maneshparsi | Unsorted

Telegram-канал maneshparsi - فرهنگ و منش پارسی

-

☘راه نجات از شب گیسوی دوست نیست ای دل ! به آخرین شب دنیا خوش آمدی...☘ #فاضل_نظری

Subscribe to a channel

فرهنگ و منش پارسی

🔹ضرب سکه ۲۰ لیری در ترکیه با تصویر خیام نیشابوری

🔹خیام، فیلسوف، ریاضی‌دان، ستاره‌شناس و شاعر رباعی‌سرای ایرانی و پارسی‌گوی است که آرامگاه وی به دست هوشنگ سیحون، معمار نامدار ایرانی طراحی و ساخته شد.

     ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌•🍃☘ @didYouKonw

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

درود های از دل بر آمده بر هم میهنان نازنینم .

این جشن و شادمانی که از هزاران سال پیش یا شاید از آنسوی تاریخ، مژده روشنایی و مهر می آورد، زایش ایزد مهر ( میترا) را به فال نیک می گیریم و انرا خجسته می داریم و برای ایران گرامی و مردمان خردمند و دلاور و شکیبایش و برای همه مردم جهان سالی روشن و شاد، همراه با ارامش و بالندگی و توانمندی آرزو داریم.

#هما_ارژنگی

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

#آذربایجان_را_بهتر_بشناسیم
وجه تسمیه آذربایجان از دید جغرافی‌دان یونانی

▫️استرابو، جغرافی‌دان و تاریخ‌نگار یونانی در کتاب  "جغرافیا" درباره آذربایجان (ماد آتروپاتن)، مرزها، مردم، حکمرانان آن و دریای ارومیه و... می‌نویسد: «در واقع آذربایجان که شامل سرزمین‌های زیرین رود ارس می‌شده است، پیش از فرمانروایی خاندان آتروپات، بخشی از ماد به‌ شمار می‌آمده است که "ماد کوچک یا ماد خُرد" نامیده می‌شد.

▫️نام آذربایجان که یک نام ایرانی است، نخست "آتورپاتگان" که شامل دو واژه‌ی آتور= آذر (آتش) + پاتگان = نگاهبان بوده است و سپس به آذربایگان و پس از چیره شدن اعراب بر ایران به آذربایجان دگرگون گشته است.»
منبع: متن کامل شرح درباره دولت ماد و آتروپاتن در کتاب؛ استرابو، جغرفیا، 11.13 بند یک تا چهار

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

روستای مزرعه کلانتر

روستایی نزدیک یزد که مردمانش مانند زمان ساسانیان آیین کهن ایرانی را تا به امروز پاس داشته اند.

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

♦️خروش آب در سازه‌های آبی شوشتر

🔹بارندگی‌های اخیر، جانی دوباره به رگ‌های سازه‌های آبی تاریخی شوشتر بخشید.

     ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌•🍃☘ @didYouKonw

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

دی» در اوستا، دَئوش DATHUSHیا دَذوَ Dadhva و در فارسی «دی» شده است. «دی» به چم پروردگار و دادار است. که از ویژگی‌های اهورامزدا است. از این روی «دی» یکی از ماه‌های مینوی  و پرارج در نزد ایرانیان است. در گاهشمار زرتشتی روز نخست از هر ماه اورمزد نام دارد. روزهای هشتم، پانزدهم و بیست و سوم نیز «دی» دارند و از آن روی که این سه روز با هم اشتباه نشوند نام روز پسین‌شان به آنان افزوده شده است: روز هشتم: دی به آذر، روز پانزدهم: دی به مهر، روز بیست و سوم: دی به دین نامیده اند.
بنابر این در دی ماه روز اورمزد و روز های سه دی(دی به آذر ، دی به مهر و دی به دین) روزهای جشن دیگان ( برابری نام روز با ماه ) هستند.

