سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

31 October 2026 19:40

‍ هیچ ملّتی در دنیا به اندازه‌ی ملّت ایران «عزیز» نیست! از صبح که رادیو را باز می‌کنید تا صبحِ روزِ بعد _و شب از تلویزیون_ لاينقطع «عزیز» و «عزیزان» خطاب به شنونده و بیننده می‌شنوید. گاهی انسان شرمنده می‌شود که چقدر می‌تواند در چشم گردانندگان خود «گرامی» باشد! ولی همان زمان این «ملّت عزیز» در صف‌های دراز در زیر سرمای یخبندان، یا گرمای خُرماپزان پا به پا می‌کند:
آقایان موسفید بازنشسته، خانم‌های خانه‌دار بعضی بچه به بغل، بعضی دسته‌ی سبزی به دامن که آن را توی صف پاک کنند... دردِ دل‌کنان، سُقُلمه‌زنان، کفرگویان، خشم در دل و بغض در گلو، این است ترسیمِ صف‌هایی که از صبحِ خیلی زود در برابر بقالی‌ها می‌بینید، چشم به راه تا «خواجه کی به درآید»! «درِ ارباب بی‌مروّت دنیا» که در گذشته بارگاه امیر و وزیر بود، اکنون به دکّانِ «آقا فرج» و «صمد آقا» انتقال پیدا کرده است! مجموع این احوال یادآور این بیت نظامی می‌شود که مجنون به لیلی می‌گفت:
من با تو به کار جان فروشی
کار تو همه زبان فروشی
و همین مردم، پس از فراغت از صفِ خواربار و کوپن، راهیِ یکی از ادارات یا آزمایشگاه یا بنگاه یا فروشگاه می‌شوند، عکس و شناسنامه در بغل، و اگر جاحظ در زیر کتاب مدفون شد، اینان در لای کاغذبازی و اوراقی که دمبدم مطالبه می‌شود آهسته آهسته جانِ خود را به لب می‌رسانند. تنها برای گرفتن یک فتوکپی با چهار دلهره می‌توانید روبرو باشید:
باشید:
۱. اینکه ماشین خراب باشد، که غالباً هست.
۲. اینکه کاغذ موجود نباشد.
۳. اینکه برق نباشد یا وسط کار قطع شود.
٤. و سرانجام اینکه با یک صف رعب‌انگیز روبرو گردید.
اگر این چهار «خان» را پشت سر گذاشتید، با فتح و و بشارت كاغذها را زیر بغل می‌زنید و به طرف مرحله‌ی بعدی که میز به میز شدن توی اداره است، می‌شتابد!

این‌همه کاغذبازی که گریبانگیر مردم شده است، ریشه‌ی اصلی‌اَش در «اعتماد» است. به هر فرد به عنوان یک «متقلّبِ بالفطره» نگاه می‌شود. جوّ معنوی نیز بر اثر بدبینی مانند هوای تهران آلوده شده است؛ بنابراین ما شب و روز در آلودگیِ روانی و تنفّسی دم می‌زنیم.
مسئله‌ی متقابل آن است که وقتی زندگی کلاف سردرگم شد، مردم خود به‌خود به جانب راه‌های انحرافی و میان‌بُر کشیده می‌شوند، زیرا اعتقاد به راهِ راست تنها در کارساز بودنِ راهِ راست تقویّت می‌گردد. ظاهراً طریق مبارزه با عدّه‌ای متقلّب _که در هر کشور وجود دارند_ آن نیست که همه‌ی مردمِ یک کشور را عنصر مشکوک تلقّی کنند و آنها را برای کوچک‌ترین حرکتی در لفّافِ قرطاس بپیچند. در این صورت اصلِ «برائت» که یک اصلِ جهانی است در مورد صغیر و کبیر، تبدیل به اصلِ «مجرمیّت» می‌شود...

               #سخن‌ها_را_بشنویم

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

26 October 2026 13:34

❇️ این مطالب در چاپ جدید، در کتاب یگانگی در چند گانگی/ زندگی، عشق، مرگ خواهند آمد.

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

23 October 2026 17:51

‍ 🌲 یک سرنوشتِ ممتـاز 🌲
🌲🌲🌲
جهـان خوردم و کارهـا راندم
...و عاقبت کار آدمی مرگ است
«تاریخ بیهقی از قول حسنک وزیر»،

