1809
ترا آئینه آگه سازد از زیبائی و زشتی
📚
اُسْتادِ اَنوشهیاد مُجْتَبیٰ مینُویٖ - که خاک بَر او خوش باد! - جایی مَرْقوم داشْته اَسْت:
«ما نَمیخواهیم که پَنْدیّات و مَواعِظِ سَعْدی را اِمْروز میزان و مِلاکِ أَعْمالِ خود بسازیم و طَرْزِ حُکومَت و إِدارۀ مَمْلَکَت را اَز رویِ سیاسَتْنامۀ نِظامُالْمُلْک تَرْتیب دِهیم. وَلی چه بایَد کَرد اَگَر حالِ مِلَّتی چُنان زار باشَد که حَتّیٰ دَسْتورالْعَمَلهایِ عُقَلایِ هِزار سال پیش هَم بَرایِ او تازگی داشْته باشَد، و چُنان اَز کاروانِ تَمَدُّن عَقِب مانْده باشَد که حَتّیٰ اَگَر نَصایِحِ لُقْمانِ حَکیم را نیز به مورِدِ إِجْرا میگُذاشْت حالَش ازین بِهْتَر میشُد که هَسْت! ...»
(بوستان به مثابتِ سياستنامه: مباحثی چند دربارهٔ ميراث و انديشۀ سياسیِ سعدیِ شيرازی، جویا جهانبخش، چ: ۱، ۱۴۰۴ ه.ش.، ص ۱۶).
#احوال_ملک_دارا
#پند_پیران
@talar_ayne
.
مرحوم آیت الله دکتر سید عبد الله ضیائی گیلانی نقل می کنند:
من استادی داشتم به نام حاج شیخ محمدمهدی امامی مازندرانی (امیر کلائی)؛ که در تکیه ملا محمود (واقع در خیابان چهار مردان قم) مکاسب تدریس می کرد.
ایشان گاهی در اثناء تدریس بدون علت مشخصی گریه می کرد. یک وقتی از ایشان علت را پرسیدم.
فرمود: من خاطره ای دارم که هرگاه به یاد آن می افتم بی اختیار به گریه می افتم. من در نجف اشرف از شاگردان مرحوم شیخ الشریعه اصفهانی بودم.
پس از پایان تحصیلاتم وقتی می خواستم به ایران مراجعت کنم شیخ الشریعه اصفهانی مرا خواست.
من خیلی خوشحال شدم و با خود گفتم لابد می خواهند به من اجازه اجتهاد بدهند یا تفقدی از من داشته باشند.
اما وقتی خدمت استاد رسیدم ، نه تفقدی در کار بود ، و نه اجازه اجتهادی !
بلکه جمله ای به کار برد که آن روز من از ایشان ناراحت شدم ، و حتی برای خدا حافظی نزد ایشان نرفتم.
جمله اش این بود که فرمود:
«شیخ مهدی! رفتی ایران از تو انتظار ندارم که کسی را مسلمان کنی ! سعی کن همین مسلمان ها را کافر نکنی!»
بعدها فهمیدم که حرف ایشان چقدر مهم بوده است.
هر گاه به یاد آن می افتم ، بی اختیار به گریه می افتم!
@jawaher_kalam
🔵
وَقتِ عَزیز رَفت بیا تا قَضا کُنیم
عُمری که بی حُضورِ صُراحیّ و جام رَفت
#حافظ
#سور_سخن
@talar_ayne
🔻🔺🔻
«... امّا، این ترجمه تکلیف دورهٔ دانشجویی، در سال تحصیلی ۴۱ - ۴۲، برای درس شادروان استاد دکتر غلامحسین صدیقی (بنیانگذار مؤسّسهٔ مطالعات و تحقیقات اجتماعی، وزیر کشور و معاون دکتر محمّد مصدّق) بوده است که مفتخر به اخذ نمرهٔ ۱۶ از او شده بوده است. اکنون پس از گذشت شصت و اند سال با بازنگری و افزودن برخی اضافات به علاقهمندان تاریخ اجتماعی تقدیم میگردد. ... »
(از پیشگفتارِ مترجم / ص ۲۱ و ۲۲).
#نکته
#تصفح
@talar_ayne
🔵
چُنین که اَز هَمهسو دامِ راه میبینَم،
بِه از حِمایَتِ زُلْفَش مَرا پَناهی نیست!