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

#جشن_دیگان_برهمگان_فرحنده_باد

سومین جشن دیگان از جشن های چهار گانه ی دیگان ، بر همه ی ایرانیان ،
نیک سرشت شاد و خجسته باد.🔥
💎
🆔
@maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

«ما پیروانِ راهِ هزاران ستاره ایم
بی نام و بی نشانه ولی بی شماره ایم
آیینه دارِ آنهمه گردانِ رفته ایم
گردآفرید و رستمِ این گاهواره ایم
یعقوب اگر نماند نمویم به ماتمش
پاینده باد کشورِ ایران و پرچمش»



🏵یعقوب فرزند شمشیر سروده ای از #هما_ارژنگی با آوای ایشان


📻رادیو شاهنامه آوای رسای دوستداران شاهنامه و زبان فارسی

🎼تهیه شده در استودیو باشگاه شاهنامه پژوهان


#رادیو_شاهنامه

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

🔹مورخان تحولات زبان‌ها، در نشست دسامبر اعلام داشتند: "منظور #يعقوب_ليث_صفاری قهرمان ملی ايرانيان از رسمی ساختن دوباره زبان پارسی که در سال ۶۸۶ میلادی آن را در کرمان اعلام داشت و در سال ۸۷۵ ميلادی با جزئیات بیشتر آن را بار دیگر مورد تاکید قرارداد، بکارگیری همان لهجه‌ای بوده است كه در دربار ساسانيان به آن تكلّم می‌شد و مكاتبات رسمی به آن صورت می‌گرفت. از همان زمان اين پارسی را پارسی دری  - پارسی دربار خوانده‌اند." (1968 م)

📖"یعقوب لیث" در سال ۸۶۸ میلادی پس از آزاد کردن کرمان، پارسی را زبان رسمی همه ايرانيان اعلام کرده بود و گفته بود که از آن پس به زبانی که او نمی‌فهمد مکالمه و مکاتبه نکنند. زبان مكاتبات و مذاكرات رسمی از سال ۶۵۲ ميلادی عربی بود، زيرا اعراب حاكمان شهرها بودند و زبان ديگری نمی‌دانستند و به ايرانيانی كه عربی نمی‌دانستند و سعی در يادگرفتن آن نمی‌كردند عجم به معنای گُنگ و لال، خطاب می‌كردند كه هنوز هم اين اصطلاح از ميان نرفته است. يعقوب ليث اخطار كرده بود که از آن پس اگر كسی در قلمرو او جز به پارسی سخن بگويد و بنويسد؛ سخت مجازات خواهد شد. امویان و عباسیان در طول دو قرن استیلاء بر ایران‌زمین، به ایرانیان ظلم فراوان کرده‌اند، ولی چون کسی جرأت نوشتن آن را نداشت، ناگفته باقی مانده است و به قول استاد #عبدالحسین_زرین_کوب، دوقرن سکوت!.

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

#یعقوب_لیث_صفاری

زنده کننده زبان پارسی
اینجا آرامگاه ( رادمان پور ماهک ) یعقوب لیث صفاری بزرگمردی از دیار آریایی 



💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

شادباد/ یاد یعقوب لیث؛ پدر زبان پارسی

هشتم دی ماه ،  روز بزرگداشت رادمان پور ماهک ( یعقوب_لیث ) نخستین شهریار ایرانی بیاد باد

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی


تاریخِ ایران‌زمین به روایت فرش طلایی تبریز


💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

ایرانی بودن ، بار سنگینی را بر دوش ما میگذارد .


ما با آنچه میسازیم ایرانی هستیم، نه با آنچه از دست می دهیم"

به یاد بهرام بیضایی،
او که همواره به ما یادآوری می‌کرد
ایرانی بودن مسئولیت بزرگی است

روانش به گرودمان روشن شاد باد

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

⚫️ خبر آمد که بهرام‌‌نامه در سالروز آغازش به فرجام رسید..