از ماجرای بر دار کردن «حسنک وزیر» در تاریخ بیهقی به تفصیل سخن رفته. یکی از موهبت‌های خاصّی که نصیب این مرد گردیده، این است که مرگِ کمتر کسی چون او در نثر فارسی به این زیبایی و دلنشینی توصیف شده. ساعتی که او را به پای چوبه‌دار می‌بردند، اگر گمان می‌برد که در بین انبوه تماشاگران، جوانک گمنامی است که با قلم خود به او شکوهی جاودانی خواهد بخشید، شاید با غرور و گشادہ‌روییِ بیشتری جان می‌سپرد.
هنگام خواندن سرگذشت حسنک، بار دیگر به یاد می‌آوریم که آدمیزاد در خواهش‌ها و هواهای خود چه دیر تغییر می‌پذیرد و چگونه امروز نیز چون نُهصد سال پیش، همان نابکاری‌ها و سنگدلی‌ها بر بسیاری از فیروزمندانِ زمانه حکم‌رواست، با این تفاوت که پیشینیان در هنرِ آزردن و تباه کردن به اندازه‌ی مردمِ «متمدّنِ» امروز بی‌باک و چیره دست نبوده‌اند، شاید برای آن که «منشور ملل متّحد» و «اعلامیّه‌ی جهانی حقوق بشر» را امضا نکرده بوده‌اند!
(همان‌گونه که در دنیای امروز می‌بینیم، بدان‌گاه که نظام تازه‌ای بر اثر زور جانشینِ نظام پیشین می‌گردد، گروهی به عزّت می‌رسند و گروهی خوار می‌گردند، از هواداران نظام پیشین گروهی از گذشته‌ی خود توبه می‌کنند و به فرمانروای جدید می‌گروند، گروهی در‌به‌در و خانه‌نشین می‌گردند)...
خلیفه، او(حسنک) را به قِرمَطی بودن متّهم می‌کند...
در همه‌ی روزگارها، چون امروز، داغِ تکفیرِ مذهبی و سیاسی، سلاحِ ناجوانمردانه‌ای بوده است بر ضدّ دشمن، و خاصّه بر ضدّ آزاد مردانی که به آسانی بر آستانه‌ی هر کس و ناکس سر فرود نمی‌آورده‌اند.
آنچه به سیمای حسنک وزیر درخشندگی می‌بخشد و یاد او را پس از چند قرن زنده و شاداب نگاه می‌دارد، آرامشِ خاطر و غرور و بی‌اعتناییِ اوست در برابر مرگ...
چه حق با حسنک بوده و چه نبوده، برتریِ او بر دشمنانش در این است که کامیاب زندگی کرد؛
کوتاه زندگی کرد و مردانه مُرد، و داستانش به زیبایی نوشته آمد؛ این همه موهبت باهم، کمتر کسی را نصیب می‌گردد.
..............................
❇️مقاله‌ای از دکتر اسلامی‌ نُدوشن در:
#مجله‌_یغما به مدیریّت استاد حبیب یغمایی؛
سال ۱۲، شماره ۵، مرداد ۱۳۳۸.
...............................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

19 October 2026 20:18

زندگی چیست؟
بخش ۱

زندگی فاصله‌ای است میانِ دو عدم که انسان در آن به آگاهی می‌رسد. یعنی احساس می‌کند که هست. زندگی در میانِ پوچی و معنی‌داری نوسان دارد؛ به خودیِ خود پوچ است، مانند کشتی‌ای است که در دریای بی‌آب میانِ مِه حرکت بکند.
حافظ می‌گفت: «جهان و کار جهان جمله هیچ در هیچ است!» فردوسی نیز می‌گفت: «سر و پای گیتی نیابم همی.»
ولی در عین حال بشر برای آنکه بتواند به اندیشه‌ی پروازگرِ خود پاسخ بدهد به آن معنائی بخشیده است. خیال را در خود پرورده، آن را به هنر آراسته، نیاز جنسی را تا حدّ عشق فراکشیده و برای خودخواهیِ خود محمل‌های لطیفی جسته، و گاه تا حدّ دادنِ جان جلو رفته تا این معنا را به اثبات برساند. چون اندیشه برای بشر مزاحمتی داشته و او را ناآرام می‌داشته، این تعبیه‌ها برای آن بوده است که از فشارِ اندیشه که آشوبِ ذهنی ایجاد می‌کرده بکاهد. نیروانای هندو گویا همین مقصود را دنبال بکند: حالت بی‌اندیشگی، صفحه‌ی سفید ذهن، از نیاز بری ماندن. این بیت همان را می‌گوید:
کاش نبودی مرا چشم من و گوش من
دشمن جان من است عقل من و هوش من
و حافظ آرزو می‌کرد که دمی ز وسوسه‌ی عقل بی‌خبر بماند.
نه آن است که در دایره‌ی خلقت، اندیشه برای بشر یک امر استثنائی است؟ دلیلی نیست که در میان آن همه موجودات زنده این یکی از یک خصیصه‌ی فراطبیعی بهره‌ور باشد که آرامش عالَم هستی را به هم بزند. موجودات دیگر بی‌آزار چَرا می‌کنند. به همان حدّی که آکل و مأکول باشند، اکتفا می‌ورزند. ولی بشر
معرکه ساز شده است پیوسته می‌خواهد زندگی خود را گسترش بدهد مانند عقاب‌های کاووس* است که هر دم می‌خواهد در طلب طعمه بالاتر و بالاتر پرواز کند و آیا سرانجام بر زمین نخواهد افتاد؟ در حالی که طبیعت هدفی برای زندگی بشر قرار نداده بوده، او به خیال خود زندگی خود را هدفمند کرده است و به سبب حرصی که در نهاد او برای ادامه‌ی زیست نهاده شده دنیای دیگر را برای خود به آرزو آورده است و چون عاجزتر از آن بوده که زندگی خود را بر روی خاک به سامان آورد و تعادل خود را حفظ کند، گوهر آسمانی را به تصوّر آورده که حافظ و ناظر بر ناتوانایی‌های او باشد. این ناتوانی ناشی از توقّع بالای اوست که ترکیب‌بندِ تنش تواناییِ برآورده کردنٌ آن را ندارد. از یک جهت که نگاه کنیم موجودی زبون‌تر از انسان نیست، زیرا نمی‌تواند به همه‌ی آرزوهای خود برسد. موجودات دیگر در حدّ آرزوی خود زندگی می‌کنند، انسان پیوسته به دنبال آرزو می‌دَوَد و به آن دست نمی‌یابد. مانند سراب هرچه او بیشتر می‌دود، آن از او دورتر می‌شود...