#حافظ
#سور_سخن
@talar_ayne
▪️پندی به یادگار از مینوی
✍آرش افشار:
بخارا ۸۰، ص۵۱۹
🔻
دانشورِ پویا و پُرتگاپویِ سپاهانی، استاد مصطفیٰ پیرجمال (دامَ عُلاه)، از سرِ مِهر و دانشپروری، تصویرِ روشن و ممتازی از رسالهٔ کِرامَندِ «ماد و هخامنشیِ» استاد دکتر شاپور شهبازی که چندی پیش در همین «تالار آینه» از آن یاد کردیم فراهم ساخته و به «تالار آینه» هدیّه فرمودهاند تا ما نیز پیشکش کنیم به همهٔ دوستارانِ تاریخ و فرهنگِ ایران.
از استاد پیرجمال سپاسگزاریم.
این کتاب تاریخی ارجمند پیشکش به شما:
@talar_ayne
🟣
زیوَرِ دَستِ جَهان بودَم مَرا نَشناختَند
گوهَری را رایگان دَر خاکِ راه انداختَند
#جلالالدین_همائی
#سور_سخن
@talar_ayne
▪️بیست و هشتم تیرماه، سالروز درگذشت علامه جلالالدین همایی است.
📚 با کتابستان همراه باشید:
@ketabestan1399
🔸🔹🔶
ایران و امریکا دارند با هم میجنگند و پاکستان به تفاهمنامهٔ اسلامآباد پایبند است!
... زهی پایبندی که تو راست!!!!
@talar_ayne
🔻
آن رسالهٔ «ماد و هخامنشیِ» دانشگاهِ آزادِ ایران یک فیلمِ کمکآموزشی (ویدئوئی) هم داشت که در آن مرحوم دکتر شاپور شهبازی در میان أَطلال پارسه گام میزد و از هخامنشیان میگفت و ... .
آن فیلم از معدود فیلمهایِ ویدئوئی است که منبنده در سالهای ممنوعیّت دستگاه پخش ویدئو دیدهام! ... نه در خانه؛ که دستگاهش را نداشتیم؛ ... بلکه در یکی از کتابخانههایِ دانشگاهی؛ البتّه در پستو!
ای کاش اکنون که دستها قدری باز است، صاحبهمّتی آن فیلم را در رایاسپهر همرسانی کند! ... لابد نسخههائی از آن ویدئویِ آموزشی از دستِ سانسورچیان جَسته و هنوز در کُنجِ انبارِ فلان إدارات برای خاک خوردن هست!
ج.ج.
@talar_ayne
۲۵ تیرماه سالروزدرگذشت دکترشاپورشهبازی
علیرضاشاپورشهبازی (۱۳ شهریور ۱۳۲۱ – ۲۵ تیر ۱۳۸۵) باستانشناس، تاریخنگار، نویسنده و متخصص در باستانشناسی دوران ایران هخامنشی و استاد دانشگاههای شیراز، تهران، هاروارد، کلمبیا، گوتینگن و اورگن شرقی و بنیانگذار بنیاد تحقیقات هخامنشی.
@Bookcitycc
🔵
اِیْ دِل! بیا که ما به پَناهِ خُدا رَویم
زآنْچ آسْتینِ کوتَه و دَسْتِ دَراز کَرْد
#حافظ
#سور_سخن
@talar_ayne
🟣
غَمِ حالِ دَردمَندان، نَه عَجَب گَرَت نَباشَد!
که چُنین نَرَفته باشَد هَمه عُمْر بَر تو حالی!
#سعدی
#سور_سخن
@talar_ayne
📎«سوریّه» یا «سوریه»؟
نوشتهیِ #جویا_جهانبخش
چاپشده در: نشریهی #آینه_پژوهش، سال سی و هفتم، فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۵، ش ۲۱۷، صص ۲۸۸ ـ ۲۸۳.
@talar_ayne
مسائل و معضلات آن قدر به هم پیچیده که نقل از گلستان و شاهنامه و این کتاب و آن کتاب، که یک چند در این ایّام معمول شد، چیزی جز مغالطات تاریخی و آمیختن امور گاه بیربط به هم نیست. نفع و فایدهای هم گویا ندارد جز اینکه شماری عربدهجو را برانگیزد که به فردوسی و سعدی و جز ایشان ناسزا بگویند. مع هذا همیشه وقتی آقایان به گذشتۀ ایران و تاریخ آن و شاهنامه و این قبیل کتابها استناد میکنند، پیش خود میگویم کاش یک سطر از این کتاب را خوانده بودید یا خوانده بودند. یک وقتی آقای جویا جهانبخش در جایی دربارۀ سعدی سخنرانیی میکردند. گمانم در ذهن هر کس این آمد که آقایان کاش همین یک کتاب گلستان را که از ایّام صبا در مکتب میخواندند پیش مکتبدار خود خوب خوانده بودند. نظیر آن سخنرانی شنیدنی آقای دکتر میلاد عظیمی بود در روز شاهنامه که سر و صدایی نیز کرد.
