موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

09 June 2026 11:15

#اختصاصی

❗️سخنرانی مهدی سنایی در مجمع اقتصادی بین‌المللی سن‌پترزبورگ نشست «۳+۳ مرتبط با قفقاز: چالش‌های مشترک و مشارکت راهبردی» ـ خرداد ۱۴۰۵

مهدی سنایی، استاد دانشگاه تهران و رئیس مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)، به دعوت دستیار رئیس‌جمهور فدراسیون روسیه، در مجمع سالانه اقتصادی بین‌المللی سن‌پترزبورگ در ۱۵ خرداد ماه ۱۴۰۵ حضور یافت. وی در نشستی تخصصی با عنوان «۳+۳ مرتبط با قفقاز: چالش‌های مشترک و مشارکت راهبردی» که به میزبانی انیستیتو پریماکوف و با حضور معاون وزیر امور خارجه این کشور برگزار شد، سخنرانی کرد. این نشست با مشارکت نمایندگانی از دیگر کشورهای عضو این سازوکار، از جمله ترکیه، جمهوری آذربایجان، ارمنستان و گرجستان، برگزار شد و فرصتی برای واکاوی ظرفیت‌ها و چالش‌های پیش‌روی این چارچوب نوپدید فراهم آورد.
سنایی همچنین در بخشی از سخنانش به مقاومت غرور آفرین ایران در برابر تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی اشاره کرد.

خلاصه برخی دیدگاه‌های ارائه شده از سوی سنایی را می‌توانید در اینجا بخوانید.


@iras_institute

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

07 June 2026 09:35

📣 نهمین نشست پیوندهای فرهنگی و تمدنی ایران و اوراسیا

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) با همکاری انجمن علمی ایران‌شناسی برگزار می‌کند:


📘 «پرسش از ایران»
(نشست بررسی کتاب "ایران کجاست، ایرانی کیست")

با حضور نویسندگان کتاب:

دکتر سید محمد بهشتی

دکتر الناز نجفی

دکتر بهنام ابوترابیان

دبیر نشست:

دکتر محمود جعفری دهقی


📅 دوشنبه 25 خرداد 1405

⏰ ساعت 17:00

📍 مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس)

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

06 June 2026 09:54

#اختصاصی

❗️«مسیر ترامپ» در ارمنستان شکاف میان واشنگتن، تهران و مسکو را عمیق‌تر می‌کند

🖊️ولی کالجی، عضو شورای علمی موسسه ایراس

در آستانه انتخابات سرنوشت‌ساز پارلمانی ارمنستان در ۷ ژوئن، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، در جریان سفر کوتاه خود به ایروان در ۲۶ مه، در دیدار با آرارات میرزویان، وزیر امور خارجه ارمنستان، سه توافقنامه بسیار مهم را به امضا رساند. این توافق‌ها شامل «توافقنامه چارچوب میان جمهوری ارمنستان و ایالات متحده آمریکا درباره همکاری راهبردی پیرامون مسیر ترامپ برای صلح و شکوفایی بین‌المللی»، «منشور مشارکت راهبردی جامع میان جمهوری ارمنستان و ایالات متحده آمریکا» و «توافقنامه چارچوب جمهوری ارمنستان و ایالات متحده آمریکا برای تضمین امنیت زنجیره تأمین در استخراج و فرآوری مواد معدنی حیاتی و عناصر خاکی کمیاب» بود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

05 June 2026 09:46

#اختصاصی

❗️تلاش ارمنستان برای پایان بخشیدن به انحصار روسیه بر زیرساخت‌های راه آهن

🖊ولی کالجی، عضو شورای علمی موسسه ایراس

در ۱۳ فوریه ۲۰۰۸ میلادی ارمنستان توافقنامه‌ای را امضا کرد که بر اساس آن کنترل کامل راه‌آهن دولتی این کشور به شرکت «راه‌آهن قفقاز جنوبی»، یکی از شرکت‌های تابعه و تحت مالکیت کامل «راه‌آهن روسیه»، واگذار شد. این قرارداد، در صورت توافق طرفین، می‌تواند تا سال ۲۰۴۸ تمدید شود. توافق مزبور بر پایه مدل «امتیاز بهره‌برداری» تنظیم شده بود و مسئولیت ‌های عملیاتی، مدیریتی و سرمایه‌ گذاری را به طرف روسی منتقل می ‌کرد. اگرچه مالکیت رسمی زیرساخت‌ های راه‌آهن همچنان در اختیار دولت ارمنستان باقی ماند، اما کنترل عملیاتی، تصمیم‌گیری‌های سرمایه‌گذاری، سیاست‌گذاری تعرفه‌ای و توسعه شبکه عملاً تحت اختیار روسیه قرار گرفت؛ وضعیتی که به روسیه امکان «اعمال نفوذ بدون مالکیت رسمی» را می‌داد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