                 #شهرزاد_قصه‌گو

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
/channel/sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

15 October 2026 20:30

🔴به فرهنگ باشد روان تندرست

🔺ایران سرزمینی است کهن، سرشار از نیکی‌ها و مردمانی نجیب که ستایشگر داد و دانش و راستی و نکوهشگر  ستم و دروغ و دشمنی‌ بوده‌اند. باید از ایران گفت و نوشت. باید زبان فارسی، این سرمایۀ جاودان ایرانی را پاس داشت و برای گسترش آن دریغ نکرد. باید فرزندان کشور را با بزرگمهرها، فردوسی‌ها و ابن‌سیناها آشنا کرد. اگر ایدۀ ایران به میان مردم و سیاستگذاران کشیده شود، امنیت و منافع ملی معنا می‌‌شود. ایران و داشته‌های تاریخی و فرهنگی آن را دوست بداریم.
فهرست زیر ازجمله دغدغه‌مندان مستقل برای رسیدن به این هدف‌اند. با پیوستن به آن‌ها به توسعۀ فرهنگی در جامعه یاری رسانیم.
                


⛱تدریس مکاتب فلسفی و روانی

⛱یافته‌های مهم روان‌شناسی

⛱موسیقی سنتی (تکنوازی سنتور)

⛱جملگی روانکاوی

⛱کتاب گویا (لذت مطالعه با چشمان بسته)

⛱صادق هدایت

⛱زین قند پارسی
(درست بنویسیم، درست بگوییم).

⛱کتابخانه بزرگ ادیان و فرهنگ باستان

⛱دکتر محمّد‌علی اسلامی‌نُدوشن

⛱باغ سبز مولانا (زهراغریبیان)

⛱رازها و نمادها و آموزه‌های شاهنامه

⛱نجوای داستان

⛱کتابخانهٔ ادب و فرهنگ

⛱خردسرای فردوسی
(آینه‌ای برای پژواک جلوه‌های دانش و فرهنگ ایران زمین).

⛱بنیاد فردوسی خراسان
(كانون شاهنامه فردوسی توس‏).

⛱سرو سایـه‌فکن
(رسانه‌ای برای پاسداشت زبان و ادبیات فارسی).

⛱شرح غزلیات سعدی با امیر اثنی‌عشری

⛱موسسه پژوهشی چراغداران
میراث دیجیتال و حافظه فرهنگی فارسی زبانان

⛱حافظ‌خوانی با محمدرضاکاکائی

⛱شرح بوستان و گلستان سعدی با امیر اثنی عشری

⛱شاهنامه کودک هما

⛱مأدبۀ ادبی، شرح کلیله و دمنه و آثار ادبی فارسی (رسانۀ دکتر محمّدامین احمدپور).

⛱ستیغ، خوانش اشعار حافظ و سعدی و...(رسانه سهیل قاسمی)

⛱تاریخ، فرهنگ، هنر و ادبیات ایران زمین

⛱شاهنامه برای کودکان
(قصه های شاهنامه و خواندن اشعار برای کودکان و نوجوانان)

⛱گاهگفـت
(دُرُست‌خوانیِ شعرِ کُهَن)

⛱کتاب گویای ژیگ

⛱سفر به ادبیات
(مرزبان‌نامه و گلستان، تک‌بیت‌های کاربردی )

⛱ملی‌گرایی ایرانی/شاهنامه‌پژوهی

⛱هفت هزار سالگان

⛱انجمن دوستداران شاهنامه البرز (اشا)

⛱فرهنگ یاریگری، توسعۀ پایدار و زیست بوم‌داری

⛱رهسپر کوچۀ رندان
(بررسی اندیشۀ حافظ).

⛱حماسه‌سرای آرخش؛
خانۀ فرهنگ، حماسه‌ و زبانهای ایرانی

⛱سخن و سخنوران
(سخنرانی و گفتگوهای نایاب نام آوران وطن فارسی).

⛱کتاب و حکمت

⛱زبان شناسی و فراتر از آن (درگاهی برای آموختن دربارۀ زبان‌ها و فرهنگ‌ها).

⛱خواندن و شرح تاریخ عالم‌آرای عبّاسی (میلاد نورمحمدزاده).

⛱هزار بادهٔ ناخورده (یادداشت‌های امیرحسین مدنی دربارۀ ادبیات و عرفان).

⛱شرح کلیات سعدی
(تصحیح و طبع شادروان محمدعلی فروغی).

⛱انجمن شاهنامه‌خوانی هما
(خوانش و شرح بیت‌های شاهنامه).

⛱نقش بر آب (یادداشت‌های ادبی و تاریخی دکتر حامد خاتمی‌پور)



🔴هماهنگی برای شرکت در تبادل


🔴@alireza_heidaree

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

11 October 2026 22:33

❇️ گرامی باد بیستم مهر ماه روز بزرگداشت حافظِ جان.
🌲🌲🌲🌲🌲
شیرازی‌ها بیستِ مهر را «زادروزِ حافظ» قرار داده‌اند و می‌خواهند هر ساله در آن مراسمی برپا کنند. از یکی از ادبای فارس پرسیدم: مردی که حتّی سال تولّدش مشخّص نیست، چگونه روزِ زادنِ او را با این دقّت تعیین کرده‌اید؟
با لحنی که البتّه به شوخی شبیه بود جواب داد:
«چون حافظ از مهر و مهربانی زیاد حرف زده، ماهِ مهر را برای او برگزیدیم، و چون شعر خوب گفته، نمره‌ی ۲۰ برایش قائل شدیم!»