این بنده که کوشیده گاهی این کتاب شریف شاهنامه را باز کند دیده که این کتاب که یک قصدش بیان شیوۀ مملکتداری، تا آن جا که به زبان حماسه میتوان گفت، بوده، جا به جا مطالبی دارد که خواندنش از همان ایّام صبا لازم بوده. اگر به کودکان خود این کتاب را میآموختند، احتمالاً بی اثری در ساختن خلقیّات و روحیّات آنان نبود. هم اکنون هم، اگر مملکت از این بلای جنگ جان به در برد، برنامۀ مدارس را باید طوری پیش ببرند که این کتاب جزئی از آن باشد؛ کتاب، نه آن که آن را با مطالب بیربط بیامیزند و به خورد کودکان مردم دهند.
باری، سخن کوتاه باید گفت. حصّۀ دیشب ما از شاهنامه این بود که خاقان چین، یعنی خاقان ترکان، قصد جنگ با ایران میکند، لیکن میان جنگ و دوستی مردّد است. شاه ایران، که نوشیروان باشد، در نامه به او از جمله مینویسد:
سدیگر کجا دوستی خواستی
به پیوند ما دل بیاراستی
همی بزم جویی، مرا نیست رزم
نخرّد کسی رزم هرگز به بزم
و دیگر که با نامبردار مرد
نجوید خردمند هرگز نبرد
به ویژه که خو کرده باشد به جنگ
گه رزم جستن نجوید درنگ
بسی دیده باشد در کارزار
نخواهد گهِ رزم آموزگار
پس از شنیدن سخن مشاوران، که شکوه نوشیروان و نیروی سپاه و کشور او را به چشم دیده بودند،
چنین گفت خاقان که این است راه
که مردم فرستیم نزدیک شاه
به اندیشه در کار پیشی کنیم
بسازیم و با شاه خویشی کنیم ...
بدو نازش و سرفرازی بود
و زو بگذری جنگ بازی بود
ردان را پسند آمد این رای شاه
به آواز گفتند کین است راه
مهرداد بهار (فرزند ملکالشعرا):
بخارا ۵۵ ص ۱۶۲
«تا دَفْعِ مَضَرَّتِ دُشْمَنْ به نِعْمَتْ میتَوان کَرْد، خُصومَت رَوا نَباشَد؛ که خون از مال شَریفْتَرَسْت، و عَرَبْ گویَد: السَّیْفُ آخِرُ الْحِیَل، یَعْنی: مَصاف وَقْتی رَوا باشَد که تَدْبیرِ دیگَر نَمانَد. به هَزیمَتْ پُشْتْدادَنْ بِهْ که با شَمْشیرْ مُشْتْزَدَنْ.» .
#سعدی
#نصیحةالملوک
@talar_ayne
مجتبی مینوی:
بخارا ۸۰، ص۴۳۷
📎«الصلاة الخمس» تعبیری درست و دیرین
نوشتهیِ #جویا_جهانبخش
چاپشده در: جنگِ انجمن فهرستنگارانِ نسخههای خطی، قم، سال ۱۳۹۰، صص ۱۴۶ ـ ۱۵۷.
@talar_ayne
🔻
این نویسنده، «هِشام» نام دارد، نه «هُشام»؛ و کُلًّا «هِشام»، از جمله در «هِشام بنِ حَکَمِ» معروف، «هِشام» است، نه «هُشام»؛ ولی باید ناظرِ دقیقی در کار باشد تا تلفّظِ حقیقی را پاس دارد!
#تصفح
@talar_ayne
🔻
رَسْتَم ازین نَفْس و هَوا، زنده بَلا، مُرده بَلا
زنده و مُرده وَطَنَم نیست بجُز فَضْلِ خُدا
#مولوی
#غزل
#سور_سخن
@talar_ayne
✨ سخنان مینودخت همایی دربارۀ مطالعۀ بسیار و دقیق پدرشان، علامه جلالالدین همایی (نقل از: چهرداد).
