39177
کانال رسمی سایت علمی بیگ بنگ Bigbangpage.com -------------------- ارتباط با ادمین👇🏻 @bigbangpage
یکی از هوشمندانه‌ترین روش‌ها برای سفرهای فضایی، مانور کمک گرانشی است؛ روشی که در آن فضاپیما با عبور حساب‌شده از کنار یک سیاره، از گرانش و حرکت مداری آن برای تغییر سرعت و مسیر خود استفاده می‌کند.
فضاپیما با نزدیک‌شدن به سیاره، شتاب می‌گیرد و هنگام دورشدن، بخشی از انرژی مداری سیاره را دریافت می‌کند. البته سیاره هم به همان اندازه انرژی از دست می‌دهد، اما به‌دلیل جرم عظیمش، این کاهش عملاً ناچیز است. به کمک این روش، فضاپیماها می‌توانند بدون مصرف سوخت عظیم، به سرعت‌های بالاتر برسند یا مسیرشان را به سوی مقصدهای دوردست تغییر دهند.
ویجر ۱ یکی از مشهورترین نمونه‌های استفاده از کمک گرانشی است. این فضاپیما در سال ۱۹۷۹ از کنار مشتری گذشت و با بهره‌گیری از گرانش این غول گازی، مسیر و سرعتش را تغییر داد تا سفرش به سوی زحل ادامه پیدا کند و دومین مانور گرانشی خود را به دور زحل انجام داد تا با سرعتی بیشتر به مرزهای بیرونی سامانه خورشیدی راه یابد.
چنین مانورهایی به ویجر ۱ کمک کردند در زمانی بسیار کوتاه‌تر از یک سفر معمولی، به سیارات بیرونی برسد و سرانجام راهش را به فضای میان‌ستاره‌ای باز کند.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۷ اکتبر ۱۶۰۴ ستاره‌شناس آلمانی یوهانس کپلر رصدهای منظم خود از جرمی بسیار درخشان بنام SN 1604 را در صورت فلکی مارافسای آغاز کرد؛ جرمی که امروز آن را ابرنواختر کپلر می‌نامیم. این انفجار ستاره‌ای آن‌قدر درخشان بود که مدتی با چشم غیرمسلح دیده می‌شد. بقایای آن هنوز هم با تلسکوپ‌های پیشرفته بررسی می‌شوند و اطلاعات ارزشمندی درباره انفجارهای ستاره‌ای در اختیار دانشمندان می‌گذارند.
این ابرنواختر در اوج درخشش خود حتی از سیاره مشتری هم پرنورتر بود و برای مدتی در روشنایی روز نیز قابل مشاهده گزارش شد. جالب اینکه این انفجار حدود ۲۰ هزار سال پیش از رسیدن نورش به زمین رخ داده بود؛ یعنی وقتی مردم آن را در سال ۱۶۰۴ دیدند، در واقع نوری را تماشا می‌کردند که هزاران سال در راه بود.
🆔 @big_bangpage
تصاویری جذاب از خودروی پرنده تسلا
تسلا رودستر نسل جدید، خودروی برقی اسپرتی است که طبق نمایش اخیر، قرار است مرزهای شتاب و مانورپذیری خودروها را جابه‌جا کند. در مراسم رونمایی ۱۵ اکتبر ۲۰۲۶، قابلیت‌هایی مانند حرکت وارونه با فن‌های مکنده، چرخش در هوا با پیشرانه‌های گازی و پرش از روی چند خودرو به نمایش درآمد.
تسلا ادعا می‌کند این خودرو می‌تواند از صفر تا ۹۶ کیلومتر بر ساعت را در حدود ۰/۸۱ ثانیه طی کند. بااین‌حال، این قابلیت‌های پروازی فعلاً به مانورهای کوتاه نمایشی محدودند و تولید انبوه خودرو نیز برای سال ۲۰۲۸ برنامه‌ریزی شده است.
🆔 @big_bangpage
ایلان ماسک به‌تازگی از نسل جدید تسلای رودستر رونمایی کرد و نشان داد که یک ابرخودروی برقی چگونه می‌تواند وارونه حرکت کند و حتی برای مدت کوتاهی به پرواز درآید!