                    #بازتاب‌ها
       (شیراز، یادبود حافظ، مهر ۱۳۷۹)
🌲🌲🌲🌲🌲
..............................
🟢 با سپاس از رسانه‌ی فرهنگی جرعه.
..............................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

05 October 2026 19:45

زندگی آن‌قدر ارزشِ زیستن ندارد که بشود نشست و تماشا کرد. ایرانی که ناخواسته موجب تغییر مسیر اسلام شده است نخستین معترض آن قرار می‌گیرد... بعد از ابومسلم سنباد می‌آید و سپس استاذسیس و المُقنع. هر سرزمینی برای خود پیشکشی دارد. بابک از آذربایجان، مازیار از طبرستان، افشین از اشروسنه، تا برسد به عمّار خارجی و یعقوب و مرداویچ. گویی ایرانی‌ها می‌خواستند بازخریدِ شرمِ پدران خود کرده باشند، که با سرعتی بیش از انتظار راه را در جلوی مهاجم بازگذارده بودند. در آن موقع ارزش‌ها غیر قابل دفاع شده بود و کسی نجنگید! اکنون مقصود و هدفی در پیشِ‌رو بود و جا داشت که جان بر سرش نهاده شود. انسان‌ها همان‌ها بودند، بود و نبودِ ارزش‌ها تفاوت را به میان می‌آورد.
مردانِ مرد تا بدان‌جا به جلو می‌روند که خونِ خود را بر روی بمالند تا مبادا زردیِ احتضار که نشانه‌ی ضعف است نمودار شود و یکی از آنها هنگام مردن می‌گوید: "در مرگ نیز مردی باید".
#شهرزاد_قصه‌گو
...............
غزلی زیبا از مولانای جان
دکلمه: سرکار خانم پیرایه یغمایی
t.me/pirayeh_y
...............

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

02 October 2026 10:55

🔴پنجمین شماره مجله مجال منتشر شد
مهر ۱۴۰۵

در این شماره می‌خوانید:

▫️ با چشم‌های دوزخ
▫️ قصیده بی‌آنکه
▫️شازده کوچولو
▫️دوستانی پشت کلمات
▫️حضور
▫️جدایی افکنی میان انسان‌ها
▫️دوستی در خط صفر
▫️دوستی در جبهه جنگ
▫️از من تا ما


🔗لینک دسترسی:
https://www.calameo.com/read/0082391331a4dc7200fe1

شماره اول
شماره دوم
شماره سوم
شماره چهارم
شماره پنجم

🆔 @majaalonline

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

30 September 2026 21:34

🌲 غزلگردی 🌲

ترانه‌سرا، آهنگ‌ساز و خواننده:
عالیجناب شهیار قنبری

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

30 September 2026 06:31

مولانا بیش از هرکس ولوله و شور در فکرِ ایرانی نهاده و فضای خروشانی بر او عرضه کرده که در این فضا، چون نیروی فَوَران کننده‌ای که در شاخه‌های بهاری است، معنی می‌خواهد لفظ را بشکافد؛
هنگام خواندن "مثنوی" و نیز "غزلیّات" این احساس به ما دست می‌دهد که قالبِ تن، گنجایشِ روحِ برجهنده را ندارد، و این تنها کتابی است که می‌شناسیم که چنین خاصیّتی داشته باشد.

   #جام_جهان‌بین
.................................
❇️ حضرت مولانا نوبهاری بود که به گلزارِ عواطفِ بشری روح و معنا دمید.
.................................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

27 September 2026 10:31

‍ گوش فرا دهیم، فضای جهان پر از ولوله است، ولوله‌ی تاریخ. هزاران خنده‌ی مستانه و هزاران گریه.
اگر آرزوهای به کام نرسیده و داغِ د‌ل‌ها می‌توانست به صورت ابری درآید، جهان تاریک می‌شد، به‌گونه‌ای که چشم، چشم را نمی‌دید.
با این حال در این میانه درخشش‌هاست، مانند آذرخش که لحظه‌ای می‌تابد و دنباله‌اش تا مدّتها روشن می‌ماند. این تابش، از آنِ یک اقلیّت است. تعدادی بیش نیستند، ولی تبلورِ روحِ یک انبوه‌اند؛ و اینان، این گروه اندک، کسانی هستند که سؤال می‌کنند، کبوترِ جان را پرواز می‌دهند، سازنده‌ی یادگار می‌شوند.
اگر انسان کامل‌تر از آنچه هست می‌بود، دیگر جستجوگر نمی‌شد و در اینصورت زندگی از تحرّک بازمی‌ماند. و این خلاف طبع زندگی بود. انسان موجود متناهی در نامتناهی است، و کوشش او در زندگی معطوف به درهم شکستنِ تناهیِ خود است، این کوشش پایان‌ناپذیر است و تا دمِ مرگ با او همراه است.

              #شهرزاد_قصه‌گو
..............................
❇️پ‌ن: سمفونی پنجم بتهوون به باور بسیاری از اساتید، شاهکار موسیقی تاریخ است.doodle chaos با ساختن انیمیشن آن را به تصویر کشیده است:
انسان از آغاز _با فراز و فرودهایش_ تا انجام.
..............................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

22 September 2026 10:28

https://www.instagram.com/reel/DdjieWEMc5m/?stkn=MWQ3aXV3N2tpYzFmOA==

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

18 September 2026 14:57

عبرت‌انگیزترین بخشِ تاریخ، فروافتادنِ سلسله‌هاست؛ و این فروافتادن‌ها مولودِ دو علّت اصلی بوده:
۱. به سرشت انسان پاسخ‌ ندادن،
۲. به نیازِ زمان پاسخ ندادن.

وقتی به نیازهای ذاتیِ جامعه پاسخِ درست داده نشود، اخلاقِ اجتماعی فرو می‌افتد، و آن‌گاه دیگر نباید انتظار داشت که جامعه روی سلامت ببیند.