📚 با کتابستان همراه باشید:
@ketabestan1399
🔵
دَردَم نهُفته بِهْ زِ طَبیبانِ مُدَّعی
باشَد که اَز خِزانَهٔ غَیْبَم دَوا کُنَند
#حافظ
#سور_سخن
@talar_ayne
🟣
گَرچه شیرانیم دَر میدانِ مَعنی، گَشتهایم
هَمچو موران زیرِ پایِ پیلِ غَم پامالها
#مسعود_فرزاد
#سور_سخن
@talar_ayne
🔺🔻🔺
✍ زندهیاد استاد دکتر علیرضا شاپور شهبازی، از نخستین ایرانشناسانِ بزرگی بود که سخت شیفتهٔ آثارشان شدم. ... بختم بلند بود که در حدود سال سوم دبستان! به رسالهٔ بسیار خواندنیِ «ماد و هخامنشیِ» وی که از برایِ تدریس در دانشگاهِ آزادِ ایران (سلفِ پیشازانقلابیِ پیامِ نورِ کنونی) تألیف شده بود دست یافتم و از آن روز باز همواره پیْجویِ آثارِ و تتبّعاتی که از وی چاپ و بازچاپ شده است بودهام.
دریغا که هیچگاه او را از نزدیک ندیدم! دریغا که همان رسالهٔ ماد و هخامنشی را دیگر بازچاپ نکردند! ... دریغا ...!
آثارِ وی بسیار مغتنم و أحیانًا مغفول است. ... خدایش پاداشِ نیکو دهاد!
زمانی با یادداشتی که در جهانِ کتاب در دفاع از زندهیاد شاپور شهبازی نوشتم کوشیدم بخشی از دیْنِ خود را به آن بزرگ أدا کُنَم. آقایِ علیِ حَصوری نقدی نامنصفانه بر پژوهشِ ارزندهٔ وی دربارهٔ ساسانیان نوشته بود و ... . بگذریم.
در شناختِ هخامنشیان کمنظیر بود؛ و در تحقیقاتِ راجع به ساسانیان از سرآمدان. شاهنامهپژوه و فردوسیشناس هم بود.
روانش شاد باد🤲
ج.ج.
@talar_ayne
🟣
مُوَحِّد، چه دَر پایْ ریزی زَرَش،
چه شَمْشیرِ هِنْدی نِهی بَر سَرَش،
اُمید و هَراسَش نَباشَد زِ کَس
بَر اینَست بُنیادِ توحید و بَس!
#سعدی
#گلستان
#سور_سخن
@talar_ayne
اَز خِرَدْنامۀ سیاسیِ ما
اَز شاهْنامه بخوانید که بیزَنْگارتَرینْ آینۀ تَجارِب و آزْمونْهایِ تاریخیِ نیاکانِ دیرینِ ماسْت:
٭ مُدارا، خِرَد را، بَرادَر بُوَد
خِرَد بَر سَرِ جان چو اَفْسَر بُوَد
٭ نِگَر تا نَباشی بجُزْ بُرْدْبار
که تُنْدی نَه خوب آیَد از شَهْریار
٭ خِرَدْمَنْد بایَد دِلِ پادشا
که تیزیّ و تُنْدی نَیارَد بَها
دَر بَعْضِ نُسَخِ قَدیم و مُعتَبَرِ شاهْنامه این ریخْت مَضْبوط اسْت:
خِرَد بایَد انْدَر سَرِ شَهْریار
که تیزیّ و تُنْدی نَیایَد به کار.
این چَند بیْت را نِمونهوار آوَرْدَم. آن خوانَنْدگانِ هُشیوار که جویَنْدۀ مَعانی انْد، خود دَر شاهْنامه ـ که خِرَدْنامۀ سیاسیِ ما نیز هَسْت ـ بسی بیش از اینْها خواهَنْد جُسْت.
(بوسْتان به مَثابَتِ سیاسَتْنامه ـ مَباحِثی چَنْد دَرْبارۀ میراث و اَنْدیشۀ سیاسیِ سَعْدیِ شیرازی ـ، جویا جَهانْبَخْش، چ: ۱، ۱۴۰۴ هـ.ش.، ص ۳۲۴، هامِش، با اَندَکی تَلخیص).
#پند_پیران
#نکته
@talar_ayne
👆👆👆
بیایید به دیدارِ «شاهنشین پلِ خواجو»
تصاویری که برایِ بسیاری از ما باشندگانِ خطّهٔ زندهرود هم تازگی دارد
@talar_ayne
🔵
چَشمِ آسایِش که دارَد از سِپِهرِ تیزرو؟!
ساقیا! جامی به مَن دِهْ تا بیاسایَم دَمی!
#حافظ
#سور_سخن
@talar_ayne