در جریان این رویداد در تگزاس، خودرو از یک رمپ منحنی بالا رفت، سپس با کمک فن‌های مکنده قدرتمند، وارونه به حرکت ادامه داد و در مرحله بعد، با استفاده از پیشرانه‌های هوایی توسعه‌یافته توسط اسپیس‌ایکس، مانورهای کنترل‌شده‌ای را در هوا انجام داد.
تسلا همچنین نشان داد که این خودرو می‌تواند از روی خودروهای دیگر بپرد. این شرکت ادعا کرد که رودستر جدید می‌تواند در حدود یک ثانیه، سرعت خود را از صفر حدود ۹۷ کیلومتر بر ساعت برساند؛ ادعایی که این رونمایی را به چیزی فراتر از معرفی یک ابرخودروی معمولی تبدیل می‌کند.
این فناوری‌ها شگفت‌انگیز به نظر می‌رسند، اما تمام این نمایش‌ها در شرایط کنترل‌شده انجام شده‌اند، نه در جاده‌های عمومی.
تسلا تولید این خودرو را برای سال ۲۰۲۸ هدف‌گذاری کرده است؛ خودرویی که ممکن است برخی از این قابلیت‌های خارق‌العاده را به نسل تازه‌ای از ابرخودروهای برقی بیاورد.
🆔 @big_bangpage
ناسا تأیید کرد: کریستینا کخ، فضانورد مأموریت آرتمیس ۲، دیگر هرگز به فضا سفر نخواهد کرد!
ناسا اعلام کرده است که کریستینا کخ از اول نوامبر به‌عنوان معاون موقت مهندسی ارشد این سازمان فعالیت خواهد کرد. با این تغییر سمت، او وارد وضعیت مدیریتی فضانوردان می‌شود و دیگر واجد شرایط دریافت مأموریت‌های فضایی آینده نخواهد بود.
کریستینا کخ پیش‌تر رکورد ۳۲۸ روز اقامت پیوسته در فضا را به نام خود ثبت کرده بود و در مأموریت آرتمیس ۲ نیز سفری به دور ماه انجام داد.
🆔 @big_bangpage
فضانوردها پس از ماه‌ها زندگی در ایستگاه فضایی بین‌المللی، ممکن است حتی برای چند قدم راه رفتن هم با مشکل مواجه شوند! در محیط بی‌وزنی، بدن دیگر مثل زمین برای حفظ تعادل و مقابله با گرانش تلاش نمی‌کند. به همین دلیل، عضلات ضعیف‌تر می‌شوند و سیستم تعادل بدن، به‌ویژه گوش داخلی و مغز، خود را با شرایط فضا سازگار می‌کند.
اما پس از بازگشت به زمین، همه‌چیز تغییر می‌کند؛ بدن دوباره باید وزن خودش را تحمل کند و مغز یاد بگیرد اطلاعات مربوط به تعادل و حرکت را با شرایط گرانش زمین هماهنگ کند. به همین دلیل، فضانوردها ممکن است هنگام راه رفتن تلوتلو بخورند یا با چشم‌های بسته تعادلشان را از دست دهند که با تمرین و توانبخشی رفته رفته بهتر می‌شوند.
🆔 @big_bangpage
وقتی به نظر می‌رسد دو جسم همدیگر را لمس می‌کنند، اتم‌های آن‌ها در واقع هرگز مستقیماً با هم تماس پیدا نمی‌کنند.
اتم‌ها بیشتر از فضای خالی تشکیل شده‌اند؛ یک هسته‌ی متراکم که توسط ابری از الکترون‌ها احاطه شده است.
وقتی دست شما به یک سطح نزدیک می‌شود، الکترون‌های هر دو ماده از طریق نیروهای الکترومغناطیسی با هم تعامل می‌کنند. چون الکترون‌ها بار منفی یکسان دارند، به‌شدت یکدیگر را دفع می‌کنند.
این دافعه نیرویی ایجاد می‌کند که مانع می‌شود اتم‌ها یک فضای مشترک را اشغال کنند.
چیزی که ما به‌عنوان «لمس» احساس می‌کنیم، در واقع مقاومت ناشی از همین تعاملات الکترومغناطیسی است.
مکانیک کوانتومی این اثر را با «اصل طرد پائولی» تقویت می‌کند؛ اصلی که اجازه نمی‌دهد الکترون‌ها در یک حالت کوانتومی یکسان قرار بگیرند.
این قانون باعث پایداری ماده می‌شود و از فروپاشی اتم‌ها درون یکدیگر جلوگیری می‌کند.