استاد بهرام بیضایی؛
نمایشنامه‌نویس و کارگردانِ بزرگ سینما و نمایشِ ایران

۱۳۱۷ - ١۴۰۴



رُوانشان به مینو شاد باد

‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌•🍃☘ @didYouKonw

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

مُقَرنَس یا آهو پای یکی از عناصر تزئینی معماری ایرانی است. مقرنس نوعی تزئین حجمی و تاقچه‌بندی آذینی است که در زیر گنبدها یا نیم‌گنبدهای روی ایوان‌ها و درگاه‌های ورودی استفاده می‌شود.
در ساخت مقرنس از آجر یا گچ و یا کاشی استفاده می‌شود که در هر رده از تاقچه‌ها از رده زیرین خود پیش می‌نشیند تا درگاه به هم آید.
در طاقچه‌ها برجستگی‌ها و تورفتگی‌هایی همراه با نگاره‌های گوناگون درآورده می‌شود.


‌💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

‍ ☘☘ برگی از تقویم تاریخ ☘☘

۱۱ دی سالروز درگذشت مرتضی ثاقب‌فر

(زاده ۹ امرداد ۱۳۲۱ تهران -- درگذشته ۱۱ دی ۱۳۹۱ تهران) جامعه‌شناس، نویسنده، مترجم، شاهنامه‌شناس و پژوهشگر تاریخ و فرهنگ ایران

در کلاس‌های آمادگی دانشکده ادبیات، با کادرهای بزرگسال حزب ایران آشنایی یافت و چندبار در نشست‌هایی که در خانه دکتر سنجابی تشکیل می‌شد، شرکت کرد و به جبهه ملی پیوست.
در ۱۶ آذر ۱۳۴۳ با رهبری تعطیل کردن دانشکده ادبیات دانشگاه تهران، به زندان فرستاده شد.
چند هفته پس از ورود به‌زندان، یادگیری زبان انگلیسی را نزد «مجید امین‌موید» که محکوم به‌حبس ابد بود، آغاز کرد.
وی پس از زندان دوباره به دانشگاه رفت و تحصیلاتش را در رشته جامعه‌شناسی به‌پایان رساند.
او دارای مدرک کارشناسی ارشد از دانشگاه سوربن فرانسه و یکی از مترجمان پرکار در حوزه ایرانشناسی بود. بیشتر ترجمه‌های او در زمینه تاریخ هخامنشی است و شماری از منابع و مراجع اصلی در زمینه هخامشی‌پژوهی را به‌فارسی ترجمه کرده است، ضمن اینکه با سبک خاص خود و با شیوه دقیق به‌ترجمه این آثار پرداخته است. وی با توجه به‌مؤلف بودن، خودش در زمینه ایرانشناسی، هرجا که نوشتار اصلی را دچار خطا یا عدم بی‌طرفی می‌دید، در پاورقی یا مقدمه، ایرادها را به خواننده یادآوری می‌کرد.

فعالیت‌های علمی:
او از سال ۱۳۵۶ باترجمه کتاب جامعه‌شناسی و فلسفه امیل دورکیم، وارد حوزه رسمی ترجمه شد و در سال بعد برای ادامه تحصیل به دانشگاه سوربون "رنه دکارت در پاریس" رفت. اما پس از جنگ عراق و ایران در سال ۱۳۵۹ به کارشناسی ارشد بسنده کرده و دکتری را رها کرد و به‌کشور بازگشت. در این زمان کتاب آگاهی آریایی را به‌عنوان نخستین اثر تألیفی خود در حوزه فرهنگ ایران نوشت. در این کتاب، آگاهی آریایی به گونه شاهینی تصور می‌شود که پس از هزارسال ترک سرزمین اصلی خود و رفتن به اروپا دوباره باز می‌گردد و بر ستیغ دماوند می‌نشیند و با دیدن وضع اندوه‌بار ایران، نخست می‌گرید و سپس به یادآوری افتخارات گذشته‌اش می‌پردازد، ولی سرانجام به خود نهیب می‌زند و نبرد با کرکس‌های مادی، تازی و هگلی را آغاز می‌کند. این نبردها، گفتگوهایی جدلی هستند، میان شاهین آگاهی و کرکس‌های دژآگاهی. او در سال ۱۳۶۴ دومین اثرش یعنی «شاهنامه و فلسفه تاریخ ایران» را نوشت. در سال‌های بعدی به همکاری با احمد بیرشک در دانشنامه بزرگ فارسی پرداخت. در دهه ۱۳۷۰ کار در مجله دانشمند و همچنین نگاه‌نو را آغاز کرد و سپس بیشتر به ترجمه در زمینه تاریخ ایران باستان به‌ویژه دوران هخامنشی پرداخت.
او به عنوان عضو کمیته علمی همایش بین‌المللی هزاره شاهنامه برگزیده شده بود.