03 June 2026 10:00

#اختصاصی

❗واژگان نوین در روابط هند و آمریکا

🖊️ هارش وی. پنت، معاون رئیس بنیاد تحقیقاتی آبزرور، دهلی نو

هند و آمریکا به طور فزاینده‌ای در زمینه زنجیره‌های تأمین تاب‌آور، فناوری‌های حیاتی و امنیت هند-پاسفیک با یکدیگر همسو می‌شوند، حتی در حالی که هر دو طرف به توازن‌بخشی میان استقلال راهبردی با همکاری عمیق‌تر اقتصادی و ژئوپلیتیک ادامه می‌دهند.
سفر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، به عنوان اولین سفر او به هند، هرگز قرار نبود که تیترهای دراماتیک یا پیشرفت‌های تحول‌آفرین ایجاد کند. در شرایطی که روابط هند و آمریکا تحت سیاست تجدیدشده «اول آمریکا»ی رئیس‌جمهور ترامپ نشانه‌هایی از تنش از خود نشان داده بود، حضور روبیو در هند به مثابه اقدامی برای اطمینان‌بخشی راهبردی بود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

30 May 2026 13:21

#اختصاصی

❗ملت-تمدن به مثابه یک سپر راهبردی: بازخوانی دو جنگ اخیر از دریچه روانشناسی سیاسی

🖊️ فرشته آبنیکی، دانشجوی دکتری مطالعات روسیه

کمتر تحلیل‌گری را می‌شناسم که در خلوت اعتراف نکند که در حالت عادی، بر اساس تمام شاخص‌های متعارف علوم اجتماعی، ایران با حجم انباشته‌ای از نارضایتی‌های اقتصادی، گسل‌های نسلی و اختلافات تاحدی عمیق سیاسی، می‌بایست در نخستین برخورد با یک شوک خارجی مهیب از درون فرو می‌پاشید. با این حال، تابستان ۱۴۰۴ و زمستان ۱۴۰۴-۱۴۰۵ دو آزمون سرنوشت‌ساز را پیش روی ما نهادند: نخست «جنگ ۱۲ روزه» با تهاجم برق‌آسای اسرائیل و سپس «جنگ رمضان» با ورود مستقیم و تمام‌عیار ایالات متحده به میدان. در هر دو نوبت، نه تنها فروپاشی یا تسلیم سریع که پیش‌بینی می‌شد رخ نداد، بلکه جامعه واکنشی نشان داد که تحلیلگران پنتاگون و موساد را سخت شگفت‌زده کرد: یک انسجام سریع، خشمگین و ملی. ریشه این تاب‌آوری شگفت را باید در لایه‌های زیرین حافظه تاریخی و روانشناسی جمعی ما جست‌وجو کرد، جایی که «ملت» در مواجهه با خطر، «دولت» را نیز پشت سر خود به صف می‌کشاند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

24 May 2026 09:50

#اختصاصی

❗مارکو روبیو در هند: الزام آمریکا-هند

🖊️ هارش وی. پنت؛ نائب رئیس بنیاد تحقیقات آبزرور هند و آلکسی زاخاروف؛ عضو برنامه مطالعات استراتژیک بنیاد تحقیقات آبزرور هند

امروز هند خود را نه به عنوان دنباله‌رو یک اردوگاه در جنگ سرد جدید، بلکه به عنوان یک قطب خودمختار در نظم چندقطبی در حال ظهور می‌بیند. سفر مارکو روبیو به هند از ۲۳ تا ۲۶ می بسیار فراتر از یک توقف دیپلماتیک معمولی است. این سفر نشان‌دهنده تلاشی دوباره از سوی واشنگتن برای تثبیت روابطی است که اخیراً دستخوش تلاطمی غیرعادی بوده و هم‌زمان بر رویکرد روزافزون پیچیده هند در قبال سیاست قدرت‌های بزرگ تأکید دارد.
در شرایطی که چندپارگی به ویژگی نظام بین‌الملل تبدیل شده است، دهلی نو به دنبال حفظ انعطاف‌پذیری استراتژیک با تعمیق تعاملات خود هم با ائتلاف‌های غرب‌محور مانند کواد و هم با پلتفرم‌های غیرغربی مانند بریکس است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