🆔 @big_bangpage
مریخ‌نورد استقامت ناسا با پیمودن بیش از ۴۵ کیلومتر روی سطح سیاره سرخ، رکورد طولانی‌ترین مسافت رانندگی یک وسیله نقلیه روی دنیایی غیر از زمین را شکست! این ربات شش‌چرخ با کمک سیستم ناوبری خودکار AutoNav، بیش از ۹۰ درصد مسیر خود را با هدایت خودکار پیموده است؛ فناوری‌ای که به آن اجازه می‌دهد موانع را شناسایی کند و مسیر مناسب‌تری برای حرکت انتخاب کند.
رکورد استقامت در طی حدود ۶ سال حدود ۴۵/۱۶ کیلومتر است، در حالی که فرصت مسافت ۴۵ کیلومتر را تقریباً در طی ۱۵ سال این کار طی کرده بود.
اما مأموریت استقامت فراتر از رکوردشکنی است؛ این کاوشگر در دهانهٔ جزرو به‌دنبال نشانه‌هایی از حیات باستانی و شواهدی از گذشتهٔ آبی مریخ می‌گردد. شاید سنگ‌هایی که میلیاردها سال از تاریخ این سیاره را در خود حفظ کرده‌اند، روزی به یکی از بزرگ‌ترین پرسش‌های بشر پاسخ دهند: آیا روزی حیات در مریخ وجود داشت؟
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۳ اکتبر ۱۷۷۳ اخترشناس فرانسوی شارل مسیه کهکشان گرداب یا M51 را کشف کرد.
این کهکشان مارپیچی در فاصله حدود ۳۱ میلیون سال نوری از زمین، در صورت فلکی تازی‌ها قرار دارد. بازوهای مارپیچی آن نواحی فعال تشکیل ستاره‌اند و برهم‌کنش گرانشی با کهکشان کوچک‌تر همدمش احتمالاً به برجسته‌شدن این ساختار کمک کرده است.
🆔 @big_bangpage
این عکس یکی از احساسی‌ترین یادگارهای تاریخ سفرهای فضایی است؛ عکسی خانوادگی که چارلز دوک فضانورد آپولو ۱۶، در آوریل ۱۹۷۲ روی سطح ماه به جا گذاشت.
او با این کار، همسر و دو فرزندش را به شکلی نمادین با خود به ماه برد؛ خانواده‌ای از زمین که عکسشان روی دنیایی دیگر باقی ماند.
شاید جذاب‌ترین بخش این داستان همین باشد: انسان برای کاوش جهانی بیگانه، تجهیزات علمی و ابزارهای پیچیده با خود می‌برد؛ اما یکی از چیزهایی که یک فضانورد تصمیم گرفت آنجا به جا بگذارد، عکس کسانی بود که دوستشان داشت.
🆔 @big_bangpage
بمب تزار قدرتمندترین بمب هسته‌ای تاریخ است که در ۳۰ اکتبر ۱۹۶۱ توسط شوروی در مجمع‌الجزایر نوایا زملیا آزمایش شد. بمب تزار یک بمب هیدروژنی (ترمونوکلئار) بود که با استفاده از همجوشی هسته‌ای کار می‌کرد. این نوع بمب‌ها، برخلاف بمب‌های شکافت هسته‌ای (مانند بمب‌های هیروشیما و ناکازاکی)، از واکنش‌های همجوشی ایزوتوپ‌های هیدروژن برای تولید انرژی فوق‌العاده زیاد استفاده می‌کنند.
این بمب با قدرت ۵۰ مگاتُن، معادل ۳۳۰۰ برابر بمب هیروشیما، چنان ویرانگر بود که حتی طراحانش را شگفت‌زده کرد و ابر قارچی آن تا ۶۴ کیلومتری جو زمین بالا رفت. موج ضربه‌ای این انفجار سه بار کل زمین را دور زد و دمای مرکز آن چندین برابر دمای سطح خورشید بود.
بمب تزار به قدری قدرتمند بود که حتی برای جنگ هم غیرعملی به نظر می‌رسید و بیشتر به‌عنوان نمایش قدرت شوروی در جنگ سرد ساخته شد. نسخه اولیه این بمب ۱۰۰ مگاتُن قدرت داشت اما برای کاهش اثرات رادیواکتیو، شدت آن کاهش یافت.