کتاب‌های تألیفی:
از وی بیش از ۱۰۰ جلد کتاب، تألیف و ترجمه، در حوزه جامعه‌شناسی و تاریخ و فرهنگ ایران منتشر شده‌است. «شاهنامه و فردوسی و فلسفه تاریخ ایران» «بن‌بست‌های جامعه‌شناسی» و از دیگر نوشته‌ها و ترجمه‌های وی می‌توان به «یونانیان و بربرها» امیرمهدی بدیع، مجلدات «تاریخ کمبریج» مجموعه ۱۴ جلدی «تاریخ هخامنشیان» دانشگاه خرونینگن هلند و «اخلاق پروتستانی و روح سرمایه‌داری» ماکس وبر اشاره کرد.


💎
🆔 @maneshparsi
#برگی_از_تقویم_تاریخ

☘☘☘☘☘☘☘☘☘☘
#مرتضی_ثاقب_فر، د

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

☘ ☘ برگی از تقویم تاریخ ☘ ☘

آغاز سال‌نو میلادی "۲۰۲۶" فرخنده‌باد.

ژانویه (به فرانسوی: Janvier) نخستین ماه سال میلادی در گاهشماری گریگوری و گاه‌شمار ژولینی  و یکی از هفت ماه سال میلادی است که ۳۱ روز دارد.
در بیشترین نقاط جهان، نخستین روز این ماه، با نام « روز سال نو »  شناخته شده‌ است و مردم جهان این روز را جشن می‌گیرند.
ژانویه  در بیشتر نقاط نیم کره شمالی،  دومین ماه فصل زمستان است و به‌ طور متوسط از دیگر ماه‌های سال سردتر است، ولی در نیم‌کره جنوبی،  دومین ماه تابستان و گرم‌‌ترین ماه در سال است. از نظر فصلی، ژوئیه در نیم‌کره شمالی، برابر ژانویه در نیم کره جنوبی است.


💎
🆔 @maneshparsi
#برگی_از_تقویم_تاریخ

☘☘☘☘☘☘☘☘☘☘
#سال_نو_میلادی

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

موزهٔ ملّیِ ایران در تهران غنی‌ترین مجموعهٔ آثار باستانی ایران در جهان را در خود جای داده است. این موزه شامل دو ساختمان مجزا به نام‌های موزهٔ ایران باستان مربوط به آثار دوران پارینه سنگی قدیم تا دوره پیش از اسلام با تاریخ گشایش ۱۳۱۶، و موزهٔ دوران اسلامی مربوط به آثار باستان‌شناسی و هنر دوران اسلامی ایران با تاریخ گشایش ۱۳۷۵ است

