه اند چون پس از خوراک اصلی دیگر چیزی برای خوردن نمی آورند ولی اگر چیزی به دست آورند دیگر از خوردن دستبردار نیستند. ایرانیان در زادروز خود میل شدیدی به نوشیدن شراب دارند، میان آنها استفراغ و پیشاب در حضور دیگران مجاز نیست و از این کارها سخت بر حذراند. ایرانیان در حال سرمستی درباره مسائل مهم با هم رای میزنند و اگر به نتیجه ای برسند، صاحب خانه ای که در آنجا گرد آمده اند روز دیگر که مهمانان از مستی دوباره به هوش آمدند، تصمیم روز پیش را به آنها میگوید اگر آن تصمیم در هوشیاری نیز به پسند آنها بود، آنرا به کار میبندند وگرنه دست از آن می کشند همچنین اگر در هوشیاری تصمیمی بگیرند آن را در مستی نیز دوباره بررسی میکنند.(ص ۲۰-۲۱)
مأخذ: آثِنایُس(از سده دوم میلادی). ایرانیات در کتاب بزم فرزانگان. برگردان و یادداشت ها : جلال خالقی مطلق. مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی. تهران ۱۳۸۶
@atorshiz
اصلاح عیوب جاهلانه! – ۱۳۰۷ ه.ق.
#قاجار
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
اگر کسی طفل خود را به مکتب ندهد مسئول است؛ زیرا که طفل بیسواد از اکثر امتیازات تمدن محروم میماند، هیچ کس به او دختر خود را تزویج نمیکند، و اگر دختر است شوهر نمیکند. در هیچ جا عقد او را نخواننده به صنف محترم لشکری قبول نمیکنند، به خدمات جماعتی بلد از قبیل عضویت ادارهٔ بلدیه یا تحویلداری و اعضائی مجلس حفظ الصحه و مجالس قضاوت و قیمی ایتام انتخاب نمینمایند. این است که در ملل همجوار عموم سکنه از مرد و زن، وضیع و شریف، شهری و دهاتی محض اینکه استخفاف محرومیتهای مرقومه را حاصل نشوند همه صاحب سوادند، روزنامه میخوانند، و در کارهای عمدهٔ متعلق به وطن حق رأی و عقیده دارند. علمای ملت، که پدر روحانی وطن هستند، مدتی است رابطهٔ خود را از موهومات آسمانی به معلومات و محسوسات زمینی، و تربیت لابد منه امروزی ابنای وطن معطوف داشتهاند؛ اصلاح عیوب جاهلانهٔ آنها را به واسطهٔ روزنامهها، که در هر ده پنجاه خانواری به عنوان متنوعه منطبع و منتشر است، نشان میدهند. (ص ۹۲)
مأخذ: طالبوف، عبدالرحیم. کتاب احمد. تهران: انتشارات شبگیر. سال ۱۳۵۶
@atorshiz
رفتار و اخلاق ایرانیان
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
اگر آثار قرنها رنج و وحشت و همزیستی با بیگانگان پاک شود ایرانی با خصوصیات اصیل فطری خود از نو نمایان میگردد. تاریخ ایرانیان را ملتی پاک نژاد، مردمی آزادمنش و سربلند و مؤمن به راستی و پاکی و مبارز در راه ترویج خیر و خوبی نشان می دهد خانواده خود را دوست داشتند و زیبائی و شادی را از موهبات الهی می شمردند، هوشی سرشار و طبعی ملایم داشتند؛ به عقاید و فرهنگ و هنر خود افتخار می ورزیدند ولی به عقاید و فرهنگ و هنر دیگران نیز احترام می گذاردند، قدرتمندی را می پسندیدند ولی قلدری و زورگوئی را در دل نمی پذیرفتند. جوانمردی و مروت و انصاف را از مردانگی می شمردند؛ به قوائی مافوق طبیعت معتقد و مستظهر بودند و به کشور خود عشق می ورزیدند.(۴۳۹)
مأخذ: نصر. سید تقی. ایران در برخورد با استعمار گران. چاپ اول. بهار سال ۱۳۶۳
@atorshiz
مملکتی که از فکر نو گریزانست نیمه جانست!
#پهلوی
#ایرانشناسی
#تاریخ_ایران
ایران و اسلام را از هیچ فکری و عقیدهای نباید ترسی باشد. مملکتی که از فکر نو گریزانست نیمه جانست و دینی که از علم و تحقیق بهراسد باطلست. باید کتب بزرگ معتبر در هر باب و از هرجا و هرکس که باشد همه را خواند و آنچه را که لازمست ترجمه و تفسیر کرد. باید فقیه از عالم بی خبر را علم و معرفت آموخت و فکلی را به راه راست آورد. باید بساط این تعلیم و تربیت ناقص نیمهفرنگی نیمهایرانی را از میان برداشت و ایرانی را چنان پرورد که از تمدن فرنگی مرعوب نباشد و به ظاهر آن فریفته نگردد و باید بدانیم که تا چندین هزار کتاب درسی و هر سال لااقل پنج هزار کتاب به فارسی صحیح چاپ نشود با اولین منزل سفر دراز معرفتجوئی و تسخیر تمدن فرنگی نرسیدهایم. (ص ۱۰۸)
مأخذ: شادمان، فخرالدین. تسخیر تمدن فرنگی. تهران: چاپخانۀ مجلس. سال ۱۳۲۶
@atorshiz