19 May 2026 18:12

#اختصاصی

❗️سفر پوتین به چین؛ نمایش یک محور نوظهور در نظم جهانی

🖊دکتر آرمینا آرم، پژوهشگر ارشد مسائل روسیه

سفر ولادمیر پوتین به چین در ۱۹ و ۲۰ ماه می ۲۰۲۶ که درست پس از سفر دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به چین انجام می‌شود، توجه زیادی را از سوی رسانه‌های جهانی به خود جلب کرده است. این سفر فراتر از چارچوب روابط دوجانبه و حامل پیام‌های روشن درباره آینده نظم بین‌الملل است. در شرایطی که رقابت قدرت‌های بزرگ وارد مرحله‌ای تازه شده و شکاف میان غرب و بلوک اوراسیایی عمیق‌تر از گذشته به‌نظر می‌رسد، دیدار پوتین و شی جی پینگ بیش از آنکه صرفاً درباره تجارت، انرژی یا همکاری‌های دوجانبه باشد، به نمایش سیاسیِ یک همگرایی راهبردی تبدیل خواهد شد؛ همگرایی‌ای که هدف اصلی آن تلاش برای کاهش نفوذ غرب در ساختار جهانی است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

17 May 2026 09:49

#اختصاصی

❗️ امارات لنگرگاه راهبردی هند در خاورمیانه

🖊️ دکتر کامران کرمی، پژوهشگر مسائل خلیج فارس

در تحلیل اهمیت سفر نخست‌وزیر هند به امارات و دیدار او با محمد بن زاید آل نهیان می‌توان از چارچوب بینامنطقه‌گرایی استفاده کرد که بر اساس آن مناطق با محوریت برخی بازیگران در راهبرد قدرت‌های بزرگ و نوظهور ایفای نقش می‌کنند. بر اساس این الگو؛ امارات در حال تبدیل شدن به لنگرگاه‌ چندلایه برای قدرت‌هایی مانند هند است که به دنبال تثبیت حضور خود در نظم در حال گذار جهانی هستند. در این چارچوب امارات برای هند نه صرفا یک شریک، بلکه یک گره راهبردی است که سه سطح ژئواکونومی، ژئوپلیتیک و ژئوکالچر را به هم پیوند می‌دهد و به هند امکان می‌دهد بدون ورود مستقیم به بحران‌های پرهزینه خاورمیانه، جایگاه خود را تثبیت کند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

15 May 2026 17:06

سخنان دکتر ایرج افشار درباره شاهنامه و اهمیت آن برای ایران.
۲۵ اردیبهشت ماه تقویم جلالی
روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابولقاسم فردوسی.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

12 May 2026 23:56

به پیشواز بیست و پنجم اردیبهشت‌ماه
روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی

#جلال_خالقی_مطلق
#شاهنامه
#پاسداشت_زبان_فارسی
#بزرگداشت_فردوسی
@theapll

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

10 May 2026 13:17

#اختصاصی

❗نسبت آرمان‌گرایی و عمل‌گرایی در سیاست خارجی ایران؛ در دوران پسا جنگ تحمیلی

🖊️ حسن بهشتی‌پور، کارشناس ارشد روابط بین‌الملل و عضو شورای علمی ایراس

نسبت آرمان‌گرایی و عمل‌گرایی در سیاست خارجی ایران، یکی از مناقشه‌برانگیزترین موضوعات تحلیلی پس از جنگ تحمیلی آمریکا علیه ایران است. بسیاری از تحلیل‌ها این دو را در تقابل محتوایی می‌بینند، اما بخش مهمی از این برداشت اشتباه ناشی از تعریف نادرست مفاهیم در فضای رسانه‌ای ایران است. این یادداشت می‌کوشد با تفکیک «آرمان‌گرایی به‌مثابه رویکرد نهادگرایانه در روابط بین‌الملل» از «جهت‌گیری ایدئولوژیک انقلابی» و نیز شفاف‌سازی چیستی عمل‌گرایی در چهارچوب رئالیسم، الگوی واقعی سیاست خارجی ایران را «عمل‌گرایی مبتنی بر آرمان‌گرایی» معرفی کند. در این نگاه، آرمان‌ها جهت‌گیری بلندمدت و مشروعیت داخلی فراهم می‌آورند و عمل‌گرایی ابزارهای روزمره را برای رسیدن به این آرمان ها تنظیم می‌کند؛ هنر سیاست خارجی موفق نه حذف یکی به نفع دیگری، بلکه تلفیق آن دو در یک سیاست خارجی منسجم است.


ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

05 May 2026 11:33

انتصاب دکتر بهزاد احمدی به عنوان مدیر اجرایی موسسه ایراس

براساس تصمیم هیئت مدیره مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) در تاریخ ۷ اردیبهشت ماه ۱۴۰۵، دکتر بهزاد احمدی، طی حکمی از سوی دکتر مهدی سنایی، به سمت مدیر اجرایی مؤسسه منصوب شد.

جناب آقای دکتر بهزاد احمدی عضو هیئت علمی دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران هستند. ایشان علاوه بر فعالیت‌های پژوهشی و آموزشی، عضو شورای عالی بین‌الملل سینمای ایران می‌باشد. مشاوره در زمینه کسب و کارهای بین‌المللی و سازمان‌های منطقه‌ای و بین‌المللی حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات در کارنامه اجرایی ایشان دیده می‌شود.

مهدی سنایی، بنیان‌گذار و ریاست مؤسسه، ضمن اعلام این انتصاب، برای ایشان آرزوی موفقیت کرده و با توجه به تجربه ارزشمند و سوابق درخشان ایشان در امور تحقیقاتی ابراز امیدواری نمودند که در پیشبرد اهداف مؤسسه و ارتقای کمّی و کیفی فعالیت‌های آن موفق باشند.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

30 April 2026 12:19

نشست «به یاد دکتر اصغر دادبه»؛ حافظ‌شناس برجسته و استاد فلسفه، عرفان و ادب فارسی، روز پنج‌شنبه ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵، از ساعت ۱۶ تا ۱۸ در تالار دکتر افشار، مؤسسهٔ لغت‌نامهٔ دهخدا و مرکز بین‌المللی آموزش زبان فارسی دانشگاه تهران برگزار می‌شود.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

29 April 2026 13:30

#اختصاصی

❗️واکاوی ژئواکونومیک خروج امارات از اوپک؛ تلاطم بازار نفت و جایگاه راهبردی آمریکا

🖊معصومه فلاحتی، دکتری روابط بین الملل

در ۲۸ آپریل ۲۰۲۶، امارات متحده عربی اعلام کرد که از اول می ۲۰۲۶ از سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) و ائتلاف (اوپک پلاس) خارج می‌شود. این تصمیم که در میان جنگی تاریخی میان ایران و آمریکا و متعاقب آن، بسته شدن تنگه هرمز گرفته شده است یک “زلزله ژئواکونومیک” در نظام انرژی جهان محسوب می‌شود. به دنبال تحلیل ابعاد این خروج، بررسی تاثیرات چندلایه آن بر بازار آشفته نفت و در نهایت پاسخ به این سوال که آیا این رویداد به نفع آمریکا تمام خواهد شد یا خیر؟ یافته ها نشان می دهد که در کوتاه مدت، تاثیر این رویداد بر قیمت‌ها تحت الشعاع بحران تنگه هرمز قرار دارد، اما در میان مدت و بلندمدت، زوال ساختاری اوپک و ورود حجم عظیمی از نفت جدید به بازار، ضمن افزایش نوسانات به سود مصرف کنندگان غربی و تثبیت هژمونی انرژی آمریکا خواهد بود.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

08 June 2026 10:48

#اختصاصی

❗️مروری بر مهمترین محورهای سخنرانی رئیس جمهور روسیه در اجلاس اقتصادی سن‌پترزبورگ (SPIEF 2026)

🖊️تحریریه ایراس

سخنرانی ولادیمیر پوتین در نشست عمومی بیست و نهمین «اجلاس بین‌المللی اقتصادی سن‌پترزبورگ» (SPIEF 2026) که در تاریخ ۵ ژوئن ۲۰۲۶ برگزار شد، حاوی گزاره‌های راهبردی مهمی درباره بازآرایی ساختار اقتصادی جهان، مواضع مسکو در قبال بحران‌های بین‌المللی و به طور ویژه تحولات جاری پیرامون جنگ آیالات متحده آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی ایران و موضوع تحولات بازار انرژی بود.