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

‍ ‍ ‍ ‍ ‍ ☘ ☘ برگی از تقویم تاریخ ☘ ☘

۱۰ دی زادروز یحیی ماهیار‌نوابی

(زاده ۱۰ دی ۱۲۹۱ شیراز -- درگذشته ۱۱ مهر ۱۳۷۹ سوئد) ادیب و زبانشناس

دوران دبيرستان را در دارالفنون و كالج آمريكایی تهران گذراند و پس از گرفتن ليسانس و دكترای ادبیات از دانشگاه تهران، با سمت دانشياری در دانشگاه تبريز مشغول به‌كار شد.
پس از دوسال برای فراگرفتن زبان‌های كهن ايرانی به مدرسه زبانهای شرقی دانشگاه لندن (SOAS) رفت و در سال‌های ۱۹۴۹ تا ۱۹۵۱ نزد پرفسور هنينگ به فراگيری زبانهای قديمی ايران مانند پهلوی و اوستايی و پارسی باستان پرداخت و بعد در دانشگاه گوتينگن آلمان زبانهای تركی كهن را فراگرفت و پس از بازگشت به‌میهن، رياست دانشكده ادبيات تبريز را عهده‌دار شد و نيز به تدريس زبانهای كهن ايران پرداخت.
وی در ۱۹۵۷ برای تحقيق در نحوه مديريت دانشگاه‌های آمريكا به‌مدت يكسال به دانشگاه‌های كلمبيا و مينياپليس اعزام شد و پس از بازگشت تا سال ۱۹۶۰ همچنان رياست دانشكده ادبيات تبريز را عهده‌دار بود. پس از آن دوسال و نيم به‌عنوان رايزن فرهنگی در پاكستان به فعاليت پرداخت.
پس از بازگشت با سمت استادی زبانهای باستانی ايران در دانشگاه تهران به‌كار تدريس ادامه داد و پس از چندی به رياست گروه زبانشناسی در زبانهای كهن ايران در دانشگاه تهران انتخاب شد. او سرانجام در سال ۱۳۵۲ با كوله‌باری از دانش و تجربه خود را بازنشسته كرد و سپس به‌عنوان مشاور رئيس دانشگاه شيراز رهسپار زادگاهش شد و رياست موسسه آسيايی را نيز تا سال ۱۳۵۸ عهده‌دار بود.
در اين مدت نيز علاوه بر فعاليت‌های مطالعاتی و پژوهشی، به امر آموزش اهتمام ويژه داشت و علاوه بر فراخوانی استادان ايرانی و خارجی، با تاسيس دو رشته كارشناسی ارشد تاريخ و فرهنگ ايران و فرهنگ زبانهای باستانی ايران، به موسسه، جایگاهی درخشان بخشيد.
وی پس از انقلاب به تهران بازگشت و فعاليت‌های فرهنگی و ادبی‌اش را ادامه داد. افزون بر فعاليت‌های آموزشی‌ و پژوهشی همواره حضوری فعال در مجامع علمی گوناگون داخلی و خارجی داشت و در مراكز و انجمن‌های متعددی از قبيل انجمن فرهنگ ارتش، فرهنگستان زبان ايران، انجمن مجموعه سنگ نبشته‌های ايرانی، انجمن پژوهش‌های مهری،‌ كنگره تحقيقات ايرانی، انجمن پژوهش‌های درسی، مشاركتی فعال و ثمربخش داشت.
از وی علاوه بر ده‌ها مقاله وزين و ارزشمند، كتاب‌های متعددی نيز به‌صورت تاليف و ترجمه به يادگار مانده است. منظومه درخت آسوريك، كتابشناسی ايران، فهرستی ده جلدی از مقالات و كتاب‌هايی كه به زبانهای اروپايی درباره ايران چاپ شده است، ديوان وقار شيرازی (چاپ و تصحيح) بندهش ايرانی (چاپ عكسی از نسخه تهمورس دينشاه) متنهای پهلوی (چاپ عكسی) گنجينه دستنويس‌های پهلوی (۵۷ جلد) مجموعه مقالات پرفسور بيلی و يادگار زريران (از آثار كهن فارسی ميانه) از جمله كتب منتشر شده اوست كه گواه شايستگی و دلبستگی‌اش به پژوهش‌های بنيادی در زمينه ادبيات و فرهنگ غنی اين سرزمين است.
وی كتابخانه ارزشمندش را به فرهنگستان زبان ايران اهدا كرد تا مورد استفاده عموم دانش پژوهان و فرهنگ دوستان قرار گيرد.


💎
🆔 @maneshparsi
#برگی_از_تقویم_تاریخ

☘☘☘☘☘☘☘☘☘☘
#یحیی_ماهیار_نوابی، ز

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

ایران، قلب تپنده اقتصاد و دانش در سپیده‌دم تمدن

پیش از آن‌که میان‌رودان به‌عنوان زادگاه تجارت و ثبت اطلاعات شناخته شود، این فلات ایران بود که نظم اقتصادی، انبارداری، سندنویسی و حتی شمارش را معنا کرد؛ یافته‌های تازه باستان‌شناسی اکنون به روشنی نشان می‌دهند که ایران، نه حاشیه، بلکه قلب تپنده شکل‌گیری نخستین ساختارهای اقتصادی و اطلاعاتی جهان باستان بوده است. یافته‌هایی که امروز پرده از حقیقتی برمی‌دارند که سده‌ها در غبار تاریخ مانده بود: ایران نه تماشاگر، که بنیان‌گذار یکی از کهن‌ترین ساختارهای اقتصادی و اطلاعاتی جهان باستان است.