#سخن‌ها_را_بشنویم

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی ‌نُدوشن

🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

16 September 2026 20:45

...به هر کجا بروید، از «غار کمربند» تا «تپّه‌ی گیان» و از «سيلک» تا «شوش» و از «مارليک» تا «حسنلو»، سایه‌ای می‌بینید که بر سنگی نشسته و قصّه می‌گوید؛ قصّه‌ای کهن، پایان ناپذیر...
این شهرزادِ ایران است که قصّه می‌گوید. عروسِ کهنسال و همیشه جوان، قرن‌ها و قرن‌هاست که قصّه می‌گوید، برای آن که خوابش نَبَرَد، برای آن که نمیرد. هر شب را به شبِ دیگر می‌پیوندد و شهرزاد از نو حدیثِ خود را آغاز می‌کند...
گویی هرگز رشته‌ی این شب‌های افسانه‌آلود گسیخته نخواهد شد و این قصّه پایان نخواهد یافت...

                 #شهرزاد_قصه‌گو
..............................
❇️پ‌ن: عکسی که از فرازِ رشته‌کوه زاگرس گرفته شده است؛ بخشی از کوه که از پوششِ برف بیرون مانده، شبیهِ تصویرِ زنی در حال آسودن است که برخی به آن لقبِ ایران بانو داده‌اند.
(تصاویر جدید نیستند)
..............................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

12 September 2026 21:59

آدمی احتیاج به تسلّای مُدام دارد زیرا غربتی سنگین بر جانش حاکم است و آن ناشی می‌شود از فاصله‌ی میان خواستِ پهناورِ او و امکانِ محدودی که طبیعت در اختیارش نهاده است.

#مرزهای_ناپیدا

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

28 October 2026 20:19

‍ ‍ ‍ ‍ _ وزير: تو حرف‌های عجیب می‌زنی، مثل اینکه توی میتینگ‌های برتراند راسل شرکت کرده‌ای.

+ زن: لازم نیست کسی در میتینگِ برتراند راسل شرکت کرده باشد تا بداند صلح بهتر از جنگ است، همه‌ی مردم دنیا این عقیده را دارند، به جز سیاستمدارها و خرپول‌ها!

_ وزیر: ما دشمن بزرگی داریم که نمی‌خواهد زیر حرف حساب برود.

+ زن: او هم مثل شماست، سیاستمدار است. اگر دو نفر که از هم می‌ترسند اسلحه‌شان را به دور اندازند دیگر ترسی از همدیگر نخواهند داشت، خیلی ساده است.

_ وزیر: بله، ولی اگر مردم بی‌اسلحه بمانند، آن گروهی که عدّه‌شان بیشتر است، بر گروهی که عدّه‌شان کمتر است غلبه خواهند کرد.

+ زن: بکنند، مگر شما نمی‌گویید حق با آن عدّه‌ای است که تعدادش بیشتر است؟ مگر نه اینست که دموکراسی یعنی این؟ مگر وقتی انتخابات می‌کنید آن حزبی که رأی بیشتر دارد حکومت بدست نمی‌گیرد؟ اگر حرف الآنت را قبول کنیم، پس حزب شما اکنون نباید بر سر کار باشد.

_ وزیر: این دو با هم فرق دارند. منظور من اینست که در آن صورت، گروهِ بی‌تمدّن و جاهل که تعدادش بیشتر است، بر گروهِ با تمدّن و فهمیده که تعدادش کمتر است، غلبه خواهد کرد؛ حرف بر سر بقای تمدّن است.

+ زن: من گمان می‌کنم که اگر تمدّنی از بین برود، نشانه‌ی آنست که شایسته‌ی از بین رفتن بوده، نشانه‌ی آنست که جوهر حیاتیِ خود را از دست داده.

            #ابر_زمانه_و_ابر_زلف

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی ‌نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

26 October 2026 13:31

زندگی چیست؟
بخش ۲

انسان از طریق اندیشه‌ی خود خالق همه چیز است، حتی خالق بدبختیِ خود، آیا همه‌ی آنچه در برابر ما هستند وجود دارند؟ این هفت آسمان، کهکشان‌ها، دریا، خشکی...؟ اندیشه‌ی ما از طریق حواسِ ما می‌گوید وجود دارند، دنیا به فراخورِ درونِ ماست، نه بزرگتر، نه کوچکتر، به فراخور حواس ما، نه گرم‌تر نه سردتر. مولوی می‌گفت: «تو جهانی بر خیالی بین روان»؛ اینکه گفته شود واقع‌بین، خیال‌پرست، آرمانگرای، احساساتی، متعقّل... همه از یک منشاء سرچشمه می‌گیرند، همه می‌خواهند "هست"ِ خود را به ثمر برسانند. همه پیکی هستند که باید امانتی را به مقصدش برسانند. همه‌ی آنچه در اندیشه‌ی فلسفه‌ی غرب آمده است همان است که پیش از آن شرقی‌ها گفته بودند. فکر از شرق ساطع شده است و در غرب تبلور یافته، جمع شده، دسته‌بندی شده. چون آب و هوا و موقعیّتِ شرق به گونه‌ای بوده که اندیشه‌ی جوشان و احساساتی را تقویّت می‌کرده در آنجا اندیشه‌ها سرشارتر و بی‌مهارتر بروز کرده‌اند، غربی‌ها بیشتر پایبندِ مهار بوده‌اند، همه‌ی آنچه باید در زمینه‌ی زندگی و مرگ کاویده شود، شرقی‌ها کاویده‌اند و به جایی نرسیده‌اند. تمام هنری که بشر در زندگی به خرج می‌دهد، آن است که به رغم حوادث آن را ادامه می‌دهد.

                #شهرزاد_قصه‌گو

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی نُدوشن
/channel/sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

22 October 2026 12:35

🏔می‌دانستید دکتر اسلامی ندوشن، به مدت بیست سال، هرررر روز می‌رفتند کوهنوردی؟
⏳فکر می‌‌کنید این کوهنوردی روزانه، چقدر طول می‌کشید؟
فقط یک ساعت‌ونیم!