🆔 @big_bangpage
سوفی آدنو؛ فضانورد فرانسوی آژانس فضایی اروپا، پس از ۸ ماه اقامت در ایستگاه فضایی به زمین بازگشت. وی تجربه‌ای فراموش‌نشدنی را در مدار زمین پشت سر گذاشت و در مأموریت‌های علمی و آزمایش‌های مختلف مشارکت داشت؛ مأموریتی که با بازگشت به زمین به پایان نرسید، زیرا بدن فضانوردان برای سازگاری دوباره با گرانش و تکمیل آزمایش‌های علمی، به هفته‌ها بررسی و توانبخشی نیاز دارد.
اما شاید ماندگارترین بخش این سفر، چیزی باشد که سوفی پس از بازگشت درباره آن گفت: «زمین فقط سیاره‌ای عظیم نیست؛ واقعاً گران‌بهاست. از فضا هیچ مرزی دیده نمی‌شود؛ فقط سیاره‌ای ارزشمند که همه ما آن را به‌عنوان خانه‌مان شریک هستیم.»
او درحالی‌که از شدت احساسات اشک می‌ریخت، از شجاعت، کنجکاوی و قدردانی گفت؛ تجربه‌ای که به او یادآوری کرد زمین خانه مشترک همه انسان‌هاست و سفرهای فضایی می‌توانند ما را، فراتر از تمام مرزها، به یکدیگر نزدیک‌تر کنند.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۱ اکتبر ۱۹۵۸ تنها ۱۰ روز پس از آغاز رسمی فعالیت ناسا، این سازمان فضاپیمای پایونیر ۱ را به فضا پرتاب کرد.
هدف مأموریت رسیدن به مدار ماه بود، اما فضاپیما به ماه نرسید و پس از حدود ۴۳ ساعت دوباره وارد جو زمین شد. بااین‌حال، داده‌های آن به مطالعه‌ی محیط مغناطیسی زمین و کمربندهای تابشی وان آلن کمک کرد.
🆔 @big_bangpage
«مارگارت همیلتون» یکی از پیشگامان مهندسی نرم‌افزار و از چهره‌های تأثیرگذار برنامه فضایی آپولو ناسا، در ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶، در ۹۰ سالگی درگذشت.
او با هدایت تیمی از مهندسان در مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT)، نقشی کلیدی در توسعه نرم‌افزار کامپیوتر‌های هدایت فضاپیماهای آپولو ایفا کرد؛ نرم‌افزاری که برای رساندن فضانوردان به ماه و بازگرداندن ایمن آن‌ها به زمین اهمیت حیاتی داشت.
یکی از مشهورترین تصاویر تاریخ علم، عکسی از همیلتون در کنار انبوهی از صفحات چاپ‌شده کدهای نرم‌افزاری آپولو است که در سال ۱۹۶۹ ثبت شد. این تصویر نمادی از تلاش مهندسانی شد که در پشت صحنه، با نوشتن و آزمایش کدها، به تحقق رؤیای سفر انسان به ماه کمک کردند.
یادش گرامی
🆔 @big_bangpage
از همین جایی که روی زمین ایستاده‌ایم، به‌راحتی می‌توان فراموش کرد که سیاره‌مان پیوسته در حال چرخش است. تایم‌لپس‌های معمولی از راه شیری، اغلب آسمان را به‌گونه‌ای نشان می‌دهند که انگار ستاره‌ها به دور ما می‌چرخند؛ درحالی‌که این چرخش ظاهری، عمدتاً حاصل چرخش زمین است.
برای آشکار کردن این حرکت، عکاس از یک سه‌پایه ردیابی استوایی (Equatorial Tracking) استفاده کرد؛ ابزاری که با دنبال کردن ستاره‌ها، آن‌ها را در قاب دوربین ثابت نگه می‌دارد. در نتیجه، به‌جای حرکت ظاهری ستاره‌ها، چرخش خود زمین آشکار می‌شود؛ گویی دوربین به ستاره‌ها قفل شده و زمین زیر پای ما در حال چرخیدن است.
🆔 @big_bangpage
در سال ۲۰۱۸، وقتی ایلان ماسک از نصب پیشرانه‌های موشکی روی تسلای رودستر و قابلیت‌های عجیب آن صحبت کرد، جو روگان با تعجب و خنده به حرف‌های او واکنش نشان داد. حالا در سال ۲۰۲۶، با نمایش قابلیت‌های جدید رودستر، ایلان ماسک از ماشین پرنده‌‌ی خود رونمایی کرد.