https://amordadnews.com/292138/

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

‍ ‍ ☘ ☘ برگی از تقویم تاریخ ☘ ☘

۹ دی‌، یکی از روزهای جشن دیگان

جشن دیگان در روزهای دوم و نهم و هفدهم ماه دی در تقویم رسمی كشور از جشن‌هایی است كه به مناسبت همنام شدن روز و ماه در تقویم ایرانیان برگزار می‌شد.
ایرانیان قدیم، گذشته از جشن‌هایی كه به مناسبت‌های گوناگون برگزار می‌كردند، همنام شدن روز و ماه را هم در هر ماه جشن می‌گرفتند.
اما دیماه با ماه های دیگر تفاوتهایی دارد. از یك سو، «دی» نام هیچ یك از امشاسپندان یا ایزدان آیین زرتشت نیست، در حالی كه دیگر ماه‌های سال و بیشتر روزهای ماه با نام این نیروهای مینوی نامگذاری شده‌اند كه هنوز هم این نام‌ها در تقویم ایرانی باقی است.
دی از چنان اهمیتی برخوردار بوده كه سه روز در هر ماه را به نام خود اختصاص داده است.
دی درحقیقت صفت خدای یگانه و بزرگ در آیین زرتشت، اهورامزدا است. دی از صورت پهلوی «دَی» و اوستایی «دَذوَه» به معنی آفریننده است. در سراسر ادبیات زرتشتی، اهورامزدا با صفت دادار یا آفریننده نامیده شده، زرتشت هم در گاهان او را «آفریننده زندگی» می‌خواند.
با این توضیح، سردترین ماه سال به نام خدای بزرگ نامگذاری شده بود تا در گذراندن سرمای سخت یاری‌ بخش مردمان باشد. در كتاب پهلوی (بندهشن) نیز آمده كه در این ماه، زمستان به بیشترین سردی به ایرانویچ رسد.
ماه سی روزه زرتشتی به چهار بخش می‌شده است كه در آغاز نخستین بخش نام اهورامزدا و در آغاز سه بخش دیگر نام «دی»، صفت اهورامزدا قرار داشته است و این چیزی شبیه به تقسیم ماه به هفته سامی است.
در ماه دی، در هر سه این روزها جشن دیگان در ستایش و نیایش خدای بزرگ برگزار می شد، سه جشن نیایشی در سردترین ماه سال.
مطابق تقویم رسمی كشور، این سه جشن دیگان به روزهای دوم و نهم و هفدهم دی ماه موكول می‌شود. علت آن كه همه ماه‌های زرتشتی سی روزه هستند، در حالی كه در تقویم رسمی كشور، شش ماه، سی و یك روزه داریم. این شش روز اختلاف سبب شده كه هشتم دی زرتشتی با دوم دی تقویم رسمی مطابق شود و به همین ترتیب بنا بر كتاب پهلوی بُندهشن (= آغاز آفرینش) این چهار روز ماه كه به نام هورمزد و سه دی است،‌ یكی بر نام، یكی بر گاه، یكی بر دین و یكی بر زمان دلالت می‌كنند كه همیشه بوده‌اند.
همچنین در همین كتاب آمده است كه هر گلی از آنِ یكی از آنان است: «مورد و یاسمن هرمزد را خویش است، با درنگ دی به آذر را، كاردَك دی به مهر را، شنبلید دی به دین را.»
اما بسیاری از دانشمندان از این كه «دی» نخستین ماه سال نبوده است، اظهار شگفتی كرده‌اند. به نظر بسیاری از آنان، از جمله ماركوارت، دانشمند آلمانی، در اصل چنین نبوده و انتظار می‌رود كه اهورامزدا جای برجسته‌ای را در سال تقبّل كند، یا در آغاز "چنان كه در مورد روزهای ماه چنین است" یا در وسط.
گایگر دیگر دانشمند آلمانی معتقد است ماه دی در آغاز یا زمانی در دوره ساسانیان است. مصادف با اعتدال بهاری بوده است و به همین دلیل در این ماه جشن دیگان برگزار می شده است. «آرتور کریستن سن» ،دانشمند دانمارکی، از مجموع نظریاتی که در خصوص تقویم ایرانی ارائه شده، نتیجه می‌گیرد كه ایرانیان دو تقویم سالیانه داشته‌اند.
یكی سال عامه كه از انقلاب تابستانی آغاز می‌شده و نخستین ماه آن فروردین بوده و دی، یعنی ماه دهم، از اعتدال بهاری شروع می‌شده است و یكی سال دینی كه مانند سال بابلیان از اعتدال بهاری آغاز می‌شده و در نتیجه، نخستین ماه آن دی یعنی ماه آفریدگار و اول دی، یعنی خرم روز، روز اول آن بوده است. ماه دی در هر دو تقویم نخستین ماه سال بوده. بعدها با تلفیق دو تقویم، تقویم جدیدی به دست آمد كه سال در آن از اول فروردین آغاز می‌شد و مانند سال عامه، این تاریخ با اعتدال بهاری برابر به‌شمار می‌آمد، به طوری كه آغاز نجومی سال دینی حفظ می‌شد.