راستی! امروز، روز جهانی کوهنورد است. اگر اهل کوه و کوهنوردی هستی، روزت مبارک. 🏔

📚کتاب روزها، جلد سوم و چهارم، نشر سرو سخنگو
///////
@sarvpub

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

16 October 2026 13:22

با آنکه چند هزار سال است که بشر مشغول آزمایش و محاسبه است، هنوز فرمولِ خاصّی برای خوشبختی پیدا نکرده است. کم و بیش هر کسی در این شعرِ "تاگور" زبانِ حالِ خود را می‌یابد:
«آن را می‌جویم که نمی‌توانم یافت، آن را می‌یابم که نمی‌جویم».

#بازتاب‌ها

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

14 October 2026 13:19

نقش برجستۀ اسلامی ندوشن در گسترۀ حافظ‌پژوهی
📝 حسین مسرت
هم‌زمان با بیستم مهر، روز بزرگداشت حافظ شیرازی، نگاهی به کارنامهٔ حافظ‌پژوهی محمدعلی اسلامی ندوشن نشان می‌دهد او از کودکی با دیوان حافظ در خانهٔ پدری در ندوشن آشنا شد و این دلبستگی در طول ده‌ها سال به نوشتن گفتارها و کتاب‌هایی چون «ماجرای پایان‌ناپذیر حافظ»، «تأمّل در حافظ» و «چهار سخنگوی وجدان ایران» انجامید؛ آثاری که نام او را در ردیف حافظ‌پژوهان شناخته‌شدهٔ کشور نشاند.
متن کامل این یادداشت جامع و خواندتی را در اینجا بخوانید:
ibna.ir/x6KCm

////////
#سرو_سخنگو 🌿
@sarvpub

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

08 October 2026 20:35

مردمِ هر دوره کم و بیش می‌پنداشته‌اند که به انتهای آزمایشِ خود رسیده‌اند. امیدوار بوده‌اند که عُقده‌ی زندگی در زمانِ آنها گشوده خواهد شد و دورانِ عدل و امن و آسایش بر اثر معجزه‌ای فرا خواهد رسید، و خلاصه، عمر آنها شاهد بشارتِ عهدِ موعود خواهد بود.

    #داستان_داستان‌ها

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

04 October 2026 17:16

کتاب "سیاست، میوه‌ای از درخت فرهنگ" دربردارنده‌ی گفت‌وگوی بلند محمد صادقی با فریدون مجلسی، و با پیش‌گفتاری از مصطفی ملکیان، توسط انتشارات دوستان منتشر شد.

در بخشی از پیش‌گفتار ملکیان بر این کتاب آمده است: برابرانگاری یا برابری‌جویی عمیقترین و واقعیترین نوع تواضع و خاکساری را میطلبد. آن برنده‌یِ فرضی جایزه‌ی نوبل باید فروتنی راستین و ژرف‌ای داشته باشد که بتواند خود را با آن لوله‌کش بیسواد برابر بخواهد و برابر ببیند. از این رو، بحق گفته‌اند که مردم‌سالاری چیزی نیست جز جلوه‌ی فضیلت فروتنی در عالم سیاست و، به تعبیر درست آلبر کامو، مردم‌سالاری «تمرین اجتماعی و سیاسی تواضع است.»

❇️ نکته‌ی قابل توجّه اینکه آقای محمّد صادقی سؤالات خود را با اقتباس از جلد اوّل و دوّمِ روزهای استاد اسلامی ندوشن طرح کرده‌اند.

با سپاس از کانال رسمی استاد مصطفی ملکیان:
/channel/mostafa_malekian_official

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

01 October 2026 20:30

🔴به فرهنگ باشد روان تندرست

🔺ایران سرزمینی است کهن، سرشار از نیکی‌ها و مردمانی نجیب که ستایشگر داد و دانش و راستی و نکوهشگر  ستم و دروغ و دشمنی‌ بوده‌اند. باید از ایران گفت و نوشت. باید زبان فارسی، این سرمایۀ جاودان ایرانی را پاس داشت و برای گسترش آن دریغ نکرد. باید فرزندان کشور را با بزرگمهرها، فردوسی‌ها و ابن‌سیناها آشنا کرد. اگر ایدۀ ایران به میان مردم و سیاستگذاران کشیده شود، امنیت و منافع ملی معنا می‌‌شود. ایران و داشته‌های تاریخی و فرهنگی آن را دوست بداریم.
فهرست زیر ازجمله دغدغه‌مندان مستقل برای رسیدن به این هدف‌اند. با پیوستن به آن‌ها به توسعۀ فرهنگی در جامعه یاری رسانیم.
                


⛱تدریس مکاتب فلسفی و روانی

⛱یافته‌های مهم روان‌شناسی

⛱موسیقی سنتی (تکنوازی سنتور)

⛱جملگی روانکاوی

⛱کتاب گویا (لذت مطالعه با چشمان بسته)

⛱صادق هدایت

⛱زین قند پارسی
(درست بنویسیم، درست بگوییم).

⛱کتابخانه بزرگ ادیان و فرهنگ باستان

⛱دکتر محمّد‌علی اسلامی‌نُدوشن

⛱باغ سبز مولانا (زهراغریبیان)

⛱رازها و نمادها و آموزه‌های شاهنامه

⛱نجوای داستان

⛱کتابخانهٔ ادب و فرهنگ

⛱خردسرای فردوسی
(آینه‌ای برای پژواک جلوه‌های دانش و فرهنگ ایران زمین).

⛱بنیاد فردوسی خراسان
(كانون شاهنامه فردوسی توس‏).

⛱سرو سایـه‌فکن
(رسانه‌ای برای پاسداشت زبان و ادبیات فارسی).