ایلان ماسک زمانی گفته بود: «من در تبدیل چیزهای غیرممکن به چیزهایی که فقط با تأخیر انجام می‌شوند، تخصص دارم! این مهارت منه.» حالا، نزدیک به یک دهه پس از رونمایی اولیه تسلا رودستر در سال ۲۰۱۷، این جمله بیش از هر زمان دیگری معنا پیدا کرده است.
این ابرخودروی برقی که مدت‌هاست همه منتظرش هستند، بار دیگر با نمایشی شبیه فیلم‌های علمی‌تخیلی بازگشته است؛ از پیشرانه‌های الهام‌گرفته از فناوری اسپیس‌ایکس و چرخش در هوا گرفته تا پرواز کوتاه و حتی قابلیت حرکت وارونه!
این همان نوع فناوری‌ای است که بیشتر خودروسازان حتی جرئت امتحان کردنش را هم ندارند. اما مثل همیشه، یک نکته مهم وجود دارد: انتظار نمی‌رود تولید این خودرو تا سال ۲۰۲۸ آغاز شود.
🆔 @big_bangpage
در ارتفاع‌هایی مثل کمپ ۵ اورست (حدود ۸۲۰۰ متر) زباله ریختن فقط یک بی‌نظمی ساده نیست، بلکه یک فاجعه‌ی جدی زیست‌محیطی و انسانی محسوب می‌شود. در این ارتفاع به‌دلیل سرمای شدید و کمبود اکسیژن، هیچ‌گونه تجزیه طبیعی تقریباً اتفاق نمی‌افتد؛ یعنی بطری پلاستیکی، قوطی، کپسول اکسیژن خالی یا حتی زباله‌های انسانی می‌توانند ده‌ها سال یا بیشتر همان‌جا باقی بمانند.
از طرفی جمع‌آوری زباله در چنین شرایطی بسیار خطرناک است و جان شرپاها و کوهنوردان را به خطر می‌اندازد. انباشته شدن زباله در کنار کمپ‌ها نه‌تنها چهره‌ی یکی از مرتفع‌ترین نقاط زمین را زشت می‌کند، بلکه با ذوب یخ‌ها می‌تواند وارد منابع آب پایین‌دست شود و زندگی انسان‌ها و طبیعت را تهدید کند. به همین دلیل امروزه قوانین سخت‌گیرانه‌تری برای بازگرداندن زباله از ارتفاعات بالا وضع شده، اما همچنان مسئولیت اصلی بر عهده‌ی کوهنوردان است که در چنین ارتفاعی، هیچ ردی از خود باقی نگذارند.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۶ اکتبر ۱۹۸۲، اخترشناسان دنباله‌دار مشهور هالی را با تلسکوپ ۵ متری رصد کردند؛ زمانی که هنوز حدود ۱۱ واحد نجومی، یعنی نزدیک ۱/۶ میلیارد کیلومتر، با خورشید فاصله داشت.
این رصد پیش از بازگشت دنباله‌دار به نزدیکی خورشید در سال ۱۹۸۶ انجام شد. هالی تقریباً هر ۷۶ سال یک‌بار به بخش درونی منظومه شمسی بازمی‌گردد.
دنباله‌دار مشهور هالی در سال ۲۰۶۱ دوباره به نزدیکی خورشید بازمی‌گردد و احتمالاً از زمین نیز با چشم غیرمسلح قابل مشاهده خواهد بود.
🆔 @big_bangpage
در یک پیشرفت چشمگیر پزشکی، یک بیمار مبتلا به پارکینسون، طی یک نمایش زنده از تکنیک «تحریک عمقی مغز» شاهد یک تحول چشمگیر شد.
این لحظه‌ی احساسی که در ویدیو ثبت شده، نشان می‌دهد چگونه لرزش‌های شدید و ناتوان‌کننده‌ی او تنها چند ثانیه پس از فعال شدن دستگاه، به طور کامل ناپدید شدند.
تحریک عمقی مغز شامل کاشت الکترودهایی در نواحی خاصی از مغز برای تنظیم سیگنال‌های غیرطبیعی است. با روشن شدن دستگاه، اثر آن بلافاصله قابل مشاهده بود — دستان او که پیش از این به طور غیرقابل کنترلی می‌لرزیدند، کاملاً آرام شدند.