💎
🆔 @maneshparsi
#برگی_از_تقویم_تاریخ

☘☘☘☘☘☘☘☘☘☘
#جشن_دیگان

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

سخنان استاد کزازی در دزفول آرامگاه یعقوب لیث صفاری

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

۸ دی ماه بزرگداشت #یعقوب_لیث ، #فرزند_سیستان ، پاسدار زبان پارسی و  فرهنگ ایرانی،گرامی باد

#یعقوب_لیث_صفاری
#زنده_کننده_زبان_پارسی

یعقوب لیث را نخستین شهریار ایرانیِ احیاگر زبان پارسی، پس از فروپاشی شاهنشاهی ساسانیان می‌دانند. وقتی شاعری بنا بر رسم زمان قصیده‌ای به عربی در وصف او سرود، وی او را ملامت کرد که چرا به زبانی که نمی‌فهمد برایش شعر سروده‌است که
«چیزی که من اندر نیابم چرا باید گفت».

يعقوب در فرمانی به تمام نقاط ایران زبان عربی را حذف و زبان پارسی دری را رایج می کند(در دفاتر دیوانی وحکومتی).
و پارسی را زبان رسمی همه ی ایرانیان اعلام کرد.

اگر یعقوب ليث صفاری چنین کار عظیمی برای زبان وادب پارسی انجام نمی داد کشورماهم امروز مانند تمامی کشورهای شمال آفریقا عرب زبان بودند.

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

۸ دی روزِ بزرگداشت #یعقوب_لیث_صفاری

‏یعقوبِ لیث، از سردارانِ دلیرِ ایرانی و از دودمانِ صفاری بود که در سیستان حکومت می‌کرد؛ بزرگمردی که بخشی از ماندگاریِ زبانِ پارسی را مدیونِ او هستیم. به زایشِ دوباره عظمتِ ایران عشق می‌ورزید و پس از حمله‌یِ اعراب به ایران، یک بارِ دیگر زبانِ پارسی را در ایران رسمیت بخشید. آرامگاهِ وی در روستایِ اسلام‌آبادِ دزفول در خوزستان است.


💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

هشتم دی ماه
زادروز "رادمان پور ِ ماهک"  مشهور به "یعقوب لیث صفاری" پدر زبان پارسی و رهاننده ایران‌زمین در سال۲۱۹ ه.ش است.
یکی از پرافتخارترین فرزندان ایران‌زمین، رادمان پور ماهک، در روستای قرنین در جنوب خاوری ایران در استان سیستان چشم به جهان گشود. وی علاوه بر اینکه نسبت به استقلال ایران از اعراب متجاوز کوشید، بلکه در زنده سازی فرهنگ باستانی ایران کوشا و بنیاد زبان "پارسی نو" را بنا نهاد.
این پادشاه، حکومت صفاریان را بنیادگذارد و در روز ۲۲ فروردین ۲۴۰ خورشیدی، در سن ۲۱ سالگی در سیستان برتخت پادشاهی نشست.