این سخنرانی در شرایطی ایراد شد که نظام بین‌الملل با سه بحران یا مسئله هم‌زمان مواجه است: تداوم جنگ اوکراین، تشدید تنش‌ها در خاورمیانه و تشدید رقابت قدرت‌های بزرگ بر سر شکل‌دهی به نظم جهانی آینده. در چنین شرایطی، در حالی که فضای اجلاس تحت‌الشعاع حملات همزمان پهپادی اوکراین به تأسیسات نفتی نزدیک سن‌پترزبورگ قرار داشت، پوتین تلاش کرد تصویری از جایگاه روسیه در جهان پساغربی ارائه دهد و چشم‌انداز کرملین را درباره تحولات بین‌المللی تبیین کند.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

06 June 2026 11:38

❗️دکتر مهدی سنایی، استاد دانشگاه تهران و رییس موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) به دعوت دستیار رئیس جمهور روسیه در مجمع بزرگ اقتصادی سالانه سنت پترزبورگ ۲۰۲۶ شرکت نمود.
وی در نشستی با حضور معاون وزیر خارجه روسیه از سوی انیستیتو پریماکوف با موضوع: ۳+۳: چالش‌های مشترک و مشارکت راهبردی، سخنرانی کرد. در این نشست نمایندگانی از سایر کشورها از جمله ترکیه، آذربایجان، ارمنستان و گرجستان نیز حضور داشتند.
مهدی سنایی در این نشست ضمن تاکید بر اهمیت سازوکار ۳+۳ به تشریح ظرفیت های این چارچوب همکاری و چالش‌های پیش روی آن پرداخت.
سنایی در سخنان خویش اشاره نمود همکاری‌های منطقه‌ای از جمله در قفقاز اکنون به یک اولویت و ضرورت تبدیل شده است و حضور و مداخله قدرت‌های بیگانه در منطقه ما جز خسارت و زیان نتیجه‌ای دیگر نداشته است.
سنایی در جلسه پایانی فروم که با حضور رییس جمهور روسیه، ولادیمیر پوتین، برگزار شد، شرکت داشت. در این نشست رییس جمهور روسیه سخنان جالب توجهی در مورد مقاومت ایران در برابر تجاوز آمریکا و اسراییل بیان نمود.

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

05 June 2026 18:34

#اختصاصی

❗️رقابت کمپین‌های انتخاباتی در ارمنستان (۲۰۱۷ تا ۲۰۲۶)

🖊شهاب دلیلی، دکتری علوم سیاسی و پژوهشگر ارشد

نهمین دوره مجلس ملی ارمنستان در ۷ ژوئن ۲۰۲۶ برگزار می­شود. حزب پیمان مدنی به عنوان حزب مستقر در قدرت به رهبری نیکول پاشینیان، علی­رغم بحران سیاسی ناشی از جنگ قره‌­باغ، جنگ با آذربایجان و دیگر تحولات منطقه­‌ای، طبق نتایج نظرسنجی­‌ها همچنان بیشترین شانس پیروزی را دارد. پاشینیان و نیروهای هوادار او پس از دو انتخابات زودهنگام در ۲۰۱۸ و ۲۰۲۱، همچنان تلاش دارند در ژوئن ۲۰۲۶ پیروز انتخابات شده، اکثریت پارلمان را حفظ کرده و دولت تشکیل دهند.

در یک دهه گذشته (۲۰۱۶ ـ ۲۰۲۶) رقابت­‌های سیاسی در ارمنستان حول سه انتخابات مهم در ۲۰۱۷، ۲۰۱۸ و ۲۰۲۱ معنا پیدا کرد. به طوری که سیاست ارمنستان به سه دوره متفاوت پایان نظام قدیمی (۲۰۱۷)، انقلاب مخملی (۲۰۱۸) و بازیابی سیاسی پس از جنگ قره باغ (۲۰۲۱) تقسیم می­شود. انتخابات ۲۰۲۶ حلقه چهارم از این زنجیره است.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

04 June 2026 11:11

#اختصاصی

❗️انتخابات ارمنستان می‌تواند میراث ترامپ در قفقاز را تعریف کند

🖋 کامران بخاری

انتخابات پارلمانی ۷ ژوئن (۱۷ خرداد) ارمنستان به همه‌پرسی در مورد تلاش نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر، برای خارج کردن کشور از مدار روسیه و عادی‌سازی روابط با جمهوری آذربایجان و ترکیه تبدیل شده است. برعکس، این انتخابات بهترین فرصت را به مسکو می‌دهد تا پس از سال‌ها افول نفوذ خود در قفقاز جنوبی، روند تغییر جهت ژئوپلیتیکی ارمنستان را معکوس کند.

اهمیت این انتخابات با سفر مارکو روبیو در ۲۶ می به ایروان برجسته‌تر شد؛ سفری که نشان‌دهنده علاقه فزاینده ایالات متحده به مسیر استراتژیک ارمنستان و موازنه گسترده‌تر قدرت در منطقه است.