واکنش مبهوت و اشک‌آلود این فرد، میلیون‌ها نفر را در فضای مجازی تحت تأثیر قرار داد و نه تنها قدرت علم مدرن، بلکه تاثیر عمیق بازگرداندن استقلال و کنترل به زندگی مبتلایان به پارکینسون را به تصویر کشید.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۵ اکتبر ۱۹۹۷ کاوشگر کاسینی–هویگنس از زمین پرتاب شد تا سامانه زحل، حلقه‌های آن و قمرهایش را بررسی کند. کاسینی در سال ۲۰۰۴ به زحل رسید و مأموریتش در سال ۲۰۱۷ با شیرجه‌ای برنامه‌ریزی‌شده به درون جو این سیاره پایان یافت. این مأموریت از مهم‌ترین پروژه‌های اکتشاف سیارات بیرونی بود.
یکی از شگفت‌انگیزترین دستاوردهای این مأموریت، کشف فوران فواره‌های عظیم آب و یخ از سطح قمر انسلادوس بود؛ نشانه‌ای از وجود اقیانوسی پنهان در زیر پوسته یخی آن که می‌تواند شرایط مناسبی برای حیات داشته باشد. کاسینی همچنین دریاچه‌ها و دریاهای متشکل از متان و اتان مایع را روی قمر تیتان بررسی کرد و کاوشگر هویگنس را در سال ۲۰۰۵ روی سطح این قمر فرود آورد؛ دوردست‌ترین فرود موفق یک کاوشگر در آن زمان.
🆔 @big_bangpage
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۴ اکتبر ۱۹۴۷، خلبان آزمایشی آمریکایی چاک ییگر با هواپیمای موشکی بل X-1 برای نخستین‌بار در پروازی سرنشین‌دار به سرعتی فراتر از سرعت صوت رسید. او در ارتفاع حدود ۱۳ کیلومتری، به سرعت تقریبی ماخ ۱/۰۶ دست یافت؛ یعنی حدود ۱/۰۶ برابر سرعت صوت در آن شرایط.
پیش از این، برخی مهندسان نگران بودند که نزدیک‌شدن به سرعت صوت باعث لرزش‌های شدید و از دست رفتن کنترل هواپیما شود. پرواز موفق ییگر راه را برای پژوهش‌های پیشرفته آیرودینامیک، ساخت هواپیماهای مافوق صوت و توسعه فناوری‌های هوانوردی هموار کرد.
🆔 @big_bangpage
💠 دانشمندان دقیق‌ترین ساعت جهان را ساختند
ساعت‌های لوتتیمی به رکورد جدیدی در دقت و دقتِ مقایسه دست یافته‌اند و به گزینه‌هایی امیدوارکننده برای استانداردهای آینده زمان‌سنجی و اندازه‌گیری گرانش تبدیل شده‌اند.
یک ساعت اتمی که از عنصر لوتتیم در مرکز فناوری‌های کوانتومی دانشگاه ملی سنگاپور ساخته شده است، معیار جدیدی برای دقت زمان‌سنجی تعیین کرده است.
نتایج یک پژوهش جدید نشان می‌دهد که این ساعت توانسته فرکانس گذار اتمی خود را تا ۱۹ رقم اعشار اندازه‌گیری کند و عدم‌قطعیتی برابر با ۱ × ۱۰⁻¹⁹ به دست آورد؛ رقمی که در زمان انتشار مقاله، کمترین عدم‌قطعیت گزارش‌شده برای هر ساعت اتمی نوری محسوب می‌شود.
جزئیات بیشتر مقاله:
bigbangpage.com/?p=110048
🆔 @big_bangpage
یک عکاس فرانسوی موفق شد پدیده‌ای فوق‌العاده نادر به نام «آذرخش سرخ» را ثبت کند؛ درخششی شگفت‌انگیز که آسمان شب فرانسه را روشن کرد.
این پدیده‌های مرموز و عروس دریایی‌شکل، در ارتفاع ۵۰ تا ۹۰ کیلومتری بالای طوفان‌های تندری قدرتمند رخ می‌دهند؛ یعنی بسیار بالاتر از ارتفاعی که آذرخش‌‌های معمولی شکل می‌گیرند.