آرامگاه یعقوب لیث صفار

💎
🆔
@maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

یکی از خاص ترین یافته های شهر باستانی شوش که سندی است از توجه به علم ریاضیات در ایران باستان لوح گلی 3400ساله است با موضوع هندسه می باشد !

حل این مسئله تنها با فرمول جبر انجام می گیرد!!

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

دگردیسی شاعرانه و دلنشین شخصیت‌های اساطیری و شاهنامه‌ای در آثار بهرام بیضایی

سخنران: ژاله آموزگار در بزرگداشت بهرام بیضایی
برگزارکننده: دانشگاه استنفورد

💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

🔶 بهرام بیضایی روز پنج‌شنبه ۵ دی ماه ۱۴۰۴ همزمان با تولد ۸۷ سالگی‌اش درگذشته است. مژده شمسایی، بازیگر تئاتر و سینما و همسر بهرام بیضایی، با انتشار پیامی در فیسبوک درگذشت این نمایشنامه‌نویس، فیلمساز و پژوهشگر برجسته ایرانی را تأیید کرد.
🔶 گروه ایران‌شناسی دانشگاه استنفورد نیز با انتشار بیانیه‌ای، درگذشت بهرام بیضایی را تأیید کرده و از او به‌عنوان «دفتر ادب و هنر ایران» و یکی از همکاران برجسته این دانشگاه در ۱۵ سال اخیر یاد کرده است. در این بیانیه آمده که دانشگاه استنفورد به‌زودی نشستی برای بزرگداشت زندگی و آثار این هنرمند برگزار خواهد کرد.
🔶 بهرام بیضایی متولد ۵ دی ۱۳۱۷ در تهران، از تأثیرگذارترین چهره‌های تئاتر و سینمای معاصر ایران بود. او از بنیان‌گذاران تئاتر مدرن ایران به شمار می‌رفت و با آثاری چون «مرگ یزدگرد»، «چریکه تارا»، «باشو غریبه کوچک» و «مسافران» جایگاهی ماندگار در فرهنگ و هنر ایران دارد. بیضایی همچنین پژوهشگری برجسته در حوزه اسطوره‌شناسی، شاهنامه و تاریخ نمایش در ایران بود و سال‌های پایانی عمر خود را در تبعید و تدریس در دانشگاه استنفورد گذراند.

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

موزه آذربایجان دومین موزه تخصصی تاریخ باستان شناسی در ایران است

که دارای گنجینه بی نظیری از آثار باستانی است. بشقاب زرینی که در تصویر می بینید و در موزه آذربایجان نگهداری می شود از جمله بشقاب های زرینی است که در دوره ساسانی ساخته می شدند.

یکی از هنرهای ارزنده و ماندگار ساسانیان، هنر فلزکاری بود که ماهیت سیاسی نیز داشت چرا که نوعی هدیه سیاسی به شمار می رفت که به سایر دربارهای مختلف در سراسر جهان فرستاده می شد.

در این بشقاب شاهد جدال میان شاه ساسانی و سواری هستید و لحظه اصابت نیزه شاه در سینه سرباز دشمن را مشاهده می کنید.


💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…

فرهنگ و منش پارسی

🔹 سیستم نوشتاریِ کشف‌شده در تپه‌های جیرفت(در استان کرمان) معروف به دبیره‌ی جیرفت، به عنوان یکی از قدیمی‌ترین رسم‌الخط‌های جهان شناخته‌ می‌شود که برخی حتی آن را قدیمی‌تر از خط سومری می‌دانند.
این نظام خطی چیزی بین تصویرنگاری و آوانگاری است که هنوز خوانش و درک کامل آن ممکن نشده!



‌💎
🆔 @maneshparsi

Читать полностью…
Subscribe to a channel