⛱شرح غزلیات سعدی با امیر اثنی‌عشری

⛱موسسه پژوهشی چراغداران
میراث دیجیتال و حافظه فرهنگی فارسی زبانان

⛱حافظ‌خوانی با محمدرضاکاکائی

⛱شرح بوستان و گلستان سعدی با امیر اثنی عشری

⛱شاهنامه کودک هما

⛱مأدبۀ ادبی، شرح کلیله و دمنه و آثار ادبی فارسی (رسانۀ دکتر محمّدامین احمدپور).

⛱ستیغ، خوانش اشعار حافظ و سعدی و...(رسانه سهیل قاسمی)

⛱تاریخ، فرهنگ، هنر و ادبیات ایران زمین

⛱شاهنامه برای کودکان
(قصه های شاهنامه و خواندن اشعار برای کودکان و نوجوانان)

⛱گاهگفـت
(دُرُست‌خوانیِ شعرِ کُهَن)

⛱کتاب گویای ژیگ

⛱سفر به ادبیات
(مرزبان‌نامه و گلستان، تک‌بیت‌های کاربردی )

⛱استاد بهرام بیضایی (آرشیو)

⛱ملی‌گرایی ایرانی/شاهنامه‌پژوهی

⛱هفت هزار سالگان

⛱انجمن دوستداران شاهنامه البرز (اشا)

⛱فرهنگ یاریگری، توسعۀ پایدار و زیست بوم‌داری

⛱رهسپر کوچۀ رندان
(بررسی اندیشۀ حافظ).

⛱حماسه‌سرای آرخش؛
خانۀ فرهنگ، حماسه‌ و زبانهای ایرانی

⛱سخن و سخنوران
(سخنرانی و گفتگوهای نایاب نام آوران وطن فارسی).

⛱کتاب و حکمت

⛱زبان شناسی و فراتر از آن (درگاهی برای آموختن دربارۀ زبان‌ها و فرهنگ‌ها).

⛱خواندن و شرح تاریخ عالم‌آرای عبّاسی (میلاد نورمحمدزاده).

⛱هزار بادهٔ ناخورده (یادداشت‌های امیرحسین مدنی دربارۀ ادبیات و عرفان).

⛱شرح کلیات سعدی
(تصحیح و طبع شادروان محمدعلی فروغی).

⛱انجمن شاهنامه‌خوانی هما
(خوانش و شرح بیت‌های شاهنامه).

⛱نقش بر آب (یادداشت‌های ادبی و تاریخی دکتر حامد خاتمی‌پور)



🔴هماهنگی برای شرکت در تبادل


🔴@alireza_heidaree

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

30 September 2026 21:20

متأسفانه لورکا پسر عالیجنابِ ترانه استاد شهیار قنبری از میان ما پر کشید🖤
شهیارِ عزیز کتاب ماندگارِ دریا در من را به لورکا تقدیم کرده بود: «به لورکا، پسرم، فردای حافظه‌ام»؛
لورکا رفت ولی یادِ او و ترانه‌های شهیار قنبری در حافظه‌ی ملّیِ ما سبز و ماندگارَند.

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

27 September 2026 22:18

🌍📚 به مناسبت روز جهانی گردشگری سری بزنیم به شهرها و کشورهایی که در سفرنامه‌های دکتر اسلامی ندوشن ذکر شده و کتاب‌هایی که بهترین آثار در حوزه‌ی سفرنامه‌نویسی ایران شناخته می‌شوند، پس تا آخر این ویدئو، همسفر ما باشید‌. ☺️🙏
////////
@sarvpub

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

22 September 2026 10:30

خاطره‌ای از سال‌های دور، بزرگداشت #محمد_علی_اسلامی_ندوشن در انجمن فرهنگی افراز
اردیبهشت ۱۳۹۴
و
رونمایی از کتاب دیدگاه‌ها در بهمن ۱۳۹۴
🌲🌲🌲🌲🌲

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

21 September 2026 06:32

فکرِ رستمی مانند نهرِ خروشانی در سراسرِ تاریخ جاری شده است. میلیون‌ها تن گمنام و بانام، خوابِ شب و زندگیِ راحت یا جانِ خود را بر سـرِ آن بر کفِ دست نهاده‌اند، یا با شمشیر یا با قلم؛ صاحبانِ فکرِ «نَـر» یعنی همه‌ی ناآرام‌هایی که تحمّلِ خوش نشستن در تعبیه‌گاهِ زور و فساد را نداشته‌اند.

#داستان_داستان‌ها
🌲🌲🌲🌲🌲
❇️ به یاد امیرحسین خان شجاع‌الدوله (معروف به رشید خان) حاکمِ وقتِ قوچان در زمان ناصرالدین شاه، که چند روز بعد از قرارداد ننگینِ آخال (۳۰ شهریور ماه ۱۲۶۰ خورشیدی!) در غم و غصّه‌ی ایران، دق‌مرگ شد.
و به یاد همه‌ی عزیزانی که در راه آزادی و عزّت نفس و عشق به میهن آسمانی شدند.
نامِشان زمزمه‌ی نیمه‌شبِ مستان باد
     تا نگویند که از یــاد فـراموشانَنـد
🌲🌲🌲🌲🌲
آواز: بانو پری زنگنه
آهنگ‌ساز: زنده‌یاد واروژان
.................................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

17 September 2026 20:46

🔷به فرهنگ باشد روان تندرست

🌐ایران سرزمینی است کهن، سرشار از نیکی‌ها و مردمانی نجیب که ستایشگر داد و دانش و راستی و نکوهشگر  ستم و دروغ و دشمنی‌ بوده‌اند. باید از ایران گفت و نوشت. باید زبان فارسی، این سرمایۀ جاودان ایرانی را پاس داشت و برای گسترش آن دریغ نکرد. باید فرزندان کشور را با بزرگمهرها، فردوسی‌ها و ابن‌سیناها آشنا کرد. اگر ایدۀ ایران به میان مردم و سیاستگذاران کشیده شود، امنیت و منافع ملی معنا می‌‌شود. ایران و داشته‌های تاریخی و فرهنگی آن را دوست بداریم.
فهرست زیر ازجمله دغدغه‌مندان مستقل برای رسیدن به این هدف‌اند. با پیوستن به آن‌ها به توسعۀ فرهنگی در جامعه یاری رسانیم.
                