این آذرخش‌ها تنها چند میلی‌ثانیه دوام دارند و به همین دلیل، ثبت آن‌ها با دوربین بسیار دشوار است. این پدیده‌ها در پی تخلیه‌های الکتریکی قدرتمند صاعقه در پایین جو ایجاد می‌شوند و می‌توانند در لایه‌های بالایی جو، ده‌ها کیلومتر گسترده شوند.
اگرچه خلبانان برای دهه‌ها از مشاهده چنین نورهایی خبر می‌دادند، دانشمندان نخستین شواهد تصویری از این پدیده را تازه در سال ۱۹۸۹ ثبت کردند.
🆔 @big_bangpage
در ایستگاه فضايى بايد سخت ورزش كنيد، چون بدون ورزش، هر ماه ٣ درصد از توده استخوانيتون و ۱۰ تا ۱۵ درصد از توده عضلانى‌تون رو از دست ميديد 😳
🆔 @big_bangpage
💠 چرا ال‌نینو ناگهان شدیدتر شده؟
بررسی مرجان‌های به‌دست‌آمده از جزایر گالاپاگوس نشان می‌دهد که ال‌نینو در مقایسه با دوران پیشاصنعتی، به‌طور قابل‌توجهی قدرتمندتر شده است؛ تغییری که می‌تواند پیامدهای نگران‌کننده‌ای برای آینده اقلیم زمین داشته باشد.
دانشمندان هشدار می‌دهند که تغییرات اقلیمی باعث شده ال‌نینو شدیدتر و خطرناک‌تر از گذشته شود. در یک مطالعه جدید، پژوهشگران دریافتند که رویدادهای ال‌نینو طی چهار دهه گذشته، تقریباً ۴۰ درصد شدیدتر از سطحی شده‌اند که در دوران پیشاصنعتی مشاهده می‌شد.
این یافته‌ها در حالی منتشر شده‌اند که زمین درگیر یک «ال‌نینوی ابرشدید» تاریخی است. هم‌زمان با اینکه میانگین روزانه دمای سطح اقیانوس‌ها به رکوردهای بی‌سابقه‌ای می‌رسد، پیش‌بینی‌کنندگان تقریباً مطمئن شده‌اند که ال‌نینوی سال‌های ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۷ می‌تواند به یکی از شدیدترین، یا حتی شدیدترین ال‌نینوی ثبت‌شده تبدیل شود…
جزئیات بیشتر در سایت:
bigbangpage.com/?p=109987
📖 برگی از تاریخ علم: در ۱۲ اکتبر ۱۹۹۴ مأموریت فضاپیمای ماژلان در سیاره ناهید به اتمام رسید. ناسا در پایان مأموریت، فضاپیمای ماژلان را به‌سوی جو ناهید هدایت کرد و در نهایت این کاوشگر با برخورد به سیاره به ماموریت خود پایان داد.
این فضاپیما با استفاده از رادار توانسته بود حدود ۹۸ درصد سطح ناهید را نقشه‌برداری کند؛ دستاوردی مهم، چون ابرهای ضخیم این سیاره سطح آن را از دید تلسکوپ‌های نوری پنهان می‌کنند. داده‌های ماژلان شواهد گسترده‌ای از فعالیت‌های آتشفشانی و ساختار سطحی سیاره‌ی ناهید را آشکار ساخت.
🆔 @big_bangpage
سیاره TOI-1452 b به دور یک ستاره کوتولهٔ سرخ کوچک، در فاصله حدود ۱۰۰ سال نوری از زمین، می‌گردد. این سیاره حدود ۱/۶ برابر بزرگ‌تر از زمین و چندین برابر پرجرم‌تر است، اما چگالی آن به‌طرز شگفت‌آوری پایین است.
این ترکیب نشان می‌دهد این سیاره احتمالاً مانند زمین عمدتاً از سنگ ساخته نشده، بلکه مقدار عظیمی آب در ساختار آن وجود دارد؛ به‌طوری‌که آب ممکن است بخش بزرگی از کل جرم سیاره را تشکیل دهد.
دانشمندان معتقدند این جهان می‌تواند با اقیانوسی سراسری پوشیده شده باشد؛ اقیانوسی که صدها یا حتی هزاران کیلومتر عمق دارد و هیچ خشکی‌ای در سطح آن دیده نمی‌شود.