در مرکز این رقابت، تلاش پاشینیان برای بازتعریف موضع استراتژیک ارمنستان پس از شکست این کشور از آذربایجان در سال ۲۰۲۰ و از دست دادن کنترل ایروان بر قره‌باغ در سال ۲۰۲۳ قرار دارد. این شوک‌ها اعتماد عمومی به روسیه به عنوان ضامن امنیت ارمنستان را از بین برد و جستجوی ایروان برای یافتن جایگزین‌ها را تسریع بخشید.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

31 May 2026 11:05

#اختصاصی

❗روسیه میان ایران و کشورهای خلیج فارس: راهبرد موازنه‌گری در منطقه‌ای در حال گسست

🖊️ تیموفی بورداچف، مدیر برنامه باشگاه والدای

درگیری کنونی در خاورمیانه، روسیه را در موقعیتی ساختاری و دوگانه قرار داده است. نمی‌توان به‌طور روشن گفت که مسکو از جنگ جاری سود می‌برد یا از آن زیان می‌بیند. تحولات جاری به‌طور هم‌زمان در چندین مسیر مختلف پیش می‌رود و در هر یک از این مسیرها، توازن میان منافع و هزینه‌ها به‌طور قابل توجهی متفاوت است.
از جمله مزایایی که معمولاً در ارتباط با منازعه خاورمیانه برای روسیه مطرح می‌شود، افزایش قیمت نفت است. در اوج بحران، قیمت نفت برنت از ۱۱۸ دلار در هر بشکه فراتر رفت. در کوتاه‌مدت، افزایش قیمت نفت معمولاً موجب رشد درآمدهای نفتی دولت می‌شود و بخشی از این درآمدها می‌تواند در شرایط مساعد بازار صرف تقویت ذخایر مالی یا تأمین هزینه‌های دولتی شود. در ماه مارس، درآمد روسیه از صادرات نفت و فرآورده‌های نفتی نسبت به ماه فوریه تقریباً دو برابر شد و به ۱۹ میلیارد دلار رسید.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

25 May 2026 11:08

#اختصاصی

❗ژئواکونومی در برابر ژئوپلتیک؛ زلزله جنگ ایران و آمریکا و دگردیسی کریدور آی مک (IMEC)

🖊️ معصومه فلاحتی، دکتری روابط بین الملل

کریدور آی‌مِک از همان ابتدا به گونه‌ای طراحی شده بود که ایران را دور بزند، تصمیمی که به طور ضمنی، این پروژه را از یک ابتکار صرفاً اقتصادی به یک ابزار ژئوپلتیک برای مهار ایران و بازتعریف نظم منطقه‌ای بدل می‌ساخت.  در واقع، غیبت ایران در این معماری، نه یک سهو دیپلماتیک، بلکه یک انتخاب راهبردی برای مهار ژئوپلتیکی ایران و بازتعریف نظم منطقه‌ای بر محور اسرائیل بود.  در این نوشتار با بهره‌گیری از مفاهیم رقابت ژئواکونومی و ژئوپلتیک به دنبال پاسخ گویی به این پرسش هستیم که جنگ ایران و آمریکا- اسرائیل چه تاثیری بر سرنوشت آی‌مِک گذاشته است و این کریدور چگونه از یک “رویای ژئواکونومیک” به یک “کابوس ژئوپلتیک” دگردیسی یافته است؟

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

23 May 2026 08:52

#اختصاصی

❗️هند و امارات در مسیر بازتعریف روابط دوجانبه بر بستر ترامپیسم

🖊️ شاهین زینعلی، پژوهشگر سیاسی

روی کار آمدن دوباره ترامپ و این‌بار با حضور چهره‌هایی همچون ونس که به انسجام پشتوانه نظری سیاست‌ها و آمال وی یاری رساندند، جهان پیش از خود را وارد روند شکل‌گیری نظم جدیدی کرده که اگرچه «نظم» است، اما «عدم قطعیت»ی دارد ناشی از پدیدارشدن «جهان چندقطبی خرد»، در پی افول جهان تک‌قطبی. در این جهان جدید سیاست چندجانبه‌گرایی تحت رهبری آمریکا جای خود را به «اول آمریکا» داده که قسمی استراتژی تهاجمی برای بازپسگیری قدرت رو به افول است. در استراتژی تازه رفع مسئولیت از تعهدات جهانی و به کار بردن انواع و اقسام اهرم‌های فشار بر دوستان و دشمنان به موازات، در دستور کار است. تعرفه‌های تنبیهی، تهدید به کاربرد زور و معامله‌گری مستقیم از جمه این ابزارها است. یک نمونه بارز وضع تعرفه‌های پنجاه درصدی بر کالاهای هندی است؛ آن هم هندی که می‌تواند و می‌بایست شریک آمریکا در مهار چین باشد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