💠تدریس مکاتب فلسفی و روانی

💠یافته‌های مهم روان‌شناسی

💠موسیقی سنتی (تکنوازی سنتور)

💠جملگی روانکاوی

💠کتاب گویا (لذت مطالعه با چشمان بسته)

💠صادق هدایت

💠زین قند پارسی
(درست بنویسیم، درست بگوییم).

💠کتابخانه بزرگ ادیان و فرهنگ باستان

💠دکتر محمّد‌علی اسلامی‌نُدوشن

💠باغ سبز مولانا (زهراغریبیان)

💠رازها و نمادها و آموزه‌های شاهنامه

💠نجوای داستان

💠کتابخانهٔ ادب و فرهنگ

💠خردسرای فردوسی
(آینه‌ای برای پژواک جلوه‌های دانش و فرهنگ ایران زمین).

💠بنیاد فردوسی خراسان
(كانون شاهنامه فردوسی توس‏).

💠سرو سایـه‌فکن
(رسانه‌ای برای پاسداشت زبان و ادبیات فارسی).

💠شرح غزلیات سعدی با امیر اثنی‌عشری

💠موسسه پژوهشی چراغداران
میراث دیجیتال و حافظه فرهنگی فارسی زبانان

💠حافظ‌خوانی با محمدرضاکاکائی

💠شرح بوستان و گلستان سعدی با امیر اثنی عشری

💠شاهنامه کودک هما

💠مأدبۀ ادبی، شرح کلیله و دمنه و آثار ادبی فارسی (رسانۀ دکتر محمّدامین احمدپور).

💠ستیغ، خوانش اشعار حافظ و سعدی و...(رسانه سهیل قاسمی)

💠تاریخ، فرهنگ، هنر و ادبیات ایران زمین

💠شاهنامه برای کودکان
(قصه های شاهنامه و خواندن اشعار برای کودکان و نوجوانان)

💠گاهگفـت
(دُرُست‌خوانیِ شعرِ کُهَن)

💠کتاب گویای ژیگ

💠سفر به ادبیات
(مرزبان‌نامه و گلستان، تک‌بیت‌های کاربردی )

💠استاد بهرام بیضایی (آرشیو)

💠ملی‌گرایی ایرانی/شاهنامه‌پژوهی

💠انجمن دوستداران شاهنامه البرز (اشا)

💠فرهنگ یاریگری، توسعۀ پایدار و زیست بوم‌داری

💠رهسپر کوچۀ رندان
(بررسی اندیشۀ حافظ).

💠حماسه‌سرای آرخش؛
خانۀ فرهنگ، حماسه‌ و زبانهای ایرانی

💠سخن و سخنوران
(سخنرانی و گفتگوهای نایاب نام آوران وطن فارسی).

💠کتاب و حکمت

💠زبان شناسی و فراتر از آن (درگاهی برای آموختن دربارۀ زبان‌ها و فرهنگ‌ها).

💠خواندن و شرح تاریخ عالم‌آرای عبّاسی (میلاد نورمحمدزاده).

💠هزار بادهٔ ناخورده (یادداشت‌های امیرحسین مدنی دربارۀ ادبیات و عرفان).

💠شرح کلیات سعدی
(تصحیح و طبع شادروان محمدعلی فروغی).

💠انجمن شاهنامه‌خوانی هما
(خوانش و شرح بیت‌های شاهنامه).

💠نقش بر آب (یادداشت‌های ادبی و تاریخی دکتر حامد خاتمی‌پور)



🌐هماهنگی برای شرکت در تبادل


🌐@alireza_heidaree

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

15 September 2026 17:56

منتشر شد
چاپ هفدهم

کتاب ایران را از یاد نبریم و به دنبال سایه همای از فروشگاه‌های کتاب سراسر کشور و سایت انتشارات قابل تهیه است.

📌نشانی صفحه اینستاگرام
https://www.instagram.com/sarvesokhangou
📌نشانی سایت
Sarvesokhangou.ir

#سرو_سخنگو 🌿
@sarvpub

سرو سخنگو (دکتر اسلامی نُدوشن)

11 September 2026 11:11

اگر شاهنامه نبود، زبانِ فارسی نمی‌ماند.
«استاد جلال خالقی‌مطلق»
🌲🌲🌲
بیستم شهریور ماه زادروز دکتر جلال خالقی مطلق را گرامی می‌داریم (نخستین زادروزی که خودشان در میان ما نیستند ولی نام و آثار ارزشمندشان تا ابد سبز و ماندگارَند).
🌲🌲🌲
استاد اسلامی ندوشن در کتاب چهار سخنگوی وجدان ایران اشاره کرده‌اند:
«آقای دکتر جلال خالقی مطلق، سال‌ها صرفِ تصحیحِ شاهنامه کرده و شاهنامه‌ی چاپِ او می‌شود گفت که صحیح‌ترین است».
..............................
نامِشان زمزمه‌ی نیمه‌شبِ مستان باد
    تـا نگوینـد کـه از یاد فـراموشان‌اَند
........‌‌......................

💎کانال دکتر محمّد‌علی اسلامی‌ نُدوشن
🆔 @sarv_e_sokhangoo