در اعماق این اقیانوس، لایه‌هایی از یخ پرفشار وجود داشته باشد؛ یخی که نه به دلیل سرما، بلکه بر اثر وزن فوق‌العاده زیاد آب‌های بالایی شکل گرفته است؛ پدیده‌ای کاملاً متفاوت از هر چیزی که روی زمین می‌شناسیم.
🆔 @big_bangpage
در دل کوهی دورافتاده در مجمع‌الجزایر سوالبارد نروژ، گنجینه‌ای پنهان شده که یکی از مهم‌ترین پشتوانه‌های امنیت غذایی بشر به شمار می‌رود: خزانه جهانی بذر سوالبارد.
این خزانه که در سال ۲۰۰۸ افتتاح شد، نسخه‌های پشتیبان بذرهای محصولات کشاورزی را از بانک‌های ژن سراسر جهان نگهداری می‌کند تا در برابر بلایای طبیعی، تغییرات اقلیمی، جنگ‌ها و دیگر تهدیدها محافظت شوند.
این مجموعه در اعماق کوه ساخته شده و با حفظ دمایی بسیار پایین، شرایط لازم را برای نگهداری بذرها در نسل‌های آینده فراهم می‌کند.
امروزه بیش از ۱/۳ میلیون نمونه بذر از هزاران گونه و رقم مختلف محصولات کشاورزی از سراسر جهان در این خزانه نگهداری می‌شود؛ گنجینه‌ای ارزشمند که در صورت وقوع فاجعه‌ای جهانی، می‌تواند به احیای کشاورزی و تأمین غذای نسل‌های آینده کمک کند.
🆔 @big_bangpage
یک پدر ژاپنی برای توضیح پارادوکس زنون به دخترش، اپلیکیشنی ساخت که نشان می‌دهد چرا انگشت‌های ما، طبق این پارادوکس، ظاهراً هیچ‌وقت به هم نمی‌رسند!
این اپلیکیشن با نمایش دو انگشت که به یکدیگر نزدیک می‌شوند، فاصله میان آن‌ها را بارها به دو قسمت تقسیم می‌کند؛ ایده‌ای که بیش از ۲۴۰۰ سال است ذهن انسان را به چالش کشیده است.
پارادوکس زنون می‌گوید برای رسیدن به مقصد، ابتدا باید نصف مسیر را طی کنید، سپس نصف فاصله باقی‌مانده را و بعد نصفِ نصفِ آن را؛ این روند تا بی‌نهایت ادامه پیدا می‌کند. در نگاه اول، به نظر می‌رسد که دو انگشت همیشه به هم نزدیک‌تر می‌شوند، اما هرگز واقعاً با یکدیگر تماس پیدا نمی‌کنند!
اما بخش شگفت‌انگیز ماجرا اینجاست که ریاضیات پاسخ متفاوتی به ما می‌دهد. حتی اگر تعداد فاصله‌هایی که باید طی شوند بی‌نهایت باشد، مجموع آن‌ها می‌تواند مقداری محدود و مشخص داشته باشد. این موضوع به یکی از مفاهیم مهم ریاضیات، یعنی «حد» (Limit)، مربوط می‌شود.
باورنکردنی است که ایده‌ای از یونان باستان، پس از گذشت بیش از دو هزار سال، هنوز هم می‌تواند درک ما از حرکت و بی‌نهایت را به چالش بکشد!
🆔 @big_bangpage
ماه به دلیل قفل گرانشی، همیشه یک سمت خود را به زمین نشان می‌دهد؛ اما نیمه پنهان آن از مدار ماه قابل مشاهده است. این تصویر موزاییکی از کنار هم قرار دادن بیش از ۱۵ هزار تصویر ثبت‌شده مدارگرد شناسایی ماه ناسا، بین نوامبر ۲۰۰۹ تا فوریه ۲۰۱۱ ساخته شده است.
نکته شگفت‌انگیز این است که سطح ناهموار و به‌شدت دهانه‌دار نیمه پنهان ماه، تفاوت زیادی با نیمه رو به زمین دارد؛ نیمه‌ای که دشت‌های وسیع، صاف و تاریک آن به نام «دریاوارهای ماه» شناخته می‌شوند. دانشمندان احتمال می‌دهند پوسته ضخیم‌تر این بخش، مانع رسیدن مواد مذاب به سطح شده و از شکل‌گیری دشت‌های تاریک و هموار جلوگیری کرده باشد.
🆔 @big_bangpage