18 May 2026 11:08

#اختصاصی

❗️ شکست اجماع و آسیب به انسجام امنیتی بریکس: پیامدهای امنیتی جنگ رمضان

🖊️ پریسا احتشام نیا، دانشجو دکتری مطالعات شبه قاره هند

نشست دو روزه (۱۴-۱۵ مه ۲۰۲۶) وزرای امور خارجه کشورهای عضو گروه بریکس که در دهلی نو و تحت ریاست هند برگزار گردید، اگرچه به عنوان مقدمه‌ای بر هجدهمین اجلاس سران این گروه در سپتامبر ۲۰۲۶ طراحی شده بود، اما با شکستی نمادین در صدور بیانیه پایانی به کار خود پایان داد. این شکست دیپلماتیک، فراتر از یک اختلاف پروتکلی، بازتاب‌دهنده عمق شکاف‌های امنیتی و ژئوپلیتیک در میان اعضای این ائتلاف است. بریکس که همواره خود را به عنوان رقیبی برای نظم تک‌قطبی غرب و نماد چندجانبه‌گرایی معرفی می‌کند، در این نشست نتوانست به عنوان یک بلوک امنیتی منسجم عمل کند. محوری‌ترین عامل این بی‌ثباتی، اختلاف نظر عمیق میان ایران و امارات متحده عربی در قبال جنگ رمضان و حملات هوایی مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران بود. امارات با تلاش برای گنجاندن بندهایی در بیانیه نهایی که حملات موشکی ایران را محکوم کند و با رد نقش خود در میزبانی پایگاه‌های نظامی آمریکا...

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

16 May 2026 14:42

#اختصاصی

❗️ارزیابی نفع و ضرر چین در تنش میان ایران و آمریکا

اواخر روز چهارشنبه میان تشویق دانش‌آموزانی که پرچم آمریکا را تکان می‌دادند و در کنار بانفوذترین غول‌های فناوری، هواپیمای ایر فورس وان در چین فرود آمد، اما خیلی طول نکشید که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در پکن سر جایش نشانده شد.

در اولین مذاکرات پشت درهای بسته این دیدار، شی جین پینگ، رئیس جمهور چین، از فروش تسلیحات آمریکایی به تایوان، به شدت انتقاد کرد و هشدار داد که ابرقدرت‌ها ممکن است در مورد این جزیره خودمختار که چین ادعای حاکمیت بر آن را دارد، «با هم برخورد کنند یا حتی وارد درگیری شوند». شی گفت، تایوان «مهمترین مسئله در روابط چین و آمریکا است».

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

13 May 2026 12:02

#اختصاصی

❗چرخش سیاست خارجی ارمنستان از روسیه به سمت غرب؛ پیامدها برای ایران

🖊️ دکتر آرمینا آرم، پژوهشگر ارشد مسائل روسیه

در سال‌های اخیر، سیاست خارجی ارمنستان وارد مرحله‌ای از بازتعریف راهبردی شده است. کشوری که پس از فروپاشی شوروی یکی از نزدیک‌ترین متحدان روسیه در قفقاز جنوبی محسوب می‌شد، اکنون به‌تدریج در حال حرکت به سوی همکاری عمیق‌تربا اتحادیه اروپا و غرب است. برگزاری نخستین اجلاس رسمی اتحادیه اروپا و ارمنستان در ایروان، نشانه‌ای روشن از این چرخش ژئوپلیتیکی بود. این تحول صرفا یک تغییر دیپلماتیک نیست، بلکه بازتاب دگرگونی در محاسبات امنیتی، اقتصادی و هویتی ارمنستان پس از جنگ‌های قره‌باغ و کاهش اعتماد ایروان به مسکو است. انتخابات پارلمانی پیش‌روی ارمنستان نیز این روند را تشدید کرده و دولت نیکول پاشینیان تلاش می‌کند با تکیه بر حمایت غرب، مشروعیت داخلی و امنیت خارجی خود را تقویت کند.


ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

11 May 2026 14:17

❗️نشست تخصصی «جنگ رمضان؛ وضعیت، چشم‌انداز و راهکارها»

توسط مؤسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) در روز یکشنبه ۲۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ در محل مؤسسه برگزار شد.

در این نشست، کارشناسان برجسته روابط بین‌الملل به بررسی ابعاد مختلف جنگ رمضان پرداختند. محورهای اصلی بحث عبارت بودند از:

🔴 تحلیل تحولات میدانی و راهبردی جنگ و تأثیر آن بر موازنه قوا در منطقه

🟠 بررسی دیدگاه‌ها و سیاست‌های چین در قبال جنگ رمضان، از جمله رویکرد پکن به بحران‌های خاورمیانه و ملاحظات ژئوپلیتیکی آن

🟡 واکاوی مواضع روسیه در این مناقشه، از جمله نقش مسکو در هماهنگی با بازیگران منطقه‌ای و پیامدهای آن برای نظم امنیتی غرب آسیا

🟢 تحلیل رویکرد کشورهای عربی نسبت به جنگ رمضان و تأثیر آن بر همبستگی عربی و منافع ملی این کشورها

🔵 ارائه راهکارهای کارشناسی برای کاهش تنش‌ها و چشم‌انداز پایان مناقشه

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

06 May 2026 13:45

#اختصاصی

❗️نتایج نظرسنجی مرکز سراسری مطالعه افکار عمومی روسیه (وتسیوم) درباره جنگ رمضان

🖊علی اخوان، کارشناس فرهنگی و دانشجوی دکتری مطالعات روسیه در دانشگاه تهران

در هفته­‌های اخیر، رویدادهای مربوط به جنگ ایران یکی از موضوعات اصلی در اخبار جهانی بوده و از چشم روس‌ها نیز دور نمانده است. اکثریت قریب به اتفاق شهروندان روسیه، حداقل تا حدودی با درگیری نظامی بین ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران آشنا هستند. کسانی که از تلویزیون و اینترنت اطلاعات دریافت می‌کنند، آگاهی بیشتری در این باره دارند. حتی در میان کسانی که از هیچ‌یک از این منابع استفاده نمی‌کنند نیز اکثریت از اقدامات نظامی مطلع‌اند، به این معنی که این وضعیت نه تنها در رسانه‌ها گزارش می‌شود، بلکه به طور فعال در میان مردم جامعه مورد بحث قرار می‌گیرد.

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

04 May 2026 16:30

#اختصاصی

❗بحران در تنگه هرمز، آزمونی برای تایوان با پیامدهای جهانی

🖊️ آدرین سیمور، پژوهشگر وابسته موسسه فرانسوی روابط بین‌الملل IFRI

عملیات نظامی گسترده‌ای که توسط ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران انجام شد، واکنش تلافی‌جویانه ایران را به دنبال داشت که به تخریب جزئی زیرساخت‌های مایع‌سازی گاز طبیعی و اختلال شدید در تردد دریایی در تنگه هرمز انجامید. اقتصادهای شرق آسیا—به‌ویژه کره جنوبی، ژاپن و تایوان—به دلیل وابستگی‌شان به واردات گاز طبیعی مایع (LNG) برای تولید برق، به‌شدت در معرض این بحران قرار دارند.
در تایوان، مجمع‌الجزایری با ۲۴ میلیون جمعیت که مورد ادعای چین است، این بحران از دو جهت اهمیت دارد. نخست، این بحران در زمانی رخ می‌دهد که نظام برق تایوان در حال گذار و تحول است تا به‌طور همزمان تقاضای بالای برق، اهداف کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای، و نیاز به تاب‌آوری در برابر فشارهای ترکیبی چین را تأمین کند. دوم، این مجمع‌الجزایر رهبر جهانی در تولید نیمه‌هادی‌های موسوم به «منطقی» است که پایه کاربردهای هوش مصنوعی (AI) را تشکیل می‌دهند!

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

30 April 2026 09:51

۱۰ اردیبهشت، روز ملی خلیج فارس گرامی باد!

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا

28 April 2026 11:34

#اختصاصی

❗️رویکرد چین به جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران

🖊تحریریه ایراس

موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) در تاریخ ۲۶ فروردین طی نشست مجازی مشترکی با کارشناسان موسسه مطالعات بین‌الملل شانگهای چین، موضوع نگاه چین به جنگ اخیر آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران و پیامدهای آن برای غرب اسیا و اقتصاد جهانی را مورد بررسی قرار داد. در این نشست کارشناسان چینی و ایرانی بر موارد زیر تاکید کردند:

ادامه یادداشت را از اینجا بخوانید

@IRAS_INSTITUTE